ਅਗ੍ਨਿ ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਮਂਤ੍ਰ
अग्नि गायत्री मंत्र in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਅਗਨੀ ਗਾਯਤਰੀ ਮੰਤਰ ਅਗਨੀਦੇਵ ਦੀ ਗਾਯਤਰੀ ਛੰਦ ਵਿੱਚ ਰਚੀ ਵੈਦਿਕ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਹੈ। ਉਹ ਵੇਦ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅਗ੍ਰਣੀ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੱਕ ਹਰ ਆਹੁਤੀ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਸਭ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਅਗਨੀ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਬੋਧਿਤ ਅਗਨੀ ਤੋਂ ਬੁੱਧੀ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ੁੱਧੀ, ਯੱਗ-ਪੂਜਾ ਦੀ ਸਫਲਤਾ, ਓਜ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੇਜ ਲਈ ਜਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
The Gayatri mantra of Agni · Traditional (Vedic)
ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਗਾਯਤਰੀ ਮੰਤਰ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵੈਦਿਕ ਪਰੰਪਰਾ ਹਰ ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਗਾਯਤਰੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ — ਪਵਿੱਤਰ ਗਾਯਤਰੀ ਛੰਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਬੁੱਧੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ। ਅਗਨੀ ਗਾਯਤਰੀ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਆਵਾਹਨ ਕਰਦੀ ਹੈ — ਰਿਗਵੇਦ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਯੱਗ ਦੀ ਹਰ ਆਹੁਤੀ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੇ। ਸਭ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਅਗਨੀ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਬੋਧਿਤ ਅਗਨੀ ਨੂੰ "ਵਿਦਮਹੇ… ਧੀਮਹਿ… ਪ੍ਰਚੋਦਯਾਤ" ਸਦੀਵੀ ਪ੍ਰਤਿਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵੰਦਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਮੰਤਰ ਸ਼ੁੱਧੀ ਤੇ ਪੂਜਾ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਜਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਰਿਗਵੇਦ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਸੂਕਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲੀ ਬਖ਼ਸ਼ਣ ਵਾਲੇ ਦਿਵ੍ਯ ਪੁਰੋਹਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੰਦਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪਵਿੱਤਰ ਅਗਨੀ ਜਗਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਾਯਤਰੀ ਰਾਹੀਂ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਆਵਾਹਨ ਕਰਨਾ ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਉਪਾਸਕ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਮਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਮੰਤਰ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ੴ ਵੈਸ਼੍ਵਾਨਰਾਯ ਵਿਦ੍ਮਹੇ ਲਾਲੀਲਾਯ ਧੀਮਹਿ । ਤਨ੍ਨੋ ਅਗ੍ਨਿਃ ਪ੍ਰਚੋਦਯਾਤ੍ ॥
Om Vaishvanaraya Vidmahe Lalilaya Dhimahi. Tanno Agnih Prachodayat.
ਅਰਥ:ਓਂ। ਅਸੀਂ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ (ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਅਗਨੀ) ਨੂੰ ਜਾਣੀਏ, ਲਪਕਦੀਆਂ ਲਾਟਾਂ ਵਾਲੇ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੀਏ; ਉਹ ਅਗਨੀਦੇਵ ਸਾਡੀ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ।
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
अग्नि गायत्री मंत्र ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਅਗਨੀ ਦੀ ਗਾਯਤਰੀ — ਯੱਗ ਦੀ ਹਰ ਆਹੁਤੀ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵੈਦਿਕ ਅਗਨੀਦੇਵ
ਸਰੀਰ, ਮਨ ਅਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਲਈ ਅਤੇ ਨਕਾਰਾਤਮਕਤਾ, ਅਸ਼ੁੱਧੀ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਜਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਅਗਨੀ ਕਾਰਜਾਂ (ਹੋਮ/ਯੱਗ) ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਅਤੇ ਵੈਦਿਕ ਪੂਜਾ ਦੇ ਆਰੰਭ ਲਈ ਆਵਾਹਿਤ, ਜਿੱਥੇ ਅਗਨੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੂਜਾ
ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੇਜ, ਓਜ, ਜਠਰਾਗਨੀ (ਅੰਦਰਲਾ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ) ਅਤੇ ਗਿਆਨ-ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਗਾਯਤਰੀ ਹੋਣ ਕਰਕੇ 'ਵਿਦਮਹੇ-ਧੀਮਹਿ-ਪ੍ਰਚੋਦਯਾਤ' ਦੇ ਸਦੀਵੀ ਪ੍ਰਤਿਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਸੰਧਿਆ ਕਾਲ (ਸਵੇਰ, ਦੁਪਹਿਰ, ਸ਼ਾਮ) ਅਤੇ ਹੋਮ-ਹਵਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ
अग्नि गायत्री मंत्र ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਨਾਲ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰ ਕੇ ਬੈਠੋ ਅਤੇ "ਓਂ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰਾਯ ਵਿਦਮਹੇ ਲਾਲੀਲਾਯ ਧੀਮਹਿ. ਤੰਨੋ ਅਗਨਿਃ ਪ੍ਰਚੋਦਯਾਤ" ਮਾਲਾ ਉੱਤੇ 108 ਵਾਰ ਜਪੋ। ਸਾਰੇ ਗਾਯਤਰੀ ਮੰਤਰਾਂ ਵਾਂਗ ਇਹ ਆਦਰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਧਿਆ ਕਾਲਾਂ (ਸਵੇਰ, ਦੁਪਹਿਰ, ਸ਼ਾਮ) ਵਿੱਚ ਜਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਵਿੱਤਰ ਅਗਨੀ ਜਗਾਉਣ ਜਾਂ ਹੋਮ/ਹਵਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਯੋਗ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਅਗਨੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੱਕ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਉੱਜਲ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਗਨੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ अग्नि गायत्री मंत्र ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ