શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતા ૧૮.૬૧ — ઈશ્વરઃ સર્વભૂતાનામ્
ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବଦ୍ଗୀତା 18.61 — ଈଶ୍ୱରଃ ସର୍ବଭୂତାନାମ୍ in Gujarati · ગુજરાતી
તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો
✦ અર્થ
જેમ ગીતા પોતાના સમાપન તરફ આગળ વધે છે, શ્રીકૃષ્ણ પ્રગટ કરે છે કે ઈશ્વર ક્યાં મળી શકે અને સંસાર કેવી રીતે ઘૂમે છે: પરમેશ્વર પ્રત્યેક પ્રાણીના હૃદયમાં નિવાસ કરે છે, અને પોતાની માયાથી સમસ્ત જીવોને એમ ઘુમાવે છે જાણે તેઓ કોઈ વિશાળ યંત્ર પર આરૂઢ હોય. આ શ્લોક અંદર વસેલા ઈશ્વરની નિકટતા અને એ શક્તિના રહસ્ય — બંનેને પ્રગટ કરે છે જે અસ્તિત્વના ચક્રને ઘુમાવે છે, અને અર્જુનને માત્ર તેમની જ શરણ લેવાના આહ્વાન માટે તૈયાર કરે છે.
ઉત્પત્તિ અને કથા
Bhagavad Gita Chapter 18, Verse 61 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
અઢારમા અને અંતિમ અધ્યાય, મોક્ષ સંન્યાસ યોગમાં, શ્રીકૃષ્ણ શરણાગતિના ચરમ આદેશ પૂર્વે પોતાના ઉપદેશનો સાર એકત્ર કરે છે. અહીં તેઓ પ્રગટ કરે છે કે ભગવાન પ્રત્યેક પ્રાણીના હૃદયમાં નિવાસ કરે છે અને પોતાની માયાથી સર્વ જીવોને યંત્ર પર આરૂઢ સમાન ઘુમાવે છે — જે સીધો અર્જુનને સંપૂર્ણ ભાવે તેમની શરણ લેવાના પરામર્શ તરફ લઈ જાય છે.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
જે ભક્તોએ અંદર વળીને હૃદયમાં વિરાજમાન ભગવાનને શોધ્યા, જેમ આ શ્લોક પ્રગટ કરે છે, તેમણે તેમને પોતાના સૌથી નિકટ સાથી અને માર્ગદર્શક તરીકે મેળવ્યા — હવે તેઓ ભાગ્ય દ્વારા અસહાય ઘુમાવાનો અનુભવ કરતા નથી, પણ અંદર વસેલા ભગવાન દ્વારા પ્રેમપૂર્વક લઈ જવાય છે.
મંત્ર
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
ઈશ્વરઃ સર્વભૂતાનાં હૃદ્દેશેઽર્જુન તિષ્ઠતિ। ભ્રામયન્સર્વભૂતાનિ યન્ત્રારૂઢાનિ માયયા॥
īśhvaraḥ sarva-bhūtānāṁ hṛid-deśhe ‘rjuna tiṣhṭhati bhrāmayan sarva-bhūtāni yantrārūḍhāni māyayā
અર્થ:હે અર્જુન! ઈશ્વર સમસ્ત પ્રાણીઓના હૃદય-પ્રદેશમાં સ્થિત છે, અને પોતાની માયાથી સર્વ પ્રાણીઓને (જાણે) યંત્ર પર આરૂઢ થયેલા સમાન ઘુમાવતો રહે છે.
શબ્દ-શબ્દ અર્થ
ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો
ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବଦ୍ଗୀତା 18.61 — ଈଶ୍ୱରଃ ସର୍ବଭୂତାନାମ୍ પાઠના લાભ
પ્રત્યેક પ્રાણીના હૃદયમાં વિરાજમાન ભગવાનને પ્રગટ કરે છે
પોતાના જ હૃદયની અંદર ભગવાનની નિકટતા પ્રત્યે જાગૃતિ જગાડે છે
અસ્તિત્વના ચક્રને ઘુમાવનારા ભગવાન પ્રત્યે શરણાગતિને પ્રેરિત કરે છે
દૈવી માયાના રહસ્ય સમક્ષ વિનમ્રતાને ગહન કરે છે
અંતર્યામી ઈશ્વરને અંદર શોધવા મનને અંદર વાળવા પ્રોત્સાહિત કરે છે
ભગવાનની શરણ લેવાના પરમ ઉપદેશ માટે હૃદયને તૈયાર કરે છે
ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବଦ୍ଗୀତା 18.61 — ଈଶ୍ୱରଃ ସର୍ବଭୂତାନାମ୍ જપ વિધિ
આ શ્લોકનો પાઠ ધ્યાન સમયે કરો, તમારું ધ્યાન ધીમેથી હૃદય તરફ લાવતા, ત્યાં સમસ્ત પ્રાણીઓની અંદર વિરાજમાન પરમેશ્વરનું ચિંતન કરો. તેને પૃથકતાના ભ્રમ અને જીવન દ્વારા માત્ર આમતેમ ફેંકાવાના ભાવને ઓગાળીને, તેમના સ્થાને અંતર્યામી ભગવાન પર વિશ્વાસ સ્થાપવા દો. આ એ આગળના શ્લોક સાથે સુંદર રીતે મેળ ખાય છે, જ્યાં શ્રીકૃષ્ણ અર્જુનને સંપૂર્ણ ભાવે તેમની શરણ લેવાનું કહે છે.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବଦ୍ଗୀତା 18.61 — ଈଶ୍ୱରଃ ସର୍ବଭୂତାନାମ୍ શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ