বিষ্ণু চালীসা Meaning — Line by Line
विष्णु चालीसा
Every verse and every word explained in English & Hindi
Meaning — Line by Line
Every verse of বিষ্ণু চালীসা with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.
Jump to a verse ▾
- Doha 1. Vishnu sunie vinaya, sevaka ki chitalaya
- Doha 2. Namo vishnu bhagavana kharari
- Chaupai 1. Prabala jagata mem shakti tumhari
- Chaupai 2. Sundara rupa manohara surata
- Chaupai 3. Tana para pitambara ati sohata
- Chaupai 4. Shamkha chakra kara gada biraje
- Chaupai 5. Satya dharma mada lobha na gaje
- Chaupai 6. Santabhakta sajjana manaramjana
- Chaupai 7. Sukha upajaya kashta saba bhamjana
- Chaupai 8. Papa kata bhava sindhu utarana
- Chaupai 9. Karata aneka rupa prabhu dharana
- Chaupai 10. Dharani dhenu bana tumahim pukara
- Chaupai 11. Bhara utara asura dala mara
- Chaupai 12. Apa varaha rupa banaya
- Chaupai 13. Dhara matsya tana sindhu banaya
- Chaupai 14. Amilakha asurana dvanda machaya
- Chaupai 15. Devana ko amrita pana karaya
- Chaupai 16. Kurma rupa dhara sindhu majhaya
- Chaupai 17. Shamkara ka tuma phanda chhuda़aya
- Chaupai 18. Vedana ko jaba asura dubaya
- Chaupai 19. Mohita banakara khalahi nachaya
- Chaupai 20. Asura jalamdhara ati baladai
- Chaupai 21. Hara para shiva sakala banai
- Chaupai 22. Sumirana kina tumhem shivarani
- Chaupai 23. Taba tuma bane munishvara jnani
- Chaupai 24. Dekhata tina danuja shaitani
- Chaupai 25. Ho sparsha dharma kshati mani
- Chaupai 26. Tumane dhuru prahalada ubare
- Chaupai 27. Ganika aura ajamila tare
- Chaupai 28. Harahu sakala samtapa hamare
- Chaupai 29. Dekhahun maim nija darasha tumhare
- Chaupai 30. Chahata apaka sevaka darshana
- Chaupai 31. Janum nahim yogya japa pujana
- Chaupai 32. Shiladaya santosha sulakshana
- Chaupai 33. Karahun apaka kisa vidhi pujana
- Chaupai 34. Karahun pranama kauna vidhisumirana
- Chaupai 35. Sura muni karata sada sivakai
- Chaupai 36. Dina dukhina para sada sahai
- Chaupai 37. Papa dosha samtapa nashao
- Chaupai 38. Suta sampati de sukha upajao
- Closing Doha. Nigama sada ye vinaya sunavai
Vishnu sunie vinaya, sevaka ki chitalaya
विष्णु सुनिए विनय, सेवक की चितलाय। कीरत कुछ वर्णन करूँ, दीजै ज्ञान बताय॥
Vishnu sunie vinaya, sevaka ki chitalaya Kirata kuchha varnana karun, dijai jnana bataya
Meaningহে বিষ্ণু, আমার বিনতি শুনুন এবং আপনার সেবকের দিকে মন দিন; আমি আপনার মহিমার কিছু অংশ গাইব — তা করার বুদ্ধি আমাকে দিন বলে প্রার্থনা করি।
Namo vishnu bhagavana kharari
नमो विष्णु भगवान खरारी। कष्ट नशावन अखिल बिहारी॥
Namo vishnu bhagavana kharari Kashta nashavana akhila bihari
Meaningভগবান বিষ্ণুকে নমস্কার, খর (অসুরদের শত্রু)-এর সংহারক, কষ্টের নাশক, যিনি সমস্ত লোকে ব্যাপ্ত হয়ে বিহার করেন।
Prabala jagata mem shakti tumhari
प्रबल जगत में शक्ति तुम्हारी। त्रिभुवन फैल रही उजियारी॥
Prabala jagata mem shakti tumhari Tribhuvana phaila rahi ujiyari
Meaningসমস্ত সংসারে আপনার শক্তি প্রবল; আপনার তেজ তিন লোকে ছড়িয়ে পড়েছে।
Sundara rupa manohara surata
सुन्दर रूप मनोहर सूरत। सरल स्वभाव मोहनी मूरत॥
Sundara rupa manohara surata Sarala svabhava mohani murata
Meaningসুন্দর আপনার রূপ আর মনোহর আপনার মুখ; সরল আপনার স্বভাব আর মোহিনী আপনার মূর্তি।
Tana para pitambara ati sohata
तन पर पीताम्बर अति सोहत। बैजन्ती माला मन मोहत॥
Tana para pitambara ati sohata Baijanti mala mana mohata
Meaningআপনার দেহে পীতাম্বর অতি শোভা পায়, আর বৈজয়ন্তী মালা মন মোহিত করে।
Shamkha chakra kara gada biraje
शंख चक्र कर गदा बिराजे। देखत दैत्य असुर दल भाजे॥
Shamkha chakra kara gada biraje Dekhata daitya asura dala bhaje
Meaningশঙ্খ, চক্র ও গদা আপনার হাতে শোভিত; দেখামাত্র অসুরদের দল পালিয়ে যায়।
Satya dharma mada lobha na gaje
सत्य धर्म मद लोभ न गाजे। काम क्रोध मद लोभ न छाजे॥
Satya dharma mada lobha na gaje Kama krodha mada lobha na chhaje
Meaningযেখানে সত্য ও ধর্ম, সেখানে মদ ও লোভ গর্জাতে পারে না; কাম, ক্রোধ, মদ ও লোভ স্থান পায় না।
Santabhakta sajjana manaramjana
सन्तभक्त सज्जन मनरंजन। दनुज असुर दुष्टन दल गंजन॥
Santabhakta sajjana manaramjana Danuja asura dushtana dala gamjana
Meaningআপনি সন্ত, ভক্ত ও সজ্জনদের মন আনন্দিত করেন, এবং দানব, অসুর ও দুষ্টদের দল সংহার করেন।
Sukha upajaya kashta saba bhamjana
सुख उपजाय कष्ट सब भंजन। दोष मिटाय करत जन सज्जन॥
Sukha upajaya kashta saba bhamjana Dosha mitaya karata jana sajjana
Meaningআপনি সুখ উৎপন্ন করেন এবং প্রতিটি কষ্ট নাশ করেন; দোষ মুছে জনদের সজ্জন করেন।
Papa kata bhava sindhu utarana
पाप काट भव सिन्धु उतारण। कष्ट नाशकर भक्त उबारण॥
Papa kata bhava sindhu utarana Kashta nashakara bhakta ubarana
Meaningআপনি পাপ কেটে জীবদের ভবসাগর থেকে পার করেন; কষ্ট নাশ করে আপনার ভক্তদের উদ্ধার করেন।
Karata aneka rupa prabhu dharana
करत अनेक रूप प्रभु धारण। केवल आप भक्ति के कारण॥
Karata aneka rupa prabhu dharana Kevala apa bhakti ke karana
Meaningপ্রভু অনেক ও বিভিন্ন রূপ ধারণ করেন — কেবল নিজ ভক্তদের প্রেমের কারণে।
Dharani dhenu bana tumahim pukara
धरणि धेनु बन तुमहिं पुकारा। तब तुम रूप राम का धारा॥
Dharani dhenu bana tumahim pukara Taba tuma rupa rama ka dhara
Meaningযখন পৃথিবী গাভী হয়ে আপনাকে ডাকল, তখন আপনি রামের রূপ ধারণ করলেন;
Bhara utara asura dala mara
भार उतार असुर दल मारा। रावण आदिक को संहारा॥
Bhara utara asura dala mara Ravana adika ko samhara
Meaning— আর তার ভার নামিয়ে আপনি অসুর দল সংহার করলেন এবং রাবণ আদিকে বধ করলেন।
Apa varaha rupa banaya
आप वाराह रूप बनाया। हिरण्याक्ष को मार गिराया॥
Apa varaha rupa banaya Hiranyaksha ko mara giraya
Meaningআপনি বরাহের রূপ ধারণ করলেন এবং অসুর হিরণ্যাক্ষকে মেরে ফেললেন।
Dhara matsya tana sindhu banaya
धर मत्स्य तन सिन्धु बनाया। चौदह रतनन को निकलाया॥
Dhara matsya tana sindhu banaya Chaudaha ratanana ko nikalaya
Meaningমৎস্য রূপ ধারণ করে আপনি সিন্ধুতে বিচরণ করলেন, এবং চৌদ্দ রত্ন বের করলেন।
Amilakha asurana dvanda machaya
अमिलख असुरन द्वन्द मचाया। रूप मोहनी आप दिखाया॥
Amilakha asurana dvanda machaya Rupa mohani apa dikhaya
Meaningযখন অসুররা অন্তহীন দ্বন্দ্ব বাধাল, তখন আপনি মোহিনী রূপ দেখালেন;
Devana ko amrita pana karaya
देवन को अमृत पान कराया। असुरन को छबि से बहलाया॥
Devana ko amrita pana karaya Asurana ko chhabi se bahalaya
Meaning— আপনি দেবতাদের অমৃতপান করালেন, আর অসুরদের নিজ ছবিতে ভুলিয়ে রাখলেন।
Kurma rupa dhara sindhu majhaya
कूर्म रूप धर सिन्धु मझाया। मन्द्राचल गिरि तुरत उठाया॥
Kurma rupa dhara sindhu majhaya Mandrachala giri turata uthaya
Meaningকূর্ম রূপ ধারণ করে আপনি সিন্ধুকে স্থির করলেন, সঙ্গে সঙ্গে মন্দরাচল পর্বত তুললেন।
Shamkara ka tuma phanda chhuda़aya
शंकर का तुम फन्द छुड़ाया। भस्मासुर को रूप दिखाया॥
Shamkara ka tuma phanda chhuda़aya Bhasmasura ko rupa dikhaya
Meaningআপনি শঙ্করকে ফাঁদ থেকে মুক্ত করলেন এবং ভস্মাসুরকে (আসল) রূপ দেখালেন;
Vedana ko jaba asura dubaya
वेदन को जब असुर डुबाया। कर प्रबन्ध उन्हें ढुँढवाया॥
Vedana ko jaba asura dubaya Kara prabandha unhem dhundhavaya
Meaning— যখন সেই অসুর বেদকে গভীরে ডোবাল, তখন ব্যবস্থা করে সেগুলি খুঁজিয়ে আনলেন।
Mohita banakara khalahi nachaya
मोहित बनकर खलहि नचाया। उसही कर से भस्म कराया॥
Mohita banakara khalahi nachaya Usahi kara se bhasma karaya
Meaningমোহিনী হয়ে আপনি সেই দুষ্টকে নাচালেন, এবং তারই হাতে তাকে ভস্ম করালেন।
Asura jalamdhara ati baladai
असुर जलंधर अति बलदाई। शंकर से उन कीन्ह लड़ाई॥
Asura jalamdhara ati baladai Shamkara se una kinha lada़ai
Meaningঅসুর জলন্ধর, বলে অতি প্রবল, শঙ্করের সঙ্গে যুদ্ধ করল;
Hara para shiva sakala banai
हार पार शिव सकल बनाई। कीन सती से छल खल जाई॥
Hara para shiva sakala banai Kina sati se chhala khala jai
Meaning— শিব চারদিক থেকে হেরে গেলেন, কারণ সেই খল ছলে সতীকে প্রতারিত করেছিল।
Sumirana kina tumhem shivarani
सुमिरन कीन तुम्हें शिवरानी। बतलाई सब विपत कहानी॥
Sumirana kina tumhem shivarani Batalai saba vipata kahani
Meaningশিবের রানী (পার্বতী) আপনাকে স্মরণ করলেন এবং সমস্ত বিপত্তির কাহিনি বলে শোনালেন।
Taba tuma bane munishvara jnani
तब तुम बने मुनीश्वर ज्ञानी। वृन्दा की सब सुरति भुलानी॥
Taba tuma bane munishvara jnani Vrinda ki saba surati bhulani
Meaningতখন আপনি জ্ঞানী মুনীশ্বর হলেন এবং বৃন্দা (জলন্ধরের স্ত্রী)-র সমস্ত সতর্কতা ভুলিয়ে দিলেন;
Dekhata tina danuja shaitani
देखत तीन दनुज शैतानी। वृन्दा आय तुम्हें लपटानी॥
Dekhata tina danuja shaitani Vrinda aya tumhem lapatani
Meaning— অসুরের তিন প্রকার কপটতা দেখে বৃন্দা এসে আপনাকে জড়িয়ে ধরল।
Ho sparsha dharma kshati mani
हो स्पर्श धर्म क्षति मानी। हना असुर उर शिव शैतानी॥
Ho sparsha dharma kshati mani Hana asura ura shiva shaitani
Meaningযখন সে নিজ ধর্মের (পতিব্রতের) ক্ষতি বোধ করল, তখন অসুরের শক্তি ভেঙে গেল এবং শিব সেই খলকে বধ করলেন।
Tumane dhuru prahalada ubare
तुमने धुरू प्रहलाद उबारे। हिरणाकुश आदिक खल मारे॥
Tumane dhuru prahalada ubare Hiranakusha adika khala mare
Meaningআপনি ধ্রুব ও প্রহ্লাদকে উদ্ধার করলেন, এবং দুষ্ট হিরণ্যকশিপু আদিকে বধ করলেন।
Ganika aura ajamila tare
गणिका और अजामिल तारे। बहुत भक्त भव सिन्धु उतारे॥
Ganika aura ajamila tare Bahuta bhakta bhava sindhu utare
Meaningআপনি গণিকা ও অজামিলকে উদ্ধার করলেন, এবং অসংখ্য ভক্তকে ভবসাগর থেকে পার করলেন।
Harahu sakala samtapa hamare
हरहु सकल संताप हमारे। कृपा करहु हरि सिरजन हारे॥
Harahu sakala samtapa hamare Kripa karahu hari sirajana hare
Meaningআমাদের সমস্ত সন্তাপ হরণ করুন; কৃপা করুন, হে হরি, হে সবার সৃষ্টিকর্তা।
Dekhahun maim nija darasha tumhare
देखहुँ मैं निज दरश तुम्हारे। दीन बन्धु भक्तन हितकारे॥
Dekhahun maim nija darasha tumhare Dina bandhu bhaktana hitakare
Meaningআমাকে আপনার দর্শন দিন, হে দীনবন্ধু, হে ভক্তদের হিতকারী।
Chahata apaka sevaka darshana
चहत आपका सेवक दर्शन। करहु दया अपनी मधुसूदन॥
Chahata apaka sevaka darshana Karahu daya apani madhusudana
Meaningআপনার সেবক আপনার দর্শনের জন্য তৃষ্ণার্ত; আপনার দয়া দেখান, হে মধুসূদন।
Janum nahim yogya japa pujana
जानूं नहीं योग्य जप पूजन। होय यज्ञ स्तुति अनुमोदन॥
Janum nahim yogya japa pujana Hoya yajna stuti anumodana
Meaningআমি জপ ও পূজনের যোগ্য বিধি জানি না; আমার স্তুতিকে যজ্ঞের মতো গ্রহণ করুন।
Shiladaya santosha sulakshana
शीलदया सन्तोष सुलक्षण। विदित नहीं व्रतबोध विलक्षण॥
Shiladaya santosha sulakshana Vidita nahim vratabodha vilakshana
Meaningশীল, দয়া, সন্তোষ ও সুলক্ষণ — ব্রত ও জ্ঞানের রহস্য — আমি সত্যিই জানি না।
Karahun apaka kisa vidhi pujana
करहुँ आपका किस विधि पूजन। कुमति विलोक होत दुख भीषण॥
Karahun apaka kisa vidhi pujana Kumati viloka hota dukha bhishana
Meaningআমি কোন বিধিতে আপনার পূজন করব? নিজ কুমতি দেখে আমার ভীষণ দুঃখ হয়।
Karahun pranama kauna vidhisumirana
करहुँ प्रणाम कौन विधिसुमिरण। कौन भांति मैं करहुँ समर्पण॥
Karahun pranama kauna vidhisumirana Kauna bhamti maim karahun samarpana
Meaningআমি কীভাবে প্রণাম করব, কোন ভাবে আপনাকে স্মরণ করব, কোন রীতিতে নিজেকে সমর্পণ করব?
Sura muni karata sada sivakai
सुर मुनि करत सदा सिवकाई। हर्षित रहत परम गति पाई॥
Sura muni karata sada sivakai Harshita rahata parama gati pai
Meaningদেবতা ও মুনি সদা শিবের (ও আপনার) সেবা করেন, এবং পরম গতি পেয়ে হর্ষিত থাকেন।
Dina dukhina para sada sahai
दीन दुखिन पर सदा सहाई। निज जन जान लेव अपनाई॥
Dina dukhina para sada sahai Nija jana jana leva apanai
Meaningআপনি সদা দীন ও দুঃখীদের সহায়ক; আমাদের নিজের জেনে গ্রহণ করুন।
Papa dosha samtapa nashao
पाप दोष संताप नशाओ। भव बन्धन से मुक्त कराओ॥
Papa dosha samtapa nashao Bhava bandhana se mukta karao
Meaningআমাদের পাপ, দোষ ও সন্তাপ নাশ করুন, এবং আমাদের সংসারের বন্ধন থেকে মুক্ত করুন।
Suta sampati de sukha upajao
सुत सम्पति दे सुख उपजाओ। निज चरनन का दास बनाओ॥
Suta sampati de sukha upajao Nija charanana ka dasa banao
Meaningসন্তান ও সম্পত্তি দিয়ে সুখ উৎপন্ন করুন; আমাদের আপনার চরণের দাস করুন।
Nigama sada ye vinaya sunavai
निगम सदा ये विनय सुनावै। पढ़ै सुनै सो जन सुख पावै॥
Nigama sada ye vinaya sunavai Padha़ai sunai so jana sukha pavai
Meaningএইভাবে নিগম (ভক্ত/শাস্ত্র) সদা এই বিনতি শোনায়: যে-ই এটি পড়ে বা শোনে, সে সুখ পায়।
Word-by-Word Breakdown
Origin & History
Source: Traditional Hindi devotional hymn
Author: Traditional
Period: Medieval / modern devotional era
বিষ্ণু চালীসা হনুমান চালীসার মতো প্রিয় 'চালীসা' পরম্পরার চল্লিশ ছন্দের হিন্দি স্তুতি। এটি জগতের পালনকর্তা ভগবান বিষ্ণুর বন্দনা করে। এতে স্মরণ আছে যে তিনি যুগে যুগে অনেক রূপ ধারণ করে পৃথিবীর ভার হরণ করতে, দুষ্টদের সংহার করতে এবং ধ্রুব, প্রহ্লাদ, অজামিল ও গণিকার মতো ভক্তদের উদ্ধারের জন্য অবতীর্ণ হন।
Frequently Asked Questions
বিষ্ণু চালীসা কী?▼
বিষ্ণু চালীসা কোন দিনে পাঠ করা উচিত?▼
বিষ্ণু চালীসায় কোন অবতারগুলির বর্ণনা আছে?▼
বিষ্ণু চালীসা পাঠের কী লাভ?▼
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →