గోవిందాష్టకం (సత్యం జ్ఞానమనంతం నిత్యం) Meaning — Line by Line
गोविन्दाष्टकम् (सत्यं ज्ञानमनन्तम्)
Every verse and every word explained in English & Hindi
Meaning — Line by Line
Every verse of గోవిందాష్టకం (సత్యం జ్ఞానమనంతం నిత్యం) with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.
Jump to a verse ▾
- Verse 1. Satyam jnanamanantam nityamanakasham paramakasham
- Verse 2. Mritsnamatsiheti yashodatadana-shaishavasantrasam
- Verse 3. Traivishtaparipuviraghnam kshitibharaghnam bhavarogaghnam
- Verse 4. Gopalam bhulilavigrahagopalam kulagopalam
- Verse 5. Gopimandalagoshthibhedam bhedavasthamabhedabham
- Verse 6. Snanavyakulayoshidvastramupadayagamuparudham
- Verse 7. Kantam karanakaranamadimanadim kalamanabhasam
- Verse 8. Vrindavanabhuvi vrindarakaganavrindaradhitavandyayam
- Verse 9. Govindashtakametadadhite govindarpitacheta yo
Satyam jnanamanantam nityamanakasham paramakasham
सत्यं ज्ञानमनन्तं नित्यमनाकाशं परमाकाशं गोष्ठप्राङ्गणरिङ्खणलोलमनायासं परमायासम् । मायाकल्पितनानाकारमनाकारं भुवनाकारं क्ष्मायानाथमनाथं प्रणमत गोविन्दं परमानन्दम् ॥ १ ॥
Satyam jnanamanantam nityamanakasham paramakasham Goshthaprangana-rinkhana-lolamanayasam paramayasam | Maya-kalpita-nanakaramanakaram bhuvanakaram Kshmayanathamanatham pranamata govindam paramanandam || 1 ||
Meaningగోవిందునికి, పరమానందునికి నమస్కరించండి — ఆయన సత్యం, జ్ఞానం, అనంతం మరియు నిత్యం; ఆకాశంచేత బంధింపబడకున్నా పరమాకాశమైనవాడు; గోష్ఠపు ఆవరణలో పాకుతూ అనాయాసంగా ఆనందించేవాడు, అయినా పరమ సాధనకు లక్ష్యమైనవాడు; మాయచే కల్పించబడిన అసంఖ్యాక రూపాలలో కనిపిస్తూ తాను నిరాకారుడైనవాడు, ఆయన స్వరూపమే సర్వ భువనం; భూమికి నాథుడైనా తనకు నాథుడు లేనివాడు.
Mritsnamatsiheti yashodatadana-shaishavasantrasam
मृत्स्नामत्सीहेति यशोदाताडनशैशवसन्त्रासं व्यादितवक्त्रालोकितलोकालोकचतुर्दशलोकालिम् । लोकत्रयपुरमूलस्तम्भं लोकालोकमनालोकं लोकेशं परमेशं प्रणमत गोविन्दं परमानन्दम् ॥ २ ॥
Mritsnamatsiheti yashodatadana-shaishavasantrasam Vyadita-vaktraalokita-lokaaloka-chaturdashalokalim | Lokatraya-pura-mulastambham lokalokamanalokam Lokesham paramesham pranamata govindam paramanandam || 2 ||
Meaningగోవిందునికి, పరమానందునికి నమస్కరించండి — 'నీవు మట్టి తిన్నావు' అన్న యశోద చీవాట్లకు బాలునిగా భయపడినవాడు, ఆయన తెరచిన నోటిలో యశోద పదునాలుగు లోకాలను చూసింది; మూడు లోకాల నగరాలకు మూల స్తంభమైనవాడు; కనిపిస్తూనే కనిపించనివాడు, లోకేశుడు, పరమేశుడు.
Traivishtaparipuviraghnam kshitibharaghnam bhavarogaghnam
त्रैविष्टपरिपुवीरघ्नं क्षितिभारघ्नं भवरोगघ्नं कैवल्यं नवनीताहारमनाहारं भुवनाहारम् । वैमल्यस्फुटचेतोवृत्तिविशेषाभासमनाभासं शैवं केवलशान्तं प्रणमत गोविन्दं परमानन्दम् ॥ ३ ॥
Traivishtaparipuviraghnam kshitibharaghnam bhavarogaghnam Kaivalyam navanitaharamanaharam bhuvanaharam | Vaimalya-sphuta-cheto-vritti-visheshabhasamanabhasam Shaivam kevalashantam pranamata govindam paramanandam || 3 ||
Meaningగోవిందునికి, పరమానందునికి నమస్కరించండి — దేవశత్రు వీరులను సంహరించేవాడు, భూభారాన్ని, సంసార రోగాన్ని నశింపజేసేవాడు; కైవల్యస్వరూపుడు, తాజా వెన్నను తింటూనే అనాహారుడు, ఎందుకంటే ఆయనే లోకాలకు ఆధారం; నిర్మల చిత్తవృత్తిగా ప్రకాశిస్తూ తాను అనాభాసుడు, శివుడు, కేవలుడు, శాంతుడు.
Gopalam bhulilavigrahagopalam kulagopalam
गोपालं भूलीलाविग्रहगोपालं कुलगोपालं गोपीखेलनगोवर्धनधृतिलीलालालितगोपालम् । गोभिर्निगदितगोविन्दस्फुटनामानं बहुनामानं गोपीगोचरदूरं प्रणमत गोविन्दं परमानन्दम् ॥ ४ ॥
Gopalam bhulilavigrahagopalam kulagopalam Gopikhelana-govardhanadhritilila-lalitagopalam | Gobhirnigaditagovindasphutanaamanam bahunaamanam Gopigocharaduram pranamata govindam paramanandam || 4 ||
Meaningగోవిందునికి, పరమానందునికి నమస్కరించండి — గోపాలుడు, భూలోక లీలకు గోపరూపం ధరించినవాడు, తన కులానికి గోపాలుడు; గోపికలతో ఆటలో గోవర్ధనాన్ని ఎత్తి ధరించిన లీలతో గోపాలురను ఆనందింపజేసినవాడు; ఆవులు సైతం 'గోవింద' అని పిలిచే నామం కలవాడు, బహునామాలు కలవాడు, అయినా గోపికల దృష్టికి సైతం అందనివాడు.
Gopimandalagoshthibhedam bhedavasthamabhedabham
गोपीमण्डलगोष्ठीभेदं भेदावस्थमभेदाभं शश्वद्गोखुरनिर्धूतोद्गतधूलीधूसरसौभाग्यम् । श्रद्धाभक्तिगृहीतानन्दमचिन्त्यं चिन्तितसद्भावं चिन्तामणिमहिमानं प्रणमत गोविन्दं परमानन्दम् ॥ ५ ॥
Gopimandalagoshthibhedam bhedavasthamabhedabham Shashvadgokhuranirdhutodgatadhulidhusarasaubhagyam | Shraddhabhaktigrihitanandamachintyam chintitasadbhavam Chintamanimahimanam pranamata govindam paramanandam || 5 ||
Meaningగోవిందునికి, పరమానందునికి నమస్కరించండి — గోపికా మండలాలలో వేరువేరుగా కనిపిస్తూనే అభిన్నుడు; ఆవుల గిట్టల ధూళితో ఎల్లప్పుడూ ధూసరితమైన సౌభాగ్యం కలవాడు; ఆయన ఆనందం శ్రద్ధ, భక్తితోనే గ్రహించబడుతుంది, అచింత్యుడైనా సత్పురుషులచే చింతింపబడే సద్భావం, చింతామణివలె మహిమ కలవాడు.
Snanavyakulayoshidvastramupadayagamuparudham
स्नानव्याकुलयोषिद्वस्त्रमुपादायागमुपारूढं व्यादित्सन्तीरथ दिग्वस्त्रा दातुमुपाकर्षन्तं ताः । निर्धूतद्वयशोकविमोहं बुद्धं बुद्धेरन्तःस्थं सत्तामात्रशरीरं प्रणमत गोविन्दं परमानन्दम् ॥ ६ ॥
Snanavyakulayoshidvastramupadayagamuparudham Vyaditsantiratha digvastra datumupakarshantam tah | Nirdhutadvayashokavimoham buddham buddherantahstham Sattamatrashariram pranamata govindam paramanandam || 6 ||
Meaningగోవిందునికి, పరమానందునికి నమస్కరించండి — స్నానంలో నిమగ్నమైన గోపికల వస్త్రాలను తీసుకొని చెట్టు ఎక్కినవాడు, వారు దిగంబరులై వచ్చినప్పుడు వస్త్రాలు ఇవ్వడానికి వారిని దగ్గరకు పిలిచినవాడు; శోక మోహ ద్వంద్వం లేని బుద్ధస్వరూపుడు, బుద్ధిలో నెలకొనినవాడు, ఆయన శరీరం కేవలం సత్తామాత్రం.
Kantam karanakaranamadimanadim kalamanabhasam
कान्तं कारणकारणमादिमनादिं कालमनाभासं कालिन्दीगतकालियशिरसि मुहुर्नृत्यन्तं नृत्यन्तम् । कालं कालकलातीतं कलिताशेषं कलिदोषघ्नं कालत्रयगतिहेतुं प्रणमत गोविन्दं परमानन्दम् ॥ ७ ॥
Kantam karanakaranamadimanadim kalamanabhasam Kalindigatakaliyashirasi muhurnrityantam nrityantam | Kalam kalakalatitam kalitaasesham kalidoshaghnam Kalatrayagatihetum pranamata govindam paramanandam || 7 ||
Meaningగోవిందునికి, పరమానందునికి నమస్కరించండి — కాంతుడు, కారణాలకు కారణం, అనాదికి ఆది, తానే కాలమైనా అనాభాసుడు; యమునలో కాలియ సర్పపు శిరసులపై మాటిమాటికీ నృత్యం చేసేవాడు; కాలకళలకు అతీతమైన కాలం, సర్వాన్ని వ్యాపించేవాడు, కలియుగ దోషాలను నశింపజేసేవాడు, మూడు కాలాల గతికి హేతువు.
Vrindavanabhuvi vrindarakaganavrindaradhitavandyayam
वृन्दावनभुवि वृन्दारकगणवृन्दाराधितवन्द्यायं कुन्दाभामलमन्दस्मेरसुधानन्दं सुहृदानन्दम् । वन्द्याशेषमहामुनिमानसवन्द्यानन्दपदद्वन्द्वं वन्द्याशेषगुणाब्धिं प्रणमत गोविन्दं परमानन्दम् ॥ ८ ॥
Vrindavanabhuvi vrindarakaganavrindaradhitavandyayam Kundabhaamalamandasmera-sudhanandam suhridanandam | Vandyaasheshamahamunimanasavandyanandapadadvandvam Vandyaasheshagunabdhim pranamata govindam paramanandam || 8 ||
Meaningగోవిందునికి, పరమానందునికి నమస్కరించండి — బృందావన భూమిలో దేవగణాలచే ఆరాధింపబడి వందనీయుడైనవాడు; మల్లెపువ్వువలె నిర్మలమైన మృదు సుధామయ చిరునవ్వు ఆనందదాయకమైనవాడు, సుహృదులకు ఆనందమైనవాడు; ఆయన ఆనందమయ చరణయుగళం సర్వ మహామునుల హృదయాలలో వందనీయం, సర్వ వందనీయ గుణాల సాగరం.
Govindashtakametadadhite govindarpitacheta yo
गोविन्दाष्टकमेतदधीते गोविन्दार्पितचेता यो गोविन्दाच्युत माधव विष्णो गोकुलनायक कृष्णेति । गोविन्दाङ्घ्रिसरोजध्यानसुधाजलधौतसमस्ताघो गोविन्दं परमानन्दामृतमन्तःस्थं स तमभ्येति ॥
Govindashtakametadadhite govindarpitacheta yo Govindachyuta madhava vishno gokulanayaka krishneti | Govindanghrisarojadhyanasudhajaladhautasamastagho Govindam paramanandamritamantahstham sa tamabhyeti ||
Meaningఏ భక్తుడు గోవిందునిలో చిత్తం అర్పించి ఈ గోవిందాష్టకాన్ని పఠిస్తాడో, 'గోవింద! అచ్యుత! మాధవ! విష్ణో! గోకులనాయక! కృష్ణ!' అని పిలుస్తూ — గోవింద చరణకమలాల ధ్యానమనే అమృతసాగరంలో ఎవరి సర్వ పాపాలు కడిగివేయబడతాయో — అతడు అంతరంగంలో నెలకొనిన పరమానందామృతస్వరూప గోవిందుని పొందుతాడు.
Word-by-Word Breakdown
Origin & History
Source: Attributed to Adi Shankaracharya (Stotra literature)
Author: Adi Shankaracharya
Period: c. 8th century CE
గోవింద కృష్ణుని అత్యంత ప్రియమైన నామాలలో ఒకటి, దీని అర్థం ఆవులకు, భూమికి, వేదాలకు రక్షకుడు. మహా అద్వైత ఆచార్యులైన ఆది శంకరాచార్యులు ఈ గోవిందాష్టకాన్ని కృష్ణుని ఒకేసారి ఉపనిషత్తుల నిరాకార బ్రహ్మంగా — సత్యం, జ్ఞానం, అనంతం — మరియు వెన్న తిని, గోవర్ధనాన్ని ఎత్తి, కాలియ సర్పంపై నృత్యం చేసిన వ్రజపు మనోహర గోపబాలునిగా ప్రకటించడానికి రచించారు. ఈ స్తుతి అష్టశ్లోకాలు జ్ఞానం, భక్తిల అరుదైన, అందమైన సంగమం, ఇది మరో గోవిందాష్టకం ('చిదానందాకారం' అని ప్రారంభం) కంటే భిన్నమైనది.
Frequently Asked Questions
గోవిందాష్టకం 'సత్యం జ్ఞానమనంతం' అంటే ఏమిటి?▼
ఈ గోవిందాష్టకాన్ని ఎవరు రచించారు?▼
ఈ అనుపదం అర్థం ఏమిటి?▼
దీని పఠన ఫలం ఏమిటి?▼
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →