ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗଵଦ୍ଗୀତା ୧୭.୧୬ — ମନଃପ୍ରସାଦଃ ସୌମ୍ଯତ୍ଵମ୍
ஸ்ரீமத் பகவத் கீதை 17.16 — மனஃப்ரஸாதஃ ஸௌம்யத்வம் in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ଏହି ସୌମ୍ୟ ଓ ବ୍ୟବହାରିକ ଶ୍ଲୋକରେ ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମନର ତପ (ମାନସ ତପ)ର ସଂଜ୍ଞା ଦିଅନ୍ତି — ମନର ପ୍ରସନ୍ନତା, ସୌମ୍ୟତା, ମୌନ, ଆତ୍ମସଂଯମ ଓ ହୃଦୟ ଶୁଦ୍ଧି। ଶରୀରର କଠୋର ସାଧନାର ବିପରୀତ, ଏହା ଏକ ଆନ୍ତରିକ ପରିଷ୍କାର ଯାହା ଯେକେହି ବିକଶିତ କରିପାରେ। ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନ ପାଇଁ ଏକ ସୁନ୍ଦର ମାର୍ଗଦର୍ଶନ, ଯାହା ଶିଖାଏ ଯେ ପ୍ରକୃତ ତପ ହେଉଛି ନିଜ ଚିନ୍ତା ଓ ଭାବକୁ ଶାନ୍ତି, କରୁଣା ଓ ସ୍ପଷ୍ଟତାରେ ନିରନ୍ତର ଶୁଦ୍ଧ କରିବା।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Bhagavad Gita Chapter 17, Verse 16 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ସପ୍ତଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ, ଶ୍ରଦ୍ଧାତ୍ରୟ ବିଭାଗ ଯୋଗରେ, ତପ (ତପସ୍ୟା)କୁ ଶରୀର, ବାଣୀ ଓ ମନର ତପରେ ବର୍ଗୀକୃତ କରାଯାଏ। ଶାରୀରିକ ଓ ବାଚିକ ତପ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବା ପରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଏଠାରେ ମାନସ ତପର ସଂଜ୍ଞା ଦିଅନ୍ତି — ମନର ପ୍ରସନ୍ନତା, ସୌମ୍ୟତା, ମୌନ, ଆତ୍ମସଂଯମ ଓ ହୃଦୟ ଶୁଦ୍ଧି — ସେହି ଆନ୍ତରିକ ଅନୁଶାସନ ଯାହା ଅବଶିଷ୍ଟକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ମୁକୁଟିତ କରେ।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଗୁରୁମାନେ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଆଡ଼କୁ ଏହି ପ୍ରମାଣ ଭାବେ ସଙ୍କେତ କରନ୍ତି ଯେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ତପ ପାଇଁ କୌଣସି କଠୋର ତପସ୍ୟାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ — କେବଳ ମନର ଧୈର୍ଯ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିଷ୍କାର; ଅନେକ ସାଧକ ସାକ୍ଷ୍ୟ ଦିଅନ୍ତି ଯେ ଶାନ୍ତି, ସୌମ୍ୟତା ଓ ମୌନକୁ ନୀରବରେ ବିକଶିତ କରିବା ସେମାନଙ୍କ ଜୀବନକୁ ଯେକୌଣସି କଠୋର ସାଧନା ଅପେକ୍ଷା ଗଭୀର ଭାବେ ରୂପାନ୍ତରିତ କଲା।
ମନ୍ତ୍ର
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
ମନଃପ୍ରସାଦଃ ସୌମ୍ଯତ୍ଵଂ ମୌନମାତ୍ମଵିନିଗ୍ରହଃ। ଭାଵସଂଶୁଦ୍ଧିରିତ୍ଯେତତ୍ତପୋ ମାନସମୁଚ୍ଯତେ॥
manaḥ-prasādaḥ saumyatvaṁ maunam ātma-vinigrahaḥ bhāva-sanśhuddhir ity etat tapo mānasam uchyate
ଅର୍ଥ:ମନର ପ୍ରସନ୍ନତା, ସୌମ୍ୟତା, ମୌନ, ଆତ୍ମସଂଯମ ଓ ଭାବ ଶୁଦ୍ଧି — ଏହାକୁ ମନର ତପ (ମାନସ ତପ) କୁହାଯାଏ।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
ஸ்ரீமத் பகவத் கீதை 17.16 — மனஃப்ரஸாதஃ ஸௌம்யத்வம் ପାଠର ଲାଭ
ମନର ପ୍ରସନ୍ନତା ଓ ପ୍ରଫୁଲ୍ଲତା (ମନଃପ୍ରସାଦ) ବିକଶିତ କରେ
ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ବ୍ୟବହାରରେ ସୌମ୍ୟତା ଓ ସହୃଦୟତା ବିକଶିତ କରେ
ମୌନ ଓ ଆନ୍ତରିକ ସ୍ଥିରତାର ଅଭ୍ୟାସକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରେ
ଆତ୍ମସଂଯମ ଓ ଚଞ୍ଚଳ ଚିନ୍ତା ଉପରେ ଅଧିକାରକୁ ଦୃଢ଼ କରେ
ନିଜ ଭାବ ଓ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରି ଆନ୍ତରିକ ସ୍ୱଭାବକୁ ପରିଷ୍କୃତ କରେ
ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ସୁଲଭ, ତପର ଏକ ବ୍ୟବହାରିକ ଦୈନନ୍ଦିନ ରୂପ ପ୍ରଦାନ କରେ
ஸ்ரீமத் பகவத் கீதை 17.16 — மனஃப்ரஸாதஃ ஸௌம்யத்வம் ପାଠ ବିଧି
ଏହି ଶ୍ଲୋକକୁ ପ୍ରତି ସକାଳେ ଦିନର ରୂପରେଖା ଭାବେ ଜପ କରନ୍ତୁ, ଏହାର ପାଞ୍ଚ ଗୁଣ — ପ୍ରସନ୍ନତା, ସୌମ୍ୟତା, ମୌନ, ଆତ୍ମସଂଯମ, ହୃଦୟ ଶୁଦ୍ଧି — କୁ ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ କରି କୋମଳ ସଂକଳ୍ପ ଭାବେ ନିଅନ୍ତୁ। ଏହାକୁ ଆପଣଙ୍କ ମନକୁ ହିଁ ତପର ଅର୍ପଣ କରିବାକୁ ଦିଅନ୍ତୁ, ଆପଣଙ୍କ ଚିନ୍ତା ଓ ଭାବକୁ ଶାନ୍ତି ଓ କରୁଣାରେ ପରିଷ୍କୃତ କରନ୍ତୁ। ଦିନସାରା ଏହା ଆଡ଼କୁ ଫେରିବା ମନକୁ ସ୍ଥିର ଓ ହୃଦୟକୁ କୋମଳ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ ஸ்ரீமத் பகவத் கீதை 17.16 — மனஃப்ரஸாதஃ ஸௌம்யத்வம் ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ