Mantra.Tips
bhagavad-gitagitakrishnavishvarupa-darshana-yoga

શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતા ૧૧.૯ — એવમુક્ત્વા તતો રાજન્

பகவத் கீதை 11.9 — ஏவம் உக்த்வா ததோ ராஜன் in Gujarati · ગુજરાતી

🕉️ hindu·📿 11× જપ·🕐 વિશ્વરૂપનું ધ્યાન કરતા પૂર્વે, સવાર અથવા સાંજના ચિંતનમાં·📜 Bhagavad Gita Chapter 11, Verse 9
Share:

અર્થ

સંજય દ્વારા રાજા ધૃતરાષ્ટ્રને કહેવાયેલો આ મહત્ત્વપૂર્ણ શ્લોક એ ક્ષણને અંકિત કરે છે જ્યારે શ્રીકૃષ્ણ પોતાનું વિશ્વરૂપ પ્રગટ કરે છે. પોતાની દિવ્ય મહિમા દેખાડવાનું વચન આપીને અને અર્જુનને દિવ્યચક્ષુ પ્રદાન કરીને, મહાયોગેશ્વર કહેવાતા શ્રીહરિ પોતાનું પરમ, સર્વવ્યાપી રૂપ અનાવૃત કરે છે. એ અગિયારમા અધ્યાયના સૌથી વિસ્મયકારી દર્શનની ઉંબરા છે.

ઉત્પત્તિ અને કથા

Bhagavad Gita Chapter 11, Verse 9 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)

અગિયારમા અધ્યાય, વિશ્વરૂપદર્શન યોગ, માં શ્રીકૃષ્ણ પોતાની દિવ્ય મહિમા દેખાડવાનું વચન આપીને અને અર્જુનને દિવ્યચક્ષુ પ્રદાન કર્યા પછી, સંજય ધૃતરાષ્ટ્રને એ નિર્ણાયક ક્ષણનું વર્ણન કરે છે: મહાયોગેશ્વર શ્રીહરિએ અર્જુનને પોતાનું પરમ, ઐશ્વર્યમય વિશ્વરૂપ દેખાડ્યું — એ જ દર્શન જે આ અધ્યાયને પરિભાષિત કરે છે.

શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે

પરંપરા માને છે કે આ પરમ રૂપમાં શ્રીકૃષ્ણે સમગ્ર સૃષ્ટિને પોતાની અંદર સમાયેલી દેખાડી, એવું દર્શન જેની મહિમા એટલી હતી કે તેને કેવળ દિવ્ય નેત્રથી અને મહાયોગેશ્વરની કૃપાથી જ જોઈ શકાતું હતું.

મંત્ર

કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો

સઞ્જય ઉવાચ એવમુક્ત્વા તતો રાજન્મહાયોગેશ્વરો હરિઃ। દર્શયામાસ પાર્થાય પરમં રૂપમૈશ્વરમ્॥

sañjaya uvācha evam uktvā tato rājan mahā-yogeśhvaro hariḥ darśhayām āsa pārthāya paramaṁ rūpam aiśhwaram

અર્થ:સંજયે કહ્યું -- હે રાજન્! આ પ્રમાણે કહીને મહાયોગેશ્વર શ્રીહરિએ અર્જુનને પોતાનું પરમ ઐશ્વર્યમય (વિશ્વ) રૂપ દેખાડ્યું.

શબ્દ-શબ્દ અર્થ

ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો

સઞ્જયઃ ઉવાચ🔊sañjayaḥ uvāchaસંજયે કહ્યું
એવમ્ ઉક્ત્વા🔊evam uktvāઆ પ્રમાણે કહીને
તતઃ🔊tataḥત્યારે; ત્યારબાદ
રાજન્🔊rājanહે રાજન્ (ધૃતરાષ્ટ્ર)
મહાયોગેશ્વરઃ🔊mahā-yoga-īśhvaraḥમહાન યોગેશ્વર
હરિઃ🔊hariḥશ્રીહરિ (કૃષ્ણ)
દર્શયામાસ🔊darśhayām āsaદેખાડ્યું; પ્રગટ કર્યું
પાર્થાય🔊pārthāyaઅર્જુનને (પાર્થને)
પરમમ્🔊paramamપરમ
રૂપમ્ ઐશ્વરમ્🔊rūpam aiśhwaramઐશ્વર્યમય (વિશ્વ) રૂપ

பகவத் கீதை 11.9 — ஏவம் உக்த்வா ததோ ராஜன் પાઠના લાભ

વિશ્વરૂપ પ્રગટ થવાની પાવન ક્ષણને અંકિત કરે છે

શ્રીકૃષ્ણને મહાયોગેશ્વર, મહાન યોગેશ્વર રૂપે સન્માનિત કરે છે

આગળ આવનારા વિશ્વરૂપ-દર્શન માટે હૃદયને શ્રદ્ધાથી તૈયાર કરે છે

યાદ કરાવે છે કે ભગવાન પોતાની જ કૃપાથી પ્રગટ થાય છે

ભગવાનના પરમ, ઐશ્વર્યમય રૂપ પ્રત્યે વિસ્મય જગાવે છે

વિશ્વરૂપના ચિંતનનો શુભારંભ કરવા માટેનો યોગ્ય શ્લોક

பகவத் கீதை 11.9 — ஏவம் உக்த்வா ததோ ராஜன் જપ વિધિ

જપ સંખ્યા11વાર
ઉત્તમ સમયવિશ્વરૂપનું ધ્યાન કરતા પૂર્વે, સવાર અથવા સાંજના ચિંતનમાં

આ શ્લોકનો જપ શ્રીકૃષ્ણના વિશ્વરૂપના ચિંતનના દ્વાર રૂપે કરો. જપ કરતી વખતે મનમાં રાખો કે મહાન યોગેશ્વર પોતાની પરમ મહિમા પ્રગટ કરવાના છે, અને અધ્યાય 11માં આગળ આવનારા દર્શન પ્રત્યે શ્રદ્ધા અને ભક્તિથી જાઓ. એ વિશ્વરૂપના અનાવરણ પૂર્વે મનને વિસ્મયમાં સ્થિર કરે છે.

વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો

આ પાના પર સંપૂર્ણ பகவத் கீதை 11.9 — ஏவம் உக்த்வா ததோ ராஜன் ગુજરાતી લિપિમાં છે — એ જ મૂળ શ્લોકો, અક્ષર-અક્ષર લિપ્યંતરિત, જેથી તમે સરળતાથી વાંચી અને જપી શકો. કોઈપણ પંક્તિ (અથવા ▶ બટન) દબાવી તેનો પાઠ સાંભળો.
હા — માત્ર લિપિ બદલાય છે; શબ્દો અને તેમનો અર્થ મૂળ જ રહે છે. આ પાનાનો શ્લોક-શ્લોક અર્થ, લાભ અને જપ વિધિ એ જ રીતે લાગુ પડે છે.
આ પ્રમાણે કહીને શ્રીકૃષ્ણ — મહાયોગેશ્વર — એ અર્જુનને પોતાનું પરમ, ઐશ્વર્યમય વિશ્વરૂપ દેખાડ્યું એમ સંજય રાજા ધૃતરાષ્ટ્રને સંભળાવે છે. એ જ ક્ષણ છે જ્યારે અગિયારમા અધ્યાયનું વિશ્વરૂપ-દર્શન આરંભ થાય છે.
'મહાયોગેશ્વર'નો અર્થ છે મહાન યોગેશ્વર. આ ઉપાધિ સૂચવે છે કે પોતાની દિવ્ય, રહસ્યમય યોગશક્તિથી જ શ્રીકૃષ્ણ સમગ્ર બ્રહ્માંડને પોતાના રૂપમાં પ્રગટ કરી અર્જુનને દેખાડી શકે છે.
સંજય એ નેત્રહીન રાજા ધૃતરાષ્ટ્રને સંભળાવી રહ્યા છે. વેદ વ્યાસ દ્વારા દિવ્ય દૃષ્ટિ પ્રદાન કરાતાં, સંજય રણભૂમિની ઘટનાઓનું વર્ણન કરે છે, જેમાં વિશ્વરૂપનું આ દર્શન પણ સામેલ છે, એ રાજાને જે તેને જાતે જોઈ શકતા નહોતા.

આ પણ વાંચો

ઉપયોગી લાગ્યું? સ્વજનો સાથે વહેંચો 🙏

Share:

સંપૂર્ણ பகவத் கீதை 11.9 — ஏவம் உக்த்வா ததோ ராஜன் શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ