ହେତୁଃ ସମସ୍ତଜଗତାମ୍ — Word-by-Word Meaning
हेतुः समस्तजगताम्
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
हेतुः
hetuḥ
କାରଣ, ଉତ୍ସ
समस्तजगताम्
samasta-jagatām
ସମସ୍ତ ଲୋକର, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଶ୍ୱର
त्रिगुणा अपि
triguṇā api
ଯଦିଓ ତିନି ଗୁଣ (ସତ୍ତ୍ୱ, ରଜ, ତମ) ରେ ଯୁକ୍ତ
दोषैः न ज्ञायसे
doṣaiḥ na jñāyase
ଆପଣ ଦୋଷରେ ସ୍ପୃଷ୍ଟ ବୋଲି ଜଣା ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ
हरिहरादिभिः अपि
hariharādibhiḥ api
ହରି (ବିଷ୍ଣୁ), ହର (ଶିବ) ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ
अपारा
apārā
ଅସୀମ, ଅଗାଧ, ମାପର ଅତୀତ
सर्वाश्रया
sarvāśrayā
ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ଓ ଶରଣ
अखिलम् इदम् जगत्
akhilam idaṃ jagat
ଏହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଗତ
अंशभूतम्
aṃśabhūtam
ଆପଣଙ୍କ ଗୋଟିଏ ଅଂଶମାତ୍ର
अव्याकृता
avyākṛtā
ଅବ୍ୟକ୍ତ, ଅବିଭକ୍ତ
हि परमा
hi paramā
କାରଣ (ଆପଣ) ପରମା
प्रकृतिः त्वम् आद्या
prakṛtiḥ tvam ādyā
ଆପଣ ହିଁ ଆଦ୍ୟା, ମୂଳ ପ୍ରକୃତି
Complete Translation
ଯଦିଓ ଆପଣ ସମସ୍ତ ଜଗତର କାରଣ ଓ ତିନୋଟି ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ, ତଥାପି ଦୋଷଯୁକ୍ତ ବୋଲି ଜଣା ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ; ହରି, ହର ପ୍ରଭୃତିଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଆପଣ ଅପାର। ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ; ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ଆପଣଙ୍କ ଅଂଶମାତ୍ର, କାରଣ ଆପଣ ହିଁ ପରମ, ଅବ୍ୟକ୍ତ, ଆଦ୍ୟା ପ୍ରକୃତି।
Origin & History
Source: Durga Saptashati Chapter 4
Author: Sage Markandeya (Rishi Markandeya)
Period: Ancient (c. 400–600 CE, Markandeya Purana)
ଦେବୀ ମାହାତ୍ମ୍ୟର ଚତୁର୍ଥ ଅଧ୍ୟାୟରେ, ଦେବୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମହିଷାସୁର ବଧ ପରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଦେବଗଣ ତାଙ୍କ ସ୍ତୁତିରେ ଶକ୍ରାଦି ସ୍ତୁତି ଗାନ କରନ୍ତି। ବୀରତ୍ୱର ସ୍ତୋତ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ତାଙ୍କ ପରାତ୍ପର ସ୍ୱରୂପ ଆଡ଼କୁ ଫେରି, ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଲୋକର ଅଗାଧ କାରଣ, ସେହି ଆଦ୍ୟା ପ୍ରକୃତି ଘୋଷଣା କରେ ଯାହାଙ୍କ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଶ୍ୱ କେବଳ ଗୋଟିଏ ଅଂଶ।
Frequently Asked Questions
'ହେତୁଃ ସମସ୍ତଜଗତାମ୍'ର ଅର୍ଥ କ'ଣ?▼
ଏହାର ଅର୍ଥ 'ସମସ୍ତ ଲୋକର କାରଣ।' ଦୁର୍ଗା ସପ୍ତଶତୀର ଚତୁର୍ଥ ଅଧ୍ୟାୟର ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଦେବୀଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଶ୍ୱର ଉତ୍ସ — ସେହି ଆଦ୍ୟା ପ୍ରକୃତି — ରୂପେ ସମ୍ବୋଧନ କରେ, ଯାହାଙ୍କଠାରୁ ସମସ୍ତ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ତଥାପି ଯିଏ କୌଣସି ଦୋଷରେ ଅସ୍ପୃଷ୍ଟ ରୁହନ୍ତି।
ଦେବୀ ମାହାତ୍ମ୍ୟରେ ଏହି ଶ୍ଲୋକ କିଏ ପାଠ କରନ୍ତି?▼
ଏହା ଶକ୍ରାଦି ସ୍ତୁତିର ଅଂଶ — ଦୁର୍ଗା ସପ୍ତଶତୀର ଚତୁର୍ଥ ଅଧ୍ୟାୟରେ, ଦେବୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମହିଷାସୁର ବଧ ପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଦେବଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅର୍ପିତ ସ୍ତୁତି।
ଏଠାରେ ଦେବୀଙ୍କୁ ଆଦ୍ୟା ପ୍ରକୃତି କାହିଁକି କୁହାଯାଏ?▼
ଆଦ୍ୟା ପ୍ରକୃତି ଅର୍ଥ 'ମୂଳ, ଆଦିମ ପ୍ରକୃତି।' ଏହି ଶ୍ଲୋକ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରେ ଯେ ଯଦିଓ ଦେବୀ ଜଗତ ରଚନା କରୁଥିବା ତିନି ଗୁଣକୁ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ତଥାପି ସେ ସେମାନଙ୍କ ଅବ୍ୟକ୍ତ ସ୍ରୋତ — ପରମା, ଅବିଭକ୍ତ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଶିବଙ୍କ ପହଞ୍ଚରୁ ମଧ୍ୟ ଅତୀତ।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →