Mantra.Tips

ఆపో హి ష్ఠా మయోభువః — Word-by-Word Meaning

आपो हि ष्ठा मयोभुवः

Every Sanskrit word explained in English

Word-by-Word Breakdown

आपः
Apah
ఓ జలమా (దివ్య, జీవనదాయక జలాలు)
हि ष्ठा
Hi Shtha
నిశ్చయంగా నీవు ఉన్నావు; నిజంగా నీవు ఉనికిలో ఉన్నావు
मयोभुवः
Mayo-Bhuvah
సుఖం, క్షేమం యొక్క మూలాలు; ఆనందాన్ని ప్రసాదించేవి
ता नः
Ta Nah
కావున, మాకు
ऊर्जे दधातन
Urje Dadhatana
బలం, పోషణ (ఓజస్సు) ప్రసాదించు
महे रणाय चक्षसे
Mahe Ranaya Chakshase
మహదానంద అనుభవం కోసం (మరియు మహా ఆధ్యాత్మిక దృష్టి కోసం)
यो वः शिवतमो रसः
Yo Vah Shivatamo Rasah
నీ ఆ పరమ క్షేమకర, ఆనందమయ రసం
तस्य भाजयत इह नः
Tasya Bhajayata Iha Nah
దాని అంశాన్ని ఇక్కడ (ఈ లోకంలో) మాకు ఇవ్వు
उशतीरिव मातरः
Ushatir-Iva Matarah
ఆ ఆతుర ప్రేమమయ తల్లుల వలె (తమ బిడ్డలను పోషించడానికి ఉత్సుకులైన)
तस्मा अरं गमाम वः
Tasma Aram Gamama Vah
ఆ కోసం మేము పూర్తిగా నీ శరణు చేరుతాము (సంతోషంగా ఆశ్రయిస్తాము)
यस्य क्षयाय जिन्वथ
Yasya Kshayaya Jinvatha
ఏ (ఆనంద) ధామం వైపు నీవు మమ్ము సంతోషపరచి ప్రేరేపిస్తావో
आपो जनयथा च नः
Apo Janayatha Cha Nah
ఓ జలమా, మరియు (ఆ విధంగా) మాకు మళ్ళీ నవజీవనం ఇవ్వు / నవజన్మ ఇవ్వు

Complete Translation

ఓ జలమా! నీవు నిశ్చయంగా సుఖం, క్షేమం యొక్క మూలం; కావున మాకు బలం, పోషణ ఇవ్వు, దానివల్ల మేము మహదానందాన్ని అనుభవించగలము. నీ ఆ పరమ క్షేమకర రసపు అంశాన్ని ఈ లోకంలోనే మాకు ఇవ్వు — తమ బిడ్డలను పోషించడానికి ఆతురులైన ఆ ప్రేమమయ తల్లుల వలె. ఆ ఆనందం కోసం మేము సంతోషంగా నీ శరణు చేరుతాము, ఏ ధామం వైపు నీవు మమ్ము ప్రేరేపిస్తావో; ఓ జలమా, మాకు మళ్ళీ నవజీవనం ఇవ్వు. (ఇది మార్జన-సూక్తం, నిత్య అనుష్ఠానంలో పవిత్ర జలాన్ని ప్రోక్షించేటప్పుడు పఠించబడుతుంది.)

Origin & History

Source: Rigveda 10.9.1–3 (also in Yajurveda); used in Sandhyavandana Marjana

Author: Rishi Sindhudvipa (Ambarisha)

Period: Vedic

జలాల (ఆపః) కోసం ఈ చిన్న సూక్తం వేదంలో అత్యంత తరచుగా జపించబడే భాగాలలో ఒకటి. ఋగ్వేదపు దశమ మండలంలో ఋషి సింధుద్వీపునికి ఆపాదించబడిన ఇది జలాన్ని బలం, ఆనందం, ఆధ్యాత్మిక నవజీవనం ప్రసాదించే దివ్య, మాతృసమ శక్తిగా మూర్తీకరిస్తుంది. జలం మహా శోధకం కావున, సంప్రదాయం ఈ ఋక్కులను నిత్య మార్జన-కర్మ కేంద్రంలో ఉంచింది, అక్కడ ఉపాసకుడు వీటిని పఠిస్తూ శరీరంపై అభిమంత్రిత జలాన్ని చల్లి పవిత్రమైనదాని సమీపానికి వెళ్ళే ముందు తనను శుద్ధి చేసుకుంటాడు.

Frequently Asked Questions

'ఆపో హి ష్ఠా' అంటే ఏమిటి?
'ఆపో హి ష్ఠా' అంటే 'ఓ జలమా, నీవు నిశ్చయంగా ఉన్నావు…'. ఇది మూడు ఋక్కుల ఋగ్వేద సూక్తానికి ప్రారంభం, ఇది జలాన్ని 'మయోభువః' — క్షేమం, ఆనంద మూలం — అని కీర్తిస్తూ దాని నుండి బలం, పరమ క్షేమకర రసం, నవజీవనం కోరుతుంది.
ఈ మంత్రం ఎక్కడి నుండి వచ్చింది?
ఇది ఋగ్వేదం (మండలం 10, సూక్తం 9, ఋక్కులు 1–3) నుండి, ఋషి సింధుద్వీపునికి ఆపాదించబడింది. ఇవే ఋక్కులు యజుర్వేదంలోనూ ఉన్నాయి, నిత్య సంధ్యావందనంలో, ఆలయ పూజలో విస్తృతంగా వాడబడతాయి.
ఇది నిత్య అనుష్ఠానంలో ఎలా వాడబడుతుంది?
ఇది ప్రధాన మార్జన (జల-ప్రోక్షణ) మంత్రం. ఉపాసకుడు దీనిని పఠిస్తూ తల, శరీరంపై పవిత్ర జలాన్ని చల్లుతాడు లేదా స్పృశింపజేస్తాడు, దానివల్ల తదుపరి పూజకు ముందు బాహ్య శరీరం, అంతరాత్మ రెండూ శుద్ధమవుతాయి.
జలాన్ని 'తల్లులు' అని ఎందుకు అన్నారు?
ఈ ఋక్కు జలాన్ని 'ఉశతీరివ మాతరః' — తమ బిడ్డలను పోషించడానికి ఆతురులైన ప్రేమమయ తల్లులతో — పోలుస్తుంది. తల్లి తన పాలను స్వేచ్ఛగా ఇచ్చినట్లే, జలం నుండి దాని పరమ ఆనందమయ, జీవనధారక రసపు అంశాన్ని ఉపాసకునితో పంచుకోమని ప్రార్థిస్తారు.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →