ಗಣೇಶಾಷ್ಟಕಮ್
గణేశాష్టకం in Kannada · ಕನ್ನಡ
ನಿಮ್ಮ ಭಾಷೆ/ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಓದಿ
✦ ಅರ್ಥ
ಗಣೇಶಾಷ್ಟಕಂ, ಗಣೇಶ ಪುರಾಣದಿಂದ ಬಂದದ್ದು, ಒಂದು ಗೂಢ ಎಂಟು-ಶ್ಲೋಕ ಸ್ತೋತ್ರ, ಇದು ಗಣೇಶನನ್ನು ಕೇವಲ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಪರಬ್ರಹ್ಮವಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ — ಸಮಸ್ತ ಜೀವಿಗಳು, ದೇವತೆಗಳು, ತತ್ತ್ವಗಳು, ಲೋಕಗಳು, ವಿಘ್ನಗಳೂ ಯಾರಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆಯೋ ಆ ಪರಮ ಸತ್ತೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕ 'ಯತಃ' ('ಯಾರಿಂದ') ದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ 'ಸದಾ ತಂ ಗಣೇಶಂ ನಮಾಮೋ ಭಜಾಮಃ' — 'ಆ ಗಣೇಶನಿಗೆ ನಾವು ಸದಾ ಪ್ರಣಾಮ, ಭಜನೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ' — ದಿಂದ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ಇದರ ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಿತ್ಯ ಪಠಿಸುವವರಿಗೆ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧಿ, ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಿಯ ವಚನ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಮೂಲ & ಕಥೆ
Ganesha Purana · Unknown (traditional; from the Ganesha Purana) · Puranic
ಈ ಅಷ್ಟಕಂ ಗಣೇಶ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶನನ್ನು ಪರಬ್ರಹ್ಮ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ತುತಿಸುವ ಸ್ತೋತ್ರವಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಅವನ ಮೂರ್ತ-ರೂಪದ ಮೇಲೆ ಧ್ಯಾನಿಸುವ ಬದಲು ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ — ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ದೇವತೆಗಳು, ತತ್ತ್ವಗಳು, ಸಾಗರಗಳು, ಪಶುಗಳು, ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಕೊನೆಗೆ ಶೇಷನಾಗ, ಸ್ವರ್ಗಲೋಕಗಳು, ವಿಘ್ನ, ಶೋಕ, ಕಾಮವೂ — ಇವೆಲ್ಲಾ 'ಯತಃ', ಗಣೇಶನಿಂದ, ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾ, ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕದ ಸಮಾಪನ ಅವನನ್ನು ಎಲ್ಲರ ಮೂಲವಾಗಿ ಪ್ರಣಾಮ, ಭಜನೆ ಮಾಡುತ್ತಾ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
✦ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ
ಈ ಅಷ್ಟಕಂ, ಗಣೇಶನನ್ನು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಪರಬ್ರಹ್ಮ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ತುತಿಸುವ ಕಾರಣ, ಗಣೇಶ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಎಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯ ನಂಬುತ್ತದೆ: ಇದರ ಸ್ವಂತ ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ಯಾರು ಇದನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಿತ್ಯ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೋ ಅವರು ಸಾಂಸಾರಿಕ ಸಮೃದ್ಧಿ, ಕೊನೆಗೆ ಮುಕ್ತಿ ಎರಡನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಪ್ರಭುವಿನ ಸ್ತುತಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಪೂರ್ಣ ಪಾಠ
ಯಾವುದೇ ಸಾಲನ್ನು ಅಥವಾ ▶ ಬಟನ್ ಒತ್ತಿ ಕೇಳಿ
ಯತೋಽನನ್ತಶಕ್ತೇರನನ್ತಾಶ್ಚ ಜೀವಾ ಯತೋ ನಿರ್ಗುಣಾದಪ್ರಮೇಯಾ ಗುಣಾಸ್ತೇ । ಯತೋ ಭಾತಿ ಸರ್ವಂ ತ್ರಿಧಾ ಭೇದಭಿನ್ನಂ ಸದಾ ತಂ ಗಣೇಶಂ ನಮಾಮೋ ಭಜಾಮಃ ॥
Yato'nanta-shakter ananta-shcha jiva Yato nirgunad aprameya gunaste Yato bhati sarvam tridha bhedabhinnam Sada tam ganesham namamo bhajamah
ಅರ್ಥ:ಯಾವ ಅನಂತ-ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಅನಂತ ಜೀವಿಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆಯೋ; ಯಾವ ನಿರ್ಗುಣದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಅಪ್ರಮೇಯ ಗುಣಗಳು ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತವೆಯೋ; ಯಾರಿಂದ ಈ ಸಮಸ್ತ ತ್ರಿವಿಧ ಭೇದಗಳಿಂದ ವಿಭಕ್ತವಾದ ಜಗತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆಯೋ — ಆ ಗಣೇಶನಿಗೆ ನಾವು ಸದಾ ಪ್ರಣಾಮ, ಭಜನೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ.
ಯತಶ್ಚಾವಿರಾಸೀಜ್ಜಗತ್ಸರ್ವಮೇತತ್ ತಥಾಬ್ಜಾಸನೋ ವಿಶ್ವಗೋ ವಿಶ್ವಗೋಪ್ತಾ । ತಥೇನ್ದ್ರಾದಯೋ ದೇವಸಙ್ಘಾ ಮನುಷ್ಯಾಃ ಸದಾ ತಂ ಗಣೇಶಂ ನಮಾಮೋ ಭಜಾಮಃ ॥
Yata-shchavirasij jagat sarvam etat Tathabjasano vishvago vishvagopta Tathendradayo devasangha manushyah Sada tam ganesham namamo bhajamah
ಅರ್ಥ:ಯಾರಿಂದ ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ಪ್ರಕಟವಾಯಿತೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಕಮಲಾಸನ ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ರಕ್ಷಕ ವಿಷ್ಣು, ಇಂದ್ರಾದಿ ದೇವಗಣ, ಮನುಷ್ಯರು — ಆ ಗಣೇಶನಿಗೆ ನಾವು ಸದಾ ಪ್ರಣಾಮ, ಭಜನೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ.
ಯತೋ ವಹ್ನಿಭಾನೂ ಭವೋ ಭೂರ್ಜಲಂ ಚ ಯತಃ ಸಾಗರಾಶ್ಚನ್ದ್ರಮಾ ವ್ಯೋಮ ವಾಯುಃ । ಯತಃ ಸ್ಥಾವರಾ ಜಙ್ಗಮಾ ವೃಕ್ಷಸಙ್ಘಾಃ ಸದಾ ತಂ ಗಣೇಶಂ ನಮಾಮೋ ಭಜಾಮಃ ॥
Yato vahnibhanu bhavo bhurjalam cha Yatah sagara-shchandrama vyoma vayuh Yatah sthavara jangama vriksha-sanghah Sada tam ganesham namamo bhajamah
ಅರ್ಥ:ಯಾರಿಂದ ಅಗ್ನಿ, ಸೂರ್ಯ, ಸೃಷ್ಟಿ, ಪೃಥ್ವಿ, ಜಲ; ಯಾರಿಂದ ಸಾಗರಗಳು, ಚಂದ್ರ, ಆಕಾಶ, ವಾಯು; ಯಾರಿಂದ ಸ್ಥಾವರ-ಜಂಗಮ ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಸಮಸ್ತ ವೃಕ್ಷಗಳು — ಆ ಗಣೇಶನಿಗೆ ನಾವು ಸದಾ ಪ್ರಣಾಮ, ಭಜನೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ.
ಯತೋ ದಾನವಾಃ ಕಿನ್ನರಾ ಯಕ್ಷಸಙ್ಘಾ ಯತಶ್ಚಾರಣಾ ವಾರಣಾಃ ಶ್ವಾಪದಾಶ್ಚ । ಯತಃ ಪಕ್ಷಿಕೀಟಾ ಯತೋ ವೀರುಧಶ್ಚ ಸದಾ ತಂ ಗಣೇಶಂ ನಮಾಮೋ ಭಜಾಮಃ ॥
Yato danavah kinnara yaksha-sangha Yata-shcharana varanah shvapada-shcha Yatah pakshikita yato virudha-shcha Sada tam ganesham namamo bhajamah
ಅರ್ಥ:ಯಾರಿಂದ ದಾನವರು, ಕಿನ್ನರರು, ಯಕ್ಷಗಣಗಳು; ಯಾರಿಂದ ಚಾರಣರು, ಆನೆಗಳು, ಹಿಂಸಾ ಮೃಗಗಳು; ಯಾರಿಂದ ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಕೀಟಗಳು, ಯಾರಿಂದ ಬಳ್ಳಿಗಳು — ಆ ಗಣೇಶನಿಗೆ ನಾವು ಸದಾ ಪ್ರಣಾಮ, ಭಜನೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ.
ಯತೋ ಬುದ್ಧಿರಜ್ಞಾನನಾಶೋ ಮುಮುಕ್ಷೋಃ ಯತಃ ಸಮ್ಪದೋ ಭಕ್ತಸನ್ತೋಷಿಕಾಃ ಸ್ಯುಃ । ಯತೋ ವಿಘ್ನನಾಶೋ ಯತಃ ಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿಃ ಸದಾ ತಂ ಗಣೇಶಂ ನಮಾಮೋ ಭಜಾಮಃ ॥
Yato buddhir ajnana-nasho mumukshoh Yatah sampado bhakta-santoshikah syuh Yato vighnanasho yatah karyasiddhih Sada tam ganesham namamo bhajamah
ಅರ್ಥ:ಯಾರಿಂದ ಮುಮುಕ್ಷುವಿಗೆ ಬುದ್ಧಿ, ಅಜ್ಞಾನ ನಾಶ; ಯಾರಿಂದ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಸಂತೋಷ ನೀಡುವ ಸಂಪತ್ತು; ಯಾರಿಂದ ವಿಘ್ನಗಳ ನಾಶ, ಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿ — ಆ ಗಣೇಶನಿಗೆ ನಾವು ಸದಾ ಪ್ರಣಾಮ, ಭಜನೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ.
ಯತಃ ಪುತ್ರಸಮ್ಪದ್ಯತೋ ವಾಞ್ಛಿತಾರ್ಥೋ ಯತೋಽಭಕ್ತವಿಘ್ನಾಸ್ತಥಾನೇಕರೂಪಾಃ । ಯತಃ ಶೋಕಮೋಹೌ ಯತಃ ಕಾಮ ಏವ ಸದಾ ತಂ ಗಣೇಶಂ ನಮಾಮೋ ಭಜಾಮಃ ॥
Yatah putra-sampad yato vanchhitartho Yato'bhakta-vighnas tathaneka-rupah Yatah shoka-mohau yatah kama eva Sada tam ganesham namamo bhajamah
ಅರ್ಥ:ಯಾರಿಂದ ಪುತ್ರ-ಸಂಪತ್ತು, ವಾಂಛಿತ ಅರ್ಥ; ಯಾರಿಂದ ಅಭಕ್ತರಿಗೆ ಅನೇಕ ರೂಪದ ವಿಘ್ನಗಳು; ಯಾರಿಂದ ಶೋಕ, ಮೋಹ, ಯಾರಿಂದ ಕಾಮ — ಆ ಗಣೇಶನಿಗೆ ನಾವು ಸದಾ ಪ್ರಣಾಮ, ಭಜನೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ.
ಯತೋಽನನ್ತಶಕ್ತಿಃ ಸ ಶೇಷೋ ಬಭೂವ ಧರಾಧಾರಣೇಽನೇಕರೂಪೇ ಚ ಶಕ್ತಃ । ಯತೋಽನೇಕಧಾ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕಾ ಹಿ ನಾನಾಃ ಸದಾ ತಂ ಗಣೇಶಂ ನಮಾಮೋ ಭಜಾಮಃ ॥
Yato'nanta-shaktih sa shesho babhuva Dharadharane'neka-rupe cha shaktah Yato'nekadha svarga-loka hi nanah Sada tam ganesham namamo bhajamah
ಅರ್ಥ:ಯಾರಿಂದ ಅನಂತ-ಶಕ್ತಿ ಶೇಷನಾಗ ಪ್ರಕಟವಾದನೋ, ಅವನು ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಪೃಥ್ವಿಯನ್ನು ಧರಿಸಲು ಸಮರ್ಥ; ಯಾರಿಂದ ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ನಾನಾ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕಗಳು ಆದವೋ — ಆ ಗಣೇಶನಿಗೆ ನಾವು ಸದಾ ಪ್ರಣಾಮ, ಭಜನೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ.
ಯತೋ ವೇದವಾಚೋ ವಿಕುಣ್ಠಾ ಮನೋಭಿಃ ಸದಾ ನೇತಿ ನೇತೀತಿ ಯತ್ತಾ ಗೃಣನ್ತಿ । ಪರಬ್ರಹ್ಮರೂಪಂ ಚಿದಾನನ್ದಭೂತಂ ಸದಾ ತಂ ಗಣೇಶಂ ನಮಾಮೋ ಭಜಾಮಃ ॥
Yato vedavacho vikuntha manobhih Sada neti netiti yatta grinanti Parabrahma-rupam chidananda-bhutam Sada tam ganesham namamo bhajamah
ಅರ್ಥ:ಯಾರಿಂದ ವೇದ-ವಾಣಿ ಮನಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ ವಿಮುಖವಾಗಿ ಸದಾ 'ನೇತಿ-ನೇತಿ' ಎನ್ನುತ್ತಾ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆಯೋ — ಆ ಪರಬ್ರಹ್ಮಸ್ವರೂಪನನ್ನು, ಚಿದಾನಂದಮಯನನ್ನು — ಆ ಗಣೇಶನಿಗೆ ನಾವು ಸದಾ ಪ್ರಣಾಮ, ಭಜನೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ.
ಪುನಶ್ಚೇದಮಷ್ಟಕಂ ಭಕ್ತಿಯುಕ್ತೋ ಪಠೇದ್ಯೋ ನರೋ ಭಕ್ತಿಭಾವೇನ ನಿತ್ಯಮ್ । ಇಹ ಶ್ರೀಸಮೃದ್ಧಿಂ ಪರತ್ರಾಪಿ ಮುಕ್ತಿಂ ಲಭೇದ್ಭಕ್ತಿಯುಕ್ತಃ ಸ್ತುತೋ ಯೇನ ದೇವಃ ॥
Punash chedam ashtakam bhaktiyukto Pathedyo naro bhaktibhavena nityam Iha shri-samriddhim paratrapi muktim Labhed bhaktiyuktah stuto yena devah
ಅರ್ಥ:ಯಾವ ಮನುಷ್ಯ ಭಕ್ತಿಯುಕ್ತನಾಗಿ ಈ ಅಷ್ಟಕವನ್ನು ನಿತ್ಯ ಪ್ರೇಮದಿಂದ ಪಠಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ-ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು, ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ — ಏಕೆಂದರೆ ಇದರಿಂದ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ದೇವನ ಸ್ತುತಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಪದ-ಪದ ಅರ್ಥ
ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಕೇಳಲು ಯಾವುದೇ ಪದವನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ
గణేశాష్టకం ಪಾರಾಯಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ಗಣೇಶನನ್ನು ಪರಬ್ರಹ್ಮವಾಗಿ, ಸಮಸ್ತ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಪರಮ ಮೂಲವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ — ಆಳವಾದ ವೇದಾಂತ ಭಕ್ತಿ ಸ್ತೋತ್ರ
ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು, ಅಜ್ಞಾನ ನಾಶವನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತದೆ, ಐದನೇ ಶ್ಲೋಕ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುವಂತೆ
ವಿಘ್ನಗಳ ನಾಶ (ವಿಘ್ನ-ನಾಶ), ಪ್ರತಿ ಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿ (ಕಾರ್ಯ-ಸಿದ್ಧಿ)ಯನ್ನು ಆವಾಹಿಸುತ್ತದೆ
ಇದರ ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧಿ (ಶ್ರೀ-ಸಮೃದ್ಧಿ), ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಿಯ ವಚನ ನೀಡುತ್ತದೆ
ಎಂಟನೇ ಶ್ಲೋಕದ ಚಿಂತನಶೀಲ 'ನೇತಿ-ನೇತಿ' ದರ್ಶನದಿಂದ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ ಉನ್ನತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ
ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿ, ಸಂಕಷ್ಟಿ, ದೈನಂದಿನ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿ, ಬುದ್ಧಿ, ಯಶಸ್ಸಿಗಾಗಿ ಪಠಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ
ಸಾಂಸಾರಿಕ ಕಲ್ಯಾಣ, ಮುಕ್ತಿ ಎರಡರ ಸಾಧಕರಿಗೆ ದೈನಂದಿನ ಪಾರಾಯಣಕ್ಕೆ (ಪಠಣ) ಸೂಕ್ತ
గణేశాష్టకం ಪಾರಾಯಣ ವಿಧಿ
ಭಗವಾನ್ ಗಣೇಶನ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಮುಂದೆ ಕುಳಿತು, ದೀಪ ಹಚ್ಚಿ, ಗರಿಕೆ, ಕೆಂಪು ಹೂವು, ಮೋದಕವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ. ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ಭಕ್ತಿ, ಚಿಂತನೆಯೊಂದಿಗೆ ಪಠಿಸಿ, ಪ್ರತಿ 'ಯತಃ' (ಯಾರಿಂದ) ಅರ್ಥದ ಮೇಲೆ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತಾ, ಧ್ರುವಪದ 'ಸದಾ ತಂ ಗಣೇಶಂ ನಮಾಮೋ ಭಜಾಮಃ' ನಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಳಗೇ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡುತ್ತಾ. ಫಲಶ್ರುತಿ ಶ್ಲೋಕದಿಂದ ಮುಗಿಸಿ. ಸಮೃದ್ಧಿ, ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ಇದನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನ ಒಮ್ಮೆ ಪಾರಾಯಣವಾಗಿ ಓದಬಹುದು.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಇವನ್ನೂ ಓದಿ
ॐ
ಪೂರ್ಣ గణేశాష్టకంವನ್ನು ಶ್ಲೋಕ-ಶ್ಲೋಕ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಓದಿ, ಅಥವಾ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನೋಡಿ