ਲਿਂਗਾष੍ਟਕਮ੍
लिंगाष्टकम् in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
✦ ਅਰਥ
ਲਿੰਗਾਸ਼ਟਕਮ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਸਤੋਤਰ ਹੈ — ਹਰ ਸ਼ਲੋਕ "ਤਤ ਪ੍ਰਣਮਾਮਿ ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਲਿੰਗਮ" ਨਾਲ ਖ਼ਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਤ, ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਸੁਗੰਧਿਤ, ਅਤੇ ਪਾਪਾਂ-ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ਕ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਗਾਇਨ ਦੁੱਖ ਮਿਟਾ ਕੇ ਭਗਤ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵਲੋਕ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Traditional Sanskrit hymn (Shaiva tradition) · Unknown (attributed to ancient Shaiva tradition) · Ancient
The Lingashtakam celebrates the Shiva Lingam — the most sacred symbol in Shaivism. According to the Shiva Purana, when Brahma and Vishnu argued over who was supreme, an infinite pillar of fire (Jyotirlinga) appeared between them. Neither could find its beginning or end. Shiva revealed himself from the pillar, establishing his supremacy. The Lingam represents this infinite, formless divine presence, and the Lingashtakam is the most popular hymn praising it.
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
The Shiva Purana narrates that the 12 Jyotirlingas across India are self-manifested Lingams of light where Shiva appeared. At Somnath, after the Lingam was destroyed by invaders multiple times, it was always rebuilt because devotees who chanted before it reported visions, healings, and the dissolving of lifetimes of karma in a single night of worship. The final verse declares the Lingam as 'Paratparam' — beyond even the concept of 'beyond'.
ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ ਜਪੋ
ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੂਰਾ ਪਾਠ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ਬ੍ਰਹ੍ਮਮੁਰਾਰਿਸੁਰਾਰ੍ਚਿਤਲਿਙ੍ਗਂ ਨਿਰ੍ਮਲਭਾਸਿਤਸ਼ੋਭਿਤਲਿਙ੍ਗਮ੍। ਜਨ੍ਮਜਦੁਃਖਵਿਨਾਸ਼ਕਲਿਙ੍ਗਂ ਤਤ੍ ਪ੍ਰਣਮਾਮਿ ਸਦਾਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗਮ੍॥
Brahma Murari Surarchita Lingam Nirmala Bhasita Shobhita Lingam Janmaja Duhkha Vinashaka Lingam Tat Pranamami Sadashiva Lingam
ਅਰਥ:ब्रह्मा, मुरारि (विष्णु) और देवों से अर्चित, निर्मल कान्ति से सुशोभित, जन्म-जनित दुःखों का नाश करने वाले — उस सदाशिव लिंग को मैं प्रणाम करता हूँ।
ਦੇਵਮੁਨਿਪ੍ਰਵਰਾਰ੍ਚਿਤਲਿਙ੍ਗਂ ਕਾਮਦਹਨਕਰੁਣਾਕਰਲਿਙ੍ਗਮ੍। ਰਾਵਣਦਰ੍ਪਵਿਨਾਸ਼ਨਲਿਙ੍ਗਂ ਤਤ੍ ਪ੍ਰਣਮਾਮਿ ਸਦਾਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗਮ੍॥
Deva Muni Pravararchita Lingam Kama Dahana Karunakara Lingam Ravana Darpa Vinashana Lingam Tat Pranamami Sadashiva Lingam
ਅਰਥ:देवों और श्रेष्ठ मुनियों से अर्चित, कामदेव को भस्म करने वाले करुणाकर, रावण के दर्प का नाश करने वाले — उस सदाशिव लिंग को मैं प्रणाम करता हूँ।
ਸਰ੍ਵਸੁਗਨ੍ਧਿਸੁਲੇਪਿਤਲਿਙ੍ਗਂ ਬੁਦ੍ਧਿਵਿਵਰ੍ਧਨਕਾਰਣਲਿਙ੍ਗਮ੍। ਸਿਦ੍ਧਸੁਰਾਸੁਰਵਨ੍ਦਿਤਲਿਙ੍ਗਂ ਤਤ੍ ਪ੍ਰਣਮਾਮਿ ਸਦਾਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗਮ੍॥
Sarva Sugandhi Sulepita Lingam Buddhi Vivardhana Karana Lingam Siddha Surasura Vandita Lingam Tat Pranamami Sadashiva Lingam
ਅਰਥ:समस्त सुगन्धित द्रव्यों से लेपित, बुद्धि की वृद्धि के कारण, सिद्ध-सुर-असुरों से वन्दित — उस सदाशिव लिंग को मैं प्रणाम करता हूँ।
ਕਨਕਮਹਾਮਣਿਭੂषਿਤਲਿਙ੍ਗਂ ਫਣਿਪਤਿਵੇष੍ਟਿਤਸ਼ੋਭਿਤਲਿਙ੍ਗਮ੍। ਦਕ੍षਸੁਯਜ੍ਞਵਿਨਾਸ਼ਨਲਿਙ੍ਗਂ ਤਤ੍ ਪ੍ਰਣਮਾਮਿ ਸਦਾਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗਮ੍॥
Kanaka Mahamani Bhushita Lingam Phanipati Veshtita Shobhita Lingam Daksha Suyajna Vinashana Lingam Tat Pranamami Sadashiva Lingam
ਅਰਥ:स्वर्ण और महामणियों से भूषित, नागराज से वेष्टित एवं सुशोभित, दक्ष के यज्ञ का नाश करने वाले — उस सदाशिव लिंग को मैं प्रणाम करता हूँ।
ਕੁਙ੍ਕੁਮਚਨ੍ਦਨਲੇਪਿਤਲਿਙ੍ਗਂ ਪਙ੍ਕਜਹਾਰਸੁਸ਼ੋਭਿਤਲਿਙ੍ਗਮ੍। ਸਞ੍ਚਿਤਪਾਪਵਿਨਾਸ਼ਨਲਿਙ੍ਗਂ ਤਤ੍ ਪ੍ਰਣਮਾਮਿ ਸਦਾਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗਮ੍॥
Kunkuma Chandana Lepita Lingam Pankaja Hara Sushobhita Lingam Sanchita Papa Vinashana Lingam Tat Pranamami Sadashiva Lingam
ਅਰਥ:कुंकुम और चन्दन से लेपित, कमल की माला से सुशोभित, संचित पापों का नाश करने वाले — उस सदाशिव लिंग को मैं प्रणाम करता हूँ।
ਦੇਵਗਣਾਰ੍ਚਿਤਸੇਵਿਤਲਿਙ੍ਗਂ ਭਾਵੈਰ੍ਭਕ੍ਤਿਭਿਰੇਵ ਚ ਲਿਙ੍ਗਮ੍। ਦਿਨਕਰਕੋਟਿਪ੍ਰਭਾਕਰਲਿਙ੍ਗਂ ਤਤ੍ ਪ੍ਰਣਮਾਮਿ ਸਦਾਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗਮ੍॥
Deva Ganarchita Sevita Lingam Bhavair Bhaktibhireva Cha Lingam Dinakara Koti Prabhakara Lingam Tat Pranamami Sadashiva Lingam
ਅਰਥ:देवगणों से अर्चित एवं सेवित, केवल भाव और भक्ति से प्राप्य, करोड़ों सूर्यों की प्रभा वाले — उस सदाशिव लिंग को मैं प्रणाम करता हूँ।
ਅष੍ਟਦਲੋਪਰਿਵੇष੍ਟਿਤਲਿਙ੍ਗਂ ਸਰ੍ਵਸਮੁਦ੍ਭਵਕਾਰਣਲਿਙ੍ਗਮ੍। ਅष੍ਟਦਰਿਦ੍ਰਵਿਨਾਸ਼ਿਤਲਿਙ੍ਗਂ ਤਤ੍ ਪ੍ਰਣਮਾਮਿ ਸਦਾਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗਮ੍॥
Ashta Dalopari Veshtita Lingam Sarva Samudbhava Karana Lingam Ashta Daridra Vinashita Lingam Tat Pranamami Sadashiva Lingam
ਅਰਥ:आठ दलों से वेष्टित, समस्त सृष्टि के कारण, आठों प्रकार की दरिद्रता का नाश करने वाले — उस सदाशिव लिंग को मैं प्रणाम करता हूँ।
ਸੁਰਗੁਰੁਸੁਰਵਰਪੂਜਿਤਲਿਙ੍ਗਂ ਸੁਰਵਨਪੁष੍ਪਸਦਾਰ੍ਚਿਤਲਿਙ੍ਗਮ੍। ਪਰਾਤ੍ਪਰਂ ਪਰਮਾਤ੍ਮਕਲਿਙ੍ਗਂ ਤਤ੍ ਪ੍ਰਣਮਾਮਿ ਸਦਾਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗਮ੍॥
Sura Guru Sura Vara Poojita Lingam Suravana Pushpa Sadarchita Lingam Paratparam Paramatmaka Lingam Tat Pranamami Sadashiva Lingam
ਅਰਥ:देवगुरु (बृहस्पति) और श्रेष्ठ देवों से पूजित, देवोद्यान के पुष्पों से सदा अर्चित, परात्पर परमात्मस्वरूप — उस सदाशिव लिंग को मैं प्रणाम करता हूँ।
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
लिंगाष्टकम् ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
Deep connection with Lord Shiva in his formless (Nirguna) aspect
Each verse describes a different quality of the divine — comprehensive Shiva worship
Destroys sorrows, sins, pride, poverty and ignorance (as stated in each verse)
Enhances intellect and spiritual understanding
Extremely powerful when chanted while performing Shiva Lingam abhishekam
Regular recitation on Mondays and Maha Shivaratri brings Shiva's direct grace
लिंगाष्टकम् ਪਾਠ ਵਿਧੀ
Ideally chanted while performing abhishekam (ritual bathing) of a Shiva Lingam with water, milk, or Ganga water. If no Lingam is available, chant while meditating on the formless divine. Each verse ends with 'Tat Pranamami Sadashiva Lingam' — bow at each refrain. The eight verses systematically describe eight aspects of the divine, making this a complete meditation on Shiva.
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ लिंगाष्टकम् ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ