શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતા ૧.૪૫ — અહો બત મહત્પાપમ્
ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൪൫ — അഹോ ബത മഹത്പാപമ് in Gujarati · ગુજરાતી
તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો
✦ અર્થ
ગહન પશ્ચાત્તાપના ક્ષણમાં અર્જુન વિલાપ કરે છે કે તેઓ અને તેમના સાથીઓ રાજ્યના સુખોના લોભથી પોતાના જ સંબંધીઓને મારીને એક ઘોર પાપ કરવા તૈયાર છે. આ શ્લોક તેમની આત્મ-નિંદા અને એ ભાવનાને ઉજાગર કરે છે કે આવું યુદ્ધ તુચ્છ સ્વાર્થથી પ્રેરિત છે. એ પ્રથમ અધ્યાયમાં વ્યાપ્ત એ વિષાદને ગાઢ કરે છે જેને શ્રીકૃષ્ણ પોતાના ઉપદેશથી રૂપાંતરિત કરે છે.
ઉત્પત્તિ અને કથા
Bhagavad Gita Chapter 1, Verse 45 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
પ્રથમ અધ્યાય અર્જુન વિષાદ યોગમાં, પોતાના વિલાપના અંતની નજીક, અર્જુન પશ્ચાત્તાપથી અભિભૂત થઈ જાય છે. તેઓ પોકારી ઊઠે છે કે તેઓ રાજ્યના લોભથી પોતાના જ લોકોને મારીને એક મહાન પાપ કરવા જઈ રહ્યા છે -- એ તેમની નિરાશાની અંતિમ અભિવ્યક્તિઓમાંની એક છે, તે પહેલા કે તેઓ પોતાનું ધનુષ નીચે મૂકે અને શ્રીકૃષ્ણનો ઉપદેશ આરંભ થાય.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
ઋષિઓ કહે છે કે અર્જુનની પાપ પ્રત્યેની ઘૃણા અને પોતાના લોકોને હાનિ પહોંચાડવાને બદલે રાજ્ય ત્યજવાની તત્પરતા એક ગહન ધર્મનિષ્ઠ હૃદયને પ્રગટ કરે છે -- અને એ જ નૈતિક સંવેદનશીલતા તેમને ભગવાનના પરમ ઉપદેશને પ્રાપ્ત કરવા યોગ્ય બનાવતી હતી.
મંત્ર
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
અહો બત મહત્પાપં કર્તું વ્યવસિતા વયમ્। યદ્રાજ્યસુખલોભેન હન્તું સ્વજનમુદ્યતાઃ॥
aho bata mahat pāpaṁ kartuṁ vyavasitā vayam yad rājya-sukha-lobhena hantuṁ sva-janam udyatāḥ
અર્થ:અહો! કેટલી ખેદની વાત છે કે અમે એક મહાન પાપ કરવા તૈયાર થઈ ગયા છીએ, જે રાજ્ય-સુખના લોભથી પોતાના જ સ્વજનોને મારવા ઉદ્યત છીએ.
શબ્દ-શબ્દ અર્થ
ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો
ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൪൫ — അഹോ ബത മഹത്പാപമ് પાઠના લાભ
કર્મ કરતા પહેલા પોતાના ઉદ્દેશ્યોના પ્રામાણિક આત્મ-પરીક્ષણને પ્રોત્સાહિત કરે છે
સુખ અને શક્તિના લોભથી પ્રેરિત કર્મો વિરુદ્ધ ચેતવણી આપે છે
અર્જુનની અંતરાત્મા અને પાપ પ્રત્યેની વિમુખતાને પ્રગટ કરે છે
સાંસારિક લાભથી ઉપર ધર્મને તોલવાનું સાધકને યાદ કરાવે છે
નિષ્કામ કર્તવ્ય પર શ્રીકૃષ્ણના ઉપદેશ માટે વિપરીત ભૂમિકા રચે છે
પશ્ચાત્તાપને વિવેક તરફ એક ડગલા તરીકે ચિંતન માટે પ્રેરિત કરે છે
ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൪൫ — അഹോ ബത മഹത്പാപമ് જપ વિધિ
આ શ્લોકનો પાઠ પ્રથમ અધ્યાયના અધ્યયન સમયે કરો, અર્જુનના પશ્ચાત્તાપનો ભાર અનુભવતા જ્યારે તેઓ લોભવશ પાપ કરવા તૈયાર થવા માટે પોતાને ધિક્કારે છે. જીવનના સંઘર્ષોમાં પોતાના ઉદ્દેશ્યો પર પ્રામાણિકતાથી ચિંતન કરો. એ આત્મ-પરીક્ષણ તમને શ્રીકૃષ્ણના ઉપદેશ માટે તૈયાર કરે, જે કર્મને લોભ અને આસક્તિથી ઉપર નિષ્કામ કર્તવ્ય અને ભક્તિના ક્ષેત્રમાં ઉઠાવી દે છે.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൪൫ — അഹോ ബത മഹത്പാപമ് શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ