ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਮਂਤ੍ਰ
Gayatri Mantra in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਮੰਤਰ ਸਭ ਤੋਂ ਪੂਜਨੀਯ ਵੈਦਿਕ ਮੰਤਰ ਹੈ — ਸੂਰਜ (ਸਵਿਤਾ) ਦੇ ਦਿਵਯ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਬੁੱਧੀ ਜਗਾਉਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ। ਇਸਨੂੰ 'ਵੇਦ-ਮਾਤਾ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਗਿਆਨ, ਸਪਸ਼ਟਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਇਸਦਾ ਜਾਪ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Rigveda (Mandala 3, Hymn 62, Verse 10) · Rishi Vishwamitra · 1800-1500 BCE
ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਮੰਤਰ ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਡੂੰਘੀ ਤਪੱਸਿਆ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਜਾ (ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯ) ਸਨ; ਰਾਜ ਤਿਆਗ ਕੇ ਕਈ ਸਾਲ ਤਪ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀ ਬਣੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਸਮਾਧੀ ਵਿੱਚ ਸਵਿਤਾ ਦਾ ਦਿਵਯ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਦੇ 24 ਅੱਖਰ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਰਿਗਵੇਦ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤਾ। ਸਮੁੱਚੇ ਵੈਦਿਕ ਗਿਆਨ ਦਾ ਸਾਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਸਨੂੰ 'ਵੇਦ-ਮਾਤਾ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਵਰਗਾ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਛਾਂਦੋਗਯ ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਇਸਨੂੰ ਸਭ ਦਾ ਸਾਰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ — ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਜਾਪ ਕਰਨ 'ਤੇ ਇਹ ਕਈ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਧੋ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ ਜਪੋ
ਮੰਤਰ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ੴ ਭੂਰ੍ਭੁਵਃ ਸ੍ਵਃ ਤਤ੍ਸਵਿਤੁਰ੍ਵਰੇਣ੍ਯਂ ਭਰ੍ਗੋ ਦੇਵਸ੍ਯ ਧੀਮਹਿ ਧਿਯੋ ਯੋ ਨਃ ਪ੍ਰਚੋਦਯਾਤ੍॥
Om Bhur Bhuvah Swah Tat Savitur Varenyam Bhargo Devasya Dhimahi Dhiyo Yo Nah Prachodayat
ਅਰਥ:ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਸਭਨਾਂ ਦੇ ਮੂਲ ਉਸ ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਦੇ ਦਿਵਯ ਤੇਜ ਦਾ ਅਸੀਂ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਉਹ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਦਿਵਯ ਜੋਤ ਸਾਡੀ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰੇ।
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
Gayatri Mantra ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਤਿੱਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਮੰਤਰ ਦੀ ਮੂਲ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ 'ਧੀ' ਅਰਥਾਤ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਲਈ ਹੈ; ਨਿਯਮਿਤ ਜਾਪ ਨਾਲ ਸਪਸ਼ਟਤਾ ਅਤੇ ਇਕਾਗਰਤਾ ਵਧਦੀ ਹੈ।
ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਇਸਦੀ ਲੈਅਮਈ ਧੁਨੀ ਤਣਾਅ, ਡਰ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਘਟਾ ਕੇ ਡੂੰਘੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਇਸਦੇ ਕੰਪਨ ਨਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਅਤੇ ਅਗਿਆਨ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਕੇ ਮਨ ਨੂੰ ਦਿਵਯ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਾਲ ਭਰਦੇ ਹਨ।
ਆਤਮਿਕ ਸਾਧਨਾ ਨੂੰ ਡੂੰਘਾ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਇਸਨੂੰ 'ਵੇਦ-ਮਾਤਾ' (ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਉੱਚ ਗਿਆਨ ਦਾ ਦੁਆਰ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ।
ਨਿਯਮਿਤ ਜਾਪ ਨਾਲ ਇਕਾਗਰਤਾ, ਆਤਮ-ਬਲ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸ਼ਕਤੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
Gayatri Mantra ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਹੱਥ-ਮੂੰਹ ਧੋ ਕੇ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋਵੋ। ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਰੀੜ੍ਹ ਸਿੱਧੀ ਰੱਖ ਕੇ ਬੈਠੋ। 108 ਮਣਕਿਆਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਹਰ ਜਾਪ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡੂੰਘਾ ਸਾਹ ਲਵੋ ਅਤੇ ਕੰਪਨ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ 24 ਅੱਖਰ ਸਪਸ਼ਟ ਉਚਾਰੋ। 108 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁਝ ਮਿੰਟ ਚੁੱਪ ਬੈਠੋ। ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ 11 ਜਾਂ 21 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ Gayatri Mantra ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ