ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗଵଦ୍ଗୀତା ୨.୬୯ — ଯା ନିଶା ସର୍ଵଭୂତାନାଂ
શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા 2.69 — યા નિશા સર્વભૂતાનાં in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ଏହି ଗଭୀର ଶ୍ଲୋକ ଆତ୍ମଜ୍ଞାନୀ ସ୍ଥିତପ୍ରଜ୍ଞ ମୁନିଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଜୀବନର ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ। ଯେଉଁ ଆଡ଼କୁ ସାଧାରଣ ପ୍ରାଣୀ ଉଦାସୀନ ରୁହନ୍ତି — ଶାଶ୍ୱତ ଆତ୍ମା ଓ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ସତ୍ୟ — ସେଥିରେ ହିଁ ଜ୍ଞାନୀ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜାଗନ୍ତି ଓ ତଲ୍ଲୀନ ରୁହନ୍ତି। ଆଉ ଯାହା ପାଇଁ ସଂସାର ଜାଗି ରହେ — ବିଷୟ ଓ ସାଂସାରିକ ଭୋଗ — ତାହା ମୁନିଙ୍କ ପାଇଁ ରାତ୍ରି ସମାନ, ଯେଉଁଥିରେ ସେ କୌଣସି ସାର ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ। ଏହା ଆତ୍ମଜ୍ଞାନରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଦୃଷ୍ଟିର ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Bhagavad Gita Chapter 2, Verse 69 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ ସାଂଖ୍ୟଯୋଗର ଶେଷ ଆଡ଼କୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସ୍ଥିତପ୍ରଜ୍ଞ — ସ୍ଥିର, ସୁଦୃଢ଼ ବୁଦ୍ଧି ସମ୍ପନ୍ନ ପୁରୁଷଙ୍କ — ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି। ଏହି ଶ୍ଲୋକ ସେହି ଚିତ୍ରର ଅଙ୍ଗ, ଯାହା ଆତ୍ମଜ୍ଞାନରେ ସ୍ଥିତ ପୁରୁଷଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିର ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ଦର୍ଶାଏ — ଯିଏ ଶାଶ୍ୱତ ପ୍ରତି ଜାଗ୍ରତ ରହି କ୍ଷଣଭଙ୍ଗୁର ସଂସାରରୁ ଅନାସକ୍ତ ରୁହନ୍ତି।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
ଋଷିମାନେ କୁହନ୍ତି ଯେ ଯିଏ ଏହି ଶ୍ଲୋକକୁ ସତ୍ୟ ଅର୍ଥରେ ଗ୍ରହଣ କରିଯାଏ, ସେ ସଂସାରରେ ଏକ ପ୍ରକାର 'ଜାଗ୍ରତ ନିଦ୍ରା'ରେ ବଞ୍ଚିବାକୁ ଲାଗନ୍ତି — ବାହାରୁ ଉପସ୍ଥିତ ଓ ସକ୍ରିୟ, ତଥାପି ଭିତରୁ ଅପରିବର୍ତ୍ତନୀୟ ଆତ୍ମାରେ ତଲ୍ଲୀନ, ସେହି ବିକ୍ଷୋଭରୁ ଅସ୍ପୃଷ୍ଟ ଯାହା ସାଧାରଣ ମନରୁ ଶାନ୍ତି ଛଡ଼ାଇ ନିଏ।
ମନ୍ତ୍ର
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
ଯା ନିଶା ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ତସ୍ଯାଂ ଜାଗର୍ତି ସଂଯମୀ। ଯସ୍ଯାଂ ଜାଗ୍ରତି ଭୂତାନି ସା ନିଶା ପଶ୍ଯତୋ ମୁନେଃ॥
yā niśhā sarva-bhūtānāṁ tasyāṁ jāgarti sanyamī yasyāṁ jāgrati bhūtāni sā niśhā paśhyato muneḥ
ଅର୍ଥ:ଯାହା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପାଇଁ ରାତ୍ରି, ସେଥିରେ ସଂଯମୀ ପୁରୁଷ ଜାଗ୍ରତ ରୁହନ୍ତି; ଏବଂ ଯେଉଁଥିରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଜାଗନ୍ତି, ତାହା ତତ୍ତ୍ୱଦର୍ଶୀ ମୁନିଙ୍କ ପାଇଁ ରାତ୍ରି।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા 2.69 — યા નિશા સર્વભૂતાનાં ପାଠର ଲାଭ
ଆତ୍ମସାକ୍ଷାତ୍କାରୀ ମୁନି (ସ୍ଥିତପ୍ରଜ୍ଞ)ଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଦୃଷ୍ଟି ପ୍ରକାଶ କରେ
ମନକୁ ବିଷୟ-ସୁଖରୁ ଶାଶ୍ୱତ ଆତ୍ମା ଆଡ଼କୁ ଫେରାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ
ସତ୍ ଓ ଅସତ୍ ମଧ୍ୟରେ ବିବେକ ବିକାଶ କରେ
ସାଂସାରିକ ବିକ୍ଷେପରୁ ବୈରାଗ୍ୟର ପ୍ରେରଣା ଦିଏ
କାହା ପ୍ରତି ଜାଗିବା ପ୍ରକୃତରେ ଯୋଗ୍ୟ ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ କରି ଧ୍ୟାନକୁ ଗଭୀର କରେ
ବାହ୍ୟ ଦୌଡ଼ ବଦଳରେ ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ଜାଗୃତିରୁ ସ୍ଥାୟୀ ଶାନ୍ତି ଦିଏ
શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા 2.69 — યા નિશા સર્વભૂતાનાં ପାଠ ବିଧି
ଏହି ଶ୍ଲୋକକୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ ଏବଂ ଯନ୍ତ୍ରବତ୍ ଜପ କରିବା ବଦଳରେ ଏହାର ଅର୍ଥ ଉପରେ ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତୁ। ଭାବନ୍ତୁ ଦିନସାରା ଆପଣ କାହା ପ୍ରତି 'ଜାଗ୍ରତ' ରୁହନ୍ତି — ଏବଂ ମୃଦୁ ଭାବେ ଆପଣଙ୍କ ସଚେତନତାକୁ ସେହି ଭିତର ଆତ୍ମା ଆଡ଼କୁ ଫେରାନ୍ତୁ ଯାହା ପ୍ରତି ମୁନି ଜାଗନ୍ତି। ଏହା ରାତ୍ରିରେ ଶୋଇବା ପୂର୍ବରୁ ଆତ୍ମ-ବିଚାର ପାଇଁ ଏବଂ ଧ୍ୟାନ ପୂର୍ବରୁ ମନକୁ ସ୍ଥିର କରିବା ପାଇଁ ଉତ୍ତମ ଶ୍ଲୋକ, ଯାହା ବାହ୍ୟ ବିକ୍ଷେପରୁ ହଟି ଭିତର ସ୍ଥିରତାରେ ପ୍ରବେଶ କରାଏ।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા 2.69 — યા નિશા સર્વભૂતાનાં ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ