ବ୍ରହ୍ମ ସତ୍ଯଂ ଜଗନ୍ମିଥ୍ଯା
ಬ್ರಹ್ಮ ಸತ್ಯಂ ಜಗನ್ಮಿಥ್ಯ in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ଏହି ଏକମାତ୍ର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶ୍ଲୋକକୁ ପ୍ରାୟତଃ ଅଦ୍ୱୈତ ବେଦାନ୍ତର ସାର କୁହାଯାଏ। ତିନୋଟି ସୂତ୍ରମୟ ବାକ୍ୟରେ ଏହା ଆଦି ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସମଗ୍ର ଅଦ୍ୱୈତ ଉପଦେଶକୁ ସଂକ୍ଷେପ କରେ — କେବଳ ବ୍ରହ୍ମ ହିଁ ସତ୍ୟ, ନାମ-ରୂପର ଜଗତ ମିଥ୍ୟା (ପରତନ୍ତ୍ର, ଆଭାସୀ ସତ୍ତା), ଏବଂ ଜୀବ ବାସ୍ତବରେ ବ୍ରହ୍ମଠାରୁ ଅଭିନ୍ନ। ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଏହାକୁ ସମସ୍ତ ସତ୍ୟ ଶାସ୍ତ୍ରର ହୃଦୟ ବୋଲି ଦର୍ଶାଇ ବିଜୟ-ଦୁନ୍ଦୁଭି ପରି ଘୋଷଣା କରେ।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Advaita Vedanta tradition; attributed to Adi Shankaracharya (also appears in Brahma Jnanavali Mala) · Adi Shankaracharya (traditional) · c. 8th century CE
ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଆଦି ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଅଦ୍ୱୈତ (ଅଦ୍ୱୟ) ଦର୍ଶନର ଏକମାତ୍ର ସର୍ବାଧିକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ସାର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ପିଢ଼ି ପରେ ପିଢ଼ି ଆଚାର୍ଯ୍ୟମାନେ ଏହାର ତିନୋଟି ଚରଣକୁ ଶିଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ବେଦାନ୍ତ ସହିତ ପରିଚିତ କରାଇବାକୁ ବ୍ୟବହାର କରିଛନ୍ତି — ବ୍ରହ୍ମର ସତ୍ୟତା, ଜଗତର ମିଥ୍ୟାତ୍ୱ, ଏବଂ ଜୀବର ପରମ ତତ୍ତ୍ୱ ସହିତ ମୂଳ ଐକ୍ୟ। ଏହା ଏତେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଯେ ବେଦାନ୍ତ ସଂସାର ସମ୍ମୁଖରେ ନିଜ ସତ୍ୟ ଘୋଷଣା କରୁଥିବା ସେହି ଦୁନ୍ଦୁଭି-ନାଦ (ଡିଣ୍ଡିମ) ବୋଲି ଏହାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
କୁହାଯାଏ ଯେ ଯିଏ ଏହି ଗୋଟିଏ ଶ୍ଲୋକକୁ ସତରେ ଆତ୍ମସାତ୍ କରିନିଅନ୍ତି, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଆଉ କୌଣସି ଶାସ୍ତ୍ରର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ — ଏହାର ଅନୁଭୂତି ସ୍ୱୟଂ ମୋକ୍ଷ, କାରଣ ଆତ୍ମାକୁ ବ୍ରହ୍ମ ଜାଣିଲେ ଅଜ୍ଞାନରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ବନ୍ଧନ ବିଲୀନ ହୋଇଯାଏ।
ମନ୍ତ୍ର
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
ବ୍ରହ୍ମ ସତ୍ଯଂ ଜଗନ୍ମିଥ୍ଯା ଜୀଵୋ ବ୍ରହ୍ମୈଵ ନାପରଃ। ଅନେନ ଵେଦ୍ଯଂ ସଚ୍ଛାସ୍ତ୍ରମିତି ଵେଦାନ୍ତଡିଣ୍ଡିମଃ॥
brahma satyaṃ jagan-mithyā jīvo brahmaiva nāparaḥ | anena vedyaṃ sacchāstram iti vedānta-ḍiṇḍimaḥ ||
ଅର୍ଥ:ବ୍ରହ୍ମ ସତ୍ୟ, ଜଗତ ମିଥ୍ୟା (ଆଭାସମାତ୍ର), ଏବଂ ଜୀବ ବ୍ରହ୍ମ ହିଁ, ତାହାଠାରୁ ଭିନ୍ନ ନୁହେଁ। ଏହା ହିଁ ଜାଣିବା ଯୋଗ୍ୟ ସତ୍-ଶାସ୍ତ୍ରର ସାର — ଏପରି ବେଦାନ୍ତର ଡିଣ୍ଡିମ-ଘୋଷଣା (ଦୁନ୍ଦୁଭି-ନାଦ)।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
ಬ್ರಹ್ಮ ಸತ್ಯಂ ಜಗನ್ಮಿಥ್ಯ ପାଠର ଲାଭ
ଅଦ୍ୱୈତ ବେଦାନ୍ତର ସମଗ୍ର ଦର୍ଶନକୁ ଗୋଟିଏ ସ୍ମରଣୀୟ ଶ୍ଲୋକରେ ସଂକ୍ଷେପ କରେ।
ଜୀବର ଅନନ୍ତ ବ୍ରହ୍ମ ସହିତ ଅଭିନ୍ନତାର ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିଶ୍ଚୟ ଦିଏ।
ପରିବର୍ତନଶୀଳ ଜଗତ ଓ ଦେହ ସହିତ ଅତି-ତାଦାତ୍ମ୍ୟକୁ ବିଲୀନ କରିବାରେ ସହାୟକ।
ଆତ୍ମ-ଜ୍ଞାନର ସାଧକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମନନ-ଶ୍ଲୋକ।
ସତ୍ ଓ ଅସତ୍ର ବିବେକ ଦ୍ୱାରା ମାନସିକ ସ୍ପଷ୍ଟତା ଓ ସମତା ପ୍ରଦାନ କରେ।
ଆଚାର୍ଯ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାୟତଃ ଅଦ୍ୱୈତ ଜ୍ଞାନର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସାର ଭାବେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ।
ಬ್ರಹ್ಮ ಸತ್ಯಂ ಜಗನ್ಮಿಥ್ಯ ପାଠ ବିଧି
ଶ୍ଲୋକକୁ ଏହାର ତିନୋଟି ଘୋଷଣା ଉପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧ୍ୟାନ ସହିତ ପଠନ କରନ୍ତୁ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପରେ ଅଟକି ମନନ କରନ୍ତୁ — ବ୍ରହ୍ମ ସତ୍ୟ, ଜଗତ ଆଭାସ, ଆତ୍ମା ବ୍ରହ୍ମ। ଏହା ମୁଖ୍ୟତଃ ମନନ ଓ ନିଦିଧ୍ୟାସନ ପାଇଁ ଚିନ୍ତନ-ଶ୍ଲୋକ, ଅନୁଷ୍ଠାନିକ ଜପ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ବେଦାନ୍ତର ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହାକୁ ସ୍ମରଣ ଓ ଆତ୍ମସାତ୍ କରିବାକୁ 11 କିମ୍ବା 21 ଥର ପୁନରାବୃତ୍ତି କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଯୋଗ୍ୟ।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ ಬ್ರಹ್ಮ ಸತ್ಯಂ ಜಗನ್ಮಿಥ್ಯ ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ