Mantra.Tips
bhagavad-gitagitakrishnakshetra-kshetrajna-vibhaga-yoga

ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീതാ ൧൩.൨ — ഇദം ശരീരം കൌന്തേയ

Bhagavad Gita 13.2 — Idam Shariram Kaunteya (Kshetra-Kshetrajna) in Malayalam · മലയാളം

🕉️ hindu·📿 11× ജപം·🕐 രാവിലെ ധ്യാനം, അല്ലെങ്കിൽ ആത്മ-അന്വേഷണം, ചിന്താത്മക സ്വാധ്യായ സമയത്ത്.·📜 Bhagavad Gita Chapter 13, Verse 2
Share:

അർഥം

ഈ ശ്ലോകം പതിമൂന്നാം അധ്യായത്തെ ഗീതയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട വിവേചനങ്ങളിൽ ഒന്നുമായി ആരംഭിക്കുന്നു — ശരീരവും അനുഭവിക്കപ്പെടുന്നതെല്ലാം 'ക്ഷേത്രം', എന്നാൽ ശരീരത്തെ അറിയുന്ന ചൈതന്യ ആത്മാവ് 'ക്ഷേത്രജ്ഞൻ' (ക്ഷേത്രത്തെ അറിയുന്നവൻ). സാധകന് നിരന്തരം മാറുന്ന ക്ഷേത്രത്തിനും, അകത്തുള്ള സാക്ഷി ജ്ഞാതാവിനും ഇടയിൽ വിവേചിക്കാൻ പഠിപ്പിച്ച് ശ്രീകൃഷ്ണൻ ആത്മജ്ഞാനത്തിന്റെ അടിത്തറയിടുന്നു — നാം ശരീരമല്ല, അതിനെ അറിയുന്ന ചൈതന്യമാണ് എന്ന ബോധം.

ഉത്ഭവം & കഥ

Bhagavad Gita Chapter 13, Verse 2 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)

പതിമൂന്നാം അധ്യായം, ക്ഷേത്ര-ക്ഷേത്രജ്ഞ വിഭാഗ യോഗം, കർമത്തിൽ നിന്നും ഭക്തിയിൽ നിന്നും തിരിഞ്ഞ് ശുദ്ധ ജ്ഞാനത്തിലേക്ക് നീങ്ങുന്നു. തന്റെ ആരംഭ ഉപദേശത്തിൽ, ശ്രീകൃഷ്ണൻ ശരീരത്തെ 'ക്ഷേത്രം' എന്നും ചൈതന്യ ആത്മാവിനെ അതിന്റെ 'ജ്ഞാതാവ്' എന്നും നിർവചിച്ച്, ആത്മാവ് ശരീരത്തിൽ നിന്ന് ഭിന്നമായി അറിയപ്പെടുന്ന ആ വിവേചന ജ്ഞാനത്തിന് അടിത്തറയിടുന്നു.

ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ

വേദാന്ത ആചാര്യന്മാർ ഈ ഒറ്റ വിവേചനത്തെ — ക്ഷേത്രം, ജ്ഞാതാവ് — മോക്ഷത്തിന്റെ വാതിലായി കരുതി; അനേകം സാധകർ കേവലം ഈ സത്യം ധരിക്കുന്നത് 'ഞാൻ ജ്ഞാതാവാണ്, ക്ഷേത്രമല്ല' — ദീർഘകാല മരണഭയം അലിയിച്ച് അചഞ്ചല ആന്തരിക ശാന്തി വെളിപ്പെടുത്തിയെന്ന് പറയുന്നു.

മന്ത്രം

ഏതെങ്കിലും വരിയിലോ ▶ ബട്ടണിലോ തൊട്ട് കേൾക്കൂ

ശ്രീഭഗവാനുവാച ഇദം ശരീരം കൌന്തേയ ക്ഷേത്രമിത്യഭിധീയതേ। ഏതദ്യോ വേത്തി തം പ്രാഹുഃ ക്ഷേത്രജ്ഞ ഇതി തദ്വിദഃ॥

śhrī-bhagavān uvācha idaṁ śharīraṁ kaunteya kṣhetram ity abhidhīyate etad yo vetti taṁ prāhuḥ kṣhetra-jña iti tad-vidaḥ

അർഥം:ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു — അർജുനാ! ഈ ശരീരം 'ക്ഷേത്രം' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു; ഇതിനെ അറിയുന്നവനെ, തത്ത്വം അറിയുന്നവർ 'ക്ഷേത്രജ്ഞൻ' (ക്ഷേത്രത്തെ അറിയുന്നവൻ) എന്ന് വിളിക്കുന്നു.

പദം-പദം അർഥം

ഉച്ചാരണം കേൾക്കാൻ ഏതെങ്കിലും പദത്തിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യൂ

ശ്രീഭഗവാനുവാച🔊śhrī-bhagavān uvāchaശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു
ഇദമ്🔊idam
ശരീരമ്🔊śharīramശരീരം
കൌന്തേയ🔊kaunteyaകുന്തീപുത്രാ (അർജുനാ)
ക്ഷേത്രമ്🔊kṣhetramക്ഷേത്രം (കർമങ്ങളുടെ വയൽ)
ഇതി🔊itiഇപ്രകാരം
അഭിധീയതേ🔊abhidhīyateഎന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു
ഏതത്🔊etatഇതിനെ
യഃ🔊yaḥആര്
വേത്തി🔊vettiഅറിയുന്നുവോ
തമ്🔊tamആ വ്യക്തിയെ
പ്രാഹുഃ🔊prāhuḥവിളിക്കുന്നു
ക്ഷേത്രജ്ഞഃ🔊kṣhetra-jñaḥക്ഷേത്രത്തെ അറിയുന്നവൻ
ഇതി🔊itiഇപ്രകാരം
തദ്വിദഃ🔊tat-vidaḥതത്ത്വം അറിയുന്നവർ, ജ്ഞാനികൾ

Bhagavad Gita 13.2 — Idam Shariram Kaunteya (Kshetra-Kshetrajna) പാരായണ ഫലങ്ങൾ

ശരീരം (ക്ഷേത്രം), ആത്മാവ് (ജ്ഞാതാവ്) തമ്മിലുള്ള മൗലിക വിവേചനം സ്ഥാപിക്കുന്നു

ആത്മജ്ഞാനത്തെ ഉണർത്തുന്നു — നാം സാക്ഷി ചൈതന്യമാണ് എന്ന ബോധം

മാറുന്ന ശരീരവുമായുള്ള താദാത്മ്യം അയച്ച് വൈരാഗ്യവും ശാന്തിയും നൽകുന്നു

ധ്യാനത്തിനും ആന്തരിക അന്വേഷണത്തിനും വ്യക്തമായ ചട്ടക്കൂട് നൽകുന്നു

നശ്വര ക്ഷേത്രത്തിന് പിന്നിലെ അമര ജ്ഞാതാവിനെ വെളിപ്പെടുത്തി ഭയവും ദുഃഖവും കുറയ്ക്കുന്നു

സാധകനെ മോക്ഷം നൽകുന്ന ജ്ഞാനത്തിലേക്ക് (ക്ഷേത്ര-ക്ഷേത്രജ്ഞ ജ്ഞാനം) നയിക്കുന്നു

Bhagavad Gita 13.2 — Idam Shariram Kaunteya (Kshetra-Kshetrajna) പാരായണ വിധി

ജപ സംഖ്യ11തവണ
ഉത്തമ സമയംരാവിലെ ധ്യാനം, അല്ലെങ്കിൽ ആത്മ-അന്വേഷണം, ചിന്താത്മക സ്വാധ്യായ സമയത്ത്.

ഈ ശ്ലോകം 'ഞാൻ ആര്?' എന്ന ധ്യാനത്തിന്റെ ആരംഭമായി ചൊല്ലുക. നിങ്ങൾ 'ക്ഷേത്രം' (ക്ഷേത്രം), 'ക്ഷേത്രജ്ഞ' (ജ്ഞാതാവ്) ഉച്ചരിക്കുമ്പോൾ, മനസ്സ് ഒരുവശത്ത് ശരീരം, അനുഭവങ്ങൾക്കും, മറുവശത്ത് അവയെ അറിയുന്ന മൗന ചൈതന്യത്തിനും ഇടയിൽ വേർതിരിക്കട്ടെ. ധ്യാനത്തിന് മുമ്പ് ഇത് ഉപയോഗിച്ച് സാക്ഷി ജ്ഞാതാവായി നിങ്ങളുടെ സ്വത്വത്തിൽ ഉറയ്ക്കുക, ഇത് എല്ലാ ദൃശ്യത്തിനും അനുഭവത്തിനും പിന്നിൽ ശാന്തമായി നിലകൊള്ളുന്നു.

പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ

ഈ പേജിൽ പൂർണ Bhagavad Gita 13.2 — Idam Shariram Kaunteya (Kshetra-Kshetrajna) മലയാള ലിപിയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു — അതേ മൂല ശ്ലോകങ്ങൾ, അക്ഷരം-അക്ഷരം ലിപ്യന്തരണം ചെയ്ത്, നിങ്ങൾക്ക് സൗകര്യമായി വായിച്ച് ജപിക്കാം. ഏതെങ്കിലും വരിയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ ▶ ബട്ടൺ) തൊട്ട് അതിന്റെ പാരായണം കേൾക്കൂ.
അതെ — ലിപി മാത്രമേ മാറുന്നുള്ളൂ; വാക്കുകളും അവയുടെ അർഥവും മൂലം തന്നെ. ഈ പേജിലെ ശ്ലോകം-ശ്ലോകം അർഥം, ഫലങ്ങൾ, പാരായണ വിധി അതേപടി ബാധകമാണ്.
ശ്രീകൃഷ്ണൻ പതിമൂന്നാം അധ്യായത്തിന്റെ പ്രധാന വിവേചനം അവതരിപ്പിക്കുന്നു — ശരീരം 'ക്ഷേത്രം', ശരീരത്തെ അറിയുന്ന ചൈതന്യ ആത്മാവ് 'ക്ഷേത്രജ്ഞൻ'. ഈ ശ്ലോകം അനുഭവിക്കപ്പെടുന്നതിനെ (ദൃശ്യം) അനുഭവിക്കുന്നവനിൽ നിന്ന് (ദ്രഷ്ടാവ്) വേർതിരിച്ച് ആത്മജ്ഞാന ഉപദേശം ആരംഭിക്കുന്നു.
ക്ഷേത്രം എന്നാൽ ശരീരം, മനസ്സ്, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ, അനുഭവിക്കപ്പെടുന്നതെല്ലാമടക്കം — അനുഭവത്തിന്റെ രംഗവേദി. ക്ഷേത്രജ്ഞൻ ആ ചൈതന്യ ആത്മാവ്, ക്ഷേത്രത്തെ അറിയുന്ന സാക്ഷി. ഈ രണ്ടിനുമിടയിലുള്ള വിവേചനമാണ് ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഹൃദയം.
കാരണം നാം നശ്വര ശരീരവുമായുള്ള താദാത്മ്യം ഉപേക്ഷിച്ച്, നമ്മെ അമര ജ്ഞാതാവായി തിരിച്ചറിയുമ്പോഴാണ് മോക്ഷം ആരംഭിക്കുന്നത്. ഈ വിവേചനം ഭയം, ദുഃഖം, ആസക്തി എന്നിവ അലിയിച്ച്, ധ്യാനം, ആത്മ-അന്വേഷണം, സ്വാതന്ത്ര്യത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്ന ജ്ഞാനത്തിന് അടിസ്ഥാനമാകുന്നു.
ദിവസം മുഴുവൻ, നിങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നതിനെ (സംവേദനങ്ങൾ, ചിന്തകൾ, ശരീരം — ക്ഷേത്രം), അവയെ അറിയുന്ന ചൈതന്യത്തെ (ജ്ഞാതാവ്) — ഈ രണ്ടിന്റെയും വ്യത്യാസം സൌമ്യമായി ശ്രദ്ധിക്കുക. ഈ ശ്ലോകം ചൊല്ലുന്നത് ആ വിവേചനത്തെ ദൃഢമാക്കി, വൈരാഗ്യം, സ്ഥിരത, ആന്തരിക ശാന്തി നൽകുന്നു.

ഇവയും വായിക്കൂ

ഉപകാരപ്പെട്ടോ? പ്രിയപ്പെട്ടവരുമായി പങ്കിടൂ 🙏

Share:

പൂർണ Bhagavad Gita 13.2 — Idam Shariram Kaunteya (Kshetra-Kshetrajna) ശ്ലോകം-ശ്ലോകം അർഥസഹിതം വായിക്കൂ, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ പവിത്ര പാഠങ്ങൾ കാണൂ