અથાતો ભક્તિં વ્યાખ્યાસ્યામઃ
अथातो भक्तिं व्याख्यास्यामः in Gujarati · ગુજરાતી
તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો
✦ અર્થ
આ નારદ ભક્તિ સૂત્રનું પ્રથમ સૂત્ર છે, જે પ્રેમમય ભક્તિના માર્ગનો આધારભૂત ગ્રંથ છે અને દેવર્ષિ નારદને પ્રદાન કરાય છે. બ્રહ્મસૂત્ર વગેરે શાસ્ત્રોના પ્રસિદ્ધ આરંભની જેમ આ પણ 'અથાતઃ' એટલે કે 'હવે, તેથી' થી શરૂ થાય છે, એ ઘોષણા કરતાં કે અધિકારી સાધક માટે હવે ભક્તિના પરમ માર્ગના વ્યાખ્યાનનો સમય આવી ગયો છે. પછીના બે સૂત્રો તરત જ તેનો સાર આપી દે છે — ભક્તિ ઈશ્વર પ્રત્યે પરમ પ્રેમ (પરમ-પ્રેમ) ના સ્વરૂપવાળી છે, અને તે અમર, અવિનાશી આનંદ (અમૃત) ના સ્વરૂપવાળી છે. મળીને તેઓ સંપૂર્ણ ગ્રંથનો વિષય — ભક્તિ, એટલે ઈશ્વર-પ્રેમ — ઘોષિત કરી દે છે.
ઉત્પત્તિ અને કથા
Narada Bhakti Sutra, Sutra 1 · Attributed to Devarshi Narada · Ancient (classical period of the Bhakti tradition)
નારદ ભક્તિ સૂત્ર, મહાન દાર્શનિક ગ્રંથોની જેમ, 'અથ અતઃ' — 'હવે, તેથી' — શબ્દોથી શરૂ થાય છે. (પરંપરામાં) એ સ્થાપિત કર્યા પછી કે સાધક નિમ્ન પ્રવૃત્તિઓથી વિમુખ થઈ પરમ માટે તૈયાર છે, ઋષિ નારદ ઘોષણા કરે છે કે તેઓ હવે ભક્તિ — પ્રભુ પ્રત્યે પ્રેમમય ભક્તિનો માર્ગ — નું વ્યાખ્યાન કરશે. આ એક જ ઉદ્ઘાટન સૂત્ર સંપૂર્ણ ગ્રંથનો વિષય નક્કી કરી દે છે, જે આગળ જતાં ભક્તિને પરમ પ્રેમના સ્વરૂપ રૂપે વ્યાખ્યાયિત કરે છે અને તેને એ સાધન દર્શાવે છે જેનાથી મનુષ્ય પૂર્ણ, અમર અને પરમ તૃપ્ત બને છે.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
પરંપરા કહે છે કે નારદે સ્વયં પ્રભુના આવા જ એકનિષ્ઠ પ્રેમ દ્વારા ભક્તોમાં અગ્રણીનું પોતાનું ઉચ્ચ પદ પ્રાપ્ત કર્યું, અને એ કે આ સૂત્રથી સાચા ભાવમાં ભક્તિનું અધ્યયન માત્ર શરૂ કરવું જ હૃદયને ઈશ્વર તરફ વાળી દે છે અને તેને આગળના સૂત્રોમાં વર્ણવેલા આનંદ માટે પરિપક્વ કરવા લાગે છે.
મંત્ર
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
અથાતો ભક્તિં વ્યાખ્યાસ્યામઃ ॥ ૧ ॥ સા ત્વસ્મિન્ પરમપ્રેમરૂપા ॥ ૨ ॥ અમૃતસ્વરૂપા ચ ॥ ૩ ॥
athāto bhaktiṃ vyākhyāsyāmaḥ (1) sā tv asmin parama-prema-rūpā (2) amṛta-svarūpā ca (3)
અર્થ:હવે, તેથી, અમે ભક્તિનું (સ્વરૂપનું) વ્યાખ્યાન કરીશું. (૧) તે (ભક્તિ) તેમના (ભગવાન) પ્રત્યે પરમ પ્રેમના સ્વરૂપવાળી છે. (૨) અને તે અમૃત-સ્વરૂપા (અમરતા અને આનંદના સ્વરૂપવાળી) છે. (૩)
શબ્દ-શબ્દ અર્થ
ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો
अथातो भक्तिं व्याख्यास्यामः પાઠના લાભ
નારદ ભક્તિ સૂત્રનું ઉદ્ઘાટન કરે છે, જે પ્રેમમય ભક્તિ (ભક્તિ યોગ) ના માર્ગનું સર્વોચ્ચ શાસ્ત્ર છે.
મંગળ-શબ્દ 'અથ' (હવે) સ્વયં જ આશીર્વાદ મનાય છે, જે સાધકની આધ્યાત્મિક તત્પરતાના ઉદયને સૂચવે છે.
સ્થાપિત કરે છે કે ભક્તિ બ્રહ્મ-જિજ્ઞાસા સમાન જ એક યોગ્ય અને પૂર્ણ જિજ્ઞાસાનો વિષય છે.
નારદ ભક્તિ સૂત્રના અધ્યયન કે પાઠ પૂર્વે પવિત્ર આરંભ રૂપે જપાય છે.
ભક્તને સ્મરણ કરાવે છે કે પ્રેમના માર્ગને કેવળ અનુભવ જ નહીં, શીખવો અને જીવવો પણ જોઈએ.
ગહન ઉપદેશ ઊઘડ્યા પૂર્વે હૃદય અને મનને ભક્તિના ભાવમાં સ્થાપિત કરે છે.
अथातो भक्तिं व्याख्यास्यामः જપ વિધિ
આ આરંભિક સૂત્રનો ધીમે અને શ્રદ્ધાપૂર્વક પાઠ કરો, તેને ભક્તિના ઉપદેશમાં પ્રવેશનું દ્વાર માનતાં. 'અથ' (હવે) શબ્દ પર થોભો, એ અનુભવતાં કે આ જ ક્ષણ પ્રેમના માર્ગને ગ્રહણ કરવાનો મંગળ સમય છે. પછી તેના પછી આવતાં સૂત્રો સાથે આગળ વધો જે ભક્તિના સ્વરૂપને વ્યાખ્યાયિત કરે છે. તેને પારંપરિક રીતે સંપૂર્ણ નારદ ભક્તિ સૂત્રના અધ્યયનના આરંભની મંગળ-સ્તુતિ રૂપે જપાય છે.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ अथातो भक्तिं व्याख्यास्यामः શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ