Mantra.Tips

ସୁଖକର୍ତ୍ତା ଦୁଃଖହର୍ତ୍ତା ଆରତି Meaning — Line by Line

सुखकर्ता दुःखहर्ता आरती

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of ସୁଖକର୍ତ୍ତା ଦୁଃଖହର୍ତ୍ତା ଆରତି with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Verse 1#

Sukhakarta duhkhaharta varta vighnachi

सुखकर्ता दुःखहर्ता वार्ता विघ्नाची नुरवी पुरवी प्रेम कृपा जयाची सर्वांगी सुंदर उटी शेंदुराची कंठी झळके माळ मुक्ताफळांची जय देव जय देव जय मंगलमूर्ती दर्शनमात्रे मनकामना पुरती

Sukhakarta duhkhaharta varta vighnachi Nuravi puravi prema kripa jayachi Sarvamgi sumdara uti shemdurachi Kamthi jhalake mala muktaphalamchi Jaya deva jaya deva jaya mamgalamurti Darshanamatre manakamana purati

Meaningସୁଖର କର୍ତ୍ତା, ଦୁଃଖର ହର୍ତ୍ତା, ପ୍ରତି ବିଘ୍ନକୁ ଦୂର କରୁଥିବା; ଯାହାଙ୍କ କୃପାରେ ଭକ୍ତର ପ୍ରେମ ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରହେ ନାହିଁ, ବରଂ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ। ଆପଣଙ୍କ ସମଗ୍ର ରୂପ ସୁନ୍ଦର, ଶେନ୍ଦୂର (ସିନ୍ଦୂର)ରେ ଅଳଙ୍କୃତ; ଆପଣଙ୍କ କଣ୍ଠରେ ମୁକ୍ତାର ମାଳା ଶୋଭା ପାଏ। ଜୟ ଦେବ, ଜୟ ଦେବ, ହେ ମଙ୍ଗଳମୂର୍ତ୍ତି; ଆପଣଙ୍କ କେବଳ ଦର୍ଶନରେ ହୃଦୟର ପ୍ରତି କାମନା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।

Verse 2#

Ratnakhachita phara tuja gaurikumara

रत्नखचित फरा तुज गौरीकुमरा चंदनाची उटी कुंकुमकेशरा हिरेजडित मुकुट शोभतो बरा रुणझुणती नूपुरे चरणी घागरिया जय देव जय देव जय मंगलमूर्ती दर्शनमात्रे मनकामना पुरती

Ratnakhachita phara tuja gaurikumara Chamdanachi uti kumkumakeshara Hirejadita mukuta shobhato bara Runajhunati nupure charani ghagariya Jaya deva jaya deva jaya mamgalamurti Darshanamatre manakamana purati

Meaningରତ୍ନଖଚିତ ମନ୍ଦିର ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ସଜାଯାଇଛି, ହେ ଗୌରୀପୁତ୍ର; ଚନ୍ଦନ, କୁଙ୍କୁମ ଓ କେଶରରେ ଅଳଙ୍କୃତ। ହୀରାଖଚିତ ମୁକୁଟ ଆପଣଙ୍କୁ ସୁନ୍ଦର ଶୋଭା ଦିଏ; ଆପଣଙ୍କ ଚରଣରେ ନୂପୁର ମଧୁର ଧ୍ୱନି କରେ। ଜୟ ଦେବ, ଜୟ ଦେବ, ହେ ମଙ୍ଗଳମୂର୍ତ୍ତି; ଆପଣଙ୍କ କେବଳ ଦର୍ଶନରେ ହୃଦୟର ପ୍ରତି କାମନା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।

Verse 3#

Lambodara pitambara phanivaravamdana

लंबोदर पीतांबर फणिवरवंदना सरळ सोंड वक्रतुंड त्रिनयना दास रामाचा वाट पाहे सदना संकटी पावावे निर्वाणी रक्षावे सुरवरवंदना जय देव जय देव जय मंगलमूर्ती दर्शनमात्रे मनकामना पुरती

Lambodara pitambara phanivaravamdana Sarala somda vakratumda trinayana Dasa ramacha vata pahe sadana Samkati pavave nirvani rakshave suravaravamdana Jaya deva jaya deva jaya mamgalamurti Darshanamatre manakamana purati

Meaningହେ ଲମ୍ବୋଦର, ପୀତାମ୍ବରଧାରୀ, ନାଗରାଜଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ; ସିଧା ଶୁଣ୍ଢ, ବକ୍ର ଦନ୍ତ (ବକ୍ରତୁଣ୍ଡ) ଓ ତ୍ରିନେତ୍ରଧାରୀ। ଆପଣଙ୍କ ସେବକ ରାମଦାସ ଆପଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରରେ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି; ସଙ୍କଟରେ ମୋତେ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତୁ, ଅନ୍ତିମ କାଳରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ହେ ଦେବଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ପ୍ରଭୁ। ଜୟ ଦେବ, ଜୟ ଦେବ, ହେ ମଙ୍ଗଳମୂର୍ତ୍ତି; ଆପଣଙ୍କ କେବଳ ଦର୍ଶନରେ ହୃଦୟର ପ୍ରତି କାମନା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।

Word-by-Word Breakdown

सुखकर्ता दुःखहर्ता
Sukhkarta Dukharta
ସୁଖ (ଆନନ୍ଦ)ର ଦାତା ଓ ଦୁଃଖ (କଷ୍ଟ)ର ହର୍ତ୍ତା — ଭଗବାନ ଗଣେଶ
मंगलमूर्ती
Mangalmurti
ମଙ୍ଗଳମୂର୍ତ୍ତି — ଶୁଭସ୍ୱରୂପ; ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଗଣେଶଙ୍କ ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରଚଳିତ ନାମ
गौरीकुमरा
Gauri-kumara
ଗୌରୀ-କୁମାର — ଗୌରୀ (ପାର୍ବତୀ)ଙ୍କ ପୁତ୍ର
लंबोदर
Lambodara
ଲମ୍ବୋଦର — ବୃହତ ଉଦରବିଶିଷ୍ଟ, ଗଣେଶଙ୍କ ପ୍ରିୟ ନାମ
दास रामाचा
Das Ramacha
'ଦାସ ରାମଦାସ' — ଏହି ଆରତି ରଚନା କରିଥିବା ସନ୍ତ-କବି ସମର୍ଥ ରାମଦାସ

Origin & History

Source: Composed by Samarth Ramdas

Author: Samarth Ramdas

Period: 17th century CE

ସୁଖକର୍ତ୍ତା ଦୁଃଖହର୍ତ୍ତା ଆରତି ରଚନା କରିଥିଲେ ମରାଠୀ ସନ୍ତ ସମର୍ଥ ରାମଦାସ, ଯେ ନିଜ ଯୁଗରେ ମରାଠା ଶୌର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରେରଣା ଦେଇଥିଲେ। ତିନୋଟି ଭକ୍ତିଭରା ଚରଣରେ ସେ ଗଣେଶଙ୍କୁ ଶେନ୍ଦୁର, ମୁକ୍ତା ଓ ହୀରା ମୁକୁଟରେ ଅଳଙ୍କୃତ ଦେଖନ୍ତି, ଏବଂ ନିଜକୁ 'ଦାସ ରାମାଚା' (ସେବକ ରାମଦାସ) କହି ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରରେ ଠିଆ ହୋଇ ସଙ୍କଟରେ ରକ୍ଷାର ଯାଚନା କରନ୍ତି। ଏହା ଗଣେଶ ଚତୁର୍ଥୀର ପ୍ରାଣ-ଆରତି ହୋଇଛି।

Frequently Asked Questions

ସୁଖକର୍ତ୍ତା ଦୁଃଖହର୍ତ୍ତା ଆରତି କ'ଣ?
ସୁଖକର୍ତ୍ତା ଦୁଃଖହର୍ତ୍ତା ଭଗବାନ ଗଣେଶଙ୍କ ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆରତି, ଯାହା ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀର ସନ୍ତ ସମର୍ଥ ରାମଦାସ ରଚନା କରିଥିଲେ। ଏହାର ନାମର ଅର୍ଥ 'ସୁଖଦାତା, ଦୁଃଖହରଣକାରୀ'। ଏହା ଗଣେଶ ଚତୁର୍ଥୀର ପ୍ରମୁଖ ଆରତି, ଯାହା ଗଣପତିଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ସମ୍ମୁଖରେ ସକାଳ-ସନ୍ଧ୍ୟା ଗାନ କରାଯାଏ।
ସୁଖକର୍ତ୍ତା ଦୁଃଖହର୍ତ୍ତା ଆରତି କିଏ ରଚନା କଲେ?
ଏହାକୁ ମରାଠୀ ସନ୍ତ ଓ ଗୁରୁ ସମର୍ଥ ରାମଦାସ (୧୬୦୮–୧୬୮୧) ରଚନା କରିଥିଲେ, ଯେ ଅନ୍ତିମ ଚରଣରେ ନିଜକୁ 'ଦାସ ରାମାଚା' (ସେବକ ରାମଦାସ) ଭାବେ ଅଙ୍କିତ କରନ୍ତି। ସେବେଠାରୁ ଏହା ଭାରତବର୍ଷରେ ଗଣେଶଙ୍କ ସବୁଠାରୁ ପରିଚିତ ଆରତି ହୋଇଛି।
ସୁଖକର୍ତ୍ତା ଦୁଃଖହର୍ତ୍ତା କେବେ ଗାନ କରାଯାଏ?
ଏହା ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟା ଗଣେଶଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ସମ୍ମୁଖରେ ଗାନ କରାଯାଏ, ଏବଂ ଗଣେଶ ଚତୁର୍ଥୀ ତଥା ଗଣେଶୋତ୍ସବର ଦଶ ଦିନର ପ୍ରମୁଖ ଆରତି। ଏହା ବିବାହ, ଗୃହପ୍ରବେଶ ଓ ଅନ୍ୟ ଶୁଭ ଆରମ୍ଭରେ ମଧ୍ୟ ଗାନ କରାଯାଏ।
'ମଙ୍ଗଳମୂର୍ତ୍ତି ମୋର୍ୟା' ର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
'ମଙ୍ଗଳମୂର୍ତ୍ତି' ଅର୍ଥାତ ମଙ୍ଗଳ ସ୍ୱରୂପ ପ୍ରଭୁ (ଗଣେଶ), ଏବଂ 'ମୋର୍ୟା' ଚିଞ୍ଚୱାଡର ସନ୍ତ ମୋରୟା ଗୋସାବୀଙ୍କ ସହିତ ଜଡ଼ିତ ଭକ୍ତି-ଉଦ୍ଘୋଷ। ଆରତି ପରେ ଭକ୍ତମାନେ ଆନନ୍ଦରେ 'ଗଣପତି ବାପ୍ପା ମୋର୍ୟା, ମଙ୍ଗଳମୂର୍ତ୍ତି ମୋର୍ୟା' ଜୟଘୋଷ କରି ପ୍ରଭୁଙ୍କ ବନ୍ଦନା କରନ୍ତି।

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →