Mantra.Tips

శ్రీగురుపాదుకా స్తోత్రం Meaning — Line by Line

श्रीगुरुपादुका स्तोत्रम्

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of శ్రీగురుపాదుకా స్తోత్రం with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Jump to a verse ▾
  1. Verse 1. Ananta-samsaara-samudra-taara-naukaayitaabhyaam Guru-bhakti-daabhyaam
  2. Verse 2. Kavitva-vaaraashi-nishaakaraabhyaam Daurbhaagya-daavaambuda-maalikaabhyaam
  3. Verse 3. Nataa Yayoh Shree-patitaam Sameeyuh Kadaachid-apy-aashu Daridra-varyaah
  4. Verse 4. Naaleeka-neekaasha-pada-aahritaabhyaam Naanaa-vimoha-aadi-nivaarikaabhyaam
  5. Verse 5. Nripaali-mauli-vraja-ratna-kaanti-sarid-viraajaj-jhasha-kanyakaabhyaam
  6. Verse 6. Paapaandhakaara-arka-paramparaabhyaam Taapa-traya-aaheendra-khageshvaraabhyaam
  7. Verse 7. Shamaadi-shatka-prada-vaibhavaabhyaam Samaadhi-daana-vrata-deekshitaabhyaam
  8. Verse 8. Svaarchaa-paraanaam Akhila-ishta-daabhyaam Svaahaa-sahaaya-aksha-dhurandharaabhyaam
  9. Verse 9. Kaamaadi-sarpa-vraja-gaarudaabhyaam Viveka-vairaagya-nidhi-pradaabhyaam
Verse 1#

Ananta-samsaara-samudra-taara-naukaayitaabhyaam Guru-bhakti-daabhyaam

अनन्तसंसारसमुद्रतार-नौकायिताभ्यां गुरुभक्तिदाभ्याम्। वैराग्यसाम्राज्यदपूजनाभ्यां नमो नमः श्रीगुरुपादुकाभ्याम्॥१॥

Ananta-samsaara-samudra-taara-naukaayitaabhyaam Guru-bhakti-daabhyaam Vairaagya-saamraajyada-poojanaabhyaam Namo Namah Shree-guru-paadukaabhyaam (1)

Meaningశ్రీగురువు పాదుకలకు మాటిమాటికీ నమస్కారం — అనంత సంసార సాగరాన్ని దాటించడానికి నావ వంటివి, గురు-భక్తిని ప్రసాదించేవి, వాటి పూజనం వైరాగ్య సామ్రాజ్యాన్ని ప్రసాదించేవి॥

Verse 2#

Kavitva-vaaraashi-nishaakaraabhyaam Daurbhaagya-daavaambuda-maalikaabhyaam

कवित्ववाराशिनिशाकराभ्यां दौर्भाग्यदावाम्बुदमालिकाभ्याम्। दूरीकृतानम्रविपत्तिताभ्यां नमो नमः श्रीगुरुपादुकाभ्याम्॥२॥

Kavitva-vaaraashi-nishaakaraabhyaam Daurbhaagya-daavaambuda-maalikaabhyaam Dooreekrita-anamra-vipattitaabhyaam Namo Namah Shree-guru-paadukaabhyaam (2)

Meaningగురువు పాదుకలకు నమస్కారం — కవిత్వ సాగరంలో అలలు లేపే చంద్రుని వంటివి, దుర్భాగ్యమనే దావానలాన్ని ఆర్పే మేఘమాల వంటివి, నమస్కరించేవారి విపత్తులను దూరం చేసేవి॥

Verse 3#

Nataa Yayoh Shree-patitaam Sameeyuh Kadaachid-apy-aashu Daridra-varyaah

नता ययोः श्रीपतितां समीयुः कदाचिदप्याशु दरिद्रवर्याः। मूकाश्च वाचस्पतितां हि ताभ्यां नमो नमः श्रीगुरुपादुकाभ्याम्॥३॥

Nataa Yayoh Shree-patitaam Sameeyuh Kadaachid-apy-aashu Daridra-varyaah Mookaash-cha Vaachaspatitaam Hi Taabhyaam Namo Namah Shree-guru-paadukaabhyaam (3)

Meaningపాదుకలకు నమస్కారం — వీటికి ప్రణమిల్లడం వలన అతి దరిద్రులు కూడా శీఘ్రమే శ్రీసంపన్నులు (లక్ష్మీపతులు) అవుతారు, మూగవారు కూడా బృహస్పతి వంటి వాక్పటుత్వం పొందుతారు॥

Verse 4#

Naaleeka-neekaasha-pada-aahritaabhyaam Naanaa-vimoha-aadi-nivaarikaabhyaam

नालीकनीकाशपदाहृताभ्यां नानाविमोहादिनिवारिकाभ्याम्। नमज्जनाभीष्टततिप्रदाभ्यां नमो नमः श्रीगुरुपादुकाभ्याम्॥४॥

Naaleeka-neekaasha-pada-aahritaabhyaam Naanaa-vimoha-aadi-nivaarikaabhyaam Namaj-jana-abheeshta-tati-pradaabhyaam Namo Namah Shree-guru-paadukaabhyaam (4)

Meaningపాదుకలకు నమస్కారం — కమలం వంటి మనోహరమై హృదయాన్ని ఆకర్షించేవి, నానా మోహాదులను నివారించేవి, నమస్కరించేవారి సమస్త అభిలాషలను పూర్తి చేసేవి॥

Verse 5#

Nripaali-mauli-vraja-ratna-kaanti-sarid-viraajaj-jhasha-kanyakaabhyaam

नृपालिमौलिव्रजरत्नकान्ति-सरिद्विराजज्झषकन्यकाभ्याम्। नृपत्वदाभ्यां नतलोकपङ्क्तेः नमो नमः श्रीगुरुपादुकाभ्याम्॥५॥

Nripaali-mauli-vraja-ratna-kaanti-sarid-viraajaj-jhasha-kanyakaabhyaam Nripatva-daabhyaam Nata-loka-pankteh Namo Namah Shree-guru-paadukaabhyaam (5)

Meaningపాదుకలకు నమస్కారం — నమస్కరించే రాజుల రత్నఖచిత కిరీటాల కాంతిచే ప్రకాశించే నదీ మీనకన్య వంటి శోభాయమానమైనవి, నతజనుల పంక్తికి రాజ్యాన్ని ప్రసాదించేవి॥

Verse 6#

Paapaandhakaara-arka-paramparaabhyaam Taapa-traya-aaheendra-khageshvaraabhyaam

पापान्धकारार्कपरम्पराभ्यां तापत्रयाहीन्द्रखगेश्वराभ्याम्। जाड्याब्धिसंशोषणवाडवाभ्यां नमो नमः श्रीगुरुपादुकाभ्याम्॥६॥

Paapaandhakaara-arka-paramparaabhyaam Taapa-traya-aaheendra-khageshvaraabhyaam Jaadya-abdhi-samshoshana-vaadavaabhyaam Namo Namah Shree-guru-paadukaabhyaam (6)

Meaningపాదుకలకు నమస్కారం — పాపమనే అంధకారాన్ని తొలగించే సూర్య పరంపర వంటివి, త్రివిధ తాపాలనే సర్పరాజుకు గరుడుని వంటివి, జడత్వమనే సాగరాన్ని ఎండించే వడవాగ్ని వంటివి॥

Verse 7#

Shamaadi-shatka-prada-vaibhavaabhyaam Samaadhi-daana-vrata-deekshitaabhyaam

शमादिषट्कप्रदवैभवाभ्यां समाधिदानव्रतदीक्षिताभ्याम्। रमाधवाङ्घ्रिस्थिरभक्तिदाभ्यां नमो नमः श्रीगुरुपादुकाभ्याम्॥७॥

Shamaadi-shatka-prada-vaibhavaabhyaam Samaadhi-daana-vrata-deekshitaabhyaam Ramaadhava-anghri-sthira-bhakti-daabhyaam Namo Namah Shree-guru-paadukaabhyaam (7)

Meaningపాదుకలకు నమస్కారం — వీటి వైభవం శమాది షట్క గుణాలను ప్రసాదిస్తుంది, సమాధి-దాన వ్రతంలో దీక్షితమైనవి, శ్రీహరి చరణాలలో దృఢ భక్తిని ప్రసాదించేవి॥

Verse 8#

Svaarchaa-paraanaam Akhila-ishta-daabhyaam Svaahaa-sahaaya-aksha-dhurandharaabhyaam

स्वार्चापराणामखिलेष्टदाभ्यां स्वाहासहायाक्षधुरन्धराभ्याम्। स्वान्ताच्छभावप्रदपूजनाभ्यां नमो नमः श्रीगुरुपादुकाभ्याम्॥८॥

Svaarchaa-paraanaam Akhila-ishta-daabhyaam Svaahaa-sahaaya-aksha-dhurandharaabhyaam Svaanta-achchha-bhaava-prada-poojanaabhyaam Namo Namah Shree-guru-paadukaabhyaam (8)

Meaningపాదుకలకు నమస్కారం — తమ పూజనంలో నిమగ్నులైన భక్తులకు సమస్త ఇష్టాలను ప్రసాదించేవి, (యజ్ఞాది) సహాయంతో విశ్వ భారాన్ని ధరించేవి, వీటి పూజనం హృదయానికి నిర్మల, శాంత భావాన్ని ప్రసాదించేవి॥

Verse 9#

Kaamaadi-sarpa-vraja-gaarudaabhyaam Viveka-vairaagya-nidhi-pradaabhyaam

कामादिसर्पव्रजगारुडाभ्यां विवेकवैराग्यनिधिप्रदाभ्याम्। बोधप्रदाभ्यां दृतमोक्षदाभ्यां नमो नमः श्रीगुरुपादुकाभ्याम्॥९॥

Kaamaadi-sarpa-vraja-gaarudaabhyaam Viveka-vairaagya-nidhi-pradaabhyaam Bodha-pradaabhyaam Drita-moksha-daabhyaam Namo Namah Shree-guru-paadukaabhyaam (9)

Meaningపాదుకలకు నమస్కారం — కామాది సర్పసమూహానికి గరుడుని వంటివి, వివేకం, వైరాగ్యమనే నిధిని ప్రసాదించేవి, బోధను ప్రసాదించి శీఘ్ర మోక్షాన్ని ఇచ్చేవి॥

Word-by-Word Breakdown

अनन्तसंसारसमुद्र
Ananta-samsaara-samudra
అనంత సంసార సాగరం (సాంసారిక అస్తిత్వపు అపరిమిత సముద్రం)
तारनौकायिताभ्याम्
Taara-naukaayitaabhyaam
ఆ రెండింటి (పాదుకల) ద్వారా, దాటించే నావ వంటివి
गुरुभक्तिदाभ्याम्
Guru-bhakti-daabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, గురు-భక్తిని ప్రసాదించేవి
वैराग्यसाम्राज्यद
Vairaagya-saamraajyada
వైరాగ్య సామ్రాజ్యాన్ని (సర్వోన్నతత్వాన్ని) ప్రసాదించేవి
पूजनाभ्याम्
Poojanaabhyaam
ఆ రెండింటి (పాదుకల) పూజనం ద్వారా
नमो नमः श्रीगुरुपादुकाभ्याम्
Namo Namah Shree-guru-paadukaabhyaam
శ్రీగురువు పాదుకలకు మాటిమాటికీ నమస్కారం (ప్రతి శ్లోకపు అనుపదం)
कवित्ववाराशिनिशाकराभ्याम्
Kavitva-vaaraashi-nishaakaraabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, కవిత్వ సాగరానికి (అలలు లేపే) చంద్రుని వంటివి
दौर्भाग्यदावाम्बुदमालिकाभ्याम्
Daurbhaagya-daava-ambuda-maalikaabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, దుర్భాగ్యమనే దావానలాన్ని ఆర్పే మేఘమాల వంటివి
नता ययोः श्रीपतितां समीयुः
Nataa Yayoh Shree-patitaam Sameeyuh
వీటికి ప్రణమిల్లడం వలన ప్రజలు శ్రీ (సౌభాగ్య) స్వాములు అవుతారు
मूकाश्च वाचस्पतितां
Mookaash-cha Vaachaspatitaam
మూగవారు కూడా బృహస్పతి వంటి వాక్పటుత్వం పొందుతారు
नानाविमोहादिनिवारिकाभ्याम्
Naanaa-vimoha-aadi-nivaarikaabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, నానా మోహాదులను నివారించేవి
पापान्धकारार्कपरम्पराभ्याम्
Paapaandhakaara-arka-paramparaabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, పాపమనే అంధకారాన్ని తొలగించే సూర్య పరంపర వంటివి
तापत्रयाहीन्द्रखगेश्वराभ्याम्
Taapa-traya-aaheendra-khageshvaraabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, త్రివిధ తాపాలనే సర్పరాజుకు గరుడుని వంటివి
जाड्याब्धिसंशोषणवाडवाभ्याम्
Jaadya-abdhi-samshoshana-vaadavaabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, జడత్వమనే సాగరాన్ని ఎండించే వడవాగ్ని వంటివి
शमादिषट्कप्रदवैभवाभ्याम्
Shamaadi-shatka-prada-vaibhavaabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, వీటి వైభవం శమాది షట్క గుణాలను ప్రసాదిస్తుంది
समाधिदानव्रतदीक्षिताभ्याम्
Samaadhi-daana-vrata-deekshitaabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, సమాధి-దాన వ్రతంలో దీక్షితమైనవి
रमाधवाङ्घ्रिस्थिरभक्तिदाभ्याम्
Ramaadhava-anghri-sthira-bhakti-daabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, శ్రీహరి చరణాలలో దృఢ భక్తిని ప్రసాదించేవి
कामादिसर्पव्रजगारुडाभ्याम्
Kaamaadi-sarpa-vraja-gaarudaabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, కామాది సర్పసమూహానికి గరుడుని వంటివి
विवेकवैराग्यनिधिप्रदाभ्याम्
Viveka-vairaagya-nidhi-pradaabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, వివేకం, వైరాగ్యమనే నిధిని ప్రసాదించేవి
बोधप्रदाभ्यां दृतमोक्षदाभ्याम्
Bodha-pradaabhyaam Drita-moksha-daabhyaam
ఆ రెండింటి ద్వారా, బోధను ప్రసాదించి శీఘ్ర మోక్షాన్ని ఇచ్చేవి

Origin & History

Source: Composed by Adi Shankaracharya; preserved in the Advaita and stotra tradition

Author: Adi Shankaracharya (8th century CE)

Period: 8th century CE

సంప్రదాయం ప్రకారం, యువ శంకరుడు ఒక గురువు అన్వేషణలో నర్మదా తీరానికి చేరి, గౌడపాదుల శిష్యుడైన గోవింద భగవత్పాదుల గుహను కనుగొన్నారు. తన గురువు పాదుకలను (చెప్పులను) చూసి ఆయన హృదయం పొంగి వాటి స్తుతిలో ఈ స్తోత్రాన్ని ఉచ్చరించారు. తొమ్మిది ప్రవహించే శ్లోకాలలో ఆయన గురువు పాదుకలను అనంత సంసార సాగరం దాటించే నావగా, పాపపు అంధకారాన్ని తొలగించే సూర్యుడిగా, కామ-సర్పాలను నశింపజేసే గరుడుడిగా, వివేకం, వైరాగ్యం, బోధ, శీఘ్ర మోక్ష దాతలుగా మహిమామండితం చేస్తారు — ఇది అద్వైత సంప్రదాయంలో గురు-భక్తి సర్వోన్నత స్తోత్రంగా చేస్తుంది.

Frequently Asked Questions

గురు పాదుకా స్తోత్రం అంటే ఏమిటి?
గురు పాదుకా స్తోత్రం ఆది శంకరాచార్యులచే రచించబడిన తొమ్మిది శ్లోకాల సంస్కృత స్తోత్రం, ఇది గురువు పాదుకలను (చెప్పులను) స్తుతిస్తుంది. పాదుకలు గురువు చరణాలకు, కృపకు ప్రతీకలు, ఈ స్తోత్రం వాటిని సాంసారిక అస్తిత్వపు సాగరాన్ని దాటే సాధనంగా పూజిస్తుంది.
గురువు పాదుకలు (చెప్పులు) ఎందుకు పూజించబడతాయి?
భారతీయ సంప్రదాయంలో గురువు చరణాలు కృప, జ్ఞానపు స్థానంగా భావించబడతాయి, పాదుకలు గురువు ఉనికి, ఆశీర్వాదాలకు ప్రతీక. పాదుకల పూజనం శిష్యుడిని అంధకారం నుండి వెలుగు వైపు నడిపించే గురువు పట్ల వినయం, పూర్ణ సమర్పణ అభివ్యక్తి.
గురు పాదుకా స్తోత్రాన్ని ఎవరు రచించారు?
ఇది సంప్రదాయికంగా ఆది శంకరాచార్యులకు, మహా 8వ శతాబ్ద అద్వైత ఆచార్యులకు ఆపాదించబడింది. ఆయన దీనిని తన గురువు గోవింద భగవత్పాదుల పాదుకలను చూసి భక్తిభావంలో రచించారని చెబుతారు.
గురు పాదుకా స్తోత్రాన్ని ఎప్పుడు పఠించాలి?
ఇది ముఖ్యంగా గురు పూర్ణిమ, గురువు పర్వదినం, గురువారాలలో అత్యంత శుభం. అనేక సాధకులు దీనిని నిత్యం ఉదయం ధ్యానానికి ముందు కూడా పఠిస్తారు, గురువు మార్గదర్శనం, కృప కోసం ప్రార్థనగా.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →