Mantra.Tips
bhagavad-gitagitakrishnaishvara

ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਗਵਦ੍ਗੀਤਾ ੧੮.੬੧ — ਈਸ਼੍ਵਰਃ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਮ੍

ஶ்ரீமத் பகவத்கீதை 18.61 — ஈஶ்வரः ஸர்வபூதானாம் in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ

🕉️ hindu·📿 11× ਜਪ·🕐 ਸਵੇਰੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਮਨ ਨੂੰ ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਕਰਨ ਦੇ ਸ਼ਾਂਤ ਪਲਾਂ ਵਿੱਚ·📜 Bhagavad Gita Chapter 18, Verse 61
Share:

ਅਰਥ

ਜਿਵੇਂ ਗੀਤਾ ਆਪਣੇ ਸਮਾਪਨ ਵੱਲ ਅੱਗੇ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਈਸ਼ਵਰ ਕਿੱਥੇ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਕਿਵੇਂ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ: ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਹਰ ਪ੍ਰਾਣੀ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਇਉਂ ਘੁਮਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਯੰਤਰ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਣ। ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਅੰਦਰ ਵੱਸੇ ਈਸ਼ਵਰ ਦੀ ਨਿਕਟਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਰਹੱਸ — ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਹੋਂਦ ਦੇ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਘੁਮਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੀ ਸ਼ਰਣ ਲੈਣ ਦੇ ਸੱਦੇ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ

Bhagavad Gita Chapter 18, Verse 61 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)

ਅਠਾਰ੍ਹਵੇਂ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਅਧਿਆਇ, ਮੋਕਸ਼ ਸੰਨਿਆਸ ਯੋਗ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸ਼ਰਣਾਗਤੀ ਦੇ ਚਰਮ ਆਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਾਰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਉਹ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਗਵਾਨ ਹਰ ਪ੍ਰਾਣੀ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਯੰਤਰ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਵਾਂਗ ਘੁਮਾਉਂਦਾ ਹੈ — ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਭਾਵ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਲੈਣ ਦੇ ਪਰਾਮਰਸ਼ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ

ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਵਾਂਗ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਭਗਤਾਂ ਨੇ ਅੰਦਰ ਮੁੜ ਕੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਖੋਜਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨਿਕਟ ਸਾਥੀ ਅਤੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਪਾਇਆ — ਹੁਣ ਉਹ ਕਿਸਮਤ ਦੁਆਰਾ ਅਸਹਾਇ ਘੁਮਾਏ ਜਾਣ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਸਗੋਂ ਅੰਦਰ ਵੱਸੇ ਭਗਵਾਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੇਮਪੂਰਵਕ ਲੈ ਜਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਮੰਤਰ

ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ

ਈਸ਼੍ਵਰਃ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਹ੍ਰਿਦ੍ਦੇਸ਼ੇऽਰ੍ਜੁਨ ਤਿਸ਼੍ਠਤਿ। ਭ੍ਰਾਮਯਨ੍ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਿ ਯਨ੍ਤ੍ਰਾਰੂਢਾਨਿ ਮਾਯਯਾ॥

īśhvaraḥ sarva-bhūtānāṁ hṛid-deśhe ‘rjuna tiṣhṭhati bhrāmayan sarva-bhūtāni yantrārūḍhāni māyayā

ਅਰਥ:ਹੇ ਅਰਜੁਨ! ਈਸ਼ਵਰ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਹਿਰਦੇ-ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਨੂੰ (ਜਿਵੇਂ) ਯੰਤਰ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਵਾਂਗ ਘੁਮਾਉਂਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ

ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ

ਈਸ਼੍ਵਰਃ🔊īśhvaraḥਪਰਮੇਸ਼ਵਰ
ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਮ੍🔊sarva-bhūtānāmਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ
ਹ੍ਰਿਦ੍ਦੇਸ਼ੇ🔊hṛid-deśheਹਿਰਦੇ ਦੇ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ
ਅਰ੍ਜੁਨ🔊arjunaਹੇ ਅਰਜੁਨ
ਤਿਸ਼੍ਠਤਿ🔊tiṣhṭhatiਸਥਿਤ ਹੈ, ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਹੈ
ਭ੍ਰਾਮਯਨ੍🔊bhrāmayanਘੁਮਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਭ੍ਰਮਣ ਕਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ
ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਿ🔊sarva-bhūtāniਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀ
ਯਨ੍ਤ੍ਰਾਰੂਢਾਨਿ🔊yantra-ārūḍhāniਯੰਤਰ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਏ
ਮਾਯਯਾ🔊māyayāਆਪਣੀ ਮਾਇਆ (ਮਾਇਆਵੀ ਸ਼ਕਤੀ) ਨਾਲ

ஶ்ரீமத் பகவத்கீதை 18.61 — ஈஶ்வரः ஸர்வபூதானாம் ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ

ਹਰ ਪ੍ਰਾਣੀ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ

ਆਪਣੇ ਹੀ ਹਿਰਦੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਨਿਕਟਤਾ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ

ਹੋਂਦ ਦੇ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਘੁਮਾਉਣ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼ਰਣਾਗਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ

ਦੈਵੀ ਮਾਇਆ ਦੇ ਰਹੱਸ ਸਾਹਮਣੇ ਨਿਮਰਤਾ ਨੂੰ ਗਹਿਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ

ਅੰਤਰਯਾਮੀ ਈਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਖੋਜਣ ਲਈ ਮਨ ਨੂੰ ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ

ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਲੈਣ ਦੇ ਪਰਮ ਉਪਦੇਸ਼ ਲਈ ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ

ஶ்ரீமத் பகவத்கீதை 18.61 — ஈஶ்வரः ஸர்வபூதானாம் ਪਾਠ ਵਿਧੀ

ਜਪ ਗਿਣਤੀ11ਵਾਰ
ਉੱਤਮ ਸਮਾਂਸਵੇਰੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਮਨ ਨੂੰ ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਕਰਨ ਦੇ ਸ਼ਾਂਤ ਪਲਾਂ ਵਿੱਚ

ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਦਾ ਪਾਠ ਧਿਆਨ ਸਮੇਂ ਕਰੋ, ਆਪਣਾ ਧਿਆਨ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਹਿਰਦੇ ਵੱਲ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਉੱਥੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰੋ। ਇਸ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇਪਣ ਦੇ ਭਰਮ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦੁਆਰਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਸੁੱਟੇ ਜਾਣ ਦੇ ਭਾਵ ਨੂੰ ਘੋਲ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਅੰਤਰਯਾਮੀ ਭਗਵਾਨ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦਿਓ। ਇਹ ਉਸ ਅਗਲੇ ਸ਼ਲੋਕ ਨਾਲ ਸੁੰਦਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਭਾਵ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਲੈਣ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ

ਇਸ ਪੰਨੇ ਉੱਤੇ ਪੂਰਾ ஶ்ரீமத் பகவத்கீதை 18.61 — ஈஶ்வரः ஸர்வபூதானாம் ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ — ਉਹੀ ਮੂਲ ਸ਼ਲੋਕ, ਅੱਖਰ-ਅੱਖਰ ਲਿਪੀਅੰਤਰਿਤ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਸੌਖ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹ ਅਤੇ ਜਪ ਸਕੋ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ (ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ) ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਪਾਠ ਸੁਣੋ।
ਹਾਂ — ਕੇਵਲ ਲਿਪੀ ਬਦਲਦੀ ਹੈ; ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਮੂਲ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪੰਨੇ ਦਾ ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ, ਲਾਭ ਅਤੇ ਪਾਠ ਵਿਧੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਇਉਂ ਘੁਮਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਕਿਸੇ ਯੰਤਰ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਣ। ਭਗਵਾਨ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨਿਕਟ ਅੰਤਰਯਾਮੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਘੁੰਮਣ ਪਿੱਛੇ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵੀ।
'ਯੰਤਰ' ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦੇ ਉਸ ਤੰਤਰ ਦਾ ਰੂਪਕ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਣੀ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਘੁੰਮਦੇ ਉਪਕਰਣ ਉੱਤੇ ਬੈਠੀ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਘੁਮਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਸਰੀਰ-ਮਨ ਦੇ ਤੰਤਰ ਰਾਹੀਂ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਘੁਮਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਮੋਹਗ੍ਰਸਤ ਜੀਵ ਮਾਇਆ ਦੁਆਰਾ ਵਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਅਗਲੇ ਹੀ ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਲੈਣ ਦਾ ਆਗ੍ਰਹ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮਾਇਆ ਤੋਂ ਪਾਰ ਜਾ ਕੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ — ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਅੰਤਰਯਾਮੀ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਸ਼ਰਣਾਗਤੀ ਸਾਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਯਾਂਤਰਿਕ ਘੁੰਮਣ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਉਠਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਸਾਧਕ ਨੂੰ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਭਗਵਾਨ ਵੱਲ ਅੰਦਰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅੰਤਰਯਾਮੀ ਦਿਵਯ ਉੱਤੇ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪ੍ਰਤੀ ਸਮਰਪਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅੰਦਰ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਅਸਹਾਇ ਕਠਪੁਤਲੀ ਹੋਣ ਦੇ ਭਾਵ ਨੂੰ ਘੋਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀਦਾਇਕ ਕਿਰਪਾ ਦਾ ਮਾਰਗ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਲਾਭਦਾਇਕ ਲੱਗਿਆ? ਆਪਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕਰੋ 🙏

Share:

ਪੂਰਾ ஶ்ரீமத் பகவத்கீதை 18.61 — ஈஶ்வரः ஸர்வபூதானாம் ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ