Mantra.Tips

ହନୁମାନ ଆରତି Meaning — Line by Line

हनुमान आरती

Every verse and every word explained in English & Hindi

Meaning — Line by Line

Every verse of ହନୁମାନ ଆରତି with its English meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.

Jump to a verse ▾
  1. Verse 1. Aarti Keejai Hanuman Lala Ki
  2. Verse 2. Jake Bal Se Girivar Kampe
  3. Verse 3. Anjani Putra Maha Baldaai
  4. Verse 4. De Bira Raghunath Pathaaye
  5. Verse 5. Lanka So Kot Samudra Si Khaai
  6. Verse 6. Lanka Jaari Asur Sanhaare
  7. Verse 7. Lakshman Murchhit Pade Sakaare
  8. Verse 8. Paithi Paataal Tori Jam Kaare
  9. Verse 9. Baayein Bhuja Asur Dal Maare
  10. Verse 10. Sur Nar Muni Jan Aarti Utaarein
  11. Verse 11. Kanchan Thaar Kapur Lau Chhaai
  12. Verse 12. Jo Hanumanji Ki Aarti Gaave
Verse 1#

Aarti Keejai Hanuman Lala Ki

आरती कीजै हनुमान लला की। दुष्ट दलन रघुनाथ कला की॥

Aarti Keejai Hanuman Lala Ki Dusht Dalan Raghunath Kala Ki

Meaningପ୍ରିୟ ହନୁମାନଙ୍କ ଆରତି କରନ୍ତୁ, ଯିଏ ଦୁଷ୍ଟମାନଙ୍କ ସଂହାରରେ ଭଗବାନ ରଘୁନାଥଙ୍କ କଳା (ଶକ୍ତି)।

Verse 2#

Jake Bal Se Girivar Kampe

जाके बल से गिरिवर कांपे। रोग दोष जाके निकट झांके॥

Jake Bal Se Girivar Kampe Rog Dosh Jake Nikat Na Jhanke

Meaningଯାହାଙ୍କ ବଳରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ପର୍ବତ କମ୍ପିଯାଆନ୍ତି। ରୋଗ ଓ ଦୋଷ ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଉଙ୍କି ମାରିବାକୁ ସୁଦ୍ଧା ଆସନ୍ତି ନାହିଁ।

Verse 3#

Anjani Putra Maha Baldaai

अंजनि पुत्र महा बलदाई। संतन के प्रभु सदा सहाई॥

Anjani Putra Maha Baldaai Santan Ke Prabhu Sada Sahaai

Meaningଅଞ୍ଜନୀଙ୍କ ପୁତ୍ର, ମହା ବଳଦାତା। ସାଧୁ ଓ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ସଦା ସହାୟକ।

Verse 4#

De Bira Raghunath Pathaaye

दे बीरा रघुनाथ पठाए। लंका जारि सिया सुधि लाए॥

De Bira Raghunath Pathaaye Lanka Jaari Siya Sudhi Laaye

Meaningବୀର ହନୁମାନ, ରଘୁନାଥଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ହୋଇ, ଲଙ୍କା ଜାଳି ସୀତାଙ୍କ ସମ୍ବାଦ ଆଣିଲେ।

Verse 5#

Lanka So Kot Samudra Si Khaai

लंका सो कोट समुद्र सी खाई। जात पवनसुत बार लाई॥

Lanka So Kot Samudra Si Khaai Jaat Pavansut Baar Na Laai

Meaningଲଙ୍କାର ଦୁର୍ଗ ଓ ସମୁଦ୍ର ପରି ଖାଇ — ପବନସୁତ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ପାର ହୋଇଗଲେ।

Verse 6#

Lanka Jaari Asur Sanhaare

लंका जारि असुर संहारे। सियारामजी के काज संवारे॥

Lanka Jaari Asur Sanhaare SiyaRamji Ke Kaaj Sanvaare

Meaningଲଙ୍କା ଜାଳି ଅସୁରମାନଙ୍କୁ ସଂହାର କଲେ। ସୀତା-ରାମଙ୍କ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ କଲେ।

Verse 7#

Lakshman Murchhit Pade Sakaare

लक्ष्मण मूर्छित पड़े सकारे। आणि संजीवन प्राण उबारे॥

Lakshman Murchhit Pade Sakaare Aani Sanjeevan Praan Ubaare

Meaningଯେତେବେଳେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପ୍ରଭାତରେ ମୂର୍ଚ୍ଛିତ ହୋଇ ପଡ଼ିଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ସଞ୍ଜୀବନୀ ଆଣି ତାଙ୍କ ପ୍ରାଣ ବଞ୍ଚାଇଲେ।

Verse 8#

Paithi Paataal Tori Jam Kaare

पैठी पाताल तोरि जम कारे। अहिरावण की भुजा उखारे॥

Paithi Paataal Tori Jam Kaare Ahiravan Ki Bhuja Ukhaare

Meaningପାତାଳରେ ପ୍ରବେଶ କରି ମୃତ୍ୟୁର ବନ୍ଧନ ଭାଙ୍ଗିଲେ। ଅହିରାବଣର ଭୁଜା ଉପୁଡ଼ାଇ ଦେଲେ।

Verse 9#

Baayein Bhuja Asur Dal Maare

बाएं भुजा असुर दल मारे। दाहिने भुजा संतजन तारे॥

Baayein Bhuja Asur Dal Maare Daahinein Bhuja Santjan Taare

Meaningବାମ ଭୁଜାରେ ଅସୁରଦଳକୁ ସଂହାର କରନ୍ତି। ଡାହାଣ ଭୁଜାରେ ସାଧୁଜନଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କରନ୍ତି।

Verse 10#

Sur Nar Muni Jan Aarti Utaarein

सुर नर मुनि जन आरती उतारें। जय जय जय हनुमान उचारें॥

Sur Nar Muni Jan Aarti Utaarein Jai Jai Jai Hanuman Uchaarein

Meaningଦେବ, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ମୁନିଜନ ତାଙ୍କ ଆରତି ଉତାରନ୍ତି। ସମସ୍ତେ ଜୟ ଜୟ ଜୟ ହନୁମାନ ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି।

Verse 11#

Kanchan Thaar Kapur Lau Chhaai

कंचन थार कपूर लौ छाई। आरती करत अंजना माई॥

Kanchan Thaar Kapur Lau Chhaai Aarti Karat Anjana Maai

Meaningସୁନା ଥାଳିରେ କର୍ପୂରର ଶିଖା ଛାଇଯାଇଛି। ମାତା ଅଞ୍ଜନା ଆରତି କରୁଛନ୍ତି।

Verse 12#

Jo Hanumanji Ki Aarti Gaave

जो हनुमानजी की आरती गावे। बसि बैकुंठ परम पद पावे॥

Jo Hanumanji Ki Aarti Gaave Basi Baikunth Param Pad Paave

Meaningଯିଏ ହନୁମାନଜୀଙ୍କ ଏହି ଆରତି ଗାଏ, ସେ ବୈକୁଣ୍ଠରେ ବାସ କରି ପରମ ପଦ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Word-by-Word Breakdown

आरती
Aarti
ଆରତି — ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ଦୀପରେ ପୂଜା
दुष्ट दलन
Dusht Dalan
ଦୁଷ୍ଟ ଦଳନ — ଦୁଷ୍ଟମାନଙ୍କ ସଂହାରକ
रघुनाथ कला
Raghunath Kala
ରଘୁନାଥ କଳା — ଭଗବାନ ରାମଙ୍କ କଳା/ଶକ୍ତି
गिरिवर
Girivar
ଗିରିବର — ବଡ଼ ପର୍ବତ
अंजनि पुत्र
Anjani Putra
ଅଞ୍ଜନି ପୁତ୍ର — ଅଞ୍ଜନୀଙ୍କ ପୁତ୍ର
बलदाई
Baldaai
ବଳଦାଈ — ବଳ ଦେଉଥିବା
लंका जारि
Lanka Jaari
ଲଙ୍କା ଜାରି — ଲଙ୍କା ଜାଳିଲେ
सिया सुधि
Siya Sudhi
ସିୟା ସୁଧି — ସୀତାଙ୍କ ସମ୍ବାଦ
कोट
Kot
କୋଟ — ଦୁର୍ଗ
समुद्र सी खाई
Samudra Si Khaai
ସମୁଦ୍ର ପରି ଖାଇ — ସମୁଦ୍ର ପରି ଖାଇ
पवनसुत
Pavansut
ପବନସୁତ — ପବନଙ୍କ ପୁତ୍ର
मूर्छित
Murchhit
ମୂର୍ଚ୍ଛିତ — ମୂର୍ଚ୍ଛିତ (ଅଚେତ)
संजीवन
Sanjeevan
ସଞ୍ଜୀବନ — ସଞ୍ଜୀବନୀ — ପ୍ରାଣଦାୟିନୀ ବୁଟି
पाताल
Paataal
ପାତାଳ — ପାତାଳ ଲୋକ
अहिरावण
Ahiravan
ଅହିରାବଣ — ପାତାଳର ଅସୁର
बैकुंठ
Baikunth
ବୈକୁଣ୍ଠ — ସ୍ୱର୍ଗ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଧାମ
कंचन थार
Kanchan Thaar
କଞ୍ଚନ ଥାର — ସୁନା ଥାଳି
कपूर
Kapur
କର୍ପୂର — କର୍ପୂର

Origin & History

Source: Hindu devotional folk tradition

Author: Unknown (folk composition)

Period: Medieval period

ହନୁମାନ ଆରତୀ ଏକ ପ୍ରିୟ ଲୋକ-ଗୀତ ଯାହା ଶତାବ୍ଦୀ ଧରି ହିନ୍ଦୁ ଗୃହ ଓ ମନ୍ଦିରରେ ଗାନ କରାଯାଇଆସୁଛି। ଏହା ରାମାୟଣର ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରସଙ୍ଗ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ — ହନୁମାନଙ୍କ ଲଙ୍କା ଦହନ, ସଞ୍ଜୀବନୀ ବୁଟି ଆଣିବା, ପାତାଳରେ ଅହିରାବଣ ବଧ — ଯାହାଦ୍ୱାରା ଏହା ପ୍ରାର୍ଥନା ଓ କଥା-ପରମ୍ପରା ଉଭୟ ହୋଇଯାଏ। ଏହାର ଶେଷ ପଦ, ଯାହା ଗାୟକଙ୍କୁ ବୈକୁଣ୍ଠର ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦିଏ, ଏହାକୁ ଉତ୍ତର ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆରତୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ କରିଛି।

Frequently Asked Questions

ହନୁମାନ ଆରତୀ କେବେ କରିବା ଉଚିତ?
ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ହନୁମାନଙ୍କ ବିଶେଷ ଦିନ — ମଙ୍ଗଳବାର ଓ ଶନିବାର ସନ୍ଧ୍ୟାରେ। ତଥାପି ଦୈନିକ ପୂଜାର ଅଙ୍ଗ ରୂପେ ଯେକୌଣସି ସନ୍ଧ୍ୟାରେ କରାଯାଇପାରେ।
ହନୁମାନ ଆରତୀ ଓ ହନୁମାନ ଚାଳୀସା ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ କଣ?
ହନୁମାନ ଚାଳୀସା 40ଟି ଚୌପାଈର ଭକ୍ତି-ସ୍ତୋତ୍ର, ଯାହା ପାଠ କିମ୍ବା ଜପ ପାଇଁ। ହନୁମାନ ଆରତୀ ଏକ ପୂଜା-ଗୀତ, ଯାହା ଆରତୀ ବିଧିରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଦୀପ ସହିତ ଗାନ କରାଯାଏ। ଦୁହେଁ ହନୁମାନଙ୍କ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଭିନ୍ନ ଭକ୍ତି-ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପାଇଁ।
ହନୁମାନ ଆରତୀ କିଏ ଲେଖିଲେ?
ହନୁମାନ ଆରତୀ ଏକ ଲୋକ-ରଚନା ଯାହା ଶତାବ୍ଦୀ ଧରି ଗାନ କରାଯାଇଆସୁଛି। ଏହାର ରଚୟିତା ସଠିକ ଭାବେ ଜଣା ନାହିଁ, ଯଦିଓ ବେଳେବେଳେ ଏହାକୁ ତୁଳସୀଦାସଙ୍କ ପରମ୍ପରା ସହିତ ଯୋଡ଼ାଯାଏ।

Ready to start chanting?

See Benefits & How to Chant →