ഗജേന്ദ്രമോക്ഷ സ്തോത്രമ്
Gajendra Moksha Stotram in Malayalam · മലയാളം
നിങ്ങളുടെ ഭാഷ/ലിപിയിൽ വായിക്കൂ
✦ അർഥം
ഗജേന്ദ്രമോക്ഷ സ്തോത്രം ശ്രീമദ്ഭാഗവത മഹാപുരാണത്തിന്റെ അഷ്ടമ സ്കന്ധത്തിൽ വർണിക്കപ്പെട്ട ഗജരാജൻ ഗജേന്ദ്രന്റെ പ്രസിദ്ധ പ്രാർത്ഥനയാണ്. ഒരു ബലിഷ്ഠ മുതലയാൽ പിടിക്കപ്പെട്ട്, ആയിരം വർഷത്തെ പോരാട്ടത്താൽ ക്ഷീണിച്ച് ഗജേന്ദ്രൻ തന്റെ ബലത്തിലുള്ള വിശ്വാസം ഉപേക്ഷിച്ച് പൂർണമായി ഭഗവാന്റെ ശരണം പ്രാപിച്ച്, അവനെ അരൂപ, സർവവ്യാപി സൃഷ്ടിമൂലമായി സ്തുതിക്കുന്നു. അവന്റെ പ്രാർത്ഥന സമസ്ത സ്വാർത്ഥമില്ലാതെ ആയ ഉടനെ, ഭഗവാൻ വിഷ്ണു ഗരുഡന്റെ മേൽ പ്രകടമായി അവനെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് ശരണാഗതിയുടെയും ഭഗവാന്റെ അചൂക രക്ഷയുടെയും പരമ സ്തോത്രമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
ഉത്ഭവം & കഥ
Srimad Bhagavata Purana, Eighth Canto (chapters 2-4) · Veda Vyasa (as narrated by Shuka to King Parikshit) · Puranic
ഗജേന്ദ്രമോക്ഷം ശ്രീമദ്ഭാഗവത മഹാപുരാണത്തിന്റെ അഷ്ടമ സ്കന്ധത്തിൽ ശുകദേവ ഗോസ്വാമി രാജാവ് പരീക്ഷിത്തിന് പറഞ്ഞുകൊടുത്തു. ഗജരാജൻ ഗജേന്ദ്രൻ പൂർവജന്മത്തിൽ പവിത്ര രാജാവ് ഇന്ദ്രദ്യുമ്നൻ, അഗസ്ത്യ ഋഷി ആന ദേഹം ധരിക്കാൻ ശപിച്ചു. തടാകത്തിൽ വെള്ളം കുടിക്കുമ്പോൾ ഒരു മുതല (ദേവല ഋഷിയുടെ ശാപത്താൽ വീണ ഹൂഹൂ എന്ന ഗന്ധർവൻ) പിടിക്കാൻ ഗജേന്ദ്രൻ ആയിരം വർഷം പൂർണമായി ക്ഷീണിക്കുവോളം പോരാടി. മറ്റെല്ലാ പ്രതീക്ഷയും ഉപേക്ഷിച്ച് അവൻ ഈ പ്രാർത്ഥന നടത്തി — താൻ പൂർവജന്മത്തിൽ പഠിച്ച ആ പരമ ജാപ്യം — പ്രഭുവിനെ ഏതെങ്കിലും സാമ്പ്രദായിക പേരിലല്ല, അരൂപ, സർവവ്യാപി എല്ലാവരുടെയും സ്രോതസ്സായി സംബോധന ചെയ്ത്. അത്തരം ശുദ്ധ, നിഷ്കാമ ശരണാഗതിയിൽ സന്തുഷ്ടനായി ശ്രീഹരി ഗരുഡന്റെ മേൽ പ്രകടമായി, തന്റെ സുദർശന ചക്രത്താൽ മുതലയുടെ താടിയെല്ലുകൾ മുറിച്ച്, ഗജേന്ദ്രനെ വെള്ളത്തിൽ നിന്ന് ഉയർത്തി, അവനും മുതലയ്ക്കും രണ്ടുപേർക്കും മുക്തി പ്രദാനം ചെയ്തു.
✦ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ
ഗജേന്ദ്രന്റെ പ്രാർത്ഥന സമസ്ത സ്വാർത്ഥമില്ലാതെ ആയ നിമിഷം, അവൻ കേവലം പ്രഭുവിനെ വിളിച്ച നിമിഷം, എല്ലാവരുടെയും ഹൃദയത്തിൽ വസിക്കുന്ന ശ്രീഹരി തന്റെ ധാമം ഉപേക്ഷിച്ച് ഗരുഡന്റെ മേൽ തടാകത്തിലേക്ക് കുതിച്ചുവെന്ന് — മറ്റേതെങ്കിലും ദേവൻ പ്രതികരിക്കുന്നതിന് മുമ്പേ ആനയെ ഉദ്ധരിച്ചുവെന്ന് ഭാഗവതം പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. പ്രഭു ഇന്നും അതേ വേഗത്തിൽ മറ്റെല്ലാ വഴിയും തീർന്ന് പൂർണ സമർപ്പണത്തിൽ അവനെ വിളിക്കുന്ന ആത്മാവിന്റെ അടുത്ത് വരുന്നുവെന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു.
അർഥസഹിതം പൂർണ പാഠം
ഏതെങ്കിലും വരിയിലോ ▶ ബട്ടണിലോ തൊട്ട് കേൾക്കൂ
ശ്രീശുക ഉവാച - ഏവം വ്യവസിതോ ബുദ്ധ്യാ സമാധായ മനോ ഹൃദി । ജജാപ പരമം ജാപ്യം പ്രാഗ്ജന്മന്യനുശിക്ഷിതമ് ॥
śrī-śuka uvāca - evaṃ vyavasito buddhyā samādhāya mano hṛdi | jajāpa paramaṃ jāpyaṃ prāg-janmany-anuśikṣitam ||
അർഥം:ശ്രീശുകദേവൻ പറഞ്ഞു — ഇപ്രകാരം ബുദ്ധിയാൽ നിശ്ചയിച്ച്, തന്റെ മനസ്സിനെ ഹൃദയത്തിൽ സ്ഥിരപ്പെടുത്തി ഗജേന്ദ്രൻ താൻ പൂർവജന്മത്തിൽ പഠിച്ച ആ പരമ ജപം ആരംഭിച്ചു.
ശ്രീഗജേന്ദ്ര ഉവാച - ഓം നമോ ഭഗവതേ തസ്മൈ യത ഏതച്ചിദാത്മകമ് । പുരുഷായാദിബീജായ പരേശായാഭിധീമഹി ॥
śrī-gajendra uvāca - oṃ namo bhagavate tasmai yata etac-cid-ātmakam | puruṣāyādi-bījāya pareśāyābhidhīmahi ||
അർഥം:ഗജേന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു — ഓം. ആരിൽ നിന്ന് ഈ സമ്പൂർണ ചിന്മയ സൃഷ്ടി പ്രകടമായോ ആ ഭഗവാന് എന്റെ നമസ്കാരം. ആ ആദിപുരുഷനെ, എല്ലാവരുടെയും ആദിബീജത്തെ, പരമേശ്വരനെ നാം ധ്യാനിക്കുന്നു.
യസ്മിന്നിദം യതശ്ചേദം യേനേദം യ ഇദം സ്വയമ് । യോഽസ്മാത്പരസ്മാച്ച പരസ്തം പ്രപദ്യേ സ്വയമ്ഭുവമ് ॥
yasminn-idaṃ yataś-cedaṃ yenedaṃ ya idaṃ svayam | yo'smāt-parasmāc-ca paras-taṃ prapadye svayambhuvam ||
അർഥം:ആരിൽ ഈ ജഗത്ത് സ്ഥിതമായിരിക്കുന്നുവോ, ആരിൽ നിന്ന് ഇത് ഉദ്ഭവിക്കുന്നുവോ, ആരാൽ ഇത് ഉണ്ടോ, ആര് സ്വയം ഈ ജഗത്തോ — ആ സ്വയംഭു, പരാത്പര പ്രഭുവിനെ ഞാൻ ശരണം പ്രാപിക്കുന്നു.
യഃ സ്വാത്മനീദം നിജമായയാര്പിതം ക്വചിദ്വിഭാതം ക്വ ച തത്തിരോഹിതമ് । അവിദ്ധദൃക്സാക്ഷ്യുഭയം തദീക്ഷതേ സ ആത്മമൂലോഽവതു മാം പരാത്പരഃ ॥
yaḥ svātmanīdaṃ nija-māyayārpitaṃ kvacid-vibhātaṃ kva ca tat-tirohitam | aviddha-dṛk-sākṣy-ubhayaṃ tad-īkṣate sa ātma-mūlo'vatu māṃ parāt-paraḥ ||
അർഥം:ഈ സൃഷ്ടി അവന്റെ സ്വന്തം മായയാൽ അവന്റെ ആത്മാവിൽ തന്നെ പ്രകടമാക്കപ്പെട്ടു — ചിലപ്പോൾ പ്രകടം, ചിലപ്പോൾ ലീനം. ആ നിർമല ദൃഷ്ടിയുള്ള സാക്ഷി രണ്ട് അവസ്ഥകളും കാണുന്നു. ആ ആത്മമൂല പരാത്പര പ്രഭു എന്നെ രക്ഷിക്കട്ടെ.
കാലേന പഞ്ചത്വമിതേഷു കൃത്സ്നശോ ലോകേഷു പാലേഷു ച സര്വഹേതുഷു । തമസ്തദാസീദ് ഗഹനം ഗഭീരം യസ്തസ്യ പാരേഽഭിവിരാജതേ വിഭുഃ ॥
kālena pañcatvam-iteṣu kṛtsnaśo lokeṣu pāleṣu ca sarva-hetuṣu | tamas-tadāsīd gahanaṃ gabhīraṃ yas-tasya pāre'bhivirājate vibhuḥ ||
അർഥം:കാലം വരുമ്പോൾ സമസ്ത ലോകങ്ങളും, അവയുടെ പാലകരും, എല്ലാ കാരണങ്ങളും ഏകത്വത്തിൽ ലീനമാകുമ്പോൾ, കേവലം ഗഹന-ഗംഭീര അന്ധകാരം മാത്രം ശേഷിക്കുന്നു; എന്നാൽ ആ വിഭു പ്രഭു ആ അന്ധകാരത്തിന് അതീതമായി പ്രകാശിക്കുന്നു. അവൻ എന്നെ രക്ഷിക്കട്ടെ.
ന യസ്യ ദേവാ ഋഷയഃ പദം വിദു- ര്ജന്തുഃ പുനഃ കോഽര്ഹതി ഗന്തുമീരിതുമ് । യഥാ നടസ്യാകൃതിഭിര്വിചേഷ്ടതോ ദുരത്യയാനുക്രമണഃ സ മാവതു ॥
na yasya devā ṛṣayaḥ padaṃ vidur- jantuḥ punaḥ ko'rhati gantum-īritum | yathā naṭasyākṛtibhir-viceṣṭato duratyayānukramaṇaḥ sa māvatu ||
അർഥം:ആരുടെ സ്വരൂപം ദേവന്മാർക്കും ഋഷിമാർക്കും അറിയാനാവില്ലയോ, പിന്നെ സാധാരണ ജീവി അവനെ എങ്ങനെ അറിയാനോ വർണിക്കാനോ കഴിയും? നടൻ അനേക രൂപങ്ങൾ ധരിക്കുന്നതുപോലെ, അവന്റെ ഗതി ദുർജ്ഞേയം. ആ പ്രഭു എന്നെ രക്ഷിക്കട്ടെ.
നമോ നമസ്തുഭ്യമസഹ്യവേഗ- ശക്തിത്രയായാഖിലധീഗുണായ । പ്രപന്നപാലായ ദുരന്തശക്തയേ കദിന്ദ്രിയാണാമനവാപ്യവര്ത്മനേ ॥
namo namas-tubhyam-asahya-vega- śakti-trayāyākhila-dhī-guṇāya | prapanna-pālāya duranta-śaktaye kad-indriyāṇām-anavāpya-vartmane ||
അർഥം:അങ്ങേക്ക് വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കാരം, അസഹ്യ വേഗമുള്ള ത്രിഗുണാത്മക ശക്തിക്ക് സ്വാമി, സമസ്ത ബുദ്ധിക്ക് മൂലം, ശരണാഗതരുടെ രക്ഷകൻ, അനന്ത ശക്തിയുള്ളവൻ, ആരുടെ മാർഗം അനിയന്ത്രിത ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്ക് ഒരിക്കലും ലഭിക്കില്ലയോ.
യം ധര്മകാമാര്ഥവിമുക്തികാമാ ഭജന്ത ഇഷ്ടാം ഗതിമാപ്നുവന്തി । കിം ചാശിഷോ രാത്യപി ദേഹമവ്യയം കരോതു മേഽദഭ്രദയോ വിമോക്ഷണമ് ॥
yaṃ dharma-kāmārtha-vimukti-kāmā bhajanta iṣṭāṃ gatim-āpnuvanti | kiṃ cāśiṣo rāty-api dehama-vyayaṃ karotu me'dabhra-dayo vimokṣaṇam ||
അർഥം:ധർമം, കാമം, അർത്ഥം അല്ലെങ്കിൽ മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ ആരെ ഉപാസിച്ച് തങ്ങളുടെ അഭീഷ്ടം നേടുന്നുവോ, ആര് അവിനാശി ദേഹവും പ്രദാനം ചെയ്യുന്നുവോ — ആ അപാര ദയയുള്ള പ്രഭു എനിക്ക് മോക്ഷം പ്രദാനം ചെയ്യട്ടെ.
ഏകാന്തിനോ യസ്യ ന കഞ്ചനാര്ഥം വാഞ്ഛന്തി യേ വൈ ഭഗവത്പ്രപന്നാഃ । അത്യദ്ഭുതം തച്ചരിതം സുമങ്ഗലം ഗായന്ത ആനന്ദസമുദ്രമഗ്നാഃ ॥
ekāntino yasya na kañcanārthaṃ vāñchanti ye vai bhagavat-prapannāḥ | aty-adbhutaṃ tac-caritaṃ su-maṅgalaṃ gāyanta ānanda-samudra-magnāḥ ||
അർഥം:ആര് അവന്റെ അനന്യ ഭക്തരോ, ഭഗവാന് പൂർണ ശരണാഗതരോ, അവർ ഒന്നും ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; ആനന്ദ സമുദ്രത്തിൽ മുങ്ങി അവർ അവന്റെ അത്യന്ത അദ്ഭുത, പരമ മംഗളകര ചരിത്രങ്ങൾ ഗാനം ചെയ്യുന്നു.
തസ്മൈ നമഃ പരേശായ ബ്രഹ്മണേഽനന്തശക്തയേ । അരൂപായോരുരൂപായ നമ ആശ്ചര്യകര്മണേ ॥
tasmai namaḥ pareśāya brahmaṇe'nanta-śaktaye | arūpāyoru-rūpāya nama āścarya-karmaṇe ||
അർഥം:ആ പരമേശ്വരന് നമസ്കാരം, അനന്ത ശക്തിയുള്ള ബ്രഹ്മം, അരൂപനായാലും അനേക രൂപങ്ങളുള്ളവൻ — ആ ആശ്ചര്യകർമ പ്രഭുവിന് നമസ്കാരം.
പദം-പദം അർഥം
ഉച്ചാരണം കേൾക്കാൻ ഏതെങ്കിലും പദത്തിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യൂ
Gajendra Moksha Stotram പാരായണ ഫലങ്ങൾ
പ്രഭുവിനോടുള്ള പൂർണ സമർപ്പണ (ശരണാഗതി)ത്തിന്റെ പരമ സ്തോത്രമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു
ഘോര സങ്കടം, വിപത്തിന്റെ നിമിഷങ്ങളിൽ പ്രഭുവിന്റെ തത്ക്ഷണ രക്ഷയെ ആവാഹിക്കുന്നതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു
മനസ്സിനെ ഭയം, നിസ്സഹായത, തന്റെ പരിമിത ബലത്തിലുള്ള ആശ്രയത്വം എന്നിവയിൽ നിന്ന് മുക്തമാക്കുന്നു
രോഗം, ഋണം, ശത്രു, പ്രാണഹാനികര സങ്കടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള മുക്തിക്ക് പാരമ്പര്യമായി വായിക്കുന്നു
ശുദ്ധ, നിഷ്കാമ ഭക്തി വളർത്തുന്നു, ഇത് കേവലം പ്രഭുവിനെ മാത്രം ആഗ്രഹിക്കുന്നു, അവന്റെ സമ്മാനങ്ങളല്ല
ജീവിതാന്ത്യത്തിൽ മോക്ഷം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നുവെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു, ഗജേന്ദ്രന് ലഭിച്ചതുപോലെ
രാവിലത്തെ പാരായണം സഞ്ചിത പാപങ്ങളുടെ ഭാരം നീക്കുന്നതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു
Gajendra Moksha Stotram പാരായണ വിധി
സ്നാനം ചെയ്ത് ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിന്റെ ചിത്രത്തിന് മുന്നിൽ കിഴക്കോട്ട് മുഖം തിരിച്ച് ഇരിക്കുക. വിളക്ക് കത്തിച്ച് ഗജേന്ദ്രന്റെ പൂർണ സമർപ്പണം ചിന്തിച്ച് ഗജേന്ദ്രമോക്ഷ സ്തോത്രം പതുക്കെ പൂർണ ധ്യാനത്തോടെ പാരായണം ചെയ്യുക. ഭക്തൻ മറ്റെല്ലാ ആശ്രയവും ഉപേക്ഷിച്ച ഉടനെ പ്രഭു നിസ്സഹായന്റെ രക്ഷയ്ക്ക് എഴുന്നേൽക്കുന്നുവെന്ന് ഭാഗവതം പറയുന്നു, അതിനാൽ കേവലം അവനെ മാത്രം ആശ്രയിക്കുന്ന ഹൃദയത്തോടെ ജപിക്കുക. ഇത് ദിവസവും ജപിക്കാം, അല്ലെങ്കിൽ രോഗം, സങ്കടം, നിസ്സഹായതയുടെ നിമിഷങ്ങളിൽ പൂർണമായി വായിക്കാം, പാരമ്പര്യമായി ദിവംഗതരുടെ കല്യാണത്തിനായി വായിക്കുന്നു.
പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ
ഇവയും വായിക്കൂ
ॐ
പൂർണ Gajendra Moksha Stotram ശ്ലോകം-ശ്ലോകം അർഥസഹിതം വായിക്കൂ, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ പവിത്ര പാഠങ്ങൾ കാണൂ