శ్రీమద్భగవద్గీత ౧౧.౪౩ — పితాసి లోకస్య చరాచరస్య — Word-by-Word Meaning
श्रीमद्भगवद्गीता ११.४३ — पितासि लोकस्य चराचरस्य
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
पिता
pitā
తండ్రి
असि
asi
నీవు అయి ఉన్నావు
लोकस्य
lokasya
జగత్తుకు
चराचरस्य
charācharasya
సమస్త చర, అచర ప్రాణులకు
त्वम् अस्य
tvam asya
ఈ (జగత్తుకు) నీవు
पूज्यः
pūjyaḥ
పూజనీయుడవు
च
cha
మరియు
गुरुः गरीयान्
guruḥ garīyān
సర్వశ్రేష్ఠ గురువువు; మహా గురువువు
न त्वत्समः
na tvat-samaḥ
నీతో సమానమైనవారు ఎవరూ లేరు
अस्ति
asti
ఉన్నారు
अभ्यधिकः
abhyadhikaḥ
అధికులు; మించినవారు
कुतः अन्यः
kutaḥ anyaḥ
ఇక వేరొకరు ఎలా ఉంటారు
लोकत्रये
loka-traye
మూడు లోకాలలో
अप्रतिमप्रभाव
apratima-prabhāva
ఓ అప్రతిమ ప్రభావుడా
Complete Translation
నీవు ఈ చరాచర జగత్తుకు తండ్రివి; నీవే దీనికి పూజనీయుడవు, సర్వశ్రేష్ఠమైన గురువువు. ఓ అప్రతిమ ప్రభావుడా! మూడు లోకాలలో నీతో సమానమైనవారు ఎవరూ లేరు, ఇక నీకంటే అధికులు ఎలా ఉంటారు?
Origin & History
Source: Bhagavad Gita Chapter 11, Verse 43
Author: Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva)
Period: Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
పదకొండవ అధ్యాయం విశ్వరూప దర్శన యోగంలో, ఆశ్చర్యకర విరాట్ రూపాన్ని చూసిన అర్జునుడు శ్రీకృష్ణుని నిరంతరం స్తుతిస్తాడు. ఈ శ్లోకంలో ఆయన భగవానుని సమస్త చరాచర ప్రాణులకు తండ్రిగా, పరమ పూజనీయ గురువుగా, మూడు లోకాల అతులిత పరమ పురుషునిగా కీర్తిస్తాడు.
Frequently Asked Questions
భగవద్గీత ౧౧.౪౩లో అర్జునుడు ఎవరిని స్తుతిస్తాడు?▼
అర్జునుడు శ్రీకృష్ణుని సమస్త చరాచర జగత్తుకు తండ్రిగా, పరమ పూజనీయునిగా, శ్రేష్ఠతమ గురువుగా స్తుతిస్తాడు. మూడు లోకాలలో ఎవరూ భగవానునితో సమానమైనవారు సైతం లేరని, ఇక శ్రేష్ఠులు ఎవరూ ఉండజాలరని ఆయన ధృవీకరిస్తాడు.
'చరాచరస్య' అంటే ఏమిటి?▼
'చరాచరస్య' అంటే 'చర, అచరమైన వాటికి' — అంటే సమస్త సజీవ, నిర్జీవ ప్రాణులకు. అర్జునుడు శ్రీకృష్ణుని ఈ సమస్త సృష్టికి తండ్రిగా పిలుస్తాడు, ఆయనను సర్వానికి ఉద్భవ స్థానంగా గుర్తిస్తూ.
అర్జునుడు శ్రీకృష్ణుని 'అప్రతిమప్రభావ' అని ఎందుకు పిలుస్తాడు?▼
'అప్రతిమప్రభావ' అంటే 'ఓ అతులిత శక్తి గలవాడా'. విరాట్ విశ్వరూపాన్ని చూసిన అర్జునుడు భగవానుని ఈ నామంతో సంబోధిస్తాడు, మూడు లోకాలలో ఆయన శక్తి, మహిమ సర్వథా అతులితమని వ్యక్తపరుస్తూ.
ఈ శ్లోకం ఆశ్చర్యాన్ని, ఆత్మీయతను ఎలా కలుపుతుంది?▼
ఇది శ్రద్ధ, వాత్సల్యముల కలయిక: అర్జునుడు అతులిత పరమ ప్రభువైన శ్రీకృష్ణుని ముందు నతమస్తకుడవుతాడు, అయినా ఆయనను 'తండ్రి', 'గురువు' అని పిలుస్తాడు. సమస్త లోకాలను ధరించే భగవానుడే తల్లిదండ్రిగా, మార్గదర్శకునిగా ఆత్మీయంగా దగ్గర కూడా ఉన్నాడని ఇది చూపుతుంది.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →