శ్రీమద్భగవద్గీతా ౧౧.౨౪ — నభఃస్పృశం దీప్తమ్
ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ 11.24 — ਨਭਃਸ੍ਪ੍ਰਿਸ਼ੰ ਦੀਪ੍ਤਮ੍ in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
విశ్వరూపం తన అభిభూతం చేసే, విస్మయకర పక్షాన్ని ప్రకటించినప్పుడు, అర్జునుడు భయంతో పట్టుబడతాడు. ఆకాశాన్ని తాకుతూ, అనేక వర్ణాలతో జ్వలిస్తూ, తెరచిన నోళ్లతో, విశాల ప్రజ్వలిత నేత్రాలతో ఉన్న భగవంతుని వర్ణిస్తాడు. లోపల వణుకుతూ, శ్రీకృష్ణుని విష్ణువుగా సంబోధిస్తూ, తనకు ధైర్యమూ, శాంతీ దొరకడం లేదని అంగీకరిస్తాడు. ఈ శ్లోకం భగవంతుని అపరిమిత మహిమ వల్ల కలిగే భయాన్ని, వణుకును వ్యక్తపరుస్తుంది, అది ఆశ్వాసనగా మారక ముందు.
మూలం & కథ
Bhagavad Gita Chapter 11, Verse 24 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
పదకొండవ అధ్యాయం విశ్వరూపదర్శనయోగంలో, అర్జునుడు అభిభూతం చేసే విశ్వరూపాన్ని దర్శించినప్పుడు, దాని ఉదాత్త, భయంకర పక్షం ఆయనను పట్టుకుంటుంది. ఇక్కడ ఆకాశాన్ని తాకుతూ, జ్వలిస్తూ, అనేక వర్ణాలతో, తెరచిన నోళ్లతో, ప్రజ్వలిత నేత్రాలతో ఉన్న రూపాన్ని వర్ణిస్తాడు, శ్రీకృష్ణుని విష్ణువుగా సంబోధిస్తూ, తనకు ఏ ధైర్యమూ, శాంతీ దొరకడం లేదని అంగీకరిస్తాడు.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
మహాబలుడైన అర్జునుడు కూడా భగవంతుని పూర్ణ మహిమ ముందు వణికాడని, ఎవరి విశాలత హృదయాన్ని విస్మయపరుస్తుందో ఆ భగవంతుడే తన వైపు తిరిగే భక్తుని శాంతిని మృదువుగా తిరిగి ఇస్తాడని భక్తులు భావిస్తారు — ఎందుకంటే భగవంతుడు వినయపరుస్తాడు, ఓదారుస్తాడు కూడా.
మంత్రం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
నభఃస్పృశం దీప్తమనేకవర్ణం వ్యాత్తాననం దీప్తవిశాలనేత్రమ్। దృష్ట్వా హి త్వాం ప్రవ్యథితాన్తరాత్మా ధృతిం న విన్దామి శమం చ విష్ణో॥
nabhaḥ-spṛiśhaṁ dīptam aneka-varṇaṁ vyāttānanaṁ dīpta-viśhāla-netram dṛiṣhṭvā hi tvāṁ pravyathitāntar-ātmā dhṛitiṁ na vindāmi śhamaṁ cha viṣhṇo
అర్థం:ఆకాశాన్ని తాకుతూ, అనేక వర్ణాలతో ప్రకాశిస్తూ, తెరచిన నోళ్లతో, విశాల ప్రజ్వలిత నేత్రాలతో ఉన్న నిన్ను చూసి నా అంతరాత్మ భయంతో వ్యథ చెందుతోంది; ఓ విష్ణూ! నాకు ధైర్యమూ దొరకడం లేదు, శాంతీ లేదు.
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ 11.24 — ਨਭਃਸ੍ਪ੍ਰਿਸ਼ੰ ਦੀਪ੍ਤਮ੍ పారాయణ ప్రయోజనాలు
భగవంతుని అనంత మహిమ వల్ల కలిగే విస్మయాన్ని, వణుకును వ్యక్తపరుస్తుంది
దైవం యొక్క యథార్థ సాక్షాత్కారం అహంకారాన్ని వినయపరచగలదని సాధకునికి గుర్తుచేస్తుంది
శరణాగతి వైపు నడిపించే, భగవంతుని ముందు భయం యొక్క నిష్కపట వ్యక్తీకరణ
భగవంతుని అభిభూతం చేసే మహత్త్వం పట్ల శ్రద్ధను గాఢతరం చేస్తుంది
హృదయాన్ని భగవంతుని ఆశ్వాసనకర, మృదు కృపకు సిద్ధం చేస్తుంది
విశ్వరూపం యొక్క ఉదాత్త పక్షాన్ని చింతించడానికి సజీవ శ్లోకం
ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ 11.24 — ਨਭਃਸ੍ਪ੍ਰਿਸ਼ੰ ਦੀਪ੍ਤਮ੍ పారాయణ విధి
ఈ శ్లోకాన్ని విశ్వరూపం యొక్క విస్మయకర పక్షాన్ని చింతిస్తూ పఠించండి. పఠించేటప్పుడు, అర్జునునిలా, భగవంతుని అపరిమిత మహిమ జాగృతం చేయగల వినయపరచే భయాన్ని నిష్కపటంగా అంగీకరించండి. ఆ శ్రద్ధాపూర్ణ విస్మయాన్ని నిరాశ వైపు కాక, శరణాగతి వైపు నడిపించనివ్వండి, అధ్యాయంలో ముందుకు వచ్చే భగవంతుని ఆశ్వాసనకు హృదయాన్ని తెరుస్తూ. భగవంతుని అంతరంగంలో సర్వవ్యాపి విష్ణువుగా సంబోధించండి.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ 11.24 — ਨਭਃਸ੍ਪ੍ਰਿਸ਼ੰ ਦੀਪ੍ਤਮ੍ను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి