ଆପଦର୍ଥେ ଧନଂ ରକ୍ଷେତ୍ (ଧନ, ସ୍ତ୍ରୀ ଓ ଆତ୍ମ ରକ୍ଷା) — Word-by-Word Meaning
आपदर्थे धनं रक्षेत्
Every Sanskrit word explained in English
Word-by-Word Breakdown
आपदर्थे
āpad-arthe
ବିପଦ ଅଥବା ସଙ୍କଟ (ସମୟ) ପାଇଁ
धनम्
dhanam
ଧନ, ସମ୍ପତ୍ତି
रक्षेत्
rakṣet
ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ / ବଞ୍ଚାଇବା ଉଚିତ / ସଞ୍ଚୟ କରିବା ଉଚିତ
दारान्
dārān
ସ୍ତ୍ରୀ (ଓ ପରିବାର); ଗୃହସ୍ଥ
धनैः
dhanaiḥ
ଧନ ଦ୍ୱାରା, ଧନରେ
अपि
api
ମଧ୍ୟ, ଏବଂ
आत्मानम्
ātmānam
ନିଜକୁ, ନିଜ ଆତ୍ମାକୁ
सततम्
satatam
ସର୍ବଦା, ନିରନ୍ତର, ସବୁ ସମୟରେ
दारैः
dāraiḥ
ସ୍ତ୍ରୀ/ପରିବାରକୁ (ତ୍ୟାଗ କରି ହେଲେ ମଧ୍ୟ)
धनैः अपि
dhanaiḥ api
ଏବଂ ଧନକୁ (ତ୍ୟାଗ କରି ହେଲେ ମଧ୍ୟ)
दारैरपि धनैरपि
dārair api dhanair api
ସ୍ତ୍ରୀ ଓ ଧନ ଉଭୟର ମୂଲ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ (ପ୍ରଥମେ ଆତ୍ମାକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ)
रक्षेद् धनैरपि
rakṣed dhanair api
ଧନ ବ୍ୟୟ କରି ହେଲେ ମଧ୍ୟ (ପରିବାରକୁ) ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ
Complete Translation
ବିପଦ ସମୟକୁ ସମ୍ମୁଖୀନ କରିବା ପାଇଁ ଧନ ରକ୍ଷା (ସଞ୍ଚୟ) କରିବା ଉଚିତ; ସେହି ଧନ ବ୍ୟୟ କରି ହେଲେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀ ଓ ପରିବାରକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ; କିନ୍ତୁ ନିଜ ଆତ୍ମା (ନିଜକୁ)କୁ ସର୍ବଦା ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ, ଏଥିପାଇଁ ପରିବାର ଓ ଧନ ଉଭୟକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ। ଚାଣକ୍ୟ ପ୍ରାଥମିକତାର ସ୍ପଷ୍ଟ କ୍ରମ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି — ଧନ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା କରେ, ପରିବାର ଧନଠାରୁ ପ୍ରିୟ, କିନ୍ତୁ ଆତ୍ମା (ନିଜ ଜୀବନ ଓ ଅସ୍ତିତ୍ୱ) ସବୁଠାରୁ ଉପରେ ରକ୍ଷଣୀୟ।
Origin & History
Source: Chanakya Niti
Author: Chanakya (Vishnugupta / Kautilya)
Period: Ancient India (c. 4th–3rd century BCE)
ଚନ୍ଦ୍ରଗୁପ୍ତ ମୌର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ସିଂହାସନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚାଇଥିବା ଚାଣକ୍ୟ, ନିଜେ କଠିନ ପରିଶ୍ରମରେ ଅର୍ଜିତ ବଞ୍ଚିବା ଓ ସମୃଦ୍ଧିର ଜ୍ଞାନକୁ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନୀତି-ଶ୍ଲୋକରେ ସାରରୂପେ ବାନ୍ଧିଲେ। ଧନ, ପରିବାର ଓ ଆତ୍ମାର ରକ୍ଷା ବିଷୟରେ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ତାଙ୍କ ବ୍ୟାବହାରିକ ନୀତିକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରେ — ଏହା ବିବେକୀ ବ୍ୟକ୍ତି ସଙ୍କଟରେ ତୌଲିବାକୁ ଥିବା ମୂଲ୍ୟବୋଧର କ୍ରମ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରି, ଧନ ଓ ଗୃହସ୍ଥଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଉପରେ ନିଜ ଆତ୍ମରକ୍ଷାକୁ ରଖେ।
Frequently Asked Questions
'ଆପଦର୍ଥେ ଧନଂ ରକ୍ଷେତ୍' କେଉଁଠୁ ଆସିଛି?▼
ଏହା ଚାଣକ୍ୟ ନୀତି (ନୀତି ଦର୍ପଣ)ର ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶ୍ଲୋକ — ଏହା ରାଜନୀତି, ଅର୍ଥଶାସ୍ତ୍ର ଓ ନୀତିର ପ୍ରାଚୀନ ଭାରତୀୟ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାଣକ୍ୟ (କୌଟିଲ୍ୟ / ବିଷ୍ଣୁଗୁପ୍ତ)ଙ୍କୁ ଆରୋପିତ ସୂକ୍ତିମାନଙ୍କ ସଂଗ୍ରହ।
ଏହି ଶ୍ଲୋକରେ ପ୍ରାଥମିକତାର କ୍ରମ କ'ଣ?▼
ବିପଦ ପାଇଁ ଧନ ସଞ୍ଚୟ କରିବା ଉଚିତ; ସେହି ଧନ ବ୍ୟୟ କରି ହେଲେ ମଧ୍ୟ ପରିବାର (ଦାର)କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ନିଜ ଆତ୍ମା (ଆତ୍ମନ୍)କୁ ସର୍ବଦା ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ, ଏଥିପାଇଁ ପରିବାର ଓ ଧନ ଉଭୟକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ। ପ୍ରଥମେ ଆତ୍ମା, ତାପରେ ପରିବାର, ତାପରେ ଧନ — ଏହା ମୂଲ୍ୟର ଆରୋହଣ କ୍ରମ।
'ପ୍ରଥମେ ନିଜକୁ ରକ୍ଷା' ଅର୍ଥ କ'ଣ ସ୍ୱାର୍ଥପର ହେବା?▼
ନା। ଏହି ଶ୍ଲୋକ ପ୍ରକୃତ ବିପଦରେ ବିବେକ ବିଷୟରେ କହେ, ସ୍ୱାର୍ଥପରତା ବିଷୟରେ ନୁହେଁ। ଏହାର ଭାବ ହେଉଛି, ନିଜ ଜୀବନ ଓ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ହିଁ ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲେ ପରିବାରକୁ ରକ୍ଷା କରିବା କିମ୍ବା ଧନ ବ୍ୟବହାର କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ; ତେଣୁ ଆତ୍ମରକ୍ଷା ହିଁ ସେହି ଭିତ୍ତି ଯାହା ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟକୁ ସମ୍ଭବ କରେ।
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →