അതി സർവത്ര വർജയേത് — Word-by-Word Meaning
अति सर्वत्र वर्जयेत्
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
अति
ati
അതി, അമിതം, വളരെ അധികം
रूपेण
rūpeṇa
(തന്റെ) രൂപം (സൗന്ദര്യം) കാരണം
वै
vai
നിശ്ചയമായും, വാസ്തവത്തിൽ
सीता
sītā
സീത (ആരുടെ അമിത സൗന്ദര്യം അവളുടെ അപഹരണത്തിനു കാരണമായോ)
अतिगर्वेण
ati-garveṇa
അമിത ഗർവം/അഹങ്കാരം കാരണം
रावणः
rāvaṇaḥ
രാവണൻ (തന്റെ അമിത ഗർവം കാരണം നശിച്ചു)
अतिदानात्
ati-dānāt
അമിത ദാനം/ഔദാര്യം കാരണം
बलिः
baliḥ
ബലി ചക്രവർത്തി (തന്റെ അപരിമിത ഔദാര്യം കാരണം ബന്ധിതനായി)
बद्धः
baddhaḥ
ബന്ധിതനായി, ബന്ധനത്തിൽ പെട്ടു
अति सर्वत्र
ati sarvatra
അതി സർവത്ര, എല്ലാറ്റിലും അതി
वर्जयेत्
varjayet
വർജിക്കണം, ഉപേക്ഷിക്കണം
Complete Translation
അമിത രൂപം (സൗന്ദര്യം) കാരണം സീതയ്ക്കു കഷ്ടം വന്നു, അമിത ഗർവം കാരണം രാവണൻ നശിച്ചു, അമിത ദാനം കാരണം ബലി ചക്രവർത്തി ബന്ധിതനായി; അതിനാൽ മനുഷ്യൻ എല്ലാറ്റിലും അതിയെ (അതിശയത്തെ) വർജിക്കണം. മൂന്നു പ്രസിദ്ധ ഉദാഹരണങ്ങളിലൂടെ ഈ സുഭാഷിതം മധ്യമമാർഗത്തിന്റെ (സംയമത്തിന്റെ) കാലാതീത ജ്ഞാനം പഠിപ്പിക്കുന്നു — നല്ല ഗുണങ്ങളും അതിയിലെത്തിയാൽ അധഃപതനത്തിനു കാരണമാകാമെന്ന്.
Origin & History
Source: Subhashita (Sanskrit niti tradition)
Author: Anonymous (traditional Subhashita)
Period: Classical Sanskrit literature
ഈ ശ്ലോകം സംസ്കൃതത്തിന്റെ സമൃദ്ധമായ സുഭാഷിത പാരമ്പര്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്, ഇത് ജ്ഞാനത്തെയും പെരുമാറ്റത്തെയും കുറിച്ചുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് ഓർമയിൽ നിൽക്കുന്ന ശ്ലോകങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നു. സംയമത്തിന്റെ മൂല്യം പഠിപ്പിക്കാൻ ഇത് മഹാകാവ്യങ്ങളിൽനിന്നും പുരാണങ്ങളിൽനിന്നും മൂന്നു വ്യക്തികളെ പരാമർശിക്കുന്നു, അവരുടെ അതി — സൗന്ദര്യം, ഗർവം, ഔദാര്യത്തിന്റെ — ദുഃഖത്തിനു കാരണമായി, എല്ലാറ്റിലും അതിയെ വർജിക്കുന്ന കാലാതീത നിയമത്തോടെ അവസാനിക്കുന്നു.
Frequently Asked Questions
അതി സർവത്ര വർജയേത് എന്നാൽ എന്താണ്?▼
ഇതിന്റെ അർഥം 'മനുഷ്യൻ എല്ലാറ്റിലും അതിയെ വർജിക്കണം.' ഈ ശ്ലോകം മൂന്നു ഉദാഹരണങ്ങൾ നൽകുന്നു — സീതയുടെ അമിത സൗന്ദര്യം, രാവണന്റെ അമിത ഗർവം, ബലിയുടെ അമിത ദാനം, ഇവയിൽ ഓരോന്നും കഷ്ടത്തിനു കാരണമായി — സംയമം എല്ലായിടത്തും പാലിക്കണമെന്നു പഠിപ്പിക്കാൻ.
സീത, രാവണൻ, ബലി എന്നിവരെ എന്തുകൊണ്ടു പരാമർശിക്കുന്നു?▼
ഓരോന്നും, മറ്റു വിധത്തിൽ നല്ലതായ ഒന്നിന്റെ അതിയും അധഃപതനത്തിനു കാരണമാകാമെന്നു കാണിക്കുന്നു: സീതയുടെ അനുപമ സൗന്ദര്യം അവളുടെ അപഹരണത്തിനു കാരണമായി, രാവണന്റെ ഗർവം അവനെ നശിപ്പിച്ചു, ബലി ചക്രവർത്തിയുടെ അപരിമിത ഔദാര്യം അവനെ വാമനനാൽ ബന്ധിതനാക്കി. ഒന്നിച്ച് അവ സംയമത്തിന്റെ പക്ഷം അവതരിപ്പിക്കുന്നു.
ഈ സുഭാഷിതത്തിന്റെ കേന്ദ്ര ഉപദേശം എന്താണ്?▼
സംയമം. ഈ ശ്ലോകം പഠിപ്പിക്കുന്നു, ജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ മേഖലകളിലും സന്തുലനവും സംയമവും ജ്ഞാനമാണെന്ന്, എന്തെന്നാൽ എന്തെങ്കിലും അതിയിലെത്തിയാൽ — സൗന്ദര്യം, ആത്മവിശ്വാസം അല്ലെങ്കിൽ ഔദാര്യം പോലുള്ള ഗുണവും — ഹാനി കൊണ്ടുവരാം.
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →