അസംഭവം ഹേമമൃഗസ്യ ജന്മ — Word-by-Word Meaning
असम्भवं हेममृगस्य जन्म
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
असम्भवम्
asambhavam
അസംഭവ്യം, സംഭവിക്കാൻ കഴിയാത്തത്
हेममृगस्य
hemamṛgasya
സ്വർണമാനിന്റെ
जन्म
janma
ജനനം, അസ്തിത്വം, ഉണ്ടാകൽ
तथापि
tathāpi
എന്നിട്ടും, എങ്കിലും
रामः
rāmaḥ
രാമൻ (ശ്രീരാമൻ)
लुलुभे
lulubhe
മോഹം പൂണ്ടു, ആഗ്രഹിച്ചു, വശീകരിക്കപ്പെട്ടു
मृगाय
mṛgāya
മാനിനായി, മാനിന്റെ പിന്നാലെ
प्रायः
prāyaḥ
സാധാരണയായി, മിക്കവാറും
समापन्नविपत्तिकाले
samāpanna-vipatti-kāle
വിപത്ത് അടുത്തപ്പോൾ, വരാനിരിക്കുന്ന ആപത്തിന്റെ സമയത്ത്
धियः
dhiyaḥ
ബുദ്ധികൾ, മനസ്സുകൾ, വിവേചനാശക്തികൾ
अपि
api
പോലും
पुंसाम्
puṁsām
മനുഷ്യരുടെ, പുരുഷന്മാരുടെ
मलिनी
malinī
മലിനം, മങ്ങിയ, ക്ഷയിച്ച
भवन्ति
bhavanti
ആയിത്തീരുന്നു, മാറിത്തീരുന്നു
Complete Translation
സ്വർണമാനിന്റെ ജനനം അസംഭവ്യമാണ്, എന്നിട്ടും രാമൻ ആ മാനിനോട് മോഹം പൂണ്ടു; സത്യത്തിൽ, വിപത്ത് അടുക്കാറാകുമ്പോൾ, ജ്ഞാനികളുടെ ബുദ്ധിയും മലിനമായി (ഭ്രമിച്ച്) പോകുന്നു. മാരീചന്റെ സ്വർണമാനിന്റെ മോഹത്തിൽ പെട്ട് ശ്രീരാമൻ സീതാപഹരണത്തിലേക്ക് നയിച്ച സംഭവപരമ്പരയിലേക്ക് എങ്ങനെ വലിച്ചിഴയ്ക്കപ്പെട്ടു എന്ന് ഈ പ്രസിദ്ധ ശ്ലോകം വിശദമാക്കുന്നു.
Origin & History
Source: Subhashita drawn from the Ramayana tradition (golden deer episode, Aranya Kanda)
Author: Traditional (Subhashita reflecting on Valmiki Ramayana)
Period: Classical Sanskrit literature
രാമായണത്തിലെ ആരണ്യകാണ്ഡത്തിൽ, രാക്ഷസനായ മാരീചൻ രാവണന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം സീതയെയും രാമനെയും മോഹിപ്പിക്കാൻ തിളങ്ങുന്ന സ്വർണമാനിന്റെ രൂപമെടുത്തു. സ്വർണമാൻ സ്വഭാവത്താൽ അസംഭവ്യമാണെങ്കിലും, സീത അതിൽ മോഹിതയായി, രാമൻ അതിനെ പിടിക്കാൻ പുറപ്പെട്ടു, ലക്ഷ്മണനെ അവളെ കാക്കാൻ വിട്ടിട്ട് — ഇതുതന്നെ സീതാപഹരണത്തിലേക്ക് നയിച്ച സംഭവപരമ്പര ആരംഭിച്ചു. വരാനിരിക്കുന്ന വിപത്ത് ശ്രേഷ്ഠമായ ബുദ്ധിയെപ്പോലും മലിനമാക്കുന്നു എന്ന പഴമൊഴിയായി ഈ ശ്ലോകം ആ പ്രസംഗത്തെ സംഗ്രഹിക്കുന്നു.
Frequently Asked Questions
'അസംഭവം ഹേമമൃഗസ്യ ജന്മ' എന്നതിന്റെ അർഥം എന്ത്?▼
ഇതിന്റെ അർഥം 'സ്വർണമാനിന്റെ ജനനം അസംഭവ്യമാണ്, എന്നിട്ടും രാമൻ അതിനോട് മോഹം പൂണ്ടു' എന്നാണ്. വിപത്ത് വരാനിരിക്കുമ്പോൾ ജ്ഞാനികളുടെ ബുദ്ധിയും മലിനമാകുന്നു എന്ന് ഈ ശ്ലോകം കാണിക്കുന്നു — രാമായണത്തിൽ ശ്രീരാമൻ സ്വർണമാനിനാൽ വശീകരിക്കപ്പെട്ടതുപോലെ.
ഈ ശ്ലോകം രാമായണത്തിലെ ഏത് പ്രസംഗത്തെ വിവരിക്കുന്നു?▼
രാക്ഷസനായ മാരീചൻ മനോഹരമായ സ്വർണമാനിന്റെ രൂപമെടുത്ത് ശ്രീരാമനെ ആശ്രമത്തിൽനിന്ന് അകലേക്ക് വലിച്ച പ്രസംഗത്തെ ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; ഇതിൽനിന്നുതന്നെയാണ് രാവണൻ സീതയെ അപഹരിക്കുന്നതിലേക്ക് നയിച്ച സംഭവപരമ്പര ആരംഭിച്ചത്.
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ ആഴമേറിയ ഉപദേശം എന്ത്?▼
വിധി ശ്രേഷ്ഠരുടെയും ജ്ഞാനികളുടെയും ബുദ്ധിയെപ്പോലും മങ്ങിക്കാം എന്നതുതന്നെ. സ്വർണമാൻ അസംഭവ്യമാണ്, എന്നിട്ടും രാമൻ അതിന്റെ പിന്നാലെ പോയി — വിവേകത്തോടെയും വിനയത്തോടെയും ഇരിക്കാൻ ഇത് ഓർമിപ്പിക്കുന്നു, കാരണം വരാനിരിക്കുന്ന വിപത്ത് ആരുടെയും വിവേകത്തെ ചഞ്ചലമാക്കാം.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →