Mantra.Tips

ദ്വാദശ ജ്യോതിർലിംഗ സ്തോത്രം Meaning — Line by Line

द्वादश ज्योतिर्लिंग स्तोत्र

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of ദ്വാദശ ജ്യോതിർലിംഗ സ്തോത്രം with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Jump to a verse ▾
  1. Verse 1. Saurashtre Somanatham cha Shrishaile Mallikarjunam.
  2. Verse 2. Parlyam Vaidyanatham cha Dakinyam Bhimashankaram.
  3. Verse 3. Varanasyam tu Vishwesham Tryambakam Gautamitate.
  4. Verse 4. Etani Jyotirlingani Sayam Pratah Pathennarah.
  5. Verse 5. Etesham Darshanadeva Paatakam Naiva Tishthati.
Verse 1#

Saurashtre Somanatham cha Shrishaile Mallikarjunam.

सौराष्ट्रे सोमनाथं श्रीशैले मल्लिकार्जुनम्। उज्जयिन्यां महाकालम् ॐकारममलेश्वरम्॥

Saurashtre Somanatham cha Shrishaile Mallikarjunam. Ujjayinyam Mahakalam Omkaram Amaleshwaram.

Meaningസൗരാഷ്ട്രത്തിൽ സോമനാഥൻ, ശ്രീശൈലത്തിൽ മല്ലികാർജുനൻ; ഉജ്ജയിനിയിൽ മഹാകാളേശ്വരൻ, നർമദാ തീരത്ത് ഓംകാരേശ്വരൻ (അമലേശ്വരൻ).

Verse 2#

Parlyam Vaidyanatham cha Dakinyam Bhimashankaram.

परल्यां वैद्यनाथं डाकिन्यां भीमशंकरम्। सेतुबन्धे तु रामेशं नागेशं दारुकावने॥

Parlyam Vaidyanatham cha Dakinyam Bhimashankaram. Setubandhe tu Ramesham Nagesham Darukavane.

Meaningപർലിയിൽ വൈദ്യനാഥൻ, ഡാകിനി നാട്ടിൽ ഭീമശങ്കരൻ; സേതുബന്ധത്തിൽ (രാമേശ്വരത്ത്) രാമേശ്വരൻ, ദാരുകാവനത്തിൽ നാഗേശ്വരൻ.

Verse 3#

Varanasyam tu Vishwesham Tryambakam Gautamitate.

वाराणस्यां तु विश्वेशं त्र्यम्बकं गौतमीतटे। हिमालये तु केदारं घुश्मेशं शिवालये॥

Varanasyam tu Vishwesham Tryambakam Gautamitate. Himalaye tu Kedaram Ghushmesham cha Shivalaye.

Meaningവാരാണസിയിൽ വിശ്വേശ്വരൻ (വിശ്വനാഥൻ), ഗൗതമി (ഗോദാവരി) തീരത്ത് ത്ര്യംബകേശ്വരൻ; ഹിമാലയത്തിൽ കേദാർനാഥൻ, ശിവാലയത്തിൽ ഘുശ്മേശ്വരൻ.

Verse 4#

Etani Jyotirlingani Sayam Pratah Pathennarah.

एतानि ज्योतिर्लिङ्गानि सायं प्रातः पठेन्नरः। सप्तजन्मकृतं पापं स्मरणेन विनश्यति॥

Etani Jyotirlingani Sayam Pratah Pathennarah. Saptajanmakritam Papam Smaranena Vinashyati.

Meaningഈ പന്ത്രണ്ട് ജ്യോതിർലിംഗങ്ങളെ ദിവസവും രാവിലെയും വൈകുന്നേരവും പാരായണം ചെയ്യുന്ന മനുഷ്യൻ, ഈ സ്മരണ കൊണ്ടുമാത്രം ഏഴു ജന്മങ്ങളിൽ ചെയ്ത പാപങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തനാകുന്നു.

Verse 5#

Etesham Darshanadeva Paatakam Naiva Tishthati.

एतेषां दर्शनादेव पातकं नैव तिष्ठति। कर्मक्षयो भवेत्तस्य यस्य तुष्टो महेश्वरः॥

Etesham Darshanadeva Paatakam Naiva Tishthati. Karmakshayo Bhavettasya Yasya Tushto Maheshwarah.

Meaningഇവയുടെ ദർശനം കൊണ്ടുമാത്രം ഒരു പാപവും നിലനിൽക്കില്ല; മഹേശ്വരൻ ആരിൽ പ്രസാദിക്കുന്നുവോ, അവന്റെ കർമബന്ധം നശിക്കുന്നു.

Word-by-Word Breakdown

सौराष्ट्रे सोमनाथम्
Saurashtre Somanatham
സൗരാഷ്ട്ര (ഗുജറാത്ത്)ത്തിൽ സോമനാഥൻ — ആദ്യത്തെ ജ്യോതിർലിംഗം
श्रीशैले मल्लिकार्जुनम्
Shrishaile Mallikarjunam
ശ്രീശൈലം (ആന്ധ്രപ്രദേശ്)ത്തിൽ മല്ലികാർജുനൻ
उज्जयिन्यां महाकालम्
Ujjayinyam Mahakalam
ഉജ്ജയിനി (മധ്യപ്രദേശ്)യിൽ മഹാകാളേശ്വരൻ
ॐकारम् अमलेश्वरम्
Omkaram Amaleshwaram
നർമദാ തീരത്ത് ഓംകാരേശ്വരൻ, അമലേശ്വരൻ എന്നും വിളിക്കുന്നു
परल्यां वैद्यनाथम्
Parlyam Vaidyanatham
പർലിയിൽ വൈദ്യനാഥൻ (ദേവ്ഘറിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു)
डाकिन्यां भीमशंकरम्
Dakinyam Bhimashankaram
ഡാകിനി പ്രദേശം (മഹാരാഷ്ട്ര)ത്തിൽ ഭീമശങ്കരൻ
सेतुबन्धे रामेशम्
Setubandhe Ramesham
സേതുബന്ധം (രാമേശ്വരം, തമിഴ്‌നാട്)ത്തിൽ രാമേശ്വരൻ
नागेशं दारुकावने
Nagesham Darukavane
ദാരുകാവനം (ഗുജറാത്ത്)ത്തിൽ നാഗേശ്വരൻ
वाराणस्यां विश्वेशम्
Varanasyam Vishwesham
വാരാണസിയിൽ വിശ്വേശ്വരൻ (കാശി വിശ്വനാഥൻ)
त्र्यम्बकं गौतमीतटे
Tryambakam Gautamitate
ഗൗതമി (ഗോദാവരി) തീരത്ത് ത്ര്യംബകേശ്വരൻ, മഹാരാഷ്ട്ര
हिमालये केदारम्
Himalaye Kedaram
ഹിമാലയം (ഉത്തരാഖണ്ഡ്)ത്തിൽ കേദാർനാഥൻ
घुश्मेशं शिवालये
Ghushmesham Shivalaye
ശിവാലയം (വേരുൾ, എല്ലോറയ്ക്ക് സമീപം, മഹാരാഷ്ട്ര)ത്തിൽ ഘുശ്മേശ്വരൻ

Origin & History

Source: Traditional Shaiva stotra, widely attributed to Adi Shankaracharya

Author: Traditionally attributed to Adi Shankaracharya

Period: Classical; rooted in the Jyotirlinga tradition of the Shiva Purana

ശിവ പുരാണം ശിവൻ ജ്യോതി — സ്വയം പ്രകടമായ പ്രകാശ സ്തംഭം — രൂപത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട പന്ത്രണ്ട് സ്ഥലങ്ങളെ വർണ്ണിക്കുന്നു, അവയ്ക്ക് ജ്യോതിർലിംഗം എന്ന പേര് നൽകി, ഇവ എല്ലാ ശിവ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഏറ്റവും പവിത്രമാണ്. ഇവ ഭൂമിയിലുടനീളം വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു — പടിഞ്ഞാറൻ കടലിലെ സോമനാഥ് മുതൽ വിദൂര ദക്ഷിണത്തിലെ രാമേശ്വർ വരെയും ഹിമാലയത്തിന്റെ ഉയരത്തിലെ കേദാർനാഥ് വരെയും. ഈ പ്രിയ സ്തോത്രം കുറച്ച് സംക്ഷിപ്ത ശ്ലോകങ്ങളിൽ എല്ലാ പന്ത്രണ്ടും ഒരു ചരടിൽ കോർക്കുന്നു, അതിനാൽ എവിടെയുള്ള ഭക്തനും ഒരേ നിത്യ പ്രാർത്ഥനയിൽ ഓരോ ജ്യോതിർലിംഗത്തെയും വന്ദിക്കാം.

Frequently Asked Questions

ദ്വാദശ ജ്യോതിർലിംഗ സ്തോത്രം എന്നാൽ എന്താണ്?
ഇത് ഒരു സംക്ഷിപ്ത, പവിത്ര സ്തോത്രമാണ് — വ്യാപകമായി ആദി ശങ്കരാചാര്യർക്ക് ആരോപിക്കപ്പെട്ടത് — ഇത് ഭഗവാൻ ശിവന്റെ എല്ലാ പന്ത്രണ്ട് ജ്യോതിർലിംഗങ്ങളുടെയും പേരുകൾ പറഞ്ഞ് വന്ദിക്കുന്നു: സോമനാഥ്, മല്ലികാർജുന, മഹാകാളേശ്വർ, ഓംകാരേശ്വർ, വൈദ്യനാഥ്, ഭീമശങ്കർ, രാമേശ്വർ, നാഗേശ്വർ, വിശ്വനാഥ്, ത്ര്യംബകേശ്വർ, കേദാർനാഥ്, ഘുശ്മേശ്വർ എന്നീ സ്വയംഭൂ ക്ഷേത്രങ്ങൾ.
സ്തോത്രത്തിൽ പേരുപറഞ്ഞ 12 ജ്യോതിർലിംഗങ്ങൾ ഏതൊക്കെയാണ്?
സോമനാഥ് (സൗരാഷ്ട്ര), മല്ലികാർജുന (ശ്രീശൈലം), മഹാകാളേശ്വർ (ഉജ്ജയിനി), ഓംകാരേശ്വർ/അമലേശ്വർ (നർമദ), വൈദ്യനാഥ് (പർലി), ഭീമശങ്കർ (ഡാകിനി), രാമേശ്വർ (സേതുബന്ധ/രാമേശ്വരം), നാഗേശ്വർ (ദാരുകാവനം), വിശ്വേശ്വർ/കാശി വിശ്വനാഥ് (വാരാണസി), ത്ര്യംബകേശ്വർ (ഗോദാവരി തീരം), കേദാർനാഥ് (ഹിമാലയം), ഘുശ്മേശ്വർ (വേരുൾ).
ദ്വാദശ ജ്യോതിർലിംഗ സ്തോത്രം പാരായണം ചെയ്യുന്നതിന്റെ ഗുണം എന്താണ്?
ഈ പന്ത്രണ്ട് പേരുകൾ രാവിലെയും വൈകുന്നേരവും പാരായണം ചെയ്യുന്നത് ഏഴ് ജന്മങ്ങളിലെ പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുമെന്ന് സ്തോത്രം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു (സപ്ത-ജന്മ-കൃതം പാപം സ്മരണേന വിനശ്യതി). ഇത് ദിവസവും എല്ലാ പന്ത്രണ്ട് ജ്യോതിർലിംഗങ്ങളുടെയും ദർശനം നടത്തി ശിവന്റെ അനുഗ്രഹവും രക്ഷയും ലഭിക്കാനുള്ള മാർഗമാണ്.
ദ്വാദശ ജ്യോതിർലിംഗ സ്തോത്രം എപ്പോൾ പാരായണം ചെയ്യണം?
സായം-പ്രാതഃ — വൈകുന്നേരവും രാവിലെയും. തിങ്കളാഴ്ചകൾ, പവിത്ര ശ്രാവണ മാസം, മഹാ ശിവരാത്രി എന്നിവ ഇതിന്റെ പാരായണത്തിന് വിശേഷിച്ച് ശുഭകരമാണ്.

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →