ધન્વન્તરિ અષ્ટોત્તર શતનામાવલી
Dhanvantari Ashtottara Shatanamavali in Gujarati · ગુજરાતી
તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો
✦ અર્થ
ધન્વંતરિ અષ્ટોત્તર શતનામાવલી ભગવાન ધન્વંતરિના ૧૦૮ નામોની માળા છે — દેવોના વૈદ્ય અને વિષ્ણુના અવતાર, જે ક્ષીરસાગરમાંથી અમૃત-કલશ લઈને પ્રગટ થયા. દરેક નામ 'ૐ' અને 'નમઃ' સહિત આરોગ્ય, રોગનિવૃત્તિ અને કલ્યાણ માટે જપાય છે, વિશેષતઃ ધનતેરસને.
ઉત્પત્તિ અને કથા
Traditional · Traditional · Classical
ધન્વંતરિ અષ્ટોત્તર શતનામાવલી ભગવાન ધન્વંતરિના ૧૦૮ નામોની એક પરંપરાગત માળા છે. તેઓ દેવોના વૈદ્ય અને વિષ્ણુના અવતાર છે, જે ક્ષીરસાગરના મંથનમાંથી અમૃત-કલશ લઈને પ્રગટ થયા. તેઓ આયુર્વેદ અને આરોગ્યના દેવ મનાય છે. દરેક નામ 'ૐ' અને 'નમઃ' સહિત આરોગ્ય, રોગનિવૃત્તિ અને કલ્યાણ માટે જપાય છે, વિશેષતઃ ધનતેરસને.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
કહેવાય છે કે સાચા અને ભક્તિપૂર્ણ હૃદયથી ધન્વંતરિના ૧૦૮ નામો — દરેક નામ પર એક પુષ્પ સહિત — અર્પણ કરવા એ દિવ્યની ચિરસ્થાયી કૃપાને આકર્ષવા સમાન છે, જે પ્રેમથી પોકારનારાઓને ક્યારેય તજતી નથી.
મંત્ર
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
ૐ ધન્વન્તરયે નમઃ ૐ સુધાપૂર્ણકલશાઢ્યકરાય નમઃ ૐ હરયે નમઃ ૐ જરામૃતિત્રસ્તદેવપ્રાર્થનાસાધકાય નમઃ ૐ પ્રભવે નમઃ ૐ નિર્વિકલ્પાય નમઃ ૐ નિસ્સમાનાય નમઃ ૐ મન્દસ્મિતમુખામ્બુજાય નમઃ ૐ આઞ્જનેયપ્રાપિતાદ્રયે નમઃ ૐ પાર્શ્વસ્થવિનતાસુતાય નમઃ ૐ નિમગ્નમન્દરધરાય નમઃ ૐ કૂર્મરૂપિણે નમઃ ૐ બૃહત્તનવે નમઃ ૐ નીલકુઞ્ચિતકેશાન્તાય નમઃ ૐ પરમાદ્ભુતરૂપધૃતે નમઃ ૐ કટાક્ષવીક્ષણાશ્વસ્તવાસુકયે નમઃ ૐ સિંહવિક્રમાય નમઃ ૐ સ્મર્તૃહૃદ્રોગહરણાય નમઃ ૐ મહાવિષ્ણ્વંશસમ્ભવાય નમઃ ૐ પ્રેક્ષણીયોત્પલશ્યામાય નમઃ ૐ આયુર્વેદાધિદૈવતાય નમઃ ૐ ભેષજગ્રહણાનેહસ્સ્મરણીયપદામ્બુજાય નમઃ ૐ નવયૌવનસમ્પન્નાય નમઃ ૐ કિરીટાન્વિતમસ્તકાય નમઃ ૐ નક્રકુણ્ડલસંશોભિશ્રવણદ્વયશષ્કુલયે નમઃ ૐ દીર્ઘપીવરદોર્દણ્ડાય નમઃ ૐ કમ્બુગ્રીવાય નમઃ ૐ અમ્બુજેક્ષણાય નમઃ ૐ ચતુર્ભુજાય નમઃ ૐ શઙ્ખધરાય નમઃ ૐ ચક્રહસ્તાય નમઃ ૐ વરપ્રદાય નમઃ ૐ સુધાપાત્રે પરિલસદામ્રપત્રલસત્કરાય નમઃ ૐ શતપદ્યાઢ્યહસ્તાય નમઃ ૐ કસ્તૂરીતિલકાઞ્ચિતાય નમઃ ૐ સુકપોલાય નમઃ ૐ સુનાસાય નમઃ ૐ સુન્દરભ્રૂલતાઞ્ચિતાય નમઃ ૐ સ્વઙ્ગુલીતલશોભાઢ્યાય નમઃ ૐ ગૂઢજત્રવે નમઃ ૐ મહાહનવે નમઃ ૐ દિવ્યાઙ્ગદલસદ્બાહવે નમઃ ૐ કેયૂરપરિશોભિતાય નમઃ ૐ વિચિત્રરત્નખચિતવલયદ્વયશોભિતાય નમઃ ૐ સમોલ્લસત્સુજાતાંસાય નમઃ ૐ અઙ્ગુલીયવિભૂષિતાય નમઃ ૐ સુધાગન્ધરસાસ્વાદમિલદ્ભૃઙ્ગમનોહરાય નમઃ ૐ લક્ષ્મીસમર્પિતોત્ફુલ્લકઞ્જમાલાલસદ્ગલાય નમઃ ૐ લક્ષ્મીશોભિતવક્ષસ્કાય નમઃ ૐ વનમાલાવિરાજિતાય નમઃ ૐ નવરત્નમણીક્લૃપ્તહારશોભિતકન્ધરાય નમઃ ૐ હીરનક્ષત્રમાલાદિશોભારઞ્જિતદિઙ્મુખાય નમઃ ૐ વિરજોઽમ્બરસંવીતાય નમઃ ૐ વિશાલોરસે નમઃ ૐ પૃથુશ્રવસે નમઃ ૐ નિમ્નનાભયે નમઃ ૐ સૂક્ષ્મમધ્યાય નમઃ ૐ સ્થૂલજઙ્ઘાય નમઃ ૐ નિરઞ્જનાય નમઃ ૐ સુલક્ષણપદાઙ્ગુષ્ઠાય નમઃ ૐ સર્વસામુદ્રિકાન્વિતાય નમઃ ૐ અલક્તકારક્તપાદાય નમઃ ૐ મૂર્તિમદ્વાર્ધિપૂજિતાય નમઃ ૐ સુધાર્થાન્યોન્યસંયુધ્યદ્દેવદૈતેયસાન્ત્વનાય નમઃ ૐ કોટિમન્મથસઙ્કાશાય નમઃ ૐ સર્વાવયવસુન્દરાય નમઃ ૐ અમૃતાસ્વાદનોદ્યુક્તદેવસઙ્ઘાપરિષ્ટુતાય નમઃ ૐ પુષ્પવર્ષણસંયુક્તગન્ધર્વકુલસેવિતાય નમઃ ૐ શઙ્ખતૂર્યમૃદઙ્ગાદિસુવાદિત્રાપ્સરોવૃતાય નમઃ ૐ વિષ્વક્સેનાદિયુક્પાર્શ્વાય નમઃ ૐ સનકાદિમુનિસ્તુતાય નમઃ ૐ સાશ્ચર્યસસ્મિતચતુર્મુખનેત્રસમીક્ષિતાય નમઃ ૐ સાશઙ્કસમ્ભ્રમદિતિદનુવંશ્યસમીડિતાય નમઃ ૐ નમનોન્મુખદેવાદિમૌલિરત્નલસત્પદાય નમઃ ૐ દિવ્યતેજઃપુઞ્જરૂપાય નમઃ ૐ સર્વદેવહિતોત્સુકાય નમઃ ૐ સ્વનિર્ગમક્ષુબ્ધદુગ્ધવારાશયે નમઃ ૐ દુન્દુભિસ્વનાય નમઃ ૐ ગન્ધર્વગીતાપદાનશ્રવણોત્કમહામનસે નમઃ ૐ નિષ્કિઞ્ચનજનપ્રીતાય નમઃ ૐ ભવસમ્પ્રાપ્તરોગહૃતે નમઃ ૐ અન્તર્હિતસુધાપાત્રાય નમઃ ૐ મહાત્મને નમઃ ૐ માયિકાગ્રણ્યૈ નમઃ ૐ ક્ષણાર્ધમોહિનીરૂપાય નમઃ ૐ સર્વસ્ત્રીશુભલક્ષણાય નમઃ ૐ મદમત્તેભગમનાય નમઃ ૐ સર્વલોકવિમોહનાય નમઃ ૐ સ્રંસન્નીવીગ્રન્થિબન્ધાસક્તદિવ્યકરાઙ્ગુલયે નમઃ ૐ રત્નદર્વીલસદ્ધસ્તાય નમઃ ૐ દેવદૈત્યવિભાગકૃતે નમઃ ૐ સઙ્ખ્યાતદેવતાન્યાસાય નમઃ ૐ દૈત્યદાનવવઞ્ચકાય નમઃ ૐ દેવામૃતપ્રદાત્રે નમઃ ૐ પરિવેષણહૃષ્ટધિયે નમઃ ૐ ઉન્મુખોન્મુખદૈત્યેન્દ્રદન્તપઙ્ક્તિવિભાજકાય નમઃ ૐ પુષ્પવત્સુવિનિર્દિષ્ટરાહુરક્ષઃશિરોહરાય નમઃ ૐ રાહુકેતુગ્રહસ્થાનપશ્ચાદ્ગતિવિધાયકાય નમઃ ૐ અમૃતાલાભનિર્વિણ્ણયુધ્યદ્દેવારિસૂદનાય નમઃ ૐ ગરુત્મદ્વાહનારૂઢાય નમઃ ૐ સર્વેશસ્તોત્રસંયુતાય નમઃ ૐ સ્વસ્વાધિકારસન્તુષ્ટશક્રવહ્ન્યાદિપૂજિતાય નમઃ ૐ મોહિનીદર્શનાયાતસ્થાણુચિત્તવિમોહકાય નમઃ ૐ વેદાન્તવેદ્યમહિમ્ને નમઃ ૐ સર્વલોકૈકરક્ષકાય નમઃ ૐ રાજરાજપ્રપૂજ્યાઙ્ઘ્રયે નમઃ ૐ ચિન્તિતાર્થપ્રદાયકાય નમઃ
oṃ dhanvantaraye namaḥ oṃ sudhāpūrṇakalaśāḍhyakarāya namaḥ oṃ haraye namaḥ oṃ jarāmṛtitrastadevaprārthanāsādhakāya namaḥ oṃ prabhave namaḥ oṃ nirvikalpāya namaḥ oṃ nissamānāya namaḥ oṃ mandasmitamukhāmbujāya namaḥ oṃ āñjaneyaprāpitādraye namaḥ oṃ pārśvasthavinatāsutāya namaḥ oṃ nimagnamandaradharāya namaḥ oṃ kūrmarūpiṇe namaḥ oṃ bṛhattanave namaḥ oṃ nīlakuñcitakeśāntāya namaḥ oṃ paramādbhutarūpadhṛte namaḥ oṃ kaṭākṣavīkṣaṇāśvastavāsukaye namaḥ oṃ siṃhavikramāya namaḥ oṃ smartṛhṛdrogaharaṇāya namaḥ oṃ mahāviṣṇvaṃśasambhavāya namaḥ oṃ prekṣaṇīyotpalaśyāmāya namaḥ oṃ āyurvedādhidaivatāya namaḥ oṃ bheṣajagrahaṇānehassmaraṇīyapadāmbujāya namaḥ oṃ navayauvanasampannāya namaḥ oṃ kirīṭānvitamastakāya namaḥ oṃ nakrakuṇḍalasaṃśobhiśravaṇadvayaśaṣkulaye namaḥ oṃ dīrghapīvaradordaṇḍāya namaḥ oṃ kambugrīvāya namaḥ oṃ ambujekṣaṇāya namaḥ oṃ caturbhujāya namaḥ oṃ śaṅkhadharāya namaḥ oṃ cakrahastāya namaḥ oṃ varapradāya namaḥ oṃ sudhāpātre parilasadāmrapatralasatkarāya namaḥ oṃ śatapadyāḍhyahastāya namaḥ oṃ kastūrītilakāñcitāya namaḥ oṃ sukapolāya namaḥ oṃ sunāsāya namaḥ oṃ sundarabhrūlatāñcitāya namaḥ oṃ svaṅgulītalaśobhāḍhyāya namaḥ oṃ gūḍhajatrave namaḥ oṃ mahāhanave namaḥ oṃ divyāṅgadalasadbāhave namaḥ oṃ keyūrapariśobhitāya namaḥ oṃ vicitraratnakhacitavalayadvayaśobhitāya namaḥ oṃ samollasatsujātāṃsāya namaḥ oṃ aṅgulīyavibhūṣitāya namaḥ oṃ sudhāgandharasāsvādamiladbhṛṅgamanoharāya namaḥ oṃ lakṣmīsamarpitotphullakañjamālālasadgalāya namaḥ oṃ lakṣmīśobhitavakṣaskāya namaḥ oṃ vanamālāvirājitāya namaḥ oṃ navaratnamaṇīklṛptahāraśobhitakandharāya namaḥ oṃ hīranakṣatramālādiśobhārañjitadiṅmukhāya namaḥ oṃ virajo'mbarasaṃvītāya namaḥ oṃ viśālorase namaḥ oṃ pṛthuśravase namaḥ oṃ nimnanābhaye namaḥ oṃ sūkṣmamadhyāya namaḥ oṃ sthūlajaṅghāya namaḥ oṃ nirañjanāya namaḥ oṃ sulakṣaṇapadāṅguṣṭhāya namaḥ oṃ sarvasāmudrikānvitāya namaḥ oṃ alaktakāraktapādāya namaḥ oṃ mūrtimadvārdhipūjitāya namaḥ oṃ sudhārthānyonyasaṃyudhyaddevadaiteyasāntvanāya namaḥ oṃ koṭimanmathasaṅkāśāya namaḥ oṃ sarvāvayavasundarāya namaḥ oṃ amṛtāsvādanodyuktadevasaṅghāpariṣṭutāya namaḥ oṃ puṣpavarṣaṇasaṃyuktagandharvakulasevitāya namaḥ oṃ śaṅkhatūryamṛdaṅgādisuvāditrāpsarovṛtāya namaḥ oṃ viṣvaksenādiyukpārśvāya namaḥ oṃ sanakādimunistutāya namaḥ oṃ sāścaryasasmitacaturmukhanetrasamīkṣitāya namaḥ oṃ sāśaṅkasambhramaditidanuvaṃśyasamīḍitāya namaḥ oṃ namanonmukhadevādimauliratnalasatpadāya namaḥ oṃ divyatejaḥpuñjarūpāya namaḥ oṃ sarvadevahitotsukāya namaḥ oṃ svanirgamakṣubdhadugdhavārāśaye namaḥ oṃ dundubhisvanāya namaḥ oṃ gandharvagītāpadānaśravaṇotkamahāmanase namaḥ oṃ niṣkiñcanajanaprītāya namaḥ oṃ bhavasamprāptarogahṛte namaḥ oṃ antarhitasudhāpātrāya namaḥ oṃ mahātmane namaḥ oṃ māyikāgraṇyai namaḥ oṃ kṣaṇārdhamohinīrūpāya namaḥ oṃ sarvastrīśubhalakṣaṇāya namaḥ oṃ madamattebhagamanāya namaḥ oṃ sarvalokavimohanāya namaḥ oṃ sraṃsannīvīgranthibandhāsaktadivyakarāṅgulaye namaḥ oṃ ratnadarvīlasaddhastāya namaḥ oṃ devadaityavibhāgakṛte namaḥ oṃ saṅkhyātadevatānyāsāya namaḥ oṃ daityadānavavañcakāya namaḥ oṃ devāmṛtapradātre namaḥ oṃ pariveṣaṇahṛṣṭadhiye namaḥ oṃ unmukhonmukhadaityendradantapaṅktivibhājakāya namaḥ oṃ puṣpavatsuvinirdiṣṭarāhurakṣaḥśiroharāya namaḥ oṃ rāhuketugrahasthānapaścādgatividhāyakāya namaḥ oṃ amṛtālābhanirviṇṇayudhyaddevārisūdanāya namaḥ oṃ garutmadvāhanārūḍhāya namaḥ oṃ sarveśastotrasaṃyutāya namaḥ oṃ svasvādhikārasantuṣṭaśakravahnyādipūjitāya namaḥ oṃ mohinīdarśanāyātasthāṇucittavimohakāya namaḥ oṃ vedāntavedyamahimne namaḥ oṃ sarvalokaikarakṣakāya namaḥ oṃ rājarājaprapūjyāṅghraye namaḥ oṃ cintitārthapradāyakāya namaḥ
અર્થ:ભગવાન ધન્વંતરિના ૧૦૮ નામ — દેવોના વૈદ્ય અને વિષ્ણુના અવતાર, જે ક્ષીરસાગરમાંથી અમૃત-કલશ લઈને પ્રગટ થયા, આયુર્વેદ અને આરોગ્યના દેવ — પ્રત્યેક નામ "ૐ" અને "નમઃ" સાથે, આરોગ્ય, રોગ-નિવૃત્તિ અને કલ્યાણ માટે જપાય છે, વિશેષતઃ ધનતેરસને.
Dhanvantari Ashtottara Shatanamavali પાઠના લાભ
ધન્વંતરિના ૧૦૮ નામો (અષ્ટોત્તર શતનામાવલી) નો જપ દેવતાની દિવ્ય કૃપા, આશીર્વાદ અને રક્ષાનું આહ્વાન કરે છે.
દરેક નામ એક પવિત્ર ગુણ પરનું ધ્યાન છે; બધાં ૧૦૮ નામોનો શ્રદ્ધાથી પાઠ મનને શુદ્ધ કરે છે અને સાચી પ્રાર્થનાઓ પૂર્ણ કરે છે.
પરંપરાગત રીતે અર્ચના રૂપે અર્પણ — એક-એક નામ સાથે પુષ્પ કે કુમકુમ — વિશેષતઃ આરોગ્ય માટે અને ધનતેરસને.
ધનતેરસ (ધન્વંતરિ જયંતી) ને સૌથી શુભ; શ્રદ્ધાથી નિત્ય પાઠ માટે યોગ્ય.
Dhanvantari Ashtottara Shatanamavali જપ વિધિ
સ્નાન કરી પૂર્વ કે ઉત્તર દિશા તરફ મુખ રાખીને દેવતાના ચિત્ર સામે બેસો. દરેક નામને 'ૐ' થી શરૂ કરી 'નમઃ' પર સમાપ્ત કરતાં પાઠ કરો, અને દરેક નામ પર ચરણોમાં એક પુષ્પ, તુલસીદલ કે ચપટી કુમકુમ અર્પણ કરો (અર્ચના). ૧૦૮ નામોની સંપૂર્ણ માળા નિત્ય, અથવા વિશેષતઃ આરોગ્ય માટે અને ધનતેરસ (ધન્વંતરિ જયંતી) ને જપી શકાય.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ Dhanvantari Ashtottara Shatanamavali શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ