ଏଷ ବ୍ରହ୍ମା ଚ ଵିଷ୍ଣୁଶ୍ଚ
એષ બ્રહ્મા ચ વિષ્ણુશ્ચ in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ଏହା ଆଦିତ୍ୟ ହୃଦୟମ୍ର ଅଷ୍ଟମ ଶ୍ଲୋକ — ସେହି ସୂର୍ଯ୍ୟ-ସ୍ତୁତି ଯାହା ମହର୍ଷି ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଲଙ୍କା ରଣକ୍ଷେତ୍ରରେ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କୁ ଶିଖାଇଥିଲେ। ଏହା ଘୋଷଣା କରେ ଯେ ସୂର୍ଯ୍ୟ କେବଳ ଏକ ଦେବତା ନୁହନ୍ତି, ବରଂ ସମସ୍ତ ଦେବଗଣଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ — ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ, ସ୍କନ୍ଦ, ଇନ୍ଦ୍ର, କୁବେର, ଯମ, ସୋମ ଓ ବରୁଣ। ଏହି ଶ୍ଲୋକ କାରଣରୁ ହିଁ ଆଦିତ୍ୟ ହୃଦୟମ୍ର ପାଠ ଏକାସାଙ୍ଗରେ ସମସ୍ତ ଦେବଗଣଙ୍କ ଉପାସନା ବୋଲି ଗଣାଯାଏ।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Aditya Hridayam, verse 8 (Valmiki Ramayana, Yuddha Kanda) · Sage Valmiki (recorded); taught by Sage Agastya · Ancient (Treta Yuga traditionally)
ଲଙ୍କା ରଣକ୍ଷେତ୍ରରେ, ଯେତେବେଳେ ରାମ ଅଜେୟ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିବା ରାବଣଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ କ୍ଲାନ୍ତ ଠିଆ ହୋଇଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ଦେଖୁଥିବା ଦେବଗଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ମହର୍ଷି ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଓହ୍ଲାଇ ଆସି ଆଦିତ୍ୟ ହୃଦୟମ୍ — ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ହୃଦୟ — ପ୍ରକଟ କଲେ। ଏହି ଅଷ୍ଟମ ଶ୍ଲୋକରେ ଋଷି ଘୋଷଣା କରନ୍ତି ଯେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ହିଁ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ ଓ ସମସ୍ତ ଦେବଗଣଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସୂର୍ଯ୍ୟୋପାସନାରେ ରାମ ସେମାନଙ୍କ ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପାସନା କଲେ। ଏହି ସ୍ତୋତ୍ରରୁ ବଳଶାଳୀ ହୋଇ ରାମ ରାବଣଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
ଆଦିତ୍ୟ ହୃଦୟମ୍ର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଚମତ୍କାର ତାହାର ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ପ୍ରଭାବ: କ୍ଲାନ୍ତ ଓ ହତାଶ ରାମ ଏହାକୁ ତିନିଥର ପଠାନ୍ତେ ରୂପାନ୍ତରିତ ହୋଇଗଲେ ଏବଂ ରାବଣଙ୍କୁ ପରାସ୍ତ କଲେ। ଏହି ଶ୍ଲୋକ ତାହାର କାରଣ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରେ — ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଆବାହନ କରି ସେ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ ଓ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦେବଙ୍କୁ ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଆବାହନ କଲେ, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ସମ୍ମିଳିତ ଶକ୍ତି ତାଙ୍କୁ ତେଜୋମୟ ଶକ୍ତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲା।
ମନ୍ତ୍ର
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
ଏଷ ବ୍ରହ୍ମା ଚ ଵିଷ୍ଣୁଶ୍ଚ ଶିଵଃ ସ୍କନ୍ଦଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ମହେନ୍ଦ୍ରୋ ଧନଦଃ କାଲୋ ଯମଃ ସୋମୋ ହ୍ଯପାଂ ପତିଃ ॥
Esha brahma cha vishnushcha shivah skandah prajapatih Mahendro dhanadah kalo yamah somo hyapam patih
ଅର୍ଥ:ଏହି ସୂର୍ଯ୍ୟ ହିଁ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଶିବ; ଏ ହିଁ ସ୍କନ୍ଦ ଓ ପ୍ରଜାପତି; ଏ ହିଁ ମହେନ୍ଦ୍ର, କୁବେର (ଧନଦ), କାଳ, ଯମ, ସୋମ (ଚନ୍ଦ୍ର) ଏବଂ ବରୁଣ (ଜଳର ଅଧିପତି)।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
એષ બ્રહ્મા ચ વિષ્ણુશ્ચ ପାଠର ଲାଭ
ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ ଆଦି ସମସ୍ତ ପ୍ରମୁଖ ଦେବଗଣଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରେ
ଏହାର ପାଠ ଏକାସାଙ୍ଗରେ ସମସ୍ତ ଦେବଗଣଙ୍କ ଉପାସନା ସମାନ ବୋଲି ଗଣାଯାଏ
ଆଦିତ୍ୟ ହୃଦୟମ୍ର ମୂଳ ଶ୍ଲୋକ, ଯେଉଁ ସ୍ତୋତ୍ର ରାମଙ୍କୁ ରାବଣଙ୍କ ଉପରେ ବିଜୟ ଦେଇଥିଲା
ଶକ୍ତି, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ତେଜ ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟ (ସୂର୍ଯ୍ୟ)ଙ୍କ ବଳ ପାଇଁ ଏହାର ଆବାହନ କରାଯାଏ
ବିଶେଷତଃ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ, ରବିବାର, ରଥସପ୍ତମୀ ଏବଂ ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତିରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ
ଶୋକ ଓ ଦୁର୍ବଳତା ଦୂର କରିବାକୁ ଏବଂ ଯେକୌଣସି ବଡ଼ ଆହ୍ୱାନ ପୂର୍ବରୁ ସାହସ ଦେବାକୁ ପଠାଯାଏ
એષ બ્રહ્મા ચ વિષ્ણુશ્ચ ପାଠ ବିଧି
ଉଦୟ ହେଉଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ମୁଖ କରି ହାତ ଯୋଡ଼ି ଭକ୍ତି ସହିତ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ପାଠ କରନ୍ତୁ, ଆଦର୍ଶ ଭାବେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଅର୍ଘ୍ୟ (ଜଳ) ଅର୍ପଣ କରିବା ପରେ। ଅଗସ୍ତ୍ୟ ରାମଙ୍କୁ ନିର୍ଦେଶ ଦେଇଥିବା ଭଳି ଏହାକୁ ତିନିଥର ପଠାଯାଇପାରେ, ଅଥବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଦିତ୍ୟ ହୃଦୟମ୍ର ଅଙ୍ଗ ଭାବେ। ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତୁ ଯେ ଏକମାତ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ-ଦେବ ଶ୍ଲୋକରେ ନାମିତ ସମସ୍ତ ଦେବଗଣଙ୍କୁ ନିଜ ମଧ୍ୟରେ ସମେଟି ନିଅନ୍ତି।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ એષ બ્રહ્મા ચ વિષ્ણુશ્ચ ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ