പ്രാണായാമ മന്ത്ര
ప్రాణాయామ మంత్రం (వ్యాహృతులు, శిరస్సుతో గాయత్రి) in Malayalam · മലയാളം
നിങ്ങളുടെ ഭാഷ/ലിപിയിൽ വായിക്കൂ
✦ അർഥം
ഇത് ഗായത്രീ മന്ത്രം അതിന്റെ പൂർണ ആചാര രൂപത്തിൽ ചൊല്ലുന്നതാണ് — ആദ്യം ഏഴു വ്യാഹൃതികൾ (ഭൂഃ മുതൽ സത്യം വരെ, ഏഴു ലോകങ്ങളുടെ പേരുകൾ) പിന്നെ ഗായത്രീ-ശിരസ്സ് ('ആപോ ജ്യോതി…'). ഇത് നിത്യ സന്ധ്യാവന്ദനത്തിൽ പ്രാണായാമ സമയത്ത് ഉപയോഗിക്കുന്നു: സാധകൻ പൂരക, കുംഭക, രേചകങ്ങളിലൂടെ ശ്വാസം നിയന്ത്രിച്ച് ഇത് ഒരുവട്ടം മാനസികമായി ജപിക്കുന്നു. ഇതിന്റെ ഉച്ചാരണം ശ്വാസം, മനസ്സ്, പ്രപഞ്ചം എന്നിവയെ ദിവ്യ സൗര-ജ്യോതി ധ്യാനത്തിൽ ഏകീകരിക്കുന്നു.
ഉത്ഭവം & കഥ
Yajurveda / Taittiriya tradition (Sandhyavandana ritual); Gayatri verse from Rigveda 3.62.10 · Sage Vishvamitra (the Gayatri verse); the Vyahritis and Shiras from Vedic ritual · Vedic
കേന്ദ്ര ശ്ലോകം പ്രസിദ്ധമായ ഗായത്രീ മന്ത്രമാണ്, ഇത് ഋഗ്വേദത്തിൽ ഋഷി വിശ്വാമിത്രന് വെളിപ്പെട്ടു. ത്രികാല സന്ധ്യാവന്ദനത്തിൽ ആചാര ഉപയോഗത്തിനായി വൈദിക പാരമ്പര്യം ഇതിനെ ഏഴു വ്യാഹൃതികളാൽ ചുറ്റുന്നു — തൈത്തിരീയ ആരണ്യകം പറയുന്നതുപോലെ പ്രജാപതി ലോകങ്ങളിൽ ധ്യാനിച്ചപ്പോൾ ഇവ ജനിച്ചു — ഒപ്പം ഇതിനെ ഗായത്രീ-ശിരസ്സുകൊണ്ട് കിരീടമണിയിക്കുന്നു. ഈ പൂർണ രൂപത്തിൽ തന്നെ ഇത് പ്രാണായാമ മന്ത്രമായി, നിയന്ത്രിത ശ്വാസത്തെ സവിതാവിന്റെ ജ്യോതി ധ്യാനവുമായി ചേർത്ത് ഓരോ ബ്രാഹ്മണന്റെയും ദിവസം ആരംഭിക്കുന്നു.
✦ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ
ഈ മന്ത്രത്തോടെ ചെയ്യുന്ന പ്രാണായാമം ശ്വാസത്തിന്റെയും ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെയും അശുദ്ധികളെ അഗ്നി സ്വർണത്തെ ശുദ്ധമാക്കുന്നതുപോലെ ദഹിപ്പിക്കുന്നുവെന്ന് പാരമ്പര്യമായി വിശ്വസിക്കുന്നു; വ്യാഹൃതികളും പ്രണവവും ചേർന്ന പ്രാണായാമം ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ പാപങ്ങളെ ദഹിപ്പിക്കുന്നുവെന്ന് മനുസ്മൃതി പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. ഗായത്രിയിൽ ശ്വാസം സ്ഥിരപ്പെടുത്തുന്നവൻ ഹൃദയത്തിൽ ആന്തരിക സൗര-ജ്യോതിയുടെ ഉദയം കാണുന്നുവെന്ന് ഋഷിമാർ പറയുന്നു.
മന്ത്രം
ഏതെങ്കിലും വരിയിലോ ▶ ബട്ടണിലോ തൊട്ട് കേൾക്കൂ
ഓം ഭൂഃ। ഓം ഭുവഃ। ഓം സുവഃ। ഓം മഹഃ। ഓം ജനഃ। ഓം തപഃ। ഓം സത്യമ്। ഓം തത്സവിതുര്വരേണ്യം ഭര്ഗോ ദേവസ്യ ധീമഹി। ധിയോ യോ നഃ പ്രചോദയാത്॥ ഓം ആപോ ജ്യോതീ രസോഽമൃതം ബ്രഹ്മ ഭൂര്ഭുവഃസുവരോമ്॥
Om Bhuh. Om Bhuvah. Om Suvah. Om Mahah. Om Janah. Om Tapah. Om Satyam. Om Tat-Savitur Varenyam Bhargo Devasya Dhimahi. Dhiyo Yo Nah Prachodayat. Om Apo Jyoti Raso-mritam Brahma Bhur-Bhuvah-Suvar-Om.
അർഥം:ഓം, ഭൂമി. ഓം, അന്തരിക്ഷം. ഓം, സ്വർഗം. ഓം, മഹർലോകം. ഓം, ജനലോകം. ഓം, തപോലോകം. ഓം, സത്യലോകം. ആ പരമ വരണീയമായ, ദിവ്യമായ, പാപനാശകമായ സവിതാവിന്റെ (സൂര്യദേവന്റെ) തേജസ്സിനെ നാം ധ്യാനിക്കുന്നു; അവൻ നമ്മുടെ ബുദ്ധിയെ പ്രേരിപ്പിച്ച് പ്രകാശിപ്പിക്കട്ടെ. ഓം — ജലം, ജ്യോതി, രസം, അമൃതം, ബ്രഹ്മം — ഭൂഃ, ഭുവഃ, സുവഃ, ഓംകൊണ്ട് മുദ്രിതം. (ഏഴു വ്യാഹൃതികൾ ഏഴു ലോകങ്ങളുടെ പേരുകൾ; മധ്യവരി ഗായത്രീ മന്ത്രം; അവസാന വരി അതിന്റെ 'ശിരസ്സ്' അഥവാ കിരീടം, ആചാര പ്രാണായാമ സമയത്ത് ചൊല്ലുന്നത്.)
പദം-പദം അർഥം
ഉച്ചാരണം കേൾക്കാൻ ഏതെങ്കിലും പദത്തിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യൂ
ప్రాణాయామ మంత్రం (వ్యాహృతులు, శిరస్సుతో గాయత్రి) പാരായണ ഫലങ്ങൾ
നിത്യ സന്ധ്യാവന്ദന ആചാരത്തിൽ പ്രാണായാമത്തിന് നിർദേശിക്കപ്പെട്ട മന്ത്രം
ശ്വാസ-നിയന്ത്രണത്തെ ഗായത്രി ധ്യാനവുമായി ചേർക്കുന്നു, ശരീരവും മനസ്സും ഒരുമിച്ച് സ്ഥിരപ്പെടുത്തുന്നു
ഏഴു വ്യാഹൃതികൾ ഏഴു ലോകങ്ങളെ പവിത്രമാക്കുന്നു, ഭൂമിയിൽ നിന്ന് സത്യലോകം വരെ അവബോധം വികസിപ്പിക്കുന്നു
ബുദ്ധിയെ ശുദ്ധമാക്കി പ്രേരിപ്പിക്കാൻ സവിതാവിന്റെ പ്രകാശക കൃപയെ ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു (പ്രചോദയാത്)
ശിരസ്സ് ('ആപോ ജ്യോതി…') ജലം, ജ്യോതി, രസം, അമൃതം, ബ്രഹ്മം എന്നിവയുടെ ഏകത്വം ഉറപ്പിക്കുന്നു
ജപം, പൂജ അല്ലെങ്കിൽ ധ്യാനത്തിന് മുമ്പ് ശാന്തി, ഏകാഗ്രത, പ്രാണിക സന്തുലനം വളർത്തുന്നു
ప్రాణాయామ మంత్రం (వ్యాహృతులు, శిరస్సుతో గాయత్రి) പാരായണ വിധി
കിഴക്ക് (അല്ലെങ്കിൽ വടക്ക്) അഭിമുഖമായി നിവർന്നിരിക്കുക. തള്ളവിരൽകൊണ്ട് വലത് മൂക്ക് അടച്ച്, ഇടത്തിലൂടെ പതുക്കെ ശ്വാസമെടുക്കുക (പൂരകം), മന്ത്രം മുഴുവൻ ഒരുവട്ടം മാനസികമായി ജപിച്ച്. രണ്ട് മൂക്കും അടച്ച് ശ്വാസം പിടിക്കുക (കുംഭകം), രണ്ടാംവട്ടം ജപിച്ച്. പിന്നെ വലത് മൂക്കിലൂടെ വിടുക (രേചകം), മൂന്നാംവട്ടം ജപിച്ച്. ഇത് പ്രാണായാമത്തിന്റെ ഒരു ചുറ്റ്; സാധാരണയായി മൂന്ന് ചുറ്റുകൾ ചെയ്യുന്നു. നട്ടെല്ല് നേരെ വെച്ച്, മനസ്സ് സവിതാവിന്റെ സൗര-ജ്യോതിയിൽ ഉറപ്പിക്കുക.
പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ
ഇവയും വായിക്കൂ
ॐ
പൂർണ ప్రాణాయామ మంత్రం (వ్యాహృతులు, శిరస్సుతో గాయత్రి) ശ്ലോകം-ശ്ലോകം അർഥസഹിതം വായിക്കൂ, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ പവിത്ര പാഠങ്ങൾ കാണൂ