ധന്വന്തരി സ്തോത്രമ്
ਧਨਵੰਤਰੀ ਸਤੋਤ੍ਰਮ੍ in Malayalam · മലയാളം
നിങ്ങളുടെ ഭാഷ/ലിപിയിൽ വായിക്കൂ
✦ അർഥം
ധന്വന്തരി സ്തോത്രം ഭഗവാന് ധന്വന്തരിയുടെ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധമായ ധ്യാന-ശ്ലോകമാണ്. ധന്വന്തരി ഭഗവാന് വിഷ്ണുവിന്റെ അവതാരം, ദേവന്മാരുടെ വൈദ്യന്, സമുദ്ര മഥന സമയത്ത് അമൃത-കലശവുമായി പ്രകടമായി. ഈ ശ്ലോകം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചതുര്ഭുജ സ്വരൂപത്തെ വര്ണിക്കുന്നു, അതില് അദ്ദേഹം ശംഖ്, ചക്രം, ജലൗക, അമൃത-കലശം ധരിക്കുന്നു, അദ്ദേഹത്തെ സമസ്ത രോഗങ്ങളുടെ വനത്തെ ദഹിപ്പിക്കുന്ന ദാവാഗ്നി എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ആരോഗ്യം, ചികിത്സ, രോഗമുക്തി എന്നിവയ്ക്കായി, വിശേഷിച്ച് ധനതേരസ് (ധന്വന്തരി ജയന്തി) നാളില്, ഇത് പാരായണം ചെയ്യുന്നു.
ഉത്ഭവം & കഥ
Traditional Sanskrit dhyana shloka (Ayurvedic / Vaishnava tradition) · Unknown (traditionally recited in Ayurvedic and Vaishnava lineages) · Ancient / Classical
ധന്വന്തരി ക്ഷീരസാഗരത്തില് (പാല് സമുദ്രം) നിന്ന് സമുദ്ര മഥന സമയത്ത് പ്രകടമായി, അത് ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും നടത്തിയ മഹാ മഥനമായിരുന്നു. ദേവന്മാരുടെ ദിവ്യ വൈദ്യനായി അദ്ദേഹം അമരത്വം നല്കുന്ന അമൃത-കലശം ധരിച്ചു. അദ്ദേഹത്തെ വിഷ്ണുവിന്റെ അംശ-അവതാരമായി കണക്കാക്കുന്നു, ജീവന്റെ ശാസ്ത്രമായ ആയുര്വേദം ഋഷിമാര്ക്കും വൈദ്യന്മാര്ക്കും വെളിപ്പെട്ട ദിവ്യ സ്രോതം അദ്ദേഹമാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആരാധനയുടെ ആരംഭ ധ്യാന രൂപമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ഈ ധ്യാന-ശ്ലോകം, പ്രാര്ഥനയ്ക്ക് മുമ്പ് ഭക്തന്റെ മനസ്സില് അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്വരൂപത്തെ ഉറപ്പിക്കുന്നു.
✦ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ
ധന്വന്തരിയുടെ ശ്രദ്ധാപൂര്ണ ആരാധന അസാധ്യ രോഗങ്ങളെപ്പോലും സുഖപ്പെടുത്തി ആയുസ്സ് വര്ധിപ്പിച്ചുവെന്നതാണ് പാരമ്പര്യ കഥനം. ആയുര്വേദ പരമ്പരകള് പറയുന്നു, ധന്വന്തരിയെ ആവാഹിച്ച് തങ്ങളുടെ ചികിത്സ ആരംഭിച്ച വൈദ്യന്മാരുടെ ഔഷധങ്ങള് അസാധാരണമായി ഫലപ്രദമായി തെളിഞ്ഞുവെന്ന് — ഭഗവാന് തന്നെ തന്റെ കൈകളിലൂടെ ഈ ശ്ലോകത്തില് വര്ണിച്ച 'രോഗങ്ങളുടെ വനത്തെ' ദഹിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ.
മന്ത്രം
ഏതെങ്കിലും വരിയിലോ ▶ ബട്ടണിലോ തൊട്ട് കേൾക്കൂ
ഓം ശങ്ഖം ചക്രം ജലൌകാം ദധദമൃതഘടം ചാരുദോര്ഭിശ്ചതുര്ഭിഃ സൂക്ഷ്മസ്വച്ഛാതിഹൃദ്യാംശുകപരിവിലസന്മൌലിമമ്ഭോജനേത്രമ്। കാലാമ്ഭോദോജ്ജ്വലാങ്ഗം കടിതടവിലസച്ചാരുപീതാമ്ബരാഢ്യം വന്ദേ ധന്വന്തരിം തം നിഖിലഗദവനപ്രൌഢദാവാഗ്നിലീലമ്॥
Om Shankham Chakram Jalaukam Dadhad-Amrita-Ghatam Charu-Dorbhish-Chaturbhih Sukshma-Svacchati-Hridyamshuka-Parivilasan-Maulim-Ambhoja-Netram Kalambhodojjvalangam Kati-Tata-Vilasach-Charu-Pitambar-Adhyam Vande Dhanvantarim Tam Nikhila-Gada-Vana-Praudha-Davagni-Lilam
അർഥം:ഓം. ഞാന് ഭഗവാന് ധന്വന്തരിയെ പ്രണമിക്കുന്നു, അദ്ദേഹം തന്റെ നാലു സുന്ദര കൈകളില് ശംഖ്, ചക്രം, ജലൗക (അട്ട), അമൃത-കലശം എന്നിവ ധരിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശിരസ്സ് അതി സൂക്ഷ്മവും ശുദ്ധവും മനോഹരവുമായ വസ്ത്രത്തിന്റെ കിരീടത്താല് ശോഭിക്കുന്നു, അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേത്രങ്ങള് താമരപോലെയാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തേജോമയ ശരീരം കരിമേഘം പോലെ പ്രകാശിക്കുന്നു, അരക്കെട്ട് സുന്ദരമായ പീതാംബരത്താല് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. അദ്ദേഹം സമസ്ത രോഗങ്ങളുടെ വനത്തെ ദഹിപ്പിക്കുന്ന പ്രചണ്ഡ ദാവാഗ്നിയുടെ ലീല ആടുന്നു.
പദം-പദം അർഥം
ഉച്ചാരണം കേൾക്കാൻ ഏതെങ്കിലും പദത്തിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യൂ
ਧਨਵੰਤਰੀ ਸਤੋਤ੍ਰਮ੍ പാരായണ ഫലങ്ങൾ
ആരോഗ്യം, രോഗമുക്തിക്കായി ദിവ്യ വൈദ്യന് ഭഗവാന് ധന്വന്തരിയെ ആവാഹിക്കുന്നു
ആയുര്വേദ വൈദ്യന്മാരും വിദ്യാര്ഥികളും രോഗികളെ ചികിത്സിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് അല്ലെങ്കില് ഔഷധം പഠിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് പാരമ്പര്യമായി പാരായണം ചെയ്യുന്നു
ശാരീരിക വ്യാധികളുടെ 'വനത്തെ' ദഹിപ്പിക്കുന്ന ദാവാഗ്നി പോലെ പ്രവര്ത്തിക്കുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു
മാനസിക, ശാരീരിക ക്ഷേമം കൊണ്ടുവന്ന് ശരീരത്തിന്റെ രോഗപ്രതിരോധ ശക്തിയെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു
വിശേഷിച്ച് ധനതേരസ് (ധന്വന്തരി ജയന്തി), ദീപാവലിയുടെ ആദ്യ ദിവസം, ഏറ്റവും ശുഭം
ഭക്തനെ അമൃതം — ഓജസ്സ്, അമരത്വത്തിന്റെ അമൃതം — എന്ന വിശ്വസ്രോതവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു
ਧਨਵੰਤਰੀ ਸਤੋਤ੍ਰਮ੍ പാരായണ വിധി
കിഴക്കോട്ടോ വടക്കോട്ടോ തിരിഞ്ഞ് നെയ്യ് വിളക്ക് കത്തിച്ച്, ഭഗവാന് ധന്വന്തരി അമൃത-കലശവുമായി സമുദ്രത്തില് നിന്ന് പ്രകടമാകുന്നതായി സങ്കല്പിക്കുക. ശ്രദ്ധയോടെ സ്തോത്രം പാരായണം ചെയ്യുക, കഴിയുമെങ്കില് 108 തവണ അല്ലെങ്കില് 9 ന്റെ ഗുണിതങ്ങളില്. പല ഭക്തരും ഇത് ധന്വന്തരി മൂല മന്ത്രം 'ഓം നമോ ഭഗവതേ വാസുദേവായ ധന്വന്തരയേ...' യോടൊപ്പം പാരായണം ചെയ്യുന്നു. രോഗിക്കായും ഇത് പാരായണം ചെയ്യാം, ദേവന്റെ മുന്നില് സമര്പ്പിച്ച വെള്ളം പിന്നീട് രോഗിക്ക് പ്രസാദമായി നല്കാം.
പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ
ഇവയും വായിക്കൂ
ॐ
പൂർണ ਧਨਵੰਤਰੀ ਸਤੋਤ੍ਰਮ੍ ശ്ലോകം-ശ്ലോകം അർഥസഹിതം വായിക്കൂ, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ പവിത്ര പാഠങ്ങൾ കാണൂ