ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਗਵਦ੍ਗੀਤਾ ੧੨.੮ — ਮਯ੍ਯੇਵ ਮਨ ਆਧਤ੍ਸ੍ਵ
ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ 12.8 — ਮੱਯੇਵ ਮਨ ਆਧਤਸਵ in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਭਗਤੀ ਯੋਗ ਨਾਮਕ ਬਾਰ੍ਹਵੇਂ ਅਧਿਆਏ ਦਾ ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਭਗਤੀ ਦੇ ਸਾਰ 'ਤੇ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੱਖ ਅਤੇ ਆਤਮੀ ਉਪਦੇਸ਼ ਹੈ — ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਕਰ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਲਗਾ, ਤਦ ਤੂੰ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਿਵਾਸ ਕਰੇਂਗਾ। ਇਹ ਸਾਧਨਾ ਦਾ ਪੂਰਨ ਸੂਤਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਵਨਾ (ਮਨ) ਅਤੇ ਵਿਵੇਕ (ਬੁੱਧੀ) ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਗਵਾਨ ਪੂਰਨ ਨਿਸ਼ਚੇ ਨਾਲ ਭਰੋਸਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ — 'ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਸ਼ਾ ਨਹੀਂ।'
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Bhagavad Gita Chapter 12, Verse 8 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ਬਾਰ੍ਹਵੇਂ ਅਧਿਆਏ, ਭਗਤੀ ਯੋਗ ਵਿੱਚ, ਅਰਜੁਨ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੋ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਸਾਕਾਰ ਰੂਪ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਜੋ ਅਵਿਅਕਤ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਵਧੇਰੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪ੍ਰੇਮਮਈ ਭਗਤੀ ਦੇ ਮਾਰਗ ਨੂੰ ਸਰਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਤੱਖ ਵਿਧੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ — ਮਨ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਕਰ। ਅੱਗੇ ਦੇ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਿਰਪਾਪੂਰਵਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸਰਲ ਵਿਕਲਪ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਭਗਤੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਸੰਤ, ਜਿਵੇਂ ਆਲਵਾਰ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਨਵ ਆਚਾਰੀਆ, ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੇਵਲ ਇਸੇ ਇੱਕ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰ ਕੇ ਭਗਵਾਨ ਦਾ ਸਾਕਸ਼ਾਤਕਾਰ ਕੀਤਾ — ਮਨ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰੱਖ ਕੇ, ਜਦ ਤੱਕ ਭਗਵਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਤ ਸਾਥੀ ਨਾ ਬਣ ਗਏ।
ਮੰਤਰ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ਮਯ੍ਯੇਵ ਮਨ ਆਧਤ੍ਸ੍ਵ ਮਯਿ ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਨਿਵੇਸ਼ਯ।ਨਿਵਸਿਸ਼੍ਯਸਿ ਮਯ੍ਯੇਵ ਅਤ ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ॥
mayy eva mana ādhatsva mayi buddhiṁ niveśhaya nivasiṣhyasi mayy eva ata ūrdhvaṁ na sanśhayaḥ
ਅਰਥ:ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਥਿਰ ਕਰ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਗਾ। ਤਦ ਤੂੰ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਿਵਾਸ ਕਰੇਂਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਸ਼ਾ ਨਹੀਂ।
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ 12.8 — ਮੱਯੇਵ ਮਨ ਆਧਤਸਵ ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪ੍ਰਤੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਲਈ ਪੂਰਨ ਅਤੇ ਸਰਲ ਸੂਤਰ
ਮਨ (ਭਾਵ) ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ (ਵਿਵੇਕ) ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਉਣਾ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ
ਚੰਚਲ ਮਨ ਨੂੰ ਈਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਕਰ ਕੇ ਡੂੰਘੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਭਰੋਸਾ ਸੰਸ਼ਾ ਮਿਟਾ ਕੇ ਸ਼ਰਧਾ ਨੂੰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਸਾਧਕ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਭਗਵਾਨ ਵਿੱਚ ਨਿਰੰਤਰ ਨਿਵਾਸ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਭਗਤੀ ਯੋਗ (ਪ੍ਰੇਮਮਈ ਭਗਤੀ) ਦੇ ਮਾਰਗ ਦਾ ਆਰੰਭ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਆਦਰਸ਼
ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ 12.8 — ਮੱਯੇਵ ਮਨ ਆਧਤਸਵ ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਸਿੱਧੀ ਰੱਖ ਕੇ ਸੁਖ ਨਾਲ ਬੈਠੋ। ਸਾਹ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਲੋਕ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰੋ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰੋ — ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਕਿਸੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਰੂਪ ਜਾਂ ਨਾਮ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਧਿਆਨ (ਮਨ) ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਰੱਖੋ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਪਸਥਿਤੀ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਓ। ਮਨ ਭਟਕੇ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਓ। ਰੋਜ਼ ਅਜਿਹੇ ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਦਾ ਅਭਿਆਸ, ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਨਿਰੰਤਰ ਕਰਨ ਨਾਲ ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਨੂੰ ਸਾਰਥਕ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮਾਲਾ 'ਤੇ 108 ਵਾਰ ਜਪ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ 12.8 — ਮੱਯੇਵ ਮਨ ਆਧਤਸਵ ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ