Mantra.Tips

ଶ୍ରୀ ଆଞ୍ଜନେୟ ସ୍ତୋତ୍ରମ୍ (ରାମଦୂତ ସ୍ତୋତ୍ରମ୍) Meaning — Line by Line

श्री आञ्जनेय स्तोत्रम् (रामदूत स्तोत्रम्)

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of ଶ୍ରୀ ଆଞ୍ଜନେୟ ସ୍ତୋତ୍ରମ୍ (ରାମଦୂତ ସ୍ତୋତ୍ରମ୍) with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Jump to a verse ▾
  1. Verse 1. Ram Ram Ram Raktavarnam Dinakaravadanam Tikshna-Damshtra-Karalam
  2. Verse 2. Kham Kham Kham Khadgahastam Vishajvaraharanam Veda-Vedanga-Dipam
  3. Verse 3. Im Im Im Indravandyam Jalanidhikalanam Saumya-Samrajya-Labham
  4. Verse 4. Sam Sam Sam Sakshibhutam Vikasitavadanam Pingalaksham Suraksham
  5. Verse 5. Ham Ham Ham Hamsarupam Sphuta-Vikata-Mukham Sukshma-Sukshmavataram
Verse 1#

Ram Ram Ram Raktavarnam Dinakaravadanam Tikshna-Damshtra-Karalam

रं रं रं रक्तवर्णं दिनकरवदनं तीक्ष्णदंष्ट्राकरालं रं रं रं रम्यतेजं गिरिचलनकरं कीर्तिपञ्चाननास्यम् रं रं रं राजयोगं सकलशुभनिधिं सप्तवेतालभेद्यं रं रं रं राक्षसान्तं सकलदिशियशं रामदूतं नमामि १॥

Ram Ram Ram Raktavarnam Dinakaravadanam Tikshna-Damshtra-Karalam Ram Ram Ram Ramyatejam Girichalanakaram Kirti-Panchananasyam | Ram Ram Ram Rajayogam Sakala-Shubha-Nidhim Sapta-Vetala-Bhedyam Ram Ram Ram Rakshasantam Sakala-Dishi-Yasham Ramadutam Namami || 1||

Meaning'ରଂ ରଂ ରଂ' ଜପ କରି ମୁଁ ରାମଦୂତ (ହନୁମାନ)ଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ — ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ତୁଲ୍ୟ ତେଜସ୍ୱୀ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଦାନ୍ତରେ ଭୟଙ୍କର, ରମଣୀୟ ତେଜବିଶିଷ୍ଟ, ପର୍ବତ ଚାଳନାକାରୀ ହସ୍ତବିଶିଷ୍ଟ, ସିଂହ ତୁଲ୍ୟ କୀର୍ତ୍ତିମାନ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ; ରାଜଯୋଗ ସ୍ୱରୂପ, ସମସ୍ତ ଶୁଭର ନିଧି, ସପ୍ତ ବେତାଳଙ୍କ ଭେଦନକାରୀ, ରାକ୍ଷସାନ୍ତକ, ଯାହାଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତି ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବ୍ୟାପ୍ତ।

Verse 2#

Kham Kham Kham Khadgahastam Vishajvaraharanam Veda-Vedanga-Dipam

खं खं खं खड्गहस्तं विषज्वरहरणं वेदवेदाङ्गदीपं खं खं खं खड्गरूपं त्रिभुवननिलयं देवतासुप्रकाशम् खं खं खं कल्पवृक्षं मणिमयमुकुटं मायया मायरूपं खं खं खं कालचक्रं सकलदिशियशं रामदूतं नमामि २॥

Kham Kham Kham Khadgahastam Vishajvaraharanam Veda-Vedanga-Dipam Kham Kham Kham Khadgarupam Tribhuvananilayam Devata-Suprakasham | Kham Kham Kham Kalpavriksham Manimaya-Mukutam Mayaya Mayarupam Kham Kham Kham Kalachakram Sakala-Dishi-Yasham Ramadutam Namami || 2||

Meaning'ଖଂ ଖଂ ଖଂ' ଜପ କରି ମୁଁ ରାମଦୂତଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ — ହସ୍ତରେ ଖଡ୍ଗ ଧାରଣକାରୀ, ବିଷ-ଜ୍ୱର ହରଣକାରୀ, ବେଦ-ବେଦାଙ୍ଗର ଦୀପକ; ଖଡ୍ଗ ରୂପ, ତ୍ରିଭୁବନର ନିବାସ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୁପ୍ରକାଶିତ; ମଣିମୟ ମୁକୁଟ ଧାରଣ କଳ୍ପବୃକ୍ଷ, ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଯେକୌଣସି ରୂପ ଧାରଣକାରୀ, କାଳଚକ୍ର ସ୍ୱରୂପ, ଯାହାଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତି ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବ୍ୟାପ୍ତ।

Verse 3#

Im Im Im Indravandyam Jalanidhikalanam Saumya-Samrajya-Labham

इं इं इं इन्द्रवन्द्यं जलनिधिकलनं सौम्यसाम्राज्यलाभं इं इं इं सिद्धियोगं नतजनसदयं आर्यपूज्यार्चिताङ्गम् इं इं इं सिंहनादं अमृतकरतलं आद्यन्तप्रकाशं इं इं इं चित्स्वरूपं सकलदिशियशं रामदूतं नमामि ३॥

Im Im Im Indravandyam Jalanidhikalanam Saumya-Samrajya-Labham Im Im Im Siddhiyogam Natajanasadayam Arya-Pujyarchitangam | Im Im Im Simhanadam Amritakaratalam Adyanta-Prakasham Im Im Im Chitsvarupam Sakala-Dishi-Yasham Ramadutam Namami || 3||

Meaning'ଇଂ ଇଂ ଇଂ' ଜପ କରି ମୁଁ ରାମଦୂତଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ — ଇନ୍ଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଦିତ, ସମୁଦ୍ର ଲଙ୍ଘନକାରୀ, ସୌମ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତକାରୀ; ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧିର ସଙ୍ଗମ, ନତଜନଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ, ଆର୍ଯ୍ୟଜନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟ; ସିଂହନାଦକାରୀ, କରତଳରେ ଅମୃତବିଶିଷ୍ଟ, ଆଦି-ଅନ୍ତରେ ପ୍ରକାଶମାନ, ଚିତ୍‌ସ୍ୱରୂପ, ଯାହାଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତି ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବ୍ୟାପ୍ତ।

Verse 4#

Sam Sam Sam Sakshibhutam Vikasitavadanam Pingalaksham Suraksham

सं सं सं साक्षिभूतं विकसितवदनं पिङ्गलाक्षं सुरक्षं सं सं सं सत्यगीतं सकलमुनिनुतं शास्त्रसम्पत्करीयम् सं सं सं सामवेदं निपुणसुललितं नित्यतत्त्वस्वरूपं सं सं सं सावधानं सकलदिशियशं रामदूतं नमामि ४॥

Sam Sam Sam Sakshibhutam Vikasitavadanam Pingalaksham Suraksham Sam Sam Sam Satyagitam Sakalamuninutam Shastra-Sampatkariyam | Sam Sam Sam Samavedam Nipuna-Sulalitam Nitya-Tattva-Svarupam Sam Sam Sam Savadhanam Sakala-Dishi-Yasham Ramadutam Namami || 4||

Meaning'ସଂ ସଂ ସଂ' ଜପ କରି ମୁଁ ରାମଦୂତଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ — ସମସ୍ତଙ୍କ ସାକ୍ଷୀ, ବିକସିତ ମୁଖ ଓ ପିଙ୍ଗଳ ନେତ୍ରବିଶିଷ୍ଟ, ସୁରକ୍ଷକ; ସତ୍ୟଗୀତବିଶିଷ୍ଟ, ସମସ୍ତ ମୁନିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତ, ଶାସ୍ତ୍ର-ସମ୍ପତ୍ତି ପ୍ରଦାନକାରୀ; ସାମବେଦର ଜ୍ଞାତା, ନିପୁଣ ସୁଲଳିତ, ନିତ୍ୟ ତତ୍ତ୍ୱ ସ୍ୱରୂପ, ସଦା ସାବଧାନ, ଯାହାଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତି ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବ୍ୟାପ୍ତ।

Verse 5#

Ham Ham Ham Hamsarupam Sphuta-Vikata-Mukham Sukshma-Sukshmavataram

हं हं हं हंसरूपं स्फुटविकटमुखं सूक्ष्मसूक्ष्मावतारं हं हं हं अन्तरात्मं रविशशिनयनं रम्यगम्भीरभीमम् हं हं हं अट्टहासं सुरवरनिलयं ऊर्ध्वरोमं करालं हं हं हं हंसहंसं सकलदिशियशं रामदूतं नमामि ५॥

Ham Ham Ham Hamsarupam Sphuta-Vikata-Mukham Sukshma-Sukshmavataram Ham Ham Ham Antaratmam Ravishashinayanam Ramya-Gambhira-Bhimam | Ham Ham Ham Attahasam Suravaranilayam Urdhvaromam Karalam Ham Ham Ham Hamsahamsam Sakala-Dishi-Yasham Ramadutam Namami || 5||

Meaning'ହଂ ହଂ ହଂ' ଜପ କରି ମୁଁ ରାମଦୂତଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ — ହଂସ ସ୍ୱରୂପ, ସ୍ପଷ୍ଟ ବିକଟ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ, ଅବତାରରେ ସୂକ୍ଷ୍ମରୁ ସୂକ୍ଷ୍ମ; ଅନ୍ତରାତ୍ମା, ସୂର୍ଯ୍ୟ-ଚନ୍ଦ୍ର ରୂପୀ ନେତ୍ରବିଶିଷ୍ଟ, ରମଣୀୟ, ଗମ୍ଭୀର, ଭୀମ; ଅଟ୍ଟହାସକାରୀ, ଦେବଗଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିବାସକାରୀ, ଊର୍ଧ୍ୱ ରୋମବିଶିଷ୍ଟ, କରାଳ, ହଂସର ହଂସ, ଯାହାଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତି ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବ୍ୟାପ୍ତ।

Word-by-Word Breakdown

रं रं रं
ram ram ram
ଅଗ୍ନି/ରାମଙ୍କ ବୀଜାକ୍ଷର 'ରଂ', ଆବାହନ ଓ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ପୁନରୁଚ୍ଚାରିତ
रक्तवर्णं
raktavarnam
ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ (ଲାଲ)ବିଶିଷ୍ଟ
दिनकरवदनं
dinakaravadanam
ସୂର୍ଯ୍ୟ ତୁଲ୍ୟ ତେଜସ୍ୱୀ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ
तीक्ष्णदंष्ट्राकरालं
tikshna-damshtra-karalam
ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାହାରକୁ ବାହାରିଥିବା ଦାନ୍ତରେ ଭୟଙ୍କର
गिरिचलनकरं
girichalanakaram
ଯାହାଙ୍କ ହସ୍ତ ପର୍ବତ ଚାଳନା କରିପାରେ
राक्षसान्तं
rakshasantam
ରାକ୍ଷସାନ୍ତକ (ରାକ୍ଷସର ନାଶକାରୀ)
रामदूतं नमामि
ramadutam namami
ରାମଙ୍କ ଦୂତ (ସମ୍ବାଦବାହକ)ଙ୍କୁ ମୁଁ ପ୍ରଣାମ କରେ
खं खं खं
kham kham kham
ବୀଜାକ୍ଷର 'ଖଂ', ପୁନରୁଚ୍ଚାରିତ
खड्गहस्तं
khadgahastam
ହସ୍ତରେ ଖଡ୍ଗ ଧାରଣକାରୀ
विषज्वरहरणं
vishajvaraharanam
ବିଷ ଓ ଜ୍ୱରର ହରଣକାରୀ
कल्पवृक्षं
kalpavriksham
କଳ୍ପବୃକ୍ଷ (ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂର୍ଣ୍ଣକାରୀ)
इं इं इं
im im im
ବୀଜାକ୍ଷର 'ଇଂ', ପୁନରୁଚ୍ଚାରିତ
इन्द्रवन्द्यं
indravandyam
ଇନ୍ଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ବନ୍ଦିତ
जलनिधिकलनं
jalanidhikalanam
ଯିଏ ସମୁଦ୍ର ମାପିଲେ (ଲଙ୍ଘନ କଲେ)
सिद्धियोगं
siddhiyogam
ସିଦ୍ଧିଯୋଗ ସ୍ୱରୂପ (ଯୋଗ-ସିଦ୍ଧି)
सं सं सं
sam sam sam
ବୀଜାକ୍ଷର 'ସଂ', ପୁନରୁଚ୍ଚାରିତ
साक्षिभूतं
sakshibhutam
ସମସ୍ତଙ୍କ ସାକ୍ଷୀ
पिङ्गलाक्षं
pingalaksham
ପିଙ୍ଗଳ (ତତ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ତୁଲ୍ୟ ବାଦାମି) ନେତ୍ରବିଶିଷ୍ଟ
सामवेदं
samavedam
ସାମବେଦର ଜ୍ଞାତା (ପବିତ୍ର ଗାନରେ ନିପୁଣ)
हं हं हं
ham ham ham
ହନୁମାନ/ବାୟୁଙ୍କ ବୀଜାକ୍ଷର 'ହଂ', ପୁନରୁଚ୍ଚାରିତ
हंसरूपं
hamsarupam
ହଂସ (ପରମ ଆତ୍ମା) ସ୍ୱରୂପବିଶିଷ୍ଟ
रविशशिनयनं
ravishashinayanam
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ରୂପୀ ନେତ୍ରବିଶିଷ୍ଟ
अट्टहासं
attahasam
ଅଟ୍ଟହାସ (ପ୍ରଚଣ୍ଡ ହାସ୍ୟ)ବିଶିଷ୍ଟ

Origin & History

Source: Traditional Hanuman stotra of the bija-mantra type (recited in the Sri Rama / Hanuman upasana tradition)

Author: Traditional (attributed to the ancient Anjaneya upasana lineage)

Period: Medieval / traditional

ଏହି ସ୍ତୋତ୍ର ମନ୍ତ୍ରମୟ ହନୁମାନ ସ୍ତୁତିର ପରିବାରଭୁକ୍ତ, ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶ୍ଲୋକ ଏକ ବୀଜାକ୍ଷର ସହିତ ସଂଯୁକ୍ତ। ହନୁମାନଙ୍କୁ ରାମଦୂତ — ରାମଙ୍କ ଦୂତ — ଭାବେ ସମ୍ବୋଧନ କରି ଏହା ତାଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ରକ୍ଷକ ସ୍ୱରୂପ, ବେଦ ଓ ତତ୍ତ୍ୱ ଉପରେ ଅଧିକାର, ସମୁଦ୍ର-ଲଙ୍ଘନ ପରାକ୍ରମ, ଓ ହଂସ (ଅନ୍ତରାତ୍ମା) ଭାବେ ତାଙ୍କ ପରମ ପରିଚୟକୁ ଏକାଠି ବୁଣେ। ଏଭଳି ବୀଜ-ଯୁକ୍ତ ସ୍ତୋତ୍ର ଉପାସନା (ତୀବ୍ର ଆରାଧନା) ପାଇଁ ରଚିତ, ଯେଉଁଠି ଶ୍ଲୋକର ଧ୍ୱନି ହିଁ ଦେବତାଙ୍କ ଜୀବନ୍ତ ଉପସ୍ଥିତିକୁ ଆବାହନ କରେ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ।

Frequently Asked Questions

ଶ୍ରୀ ରାମଦୂତ ଆଞ୍ଜନେୟ ସ୍ତୋତ୍ରମ୍ କ'ଣ?
ଏହା ଭଗବାନ ହନୁମାନଙ୍କ (ଆଞ୍ଜନେୟ) ପାଞ୍ଚ ଶ୍ଲୋକର ସଂସ୍କୃତ ସ୍ତୁତି, ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶ୍ଲୋକ ଏକ ବୀଜାକ୍ଷର — ରଂ, ଖଂ, ଇଂ, ସଂ, ହଂ — ର ପୁନରାବୃତ୍ତିରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ 'ରାମଦୂତଂ ନମାମି', ଅର୍ଥାତ୍ 'ମୁଁ ରାମଙ୍କ ଦୂତଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ', ରେ ସମାପ୍ତ ହୁଏ। ଏହା ରକ୍ଷା ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏକ ବୀଜ-ଆବେଶିତ ସ୍ତୋତ୍ର।
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶ୍ଲୋକ ଗୋଟିଏ ଅକ୍ଷରକୁ ତିନିଥର କାହିଁକି ପୁନରାବୃତ୍ତି କରେ?
ସେହି ଅକ୍ଷରଗୁଡ଼ିକ ବୀଜ-ମନ୍ତ୍ର (ବୀଜ-ଧ୍ୱନି)। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶ୍ଲୋକର ଆରମ୍ଭରେ ରଂ, ଖଂ, ଇଂ, ସଂ, ହଂ ର ପୁନରାବୃତ୍ତି ପଠନକୁ ମନ୍ତ୍ର-ଶକ୍ତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସ୍ତୋତ୍ର ରକ୍ଷା ତଥା ବାଧା ଓ ପୀଡ଼ା ଦୂର କରିବାରେ ବିଶେଷ ପ୍ରଭାବୀ ହୁଏ।
ଏହି ସ୍ତୋତ୍ର କାହିଁ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର ହୁଏ?
ନକାରାତ୍ମକ ଓ ଅଦୃଶ୍ୟ ଶକ୍ତିଠାରୁ ରକ୍ଷା, ସାହସ ଓ ବିଜୟ ପାଇଁ, ଓ ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ବିଷ, ଜ୍ୱର ଓ ରୋଗ ନିବାରଣ ପାଇଁ ଏହାର ପଠନ କରାଯାଏ, କାରଣ ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ ହନୁମାନଙ୍କୁ ବିଷଜ୍ୱର (ବିଷ-ଜ୍ୱର) ର ହର୍ତା ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି।
'ରାମଦୂତ' କିଏ?
ରାମଦୂତ ଅର୍ଥ 'ରାମଙ୍କ ଦୂତ କିମ୍ବା ସନ୍ଦେଶବାହକ' — ହନୁମାନଙ୍କ ଏକ ପ୍ରିୟ ନାମ, ଯିଏ ଶ୍ରୀ ରାମଙ୍କ ମୁଦ୍ରିକା ଓ ସନ୍ଦେଶ ଲଙ୍କାରେ ସୀତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ନେଇଗଲେ ଓ ତାଙ୍କ ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ ଦୂତ ଭାବେ ସେବା କଲେ।

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →