କରାଗ୍ରେ ଵସତେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ — ପ୍ରାତଃ ସ୍ମରଣ
କରାଗ୍ରେ ବସତେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ — ପ୍ରଭାତ ସ୍ମରଣ in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
କରାଗ୍ରେ ବସତେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ ନିଦରୁ ଉଠିବା ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ସର୍ବପ୍ରଥମ କରାଯାଉଥିବା ପରମ୍ପରାଗତ ପ୍ରାର୍ଥନା, ଯାହା ହାତତଳିକୁ ଚାହିଁ କୁହାଯାଏ। ଏହା ଶିଖାଏ ଯେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ (ସୌଭାଗ୍ୟ), ସରସ୍ୱତୀ (ବିଦ୍ୟା) ଓ ଗୋବିନ୍ଦ (ବିଷ୍ଣୁ) ଆମ ହାତରେ ହିଁ ବାସ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଦିନର ପ୍ରଥମ କ୍ଷଣକୁ ହିଁ ପବିତ୍ର କରିଦିଏ।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Traditional prati-smarana (morning remembrance) shloka · Traditional · Classical
ଏହା ସେହି ପ୍ରସିଦ୍ଧ 'କର-ଦର୍ଶନ' ଶ୍ଲୋକ ଯାହାଦ୍ୱାରା ହିନ୍ଦୁମାନେ ପରମ୍ପରାଗତ ଭାବେ ଦିନର ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି — ନିଦରୁ ଉଠିବା ସମୟରେ ନିଜ ହାତତଳିକୁ ଚାହିଁ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସରସ୍ୱତୀ ଓ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ତହିଁରେ ବାସ କରୁଥିବା ବୋଲି ଆହ୍ୱାନ କରି। ଏହା ଏକ ସୁନ୍ଦର ଭାବ ପ୍ରକାଶ କରେ: ସୌଭାଗ୍ୟ, ବିଦ୍ୟା ଓ ଦିବ୍ୟ ଦୂରରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ନିଜ ହାତରେ ହିଁ ଓ ସେମାନଙ୍କ ଆଗାମୀ କର୍ମରେ ଉପସ୍ଥିତ, ଏବଂ ତେଣୁ ସାରା ଦିନ କୃତଜ୍ଞତା ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
କୁହାଯାଏ ଯେ ଯିଏ ପ୍ରତିଦିନ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ସହିତ ହାତତଳିକୁ ଚାହିଁ ଆରମ୍ଭ କରେ ତାଙ୍କୁ ସୌଭାଗ୍ୟ କିମ୍ବା ବିଦ୍ୟାର କେବେ ଅଭାବ ରହେ ନାହିଁ — କାରଣ ସେ ଦିନର ସର୍ବପ୍ରଥମ କର୍ମ ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସରସ୍ୱତୀ ଓ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ହାତରେ ରଖିଦେଇଛନ୍ତି।
ମନ୍ତ୍ର
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
କରାଗ୍ରେ ଵସତେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ କରମଧ୍ଯେ ସରସ୍ଵତୀ । କରମୂଲେ ତୁ ଗୋଵିନ୍ଦଃ ପ୍ରଭାତେ କରଦର୍ଶନମ୍ ॥
Karagre vasate lakshmih karamadhye saraswati Karamoole tu govindah prabhate karadarshanam
ଅର୍ଥ:ହାତର ଅଗ୍ରଭାଗରେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ହାତର ମଧ୍ୟରେ ସରସ୍ୱତୀ, ହାତର ମୂଳରେ ଗୋବିନ୍ଦ (ବିଷ୍ଣୁ) ବାସ କରନ୍ତି; ତେଣୁ ପ୍ରଭାତରେ ନିଜ ହାତତଳିକୁ ଦର୍ଶନ କରିବା ଉଚିତ।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
କରାଗ୍ରେ ବସତେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ — ପ୍ରଭାତ ସ୍ମରଣ ପାଠର ଲାଭ
ନିଦରୁ ଉଠିବା ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ କରାଯାଉଥିବା ପରମ୍ପରାଗତ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାର୍ଥନା — ଶେଯରେ ହିଁ, ହାତତଳିକୁ ଚାହିଁ, ପାଦ ଭୂମିରେ ରଖିବା ପୂର୍ବରୁ ପଠିତ।
ଲକ୍ଷ୍ମୀ (ସୌଭାଗ୍ୟ), ସରସ୍ୱତୀ (ବିଦ୍ୟା) ଓ ଗୋବିନ୍ଦ/ବିଷ୍ଣୁ (ରକ୍ଷା)ଙ୍କୁ ନିଜ ହାତରେ ହିଁ ବିଦ୍ୟମାନ ରୂପେ ଆହ୍ୱାନ କରେ, ଏବଂ ଦିନର କାର୍ଯ୍ୟକୁ ତାହାର ପ୍ରଥମ କ୍ଷଣରୁ ହିଁ ପବିତ୍ର କରେ।
କୃତଜ୍ଞତା ଓ ଏହି ବୋଧ ଜଗାଏ ଯେ ଦିବ୍ୟ ଆମ ନିଜ ପ୍ରୟାସ ଓ କର୍ମରେ ଉପସ୍ଥିତ।
ଭୂମିରେ ପାଦ ରଖିବା ପୂର୍ବରୁ 'ସମୁଦ୍ରବସନେ ଦେବୀ' (ଧରିତ୍ରୀ ମାତାଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥନା) ଏହାପରେ କୁହାଯାଏ — ଦୁଇଟି ମିଶି ଦିନର ଆରମ୍ଭ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ କରନ୍ତି।
ଛୋଟ, ସରଳ ଏବଂ ହିନ୍ଦୁ ପିଲାମାନଙ୍କୁ ଶିଖାଯାଉଥିବା ପ୍ରଥମ ପ୍ରାର୍ଥନାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ।
କରାଗ୍ରେ ବସତେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ — ପ୍ରଭାତ ସ୍ମରଣ ପାଠ ବିଧି
ନିଦରୁ ଉଠିବା ସମୟରେ, ଉଠିବା ପୂର୍ବରୁ, ଦୁଇ ହାତତଳିକୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଭାଙ୍ଗି ତାପରେ ଖୋଲନ୍ତୁ, ସେମାନଙ୍କୁ ଚାହିଁ ଶ୍ଲୋକ ପଢ଼ନ୍ତୁ — ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସରସ୍ୱତୀ ଓ ଗୋବିନ୍ଦ ଯେଉଁ ହାତର କର୍ମ ଦିନକୁ ରୂପ ଦେବ ସେହି ହାତରେ ହିଁ ବାସ କରନ୍ତି ବୋଲି ସ୍ମରଣ କରି। ପରମ୍ପରାଗତ ଭାବେ ଏହାପରେ 'ସମୁଦ୍ରବସନେ ଦେବୀ…' କୁହାଯାଏ, ଯାହା ପାଦ ଭୂମିରେ ରଖିବା ପୂର୍ବରୁ ଧରିତ୍ରୀ ମାତାଙ୍କଠାରୁ କ୍ଷମା ମାଗିବାର ପ୍ରାର୍ଥନା।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ କରାଗ୍ରେ ବସତେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ — ପ୍ରଭାତ ସ୍ମରଣ ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ