ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਗਵਦ੍ਗੀਤਾ ੭.੧੪ — ਦੈਵੀ ਹ੍ਯੇਸ਼ਾ ਗੁਣਮਯੀ
ശ്രീമദ് ഭഗവദ്ഗീത ൭.൧൪ — ദൈവീ ഹ്യേഷാ ഗുണമയീ in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਗਿਆਨ-ਵਿਗਿਆਨ ਯੋਗ ਅਧਿਆਇ ਦੇ ਇਸ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸ਼ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੀਵ ਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ — ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਬੁਣੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੈਵੀ ਮਾਇਆ-ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਲਗਭਗ ਅਸੰਭਵ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਉਪਾਅ ਦੱਸਦੇ ਹਨ — ਜੋ ਕੇਵਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਮਾਇਆ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਸੱਚ ਨੂੰ ਸ਼ਰਨਾਗਤੀ ਦੁਆਰਾ ਕਿਰਪਾ ਦੇ ਮੁਕਤੀਦਾਇਕ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Bhagavad Gita Chapter 7, Verse 14 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ਸੱਤਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਗਿਆਨ-ਵਿਗਿਆਨ ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਪਣੇ ਦਿਵਯ ਸਰੂਪ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣਦੇ, ਉਹ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਬੁਣੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਇਆ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਮੋਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਅਤਿ ਔਖਾ ਹੈ — ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੋ ਕੇਵਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਉਹ ਇਸ ਮਾਇਆ ਦੇ ਪਾਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਲੈ ਜਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਯੁਗਾਂ ਤੋਂ ਭਗਤਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਦਾ ਆਵਾਹਨ ਤਦ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੰਸਾਰਕ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਉਲਝਣਾਂ ਨਾਲ ਅਭਿਭੂਤ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਕੋਈ ਆਤਮਾ ਸੱਚੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਮਾਇਆ ਦਾ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਅਲੰਘ ਪਰਦਾ ਖੁੱਲ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ — ਅਣਗਿਣਤ ਸੰਤ ਸਾਖੀ ਹਨ ਕਿ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਮਾਇਆ ਦੇ ਪਾਰ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨਿੱਜੀ ਯਤਨ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤ ਸਕਿਆ।
ਮੰਤਰ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ਦੈਵੀ ਹ੍ਯੇਸ਼ਾ ਗੁਣਮਯੀ ਮਮ ਮਾਯਾ ਦੁਰਤ੍ਯਯਾ। ਮਾਮੇਵ ਯੇ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯਨ੍ਤੇ ਮਾਯਾਮੇਤਾਂ ਤਰਨ੍ਤਿ ਤੇ॥
daivī hyeṣhā guṇa-mayī mama māyā duratyayā mām eva ye prapadyante māyām etāṁ taranti te
ਅਰਥ:ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਇਹ ਮੇਰੀ ਦੈਵੀ ਮਾਇਆ ਪਾਰ ਕਰਨੀ ਅਤਿ ਔਖੀ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਕੇਵਲ ਮੇਰੀ ਹੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
ശ്രീമദ് ഭഗവദ്ഗീത ൭.൧൪ — ദൈവീ ഹ്യേഷാ ഗുണമയീ ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲੀ ਦੈਵੀ ਮਾਇਆ-ਸ਼ਕਤੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਨੂੰ ਮਾਇਆ ਪਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸਾਧਨ ਦੱਸਦਾ ਹੈ
ਭਗਵਾਨ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨ ਸ਼ਰਨਾਗਤੀ (ਪ੍ਰਪੱਤੀ) ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ
ਸਾਧਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਇਹ ਭਰੋਸਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਰਪਾ, ਕੇਵਲ ਯਤਨ ਨਹੀਂ, ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ
ਭਗਤੀ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੋਹ ਤੇ ਆਸਕਤੀ ਤੋਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ
ശ്രീമദ് ഭഗവദ്ഗീത ൭.൧൪ — ദൈവീ ഹ്യേഷാ ഗുണമയീ ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਦਾ ਜਪ ਹਿਰਦੇ ਤੋਂ ਸ਼ਰਨਾਗਤੀ ਨਾਲ ਕਰੋ, ਇਹ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲਓ ਜੋ ਭਗਤ ਨੂੰ ਪਾਰ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਨਿਯਮਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਇਹ ਦੈਵੀ ਕਿਰਪਾ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਨੂੰ ਡੂੰਘਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਇਆ ਦੇ ਖਿੱਚ ਵਿਰੁੱਧ ਮਨ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ ശ്രീമദ് ഭഗവദ്ഗീത ൭.൧൪ — ദൈവീ ഹ്യേഷാ ഗുണമയീ ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ