గతం శోకో న కర్తవ్యో (గతించినదానికి శోకించవద్దు) — Word-by-Word Meaning
गतं शोको न कर्तव्यो
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
गतम्
gatam
గతించినది, భూతకాలం
शोकः
śokaḥ
శోకం, దుఃఖం, విలాపం
न कर्तव्यः
na kartavyaḥ
చేయకూడదు / (శోకించ)కూడదు
भविष्यम्
bhaviṣyam
భవిష్యత్తు, ఇంకా రాబోయేది
न एव
na eva
అస్సలు కాదు, ఎన్నడూ లేదు
चिन्तयेत्
cintayet
చింతించాలి / మననం చేస్తూ ఉండాలి
वर्तमानेन
vartamānena
వర్తమానంతో
कालेन
kālena
కాలం, సమయం
वर्तयन्ति
vartayanti
జీవిస్తారు, కొనసాగుతారు, తమ జీవితాన్ని గడుపుతారు
विचक्षणाः
vicakṣaṇāḥ
వివేకవంతులు, విచక్షణ గలవారు, స్పష్టదృష్టి గలవారు
Complete Translation
గతించినదానికి శోకించకూడదు, రాబోయేదాని గురించి చింతించకూడదు; వివేకవంతులు వర్తమాన కాలంలోనే తమ జీవితాన్ని గడుపుతారు. స్థిరమైన మనస్సు యొక్క రహస్యాన్ని చాణక్యుడు బోధిస్తాడు — గతించినదానిపై పశ్చాత్తాపాన్ని, రాబోయేదానిపై ఆందోళనను విడిచిపెట్టి, జీవించే వర్తమాన క్షణంలో పూర్తిగా కర్మ చేయడం.
Origin & History
Source: Chanakya Niti
Author: Chanakya (Vishnugupta / Kautilya)
Period: Ancient India (c. 4th–3rd century BCE)
ఒక సామ్రాజ్యాన్ని నిలబెట్టిన సలహా ఇచ్చిన చాణక్యునికి, గొప్ప కార్యాలకు పశ్చాత్తాపం లేదా భయంతో కప్పబడని మనస్సు అవసరమని తెలుసు. ఈ శ్లోకం ఆ ఆచరణాత్మక జ్ఞానాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది: గతానికి శోకించని, భవిష్యత్తుకు భయపడని, కానీ తమను తాము పూర్తిగా వర్తమానానికి అంకితం చేసుకొని, తద్వారా స్పష్టతతో, ప్రశాంతతతో కర్మ చేసే విచక్షణ గలవారిని — స్పష్టదృష్టి గలవారిని — అతడు ఆదర్శంగా చూపిస్తాడు.
Frequently Asked Questions
'గతం శోకో న కర్తవ్యః' ఎక్కడి నుండి వచ్చింది?▼
ఇది చాణక్య నీతి (నీతి దర్పణ)లోని ఒక ప్రసిద్ధ శ్లోకం, ఇది చాణక్యునికి (కౌటిల్యుడు / విష్ణుగుప్తుడు) — నీతి, రాజనీతి మరియు ఆచరణాత్మక జ్ఞానం యొక్క ప్రాచీన భారతీయ ఆచార్యునికి — ఆపాదించబడిన సూక్తుల సంకలనం.
ఈ శ్లోకం యొక్క కేంద్ర బోధన ఏమిటి?▼
వివేకవంతులు గతానికి శోకించరు, భవిష్యత్తు గురించి చింతించరు, కానీ వర్తమానంలో పూర్తిగా జీవిస్తారని. పశ్చాత్తాపాన్ని, ఆందోళనను విడిచిపెట్టడం ద్వారా మనస్సును స్పష్టంగా, స్థిరంగా ఉంచుకుంటారు, ఇది శాంతికి మరియు ప్రభావవంతమైన కర్మకు పునాది.
ఈ శ్లోకం నిత్య జీవితంలో ఎలా ఉపయోగపడుతుంది?▼
ఇది అతిగా ఆలోచించడానికి ఒక సంక్షిప్త ప్రతిక్రియ. మనస్సు పాత దుఃఖాలలోకి లేదా భవిష్యత్ భయాలలోకి లాగబడినప్పుడు, ఈ శ్లోకాన్ని గుర్తుచేసుకోవడం దృష్టిని వర్తమానంలోకి తిరిగి తీసుకురావడానికి సహాయపడుతుంది, అక్కడే జీవితం నిజంగా జీవించబడుతుంది, సరైన కర్మ చేయబడుతుంది.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →