Mantra.Tips

ਗੁਰੁ ਗੀਤਾ (ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਸਲੋਕ) Meaning — Line by Line

गुरु गीता (चयनित श्लोक)

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of ਗੁਰੁ ਗੀਤਾ (ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਸਲੋਕ) with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Jump to a verse ▾
  1. Verse 1. Gukaarash-chaandhakaaro hi Kakaaras-teja uchyate.
  2. Verse 2. Gukaarah prathamo varno maayaadi-guna-bhaasakah.
  3. Verse 3. Dhyaana-moolam guror-moortih poojaa-moolam guroh padam.
  4. Verse 4. Gurur-eva param Brahma Gurur-eva paraa gatih.
  5. Verse 5. Gurur-eva parah kaamo Gurur-eva param dhanam.
  6. Verse 6. Sarva-shruti-shiro-ratna-viraajita-padaambujah.
  7. Verse 7. Brahmaanandam parama-sukhadam kevalam jnaana-moortim
Verse 1#

Gukaarash-chaandhakaaro hi Kakaaras-teja uchyate.

गुकारश्चान्धकारो हि ककारस्तेज उच्यते। अज्ञानग्रासकं ब्रह्म गुरुरेव संशयः॥

Gukaarash-chaandhakaaro hi Kakaaras-teja uchyate. Ajnaana-graasakam Brahma Gurur-eva na samshayah.

Meaning'ਗੁ' ਅੱਖਰ ਅੰਧਕਾਰ (ਅਗਿਆਨ) ਹੈ ਅਤੇ 'ਰੁ' ਅੱਖਰ ਤੇਜ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼) ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਅਗਿਆਨ ਨੂੰ ਨਿਗਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਨਿਰਸੰਦੇਹ ਗੁਰੂ ਹੈ।

Verse 2#

Gukaarah prathamo varno maayaadi-guna-bhaasakah.

गुकारः प्रथमो वर्णो मायादिगुणभासकः। रकारो द्वितीयो ब्रह्म मायाभ्रान्तिविनाशनम्॥

Gukaarah prathamo varno maayaadi-guna-bhaasakah. Rakaaro dviteeyo Brahma maayaa-bhraanti-vinaashanam.

Meaningਪਹਿਲਾ 'ਗੁ' ਅੱਖਰ ਮਾਇਆ ਆਦਿ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਹੈ; ਦੂਜਾ 'ਰੁ' ਅੱਖਰ ਮਾਇਆ ਦੀ ਭ੍ਰਾਂਤੀ ਦਾ ਨਾਸ਼ਕ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ।

Verse 3#

Dhyaana-moolam guror-moortih poojaa-moolam guroh padam.

ध्यानमूलं गुरोर्मूर्तिः पूजामूलं गुरोः पदम्। मन्त्रमूलं गुरोर्वाक्यं मोक्षमूलं गुरोः कृपा॥

Dhyaana-moolam guror-moortih poojaa-moolam guroh padam. Mantra-moolam guror-vaakyam moksha-moolam guroh kripaa.

Meaningਧਿਆਨ ਦਾ ਮੂਲ ਗੁਰੂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ, ਪੂਜਾ ਦਾ ਮੂਲ ਗੁਰੂ ਦੇ ਚਰਨ ਹਨ, ਮੰਤਰ ਦਾ ਮੂਲ ਗੁਰੂ ਦਾ ਵਚਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੋਕਸ਼ ਦਾ ਮੂਲ ਗੁਰੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਹੈ।

Verse 4#

Gurur-eva param Brahma Gurur-eva paraa gatih.

गुरुरेव परं ब्रह्म गुरुरेव परा गतिः। गुरुरेव परा विद्या गुरुरेव परायणम्॥

Gurur-eva param Brahma Gurur-eva paraa gatih. Gurur-eva paraa vidyaa Gurur-eva paraayanam.

Meaningਗੁਰੂ ਹੀ ਪਰਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਗੁਰੂ ਹੀ ਪਰਾ ਗਤੀ ਹੈ; ਗੁਰੂ ਹੀ ਪਰਾ ਵਿੱਦਿਆ ਹੈ, ਗੁਰੂ ਹੀ ਪਰਮ ਆਸ਼੍ਰਯ ਹੈ।

Verse 5#

Gurur-eva parah kaamo Gurur-eva param dhanam.

गुरुरेव परः कामो गुरुरेव परं धनम्। यस्माद्तत्त्वोपदेष्टासौ तस्माद्गुरुतरो गुरुः॥

Gurur-eva parah kaamo Gurur-eva param dhanam. Yasmaat-tattvopadeshtaasau tasmaad-gurutaro guruh.

Meaningਗੁਰੂ ਹੀ ਪਰਮ ਕਾਮ (ਅਭੀਸ਼ਟ) ਹੈ, ਗੁਰੂ ਹੀ ਪਰਮ ਧਨ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਹੀ ਤੱਤ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਗੁਰੂ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ (ਗੁਰੁਤਰ) ਹੈ।

Verse 6#

Sarva-shruti-shiro-ratna-viraajita-padaambujah.

सर्वश्रुतिशिरोरत्नविराजितपदाम्बुजः। वेदान्ताम्बुजसूर्यो यः तस्मै श्रीगुरवे नमः॥

Sarva-shruti-shiro-ratna-viraajita-padaambujah. Vedaantaambuja-sooryo yah tasmai Shri-Gurave Namah.

Meaningਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਨ-ਕਮਲ ਸਮੁੱਚੀਆਂ ਸ਼੍ਰੁਤੀਆਂ (ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ) ਰੂਪੀ ਸ਼ਿਰੋਮਣੀ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਵੇਦਾਂਤ-ਕਮਲ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੂਰਜ ਹਨ — ਉਸ ਸ਼੍ਰੀਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।

Verse 7#

Brahmaanandam parama-sukhadam kevalam jnaana-moortim

ब्रह्मानन्दं परमसुखदं केवलं ज्ञानमूर्तिं द्वन्द्वातीतं गगनसदृशं तत्त्वमस्यादिलक्ष्यम्। एकं नित्यं विमलमचलं सर्वधीसाक्षिभूतं भावातीतं त्रिगुणरहितं सद्गुरुं तं नमामि॥

Brahmaanandam parama-sukhadam kevalam jnaana-moortim Dvandvaateetam gagana-sadrisham tattvam-asyaadi-lakshyam. Ekam nityam vimalam-achalam sarva-dhee-saakshi-bhootam Bhaavaateetam triguna-rahitam sad-gurum tam namaami.

Meaningਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾਨੰਦ-ਸਰੂਪ, ਪਰਮ ਸੁਖਦਾਈ, ਕੇਵਲ ਗਿਆਨ ਦੀ ਮੂਰਤੀ, ਦੁਵੰਦਾਂ ਤੋਂ ਅਤੀਤ, ਆਕਾਸ਼ ਸਮਾਨ ਵਿਆਪਕ, 'ਤੱਤ੍ਵਮਸਿ' ਆਦਿ ਮਹਾਵਾਕਾਂ ਦੇ ਲਕੜ, ਇੱਕ, ਨਿਤ, ਨਿਰਮਲ, ਅਚਲ, ਸਮੁੱਚੀਆਂ ਬੁੱਧੀਆਂ ਦੇ ਸਾਕਸ਼ੀ, ਭਾਵਾਤੀਤ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਗੁਣ-ਰਹਿਤ ਹਨ — ਉਸ ਸਦਗੁਰੂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।

Word-by-Word Breakdown

गुकारः
Gukaarah
'ਗੁ' ਅੱਖਰ (ਗੁਰੂ ਸ਼ਬਦ ਦਾ)
अन्धकारः
Andhakaarah
ਅੰਧਕਾਰ (ਇੱਥੇ ਅਗਿਆਨ ਦਾ ਅੰਧਕਾਰ)
ककारः तेजः
Kakaarah tejah
'ਰੁ/ਕ' ਅੱਖਰ ਤੇਜ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼) ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਅੰਧਕਾਰ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦਾ ਹੈ
अज्ञानग्रासकं ब्रह्म
Ajnaana-graasakam Brahma
ਬ੍ਰਹਮ ਜੋ ਅਗਿਆਨ ਨੂੰ ਨਿਗਲ (ਨਾਸ਼) ਕਰਦਾ ਹੈ
गुरुरेव न संशयः
Gurur-eva na samshayah
ਉਹੀ ਨਿਰਸੰਦੇਹ ਗੁਰੂ ਹੈ
ध्यानमूलं गुरोर्मूर्तिः
Dhyaana-moolam guror-moortih
ਧਿਆਨ ਦਾ ਮੂਲ ਗੁਰੂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ
पूजामूलं गुरोः पदम्
Poojaa-moolam guroh padam
ਪੂਜਾ ਦਾ ਮੂਲ ਗੁਰੂ ਦੇ ਚਰਨ ਹਨ
मन्त्रमूलं गुरोर्वाक्यम्
Mantra-moolam guror-vaakyam
ਮੰਤਰ ਦਾ ਮੂਲ ਗੁਰੂ ਦਾ ਵਚਨ ਹੈ
मोक्षमूलं गुरोः कृपा
Moksha-moolam guroh kripaa
ਮੋਕਸ਼ ਦਾ ਮੂਲ ਗੁਰੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਹੈ
गुरुरेव परं ब्रह्म
Gurur-eva param Brahma
ਗੁਰੂ ਹੀ ਪਰਬ੍ਰਹਮ ਹੈ
गुरुरेव परा गतिः
Gurur-eva paraa gatih
ਗੁਰੂ ਹੀ ਪਰਾ ਗਤੀ/ਆਸ਼੍ਰਯ ਹੈ
गुरुरेव परा विद्या
Gurur-eva paraa vidyaa
ਗੁਰੂ ਹੀ ਪਰਾ (ਸਰਵੋੱਚ) ਵਿੱਦਿਆ ਹੈ
तस्माद्गुरुतरो गुरुः
Tasmaad-gurutaro guruh
ਇਸ ਲਈ ਗੁਰੂ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ (ਗੁਰੁਤਰ) ਹੈ — ਕੋਈ ਉਸ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਨਹੀਂ
सर्वश्रुतिशिरोरत्न
Sarva-shruti-shiro-ratna
ਸਮੁੱਚੀਆਂ ਸ਼੍ਰੁਤੀਆਂ (ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਸਿਖਰ ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ) ਦਾ ਸ਼ਿਰੋਮਣੀ
विराजितपदाम्बुजः
Viraajita-padaambujah
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਨ-ਕਮਲ (ਉਸ ਸ਼ਾਸਤਰ-ਸ਼ਿਰੋਮਣੀ ਨਾਲ) ਦੇਦੀਪਯਮਾਨ ਸ਼ੋਭਦੇ ਹਨ
वेदान्ताम्बुजसूर्यः
Vedaantaambuja-sooryah
ਜੋ ਵੇਦਾਂਤ-ਕਮਲ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੂਰਜ ਹਨ
तस्मै श्रीगुरवे नमः
Tasmai Shri-Gurave Namah
ਉਸ ਸ਼੍ਰੀਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ
ब्रह्मानन्दं ज्ञानमूर्तिम्
Brahmaanandam jnaana-moortim
ਬ੍ਰਹਮਾਨੰਦ-ਸਰੂਪ, ਸਾਕਸ਼ਾਤ ਗਿਆਨ ਦੀ ਮੂਰਤੀ
तत्त्वमस्यादिलक्ष्यम्
Tattvam-asyaadi-lakshyam
'ਤੱਤ੍ਵਮਸਿ' ਆਦਿ ਮਹਾਵਾਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਕੜਿਤ ਲਕੜ
सर्वधीसाक्षिभूतम्
Sarva-dhee-saakshi-bhootam
ਸਮੁੱਚੀਆਂ ਬੁੱਧੀਆਂ ਦੇ ਸਾਕਸ਼ੀ (ਹਰ ਮਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮੌਨ ਦ੍ਰਸ਼ਟਾ)
सद्गुरुं तं नमामि
Sad-gurum tam namaami
ਉਸ ਸਦਗੁਰੂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ

Origin & History

Source: Skanda Purana — the dialogue of Lord Shiva and Goddess Parvati (Uttara Khanda)

Author: Traditional (revealed by Lord Shiva to Parvati; preserved in the Skanda Purana)

Period: Ancient (Puranic)

ਜਦੋਂ ਦੇਵੀ ਪਾਰਵਤੀ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਉਹ ਮਾਰਗ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਜੀਵ ਬ੍ਰਹਮ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕੇ, ਤਦੋਂ ਸ਼ਿਵ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਗੁਰੂ-ਭਗਤੀ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਕੋਈ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ। ਫਿਰ ਉਹ ਗੁਰੁ ਗੀਤਾ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ — 'ਗੁਰੂ' ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ, ਗੁਰੂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦਾ ਪੂਜਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਸਤਿ ਖੋਲ੍ਹਦਿਆਂ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਾਕਸ਼ਾਤ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਸਰੂਪ, ਅਗਿਆਨ ਦਾ ਨਾਸ਼ਕ ਅਤੇ ਮੋਕਸ਼ ਦਾ ਦਾਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਲੋਕ ਗੁਰੂ-ਭਗਤੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਏ, ਜੋ ਸਮੁੱਚੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਤ ਪਠਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

Frequently Asked Questions

ਗੁਰੁ ਗੀਤਾ ਕੀ ਹੈ?
ਗੁਰੁ ਗੀਤਾ ('ਗੁਰੂ ਦਾ ਗੀਤ') ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ ਹੈ, ਜੋ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਸਕੰਦ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਪਾਰਵਤੀ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਦੇ ਸਰੂਪ, ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਪੂਜਨ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸਾਕਸ਼ਾਤ ਪਰਬ੍ਰਹਮ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਗੁਰੁ ਗੀਤਾ ਅਨੁਸਾਰ 'ਗੁਰੂ' ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਕੀ ਹੈ?
ਗੁਰੁ ਗੀਤਾ 'ਗੁਰੂ' ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਦੀ ਹੈ — 'ਗੁ' ਦਾ ਅਰਥ ਅੰਧਕਾਰ (ਅਗਿਆਨ) ਅਤੇ 'ਰੁ' ਦਾ ਅਰਥ ਪ੍ਰਕਾਸ਼; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁਰੂ ਉਹੀ ਹੈ ਜੋ ਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਾਲ ਅਗਿਆਨ ਦੇ ਅੰਧਕਾਰ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਸਾਕਸ਼ਾਤ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ।
'ਬ੍ਰਹਮਾਨੰਦਂ' ਸਲੋਕ ਕੀ ਹੈ?
'ਬ੍ਰਹਮਾਨੰਦਂ ਪਰਮਸੁਖਦਂ' ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਮਾਪਨ ਧਿਆਨ-ਸਲੋਕ ਹੈ, ਜੋ ਸਦਗੁਰੂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾਨੰਦ, ਸ਼ੁੱਧ ਗਿਆਨ, ਸਮੁੱਚੀਆਂ ਬੁੱਧੀਆਂ ਦੇ ਸਾਕਸ਼ੀ ਅਤੇ 'ਤੱਤ੍ਵਮਸਿ' ਮਹਾਵਾਕ ਦੇ ਲਕੜ ਵਜੋਂ ਵੰਦਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੁੱਚੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਰਮ ਵੰਦਨਾ ਵਜੋਂ ਨਿਤ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗੁਰੁ ਗੀਤਾ ਦਾ ਪਾਠ ਕਦੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਇਸ ਦਾ ਪਾਠ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਗੁਰੂ ਪੂਰਣਿਮਾ, ਗੁਰੂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਪਰਵ, ਅਤੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਦਿਨ ਹੈ। ਅਨੇਕ ਸਾਧਕ ਇਸ ਦਾ ਨਿਤ ਸਵੇਰੇ ਆਪਣੀ ਸਾਧਨਾ ਦੇ ਅੰਗ ਵਜੋਂ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ।

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →