ਆਦਿਤ੍ਯ ਹ੍ਰਿਦਯ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰ
Aditya Hridaya Stotra in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਆਦਿਤਯ ਹਿਰਦਯ ਸਤੋਤਰ ਸੂਰਜ ਦੇਵ ਦੀ ਉਹ ਸਤੁਤੀ ਹੈ ਜੋ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਅਗਸਤਯ ਨੇ ਲੰਕਾ ਦੇ ਮੈਦਾਨ-ਏ-ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਸਿਖਾਈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਜਿੱਤ ਰਾਵਣ ਅੱਗੇ ਥੱਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ (ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ, ਯੁੱਧ ਕਾਂਡ)। ਇਹ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ, ਹਨੇਰੇ ਦਾ ਨਾਸ਼ਕ ਅਤੇ ਜਿੱਤ ਦਾ ਦਾਤਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪਾਠ ਥਕਾਵਟ, ਡਰ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਕੇ ਊਰਜਾ, ਹੌਸਲਾ ਅਤੇ ਜਿੱਤ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Valmiki Ramayana, Yuddha Kanda (Book of War), Chapter 107 · Sage Valmiki (recorded); taught by Sage Agastya · Ancient (Treta Yuga traditionally; c. 500 BCE scholarly)
ਲੰਕਾ ਦੇ ਮੈਦਾਨ-ਏ-ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਆਖ਼ਰੀ ਸੰਗਰਾਮ ਲਈ ਮਹਾਬਲੀ ਰਾਵਣ ਅੱਗੇ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ। ਲੰਮੇ ਯੁੱਧ ਨਾਲ ਥੱਕੇ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਦੀ ਅਜਿੱਤ ਜਿਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਮ ਡੂੰਘੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ। ਉਸੇ ਨਿਰਣਾਇਕ ਪਲ ਅਗਸਤਯ ਰਿਸ਼ੀ ਵੇਖ ਰਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਤਰ ਆਏ ਅਤੇ ਇਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗੁਪਤ ਸਤੋਤਰ — ਸੂਰਜ ਦਾ ਹਿਰਦਾ (ਆਦਿਤਯ ਹਿਰਦਯਮ) — ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ। ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਪਾਠ ਕਰਦਿਆਂ ਹੀ ਰਾਮ ਤੇਜੋਮਯ ਊਰਜਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ, ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕਿਆ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਦਾ ਵੱਧ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸਤੋਤਰ ਉਸ ਪਲ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਜਦੋਂ ਦਿਵਯ ਗਿਆਨ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਜਿੱਤ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਆਦਿਤਯ ਹਿਰਦਯ ਸਤੋਤਰ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਚਮਤਕਾਰ ਮੈਦਾਨ-ਏ-ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਤੁਰੰਤ ਅਸਰ ਹੈ। ਥੱਕੇ, ਨਿਰਾਸ਼ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਤੋਂ ਹਾਰੇ ਜਿਹੇ ਦਿਸ ਰਹੇ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਇਸ ਸਤੋਤਰ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਪੜ੍ਹਨ 'ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਦਲ ਗਏ। ਉਹ ਸਾਖਿਆਤ ਸੂਰਜ ਦੀ ਊਰਜਾ ਨਾਲ ਦੀਪਤ ਹੋਏ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਅਜਿੱਤ ਰਹੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ। ਅੱਜ ਵੀ ਭਗਤ ਇਸ ਸਤੋਤਰ ਦੇ ਨਿਯਮਤ ਪਾਠ ਨਾਲ ਲੰਮੇ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਆਰੋਗ, ਨਾਮੁਮਕਿਨ ਜਿਹੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਅਤੇ ਡੂੰਘੀ ਉਦਾਸੀ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਦੱਸਦੇ ਹਨ — ਮਾਨੋ ਰਾਮ ਦੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਜਿੱਤ ਤੱਕ ਦੇ ਪਰਿਵਰਤਨ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ।
ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ ਜਪੋ
ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੂਰਾ ਪਾਠ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ਤਤੋ ਯੁਦ੍ਧਪਰਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਂ ਸਮਰੇ ਚਿਨ੍ਤਯਾ ਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਰਾਵਣਂ ਚਾਗ੍ਰਤੋ ਦ੍ਰਿਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍ ॥
Tato yuddhaparishrantam samare chintaya sthitam Ravanam chagrato drishtva yuddhaya samupasthitam
ਅਰਥ:ਤਦ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਥੱਕੇ ਹੋਏ, ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਰਣਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ — ਜਦੋਂ ਰਾਵਣ ਯੁੱਧ ਲਈ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ ਸੀ —
ਦੈਵਤੈਸ਼੍ਚ ਸਮਾਗਮ੍ਯ ਦ੍ਰਸ਼੍ਟੁਮਭ੍ਯਾਗਤੋ ਰਣਮ੍ । ਉਪਾਗਮ੍ਯਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਰਾਮਮਗਸ੍ਤ੍ਯੋ ਭਗਵਾਨ੍ਰਿਸ਼ਿਃ ॥
Daivataishcha samagamya drashtumabhyagato ranam Upagamyabravidramamagastyo bhagavanrishih
ਅਰਥ:— ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵੇਖਣ ਆਏ ਪਰਮ ਪੂਜ੍ਯ ਰਿਸ਼ੀ ਅਗਸ੍ਤ੍ਯ ਰਾਮ ਦੇ ਕੋਲ ਆਏ ਤੇ ਬੋਲੇ:
ਰਾਮ ਰਾਮ ਮਹਾਬਾਹੋ ਸ਼੍ਰਿਣੁ ਗੁਹ੍ਯਂ ਸਨਾਤਨਮ੍ । ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਾਨਰੀਨ੍ ਵਤ੍ਸ ਸਮਰੇ ਵਿਜਯਿਸ਼੍ਯਸਿ ॥
Rama rama mahabaho shrinu guhyam sanatanam Yena sarvanarin vatsa samare vijayishyasi
ਅਰਥ:ਹੇ ਰਾਮ, ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੁ ਰਾਮ, ਇਹ ਸਨਾਤਨ ਰਹੱਸ ਸੁਣੋ ਜਿਸ ਨਾਲ, ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੁਸੀਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਪਾਓਗੇ।
ਆਦਿਤ੍ਯਹ੍ਰਿਦਯਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਸ਼ਤ੍ਰੁਵਿਨਾਸ਼ਨਮ੍ । ਜਯਾਵਹਂ ਜਪੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਮਕ੍ਸ਼ਯ੍ਯਂ ਪਰਮਂ ਸ਼ਿਵਮ੍ ॥
Adityahridayam punyam sarvashatruvinashanam Jayavaham japennityamakshayyam paramam shivam
ਅਰਥ:ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਆਦਿਤ੍ਯ-ਹ੍ਰਿਦਯ ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ਕ ਤੇ ਜਿੱਤ ਦਿਵਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ — ਇਸ ਦਾ ਸਦਾ ਜਾਪ ਕਰੋ; ਇਹ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ, ਪਰਮ ਤੇ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਮਙ੍ਗਲਮਾਙ੍ਗਲ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਪਾਪਪ੍ਰਣਾਸ਼ਨਮ੍ । ਚਿਨ੍ਤਾਸ਼ੋਕਪ੍ਰਸ਼ਮਨਮਾਯੁਰ੍ਵਰ੍ਧਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ ॥
Sarvamangalamangalyam sarvapapapranashanam Chintashokaprashamanamayurvardhanamuttamam
ਅਰਥ:ਇਹ ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਕਲਿਆਣ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ਕ, ਚਿੰਤਾ ਤੇ ਸੋਗ ਨੂੰ ਹਰਨ ਵਾਲਾ, ਲੰਮੀ ਆਯੂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਰਸ਼੍ਮਿਮਨ੍ਤਂ ਸਮੁਦ੍ਯਨ੍ਤਂ ਦੇਵਾਸੁਰਨਮਸ੍ਕ੍ਰਿਤਮ੍ । ਪੂਜਯਸ੍ਵ ਵਿਵਸ੍ਵਨ੍ਤਂ ਭਾਸ੍ਕਰਂ ਭੁਵਨੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ ॥
Rashmimantam samudyantam devasuranamaskritam Pujayasva vivasvantam bhaskaram bhuvaneshvaram
ਅਰਥ:ਉੱਪਰ ਉਦੈ ਹੁੰਦੇ ਉਸ ਤੇਜਸਵੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੋ, ਜੋ ਦੇਵਾਂ ਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੋਵਾਂ ਤੋਂ ਬਰਾਬਰ ਪੂਜਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਦੀਪ੍ਯਮਾਨ ਵਿਵਸ੍ਵਾਨ੍, ਭਾਸ੍ਕਰ, ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣਹਾਰ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਤ੍ਮਕੋ ਹ੍ਯੇਸ਼ ਤੇਜਸ੍ਵੀ ਰਸ਼੍ਮਿਭਾਵਨਃ । ਏਸ਼ ਦੇਵਾਸੁਰਗਣਾਂਲ੍ਲੋਕਾਨ੍ ਪਾਤਿ ਗਭਸ੍ਤਿਭਿਃ ॥
Sarvadevatmako hyesha tejasvi rashmibhavanah Esha devasuragananllokan pati gabhastibhih
ਅਰਥ:ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਆਪ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ, ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਸਭ ਦਾ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ; ਆਪਣੀਆਂ ਰਸ਼ਮੀਆਂ ਨਾਲ ਉਹ ਦੇਵ-ਅਸੁਰ ਸਮੂਹਾਂ ਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਏਸ਼ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਚ ਵਿਸ਼੍ਣੁਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਵਃ ਸ੍ਕਨ੍ਦਃ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ । ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਧਨਦਃ ਕਾਲੋ ਯਮਃ ਸੋਮੋ ਹ੍ਯਪਾਂ ਪਤਿਃ ॥
Esha brahma cha vishnushcha shivah skandah prajapatih Mahendro dhanadah kalo yamah somo hyapam patih
ਅਰਥ:ਉਹੀ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਸ਼ਿਵ, ਸ੍ਕੰਦ ਤੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਹੈ; ਮਹੇਂਦ੍ਰ, ਕੁਬੇਰ, ਕਾਲ (ਸਮਾਂ), ਯਮ, ਚੰਦ੍ਰ (ਸੋਮ) ਤੇ ਵਰੁਣ ਹੈ।
ਪਿਤਰੋ ਵਸਵਃ ਸਾਧ੍ਯਾ ਹ੍ਯਸ਼੍ਵਿਨੌ ਮਰੁਤੋ ਮਨੁਃ । ਵਾਯੁਰ੍ਵਹ੍ਨਿਃ ਪ੍ਰਜਾਪ੍ਰਾਣ ਰਿਤੁਕਰ੍ਤਾ ਪ੍ਰਭਾਕਰਃ ॥
Pitaro vasavah sadhya hyashvinau maruto manuh Vayurvahnih prajaprana ritukarta prabhakarah
ਅਰਥ:ਉਹੀ ਪਿਤ੍ਰੀਗਣ, ਵਸੁ, ਸਾਧ੍ਯ, ਦੋਵੇਂ ਅਸ਼੍ਵਿਨੀਕੁਮਾਰ, ਮਰੁਤ੍ ਤੇ ਮਨੁ ਹੈ; ਵਾਯੁ, ਅਗਨੀ, ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਾਣ, ਰੁੱਤਾਂ ਦਾ ਕਰਤਾ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਹੈ।
ਆਦਿਤ੍ਯਃ ਸਵਿਤਾ ਸੂਰ੍ਯਃ ਖਗਃ ਪੂਸ਼ਾ ਗਭਸ੍ਤਿਮਾਨ੍ । ਸੁਵਰ੍ਣਸਦ੍ਰਿਸ਼ੋ ਭਾਨੁਰ੍ਹਿਰਣ੍ਯਰੇਤਾ ਦਿਵਾਕਰਃ ॥
Adityah savita suryah khagah pusha gabhastiman Suvarnasadrisho bhanurhiranyareta divakarah
ਅਰਥ:ਉਹੀ ਆਦਿਤ੍ਯ, ਸਵਿਤਾ, ਸੂਰ੍ਯ, ਖਗ, ਪੂਸ਼ਾ ਤੇ ਕਿਰਨਮਾਨ ਗਭਸ੍ਤਿਮਾਨ੍ ਹੈ; ਸੁਨਹਿਰੀ ਭਾਨੁ, ਹਿਰਣ੍ਯਰੇਤਾ, ਦਿਨ ਦਾ ਕਰਤਾ ਹੈ।
ਹਰਿਦਸ਼੍ਵਃ ਸਹਸ੍ਰਾਰ੍ਚਿਃ ਸਪ੍ਤਸਪ੍ਤਿਰ੍ਮਰੀਚਿਮਾਨ੍ । ਤਿਮਿਰੋਨ੍ਮਥਨਃ ਸ਼ਮ੍ਭੁਸ੍ਤ੍ਵਸ਼੍ਟਾ ਮਾਰ੍ਤਾਣ੍ਡ ਅਂਸ਼ੁਮਾਨ੍ ॥
Haridashvah sahasrarchih saptasaptirmarichiman Timironmathanah shambhustvashta martanda amshuman
ਅਰਥ:ਪੀਲੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲਾ, ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲਾ, ਸੱਤ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ, ਤੇਜਸਵੀ ਰਸ਼ਮੀਆਂ ਵਾਲਾ; ਹਨੇਰੇ ਦਾ ਨਾਸ਼ਕ, ਆਨੰਦ ਦਾ ਸਰੋਤ, ਤ੍ਵਸ਼੍ਟਾ, ਮਾਰ੍ਤਾਣ੍ਡ, ਅਪਾਰ ਤੇਜ ਵਾਲਾ।
ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭਃ ਸ਼ਿਸ਼ਿਰਸ੍ਤਪਨੋ ਭਾਸ੍ਕਰੋ ਰਵਿਃ । ਅਗ੍ਨਿਗਰ੍ਭੋऽਦਿਤੇਃ ਪੁਤ੍ਰਃ ਸ਼ਙ੍ਖਃ ਸ਼ਿਸ਼ਿਰਨਾਸ਼ਨਃ ॥
Hiranyagarbhah shishirastapano bhaskaro ravih Agnigarbhoditeh putrah shankhah shishiranashanah
ਅਰਥ:ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭ, ਸ਼ੀਤਲ ਤੇ ਪ੍ਰਚੰਡ, ਭਾਸ੍ਕਰ, ਰਵਿ; ਅਗ੍ਨਿਗਰ੍ਭ, ਅਦਿਤਿ-ਪੁੱਤਰ, ਸ਼ੰਖ ਵਾਂਗ ਉੱਜਲ, ਸੌਮ੍ਯ।
ਵ੍ਯੋਮਨਾਥਸ੍ਤਮੋਭੇਦੀ ਰਿਗ੍ਯਜੁਃਸਾਮਪਾਰਗਃ । ਘਨਵ੍ਰਿਸ਼੍ਟਿਰਪਾਂ ਮਿਤ੍ਰੋ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਵੀਥੀਪ੍ਲਵਙ੍ਗਮਃ ॥
Vyomanathastamobhedi rigyajuhsamaparagah Ghanavrishtirapam mitro vindhyavithiplavangamah
ਅਰਥ:ਆਕਾਸ਼ ਦਾ ਸੁਆਮੀ, ਹਨੇਰੇ ਦਾ ਭੇਦਕ, ਰਿਗ੍, ਯਜੁਃ ਤੇ ਸਾਮ ਦਾ ਸੁਆਮੀ; ਬਹੁਤ ਵਰਖਾ ਭੇਜਣ ਵਾਲਾ, ਜਲ ਦਾ ਮਿੱਤਰ, ਜੋ ਵਿੰਧ੍ਯ-ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਚੱਲਦਾ ਹੈ।
ਆਤਪੀ ਮਣ੍ਡਲੀ ਮ੍ਰਿਤ੍ਯੁਃ ਪਿਙ੍ਗਲਃ ਸਰ੍ਵਤਾਪਨਃ । ਕਵਿਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵੋ ਮਹਾਤੇਜਾ ਰਕ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਭਵੋਦ੍ਭਵਃ ॥
Atapi mandali mrityuh pingalah sarvatapanah Kavirvishvo mahateja raktah sarvabhavodbhavah
ਅਰਥ:ਪ੍ਰਚੰਡ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲਾ, ਮੰਡਲਾਕਾਰ, ਆਪ ਮ੍ਰਿਤ੍ਯੁਰੂਪ, ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦਾ ਪਿੰਗਲ, ਸਭ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲਾ; ਦ੍ਰਸ਼੍ਟਾ, ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪ, ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਅਰੁਣ ਰੰਗ ਦਾ, ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸਰੋਤ।
ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਗ੍ਰਹਤਾਰਾਣਾਮਧਿਪੋ ਵਿਸ਼੍ਵਭਾਵਨਃ । ਤੇਜਸਾਮਪਿ ਤੇਜਸ੍ਵੀ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਤ੍ਮਨ੍ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ॥
Nakshatragrahataranamadhipo vishvabhavanah Tejasamapi tejasvi dvadashatmannamostu te
ਅਰਥ:ਨਛੱਤਰਾਂ, ਗ੍ਰਹਾਂ ਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ, ਸਭ ਦਾ ਮੂਲ; ਸਾਰੇ ਤੇਜਾਂ ਦਾ ਤੇਜ — ਹੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਤ੍ਮਨ੍, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ!
ਨਮਃ ਪੂਰ੍ਵਾਯ ਗਿਰਯੇ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਯਾਦ੍ਰਯੇ ਨਮਃ । ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਗਣਾਨਾਂ ਪਤਯੇ ਦਿਨਾਧਿਪਤਯੇ ਨਮਃ ॥
Namah purvaya giraye pashchimayadraye namah Jyotirgananam pataye dinadhipataye namah
ਅਰਥ:ਉਦੈ ਦੇ ਪੂਰਬ ਪਰਬਤ ਤੇ ਅਸਤ ਦੇ ਪੱਛਮ ਪਰਬਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਜੋਤੀ-ਸਮੂਹ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਦਿਨ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਜਯਾਯ ਜਯਭਦ੍ਰਾਯ ਹਰ੍ਯਸ਼੍ਵਾਯ ਨਮੋ ਨਮਃ । ਨਮੋ ਨਮਃ ਸਹਸ੍ਰਾਂਸ਼ੋ ਆਦਿਤ੍ਯਾਯ ਨਮੋ ਨਮਃ ॥
Jayaya jayabhadraya haryashvaya namo namah Namo namah sahasramsho adityaya namo namah
ਅਰਥ:ਜੇਤੂ ਨੂੰ, ਮੰਗਲਮਯ ਜਿੱਤ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਪੀਲੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਨ ਆਦਿਤ੍ਯ, ਨਮਸਕਾਰ!
ਨਮ ਉਗ੍ਰਾਯ ਵੀਰਾਯ ਸਾਰਙ੍ਗਾਯ ਨਮੋ ਨਮਃ । ਨਮਃ ਪਦ੍ਮਪ੍ਰਬੋਧਾਯ ਮਾਰ੍ਤਾਣ੍ਡਾਯ ਨਮੋ ਨਮਃ ॥
Nama ugraya viraya sarangaya namo namah Namah padmaprabodhaya martandaya namo namah
ਅਰਥ:ਪ੍ਰਚੰਡ ਨੂੰ, ਵੀਰ ਨੂੰ, ਦੂਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਕਮਲ ਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਮਾਰ੍ਤਾਣ੍ਡ ਨੂੰ — ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ!
ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਸ਼ਾਨਾਚ੍ਯੁਤੇਸ਼ਾਯ ਸੂਰ੍ਯਾਯਾਦਿਤ੍ਯਵਰ੍ਚਸੇ । ਭਾਸ੍ਵਤੇ ਸਰ੍ਵਭਕ੍ਸ਼ਾਯ ਰੌਦ੍ਰਾਯ ਵਪੁਸ਼ੇ ਨਮਃ ॥
Brahmeshanachyuteshaya suryayadityavarchase Bhasvate sarvabhakshaya raudraya vapushe namah
ਅਰਥ:ਇੱਕੋ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਈਸ਼ਾਨ ਤੇ ਅਚ੍ਯੁਤ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਆਦਿਤ੍ਯ ਦੇ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਸੂਰ੍ਯ ਨੂੰ, ਜੋਤਿਰ੍ਮਯ, ਸਰਵਭਕਸ਼ਕ, ਰੌਦ੍ਰ ਰੂਪ ਨੂੰ — ਨਮਸਕਾਰ!
ਤਮੋਘ੍ਨਾਯ ਹਿਮਘ੍ਨਾਯ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਾਯਾਮਿਤਾਤ੍ਮਨੇ । ਕ੍ਰਿਤਘ੍ਨਘ੍ਨਾਯ ਦੇਵਾਯ ਜ੍ਯੋਤਿਸ਼ਾਂ ਪਤਯੇ ਨਮਃ ॥
Tamoghnaya himaghnaya shatrughnayamitatmane Kritaghnaghnaya devaya jyotisham pataye namah
ਅਰਥ:ਹਨੇਰੇ, ਠੰਡ ਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ ਨੂੰ, ਅਪ੍ਰਮੇਯ ਆਤਮਾ ਨੂੰ; ਕ੍ਰਿਤਘਨਾਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ ਨੂੰ, ਦੇਵ ਨੂੰ, ਜੋਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੂੰ — ਨਮਸਕਾਰ!
ਤਪ੍ਤਚਾਮੀਕਰਾਭਾਯ ਵਹ੍ਨਯੇ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣੇ । ਨਮਸ੍ਤਮੋऽਭਿਨਿਘ੍ਨਾਯ ਰੁਚਯੇ ਲੋਕਸਾਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ॥
Taptachamikarabhaya vahnaye vishvakarmane Namastamobhinighnaya ruchaye lokasakshine
ਅਰਥ:ਤਪੇ ਹੋਏ ਸੋਨੇ ਦੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਅਗਨੀ ਨੂੰ, ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਾ ਨੂੰ; ਹਨੇਰੇ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ ਨੂੰ, ਤੇਜ ਨੂੰ, ਜਗਤ ਦੇ ਸਾਖੀ ਨੂੰ — ਨਮਸਕਾਰ!
ਨਾਸ਼ਯਤ੍ਯੇਸ਼ ਵੈ ਭੂਤਂ ਤਦੇਵ ਸ੍ਰਿਜਤਿ ਪ੍ਰਭੁਃ । ਪਾਯਤ੍ਯੇਸ਼ ਤਪਤ੍ਯੇਸ਼ ਵਰ੍ਸ਼ਤ੍ਯੇਸ਼ ਗਭਸ੍ਤਿਭਿਃ ॥
Nashayatyesha vai bhutam tadeva srijati prabhuh Payatyesha tapatyesha varshatyesha gabhastibhih
ਅਰਥ:ਇਹ ਪ੍ਰਭੂ ਸਾਰੇ ਵਿਦ੍ਯਮਾਨ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਰਚਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਜਲ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ, ਤਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਵਰਖਾ ਵਰ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਏਸ਼ ਸੁਪ੍ਤੇਸ਼ੁ ਜਾਗਰ੍ਤਿ ਭੂਤੇਸ਼ੁ ਪਰਿਨਿਸ਼੍ਠਿਤਃ । ਏਸ਼ ਏਵਾਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਂ ਚ ਫਲਂ ਚੈਵਾਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਿਣਾਮ੍ ॥
Esha supteshu jagarti bhuteshu parinishthitah Esha evagnihotram cha phalam chaivagnihotrinam
ਅਰਥ:ਉਹ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸੌਣ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਗਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਠਿਤ; ਉਹੀ ਅਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਹੈ, ਤੇ ਆਪ ਅਗਨੀ-ਯੱਗ ਵੀ।
ਵੇਦਾਸ਼੍ਚ ਕ੍ਰਤਵਸ਼੍ਚੈਵ ਕ੍ਰਤੂਨਾਂ ਫਲਮੇਵ ਚ । ਯਾਨਿ ਕ੍ਰਿਤ੍ਯਾਨਿ ਲੋਕੇਸ਼ੁ ਸਰ੍ਵ ਏਸ਼ ਰਵਿਃ ਪ੍ਰਭੁਃ ॥
Vedashcha kratavashchaiva kratunam phalameva cha Yani krityani lokeshu sarva esha ravih prabhuh
ਅਰਥ:ਉਹੀ ਵੇਦ ਤੇ ਯੱਗ ਹੈ, ਤੇ ਯੱਗਾਂ ਦਾ ਫਲ ਹੈ; ਉਹੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਹੈ — ਇਹ ਸੂਰ੍ਯ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ।
ਏਨਮਾਪਤ੍ਸੁ ਕ੍ਰਿਚ੍ਛ੍ਰੇਸ਼ੁ ਕਾਨ੍ਤਾਰੇਸ਼ੁ ਭਯੇਸ਼ੁ ਚ । ਕੀਰ੍ਤਯਨ੍ ਪੁਰੁਸ਼ਃ ਕਸ਼੍ਚਿਨ੍ਨਾਵਸੀਦਤਿ ਰਾਘਵ ॥
Enamapatsu krichchhreshu kantareshu bhayeshu cha Kirtayan purushah kashchinnavasidati raghava
ਅਰਥ:ਜੋ ਕੋਈ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ, ਕਸ਼੍ਟ ਵਿੱਚ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਭੈਅ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੂਰ੍ਯ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਅਜਿਹਾ ਵਿਅਕਤੀ ਕਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਪੂਜਯਸ੍ਵੈਨਮੇਕਾਗ੍ਰੋ ਦੇਵਦੇਵਂ ਜਗਤ੍ਪਤਿਮ੍ । ਏਤਤ੍ਤ੍ਰਿਗੁਣਿਤਂ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਯੁਦ੍ਧੇਸ਼ੁ ਵਿਜਯਿਸ਼੍ਯਸਿ ॥
Pujayasvainamekagro devadevam jagatpatim Etattrigunitam japtva yuddheshu vijayishyasi
ਅਰਥ:ਇਕਾਗ੍ਰ ਮਨ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਵਿਸ਼੍ਵ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੋ; ਇਸ ਦਾ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਜਾਪ ਕਰਨ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਜੇਤੂ ਹੋਵੋਗੇ।
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ ਕ੍ਸ਼ਣੇ ਮਹਾਬਾਹੋ ਰਾਵਣਂ ਤ੍ਵਂ ਵਧਿਸ਼੍ਯਸਿ । ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਦਾऽਗਸ੍ਤ੍ਯੋ ਜਗਾਮ ਚ ਯਥਾਗਤਮ੍ ॥
Asmin kshane mahabaho ravanam tvam vadhishyasi Evamuktva tadagastyo jagama cha yathagatam
ਅਰਥ:ਇਸੇ ਪਲ, ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੁ, ਤੁਸੀਂ ਰਾਵਣ ਦਾ ਵਧ ਕਰੋਗੇ। ਇਉਂ ਕਹਿ ਕੇ ਅਗਸ੍ਤ੍ਯ ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸਨ ਉਵੇਂ ਹੀ ਚਲੇ ਗਏ।
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮਹਾਤੇਜਾ ਨਸ਼੍ਟਸ਼ੋਕੋऽਭਵਤ੍ਤਦਾ । ਧਾਰਯਾਮਾਸ ਸੁਪ੍ਰੀਤੋ ਰਾਘਵਃ ਪ੍ਰਯਤਾਤ੍ਮਵਾਨ੍ ॥
Etachchhrutva mahateja nashtashokobhavattada Dharayamasa suprito raghavah prayatatmavan
ਅਰਥ:ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਰਾਘਵ ਸੋਗ-ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਏ; ਪ੍ਰਸੰਨ ਤੇ ਸਥਿਰਚਿੱਤ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਨਾਲ ਮਨ ਵਿੱਚ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ।
ਆਦਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਪਰਂ ਹਰ੍ਸ਼ਮਵਾਪ੍ਤਵਾਨ੍ । ਤ੍ਰਿਰਾਚਮ੍ਯ ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਭੂਤ੍ਵਾ ਧਨੁਰਾਦਾਯ ਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍ ॥
Adityam prekshya japtva tu param harshamavaptavan Trirachamya shuchirbhutva dhanuradaya viryavan
ਅਰਥ:ਸੂਰ੍ਯ ਵੱਲ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਪਾਇਆ; ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਆਚਮਨ ਕਰ ਕੇ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਨੁਖ ਚੁੱਕਿਆ।
ਰਾਵਣਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਹ੍ਰਿਸ਼੍ਟਾਤ੍ਮਾ ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਸਮੁਪਾਗਮਤ੍ । ਸਰ੍ਵਯਤ੍ਨੇਨ ਮਹਤਾ ਵਧੇ ਤਸ੍ਯ ਧ੍ਰਿਤੋऽਭਵਤ੍ ॥
Ravanam prekshya hrishtatma yuddhaya samupagamat Sarvayatnena mahata vadhe tasya dhritobhavat
ਅਰਥ:ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਯੁੱਧ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧੇ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਯਤਨ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਵਧ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਕੀਤਾ।
ਅਥ ਰਵਿਰਵਦਨ੍ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਰਾਮਂ ਮੁਦਿਤਮਨਾਃ ਪਰਮਂ ਪ੍ਰਹ੍ਰਿਸ਼੍ਯਮਾਣਃ । ਨਿਸ਼ਿਚਰਪਤਿਸਙ੍ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਸੁਰਗਣਮਧ੍ਯਗਤੋ ਵਚਸ੍ਤ੍ਵਰੇਤਿ ॥
Atha raviravadannirikshya ramam Muditamanah paramam prahrishyamanah Nishicharapatisankshayam viditva Suraganamadhyagato vachastvareti
ਅਰਥ:ਤਦ ਸੂਰ੍ਯ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਤੇ ਪਰਮ ਆਨੰਦਿਤ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ ਰਾਮ ਵੱਲ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਖਸ਼ਰਾਜ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਛੇਤੀ ਕਰੋ!'
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
Aditya Hridaya Stotra ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਅਗਸਤਯ ਰਿਸ਼ੀ ਵੱਲੋਂ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਵਚਨ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਅਤੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਭ ਕੰਮਾਂ ਅਤੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਚਿੰਤਾ, ਸੋਗ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਬੇਚੈਨੀ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉਮਰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਬਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਡਰ ਅਤੇ ਸੰਕਟ ਵੇਲੇ ਹੌਸਲਾ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਰੋਗਾਂ — ਅੱਖਾਂ, ਦਿਲ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਭਕਾਰੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਸ, ਸਫਲਤਾ ਅਤੇ ਅਗਵਾਈ ਦੇ ਗੁਣ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Aditya Hridaya Stotra ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਵੋ। ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਇਕਾਗਰਤਾ ਨਾਲ ਸਤੋਤਰ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰੋ। ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਅਰਘ (ਜਲ) ਦੇਣਾ ਉੱਤਮ ਹੈ। ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲਾਭ ਲਈ ਸਤੋਤਰ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ, ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਜਾਂ ਔਖੀ ਹਾਲਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਦਾ ਪਾਠ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਝਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ — ਜਿਵੇਂ ਅਗਸਤਯ ਨੇ ਆਖ਼ਰੀ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਸਿਖਾਇਆ ਸੀ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ Aditya Hridaya Stotra ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ