ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗଵଦ୍ଗୀତା ୬.୧୭ — ଯୁକ୍ତାହାରଵିହାରସ୍ଯ
ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବଦ୍ଗୀତା ୬.୧୭ — ଯୁକ୍ତାହାରବିହାରସ୍ୟ in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ଧ୍ୟାନ-ଯୋଗ ଅଧ୍ୟାୟର ଏହି ବ୍ୟାବହାରିକ ଶ୍ଲୋକରେ ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସନ୍ତୁଳିତ ଜୀବନର ଶାଶ୍ୱତ ସୂତ୍ର ଦିଅନ୍ତି। ଯୋଗ ଦୁଃଖର ନାଶକ ସେତେବେଳେ ହିଁ ହୁଏ ଯେତେବେଳେ ମନୁଷ୍ୟ ଆହାର ଓ ବିହାରରେ ସଂଯମୀ ହୁଏ, କର୍ମରେ ସନ୍ତୁଳିତ ହୁଏ, ଏବଂ ଶୟନ ଓ ଜାଗରଣରେ ନିୟମିତ ହୁଏ। ଅତି ଭୋଗ କିମ୍ବା ଅତି ତ୍ୟାଗ ଶାନ୍ତି ଦିଏ ନାହିଁ — ସଂଯମର ମଧ୍ୟମ ମାର୍ଗ ହିଁ ଦିଏ। ଏହି ଶ୍ଲୋକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ମାନସିକ ସ୍ଥିରତା ଓ ସଫଳ ଧ୍ୟାନର ଆଧାର।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Bhagavad Gita Chapter 6, Verse 17 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ଷଷ୍ଠ ଅଧ୍ୟାୟ, ଧ୍ୟାନ ଯୋଗରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି ଯେ ଯୋଗୀ କିପରି ବସିବେ, ମନକୁ ବଶ କରିବେ ଓ ସାଧନା କରିବେ। ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରନ୍ତି ଯେ ଯୋଗ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ନୁହେଁ ଯିଏ ଅଧିକ ଖାଏ କିମ୍ବା ଶୋଏ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ବି ନୁହେଁ ଯିଏ ବହୁ କମ୍ ଖାଏ କିମ୍ବା ଶୋଏ। ଏହି ଶ୍ଲୋକ ସନ୍ତୁଳିତ ଆଦର୍ଶ ଦିଏ: ସମସ୍ତ ବିଷୟରେ ସଂଯମ ଦ୍ୱାରା ଯୋଗ ସ୍ୱୟଂ ଦୁଃଖର ନିବାରକ ହୋଇଯାଏ।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
ଯେଉଁ ଯୋଗୀମାନେ ଏହି ପରିମିତ ଜୀବନ ଅବଲମ୍ବନ କଲେ — ଆହାର, ବିଶ୍ରାମ ଓ କର୍ମରେ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ସହ — ସେମାନେ ଶାନ୍ତ, ତେଜୋମୟ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ଏତେ ସ୍ଥିର ମନ ପାଇଲେ, ଯେ ଗଭୀର ଧ୍ୟାନ ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବେ ପ୍ରବାହିତ ହେଲା, ଏବଂ ଯେଉଁ ଦୁଃଖ ଚଞ୍ଚଳ ତଥା ଚରମପନ୍ଥୀ ଲୋକଙ୍କୁ ସତାଏ, ସେଥିରୁ ସେମାନେ ମୁକ୍ତ ହେଲେ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ମନ୍ତ୍ର
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
ଯୁକ୍ତାହାରଵିହାରସ୍ଯ ଯୁକ୍ତଚେଷ୍ଟସ୍ଯ କର୍ମସୁ। ଯୁକ୍ତସ୍ଵପ୍ନାଵବୋଧସ୍ଯ ଯୋଗୋ ଭଵତି ଦୁଃଖହା॥
yuktāhāra-vihārasya yukta-cheṣhṭasya karmasu yukta-svapnāvabodhasya yogo bhavati duḥkha-hā
ଅର୍ଥ:ଯିଏ ଆହାର ଓ ବିହାରରେ ସଂଯମୀ, କର୍ମରେ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି, ଏବଂ ନିଦ୍ରା ଓ ଜାଗରଣରେ ପରିମିତ — ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଯୋଗ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖର ନାଶକ ହୋଇଯାଏ।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବଦ୍ଗୀତା ୬.୧୭ — ଯୁକ୍ତାହାରବିହାରସ୍ୟ ପାଠର ଲାଭ
ଅନ୍ତର୍ଶାନ୍ତିକୁ ସହାୟତା କରୁଥିବା ଏକ ସନ୍ତୁଳିତ, ଶୃଙ୍ଖଳିତ ଜୀବନଶୈଳୀ ସ୍ଥାପନ କରେ
ଦେହ, ମନ ଓ ଅଭ୍ୟାସରେ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ଆଣି ଧ୍ୟାନକୁ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ କରେ
ଆହାର, ବିଶ୍ରାମ ଓ କର୍ମରେ ସଂଯମ ଦ୍ୱାରା ଶାରୀରିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରେ
ଚରମ ସୀମା ଓ ଅସନ୍ତୁଳନରୁ ଜାତ ଦୁଃଖରୁ ସାଧକଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରେ
ମନକୁ ସ୍ଥିର କରେ ଏବଂ ଗଭୀର ଏକାଗ୍ରତା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ
'ମଧ୍ୟମ ମାର୍ଗ' ଶିଖାଏ — ଭୋଗ ଓ କଠୋର ତପସ୍ୟା ଉଭୟକୁ ଏଡ଼ାଇବା
ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବଦ୍ଗୀତା ୬.୧୭ — ଯୁକ୍ତାହାରବିହାରସ୍ୟ ପାଠ ବିଧି
ଏହି ଶ୍ଲୋକ ପାଠ କରୁଥିବା ସମୟରେ ଆପଣଙ୍କ ଦୈନନ୍ଦିନ ଅଭ୍ୟାସ — ଖାଇବା, କାମ କରିବା, ବିଶ୍ରାମ ଓ ଶୋଇବାରେ — ସଂଯମ ଆଣିବାକୁ ସଂକଳ୍ପ କରନ୍ତୁ। ଏହା ବିଶେଷ ଭାବେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସହାୟକ ଯେଉଁମାନେ ଧ୍ୟାନ କିମ୍ବା ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟର ଦିନଚର୍ଯ୍ୟା ଆରମ୍ଭ କରୁଛନ୍ତି। ଏହା ଆପଣଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରାଉ ଯେ ଚିରସ୍ଥାୟୀ ଶାନ୍ତି ଓ ସଫଳ ଯୋଗ ଚରମ ସୀମାରୁ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏକ ପରିମିତ, ସାମଞ୍ଜସ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୀବନରୁ ଆସେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଥର ପାଠ କରିବା ସମୟରେ ସଂଯମର ଏକ କ୍ଷେତ୍ର ଉପରେ ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତୁ।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବଦ୍ଗୀତା ୬.୧୭ — ଯୁକ୍ତାହାରବିହାରସ୍ୟ ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ