శ్రీమద్భగవద్గీతా ౬.౬ — బన్ధురాత్మాఽఽత్మనస్తస్య
శ్రీమద్భగవద్గీత ౬.౬ — బంధురాత్మాత్మనస్తస్య in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
శ్రీకృష్ణుడు ఇప్పుడే మనిషి తనను తానే ఉద్ధరించుకోవాలని చెప్పిన వెంటనే, ఈ శ్లోకం దానికి కారణాన్ని వివరిస్తుంది. మనస్సు రెండంచుల శక్తి: ఉన్నత ఆత్మ ద్వారా దానిని వశం చేసుకున్న వ్యక్తికి మనస్సు మార్గంలో నిజమైన మిత్రుడు అవుతుంది; కానీ దానిని అదుపు లేకుండా వదిలేసేవానికి అదే మనస్సు బాహ్య శత్రువు వలె నిరంతర శత్రువు అవుతుంది. కావున ఆత్మవిజయమే సకల యోగానికి, అంతరంగ శాంతికి ఆధారం.
మూలం & కథ
Bhagavad Gita Chapter 6, Verse 6 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ఆరవ అధ్యాయం ధ్యానయోగం (ధ్యానం యొక్క యోగం)లో శ్రీకృష్ణుడు అర్జునునికి మనస్సును స్థిరపరచడం బోధిస్తాడు. మొదట 'నిన్ను నీవే పైకి లేపుకో' అని చెబుతాడు, ఎందుకంటే ఆత్మ తనకే మిత్రుడు లేదా శత్రువు కావచ్చు. ఈ శ్లోకం రహస్యాన్ని స్పష్టం చేస్తుంది — మనస్సు ఉన్నత ఆత్మ ద్వారా జయించబడినప్పుడే నిజమైన మిత్రుడవుతుంది, లేకుంటే శత్రుత్వ శత్రువు వలె ప్రవర్తిస్తుంది.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
మహాన యోగులు, సాధువులు ఒకప్పటి అశాంత మనస్సును తమ అత్యంత సన్నిహిత మిత్రునిగా మార్చినందుకు స్మరించబడతారు; ఈ శ్లోక బోధ ప్రకారం మనస్సుపై విజయం సాధించి వారు సుఖదుఃఖాలు రెండింటిలో అచంచలంగా ఉన్నారు, జయించిన మనస్సు మార్గంలో అత్యంత నమ్మదగిన మిత్రుడని నిరూపిస్తూ.
మంత్రం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
బన్ధురాత్మాఽఽత్మనస్తస్య యేనాత్మైవాత్మనా జితః। అనాత్మనస్తు శత్రుత్వే వర్తేతాత్మైవ శత్రువత్॥
bandhur ātmātmanas tasya yenātmaivātmanā jitaḥ anātmanas tu śhatrutve vartetātmaiva śhatru-vat
అర్థం:ఎవరు ఆత్మ (ఉన్నత స్వభావం) ద్వారా మనస్సును జయించారో, వారికి అదే మనస్సు అత్యుత్తమ మిత్రుడు; కానీ ఎవరు దానిని జయించలేదో, వారికి అదే మనస్సు బాహ్య శత్రువు వలె అత్యంత పెద్ద శత్రువుగా మిగిలిపోతుంది.
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
శ్రీమద్భగవద్గీత ౬.౬ — బంధురాత్మాత్మనస్తస్య పారాయణ ప్రయోజనాలు
ఆత్మ-విజయానికి ప్రేరణ ఇస్తుంది — మనస్సును శత్రువు కాక మిత్రునిగా చేయడానికి
ఆధ్యాత్మిక మార్గంలో సంకల్పశక్తిని, అంతరంగ క్రమశిక్షణను బలపరుస్తుంది
తన హితాన్నే నాశనం చేసే అదుపు లేని మనస్సు గురించి హెచ్చరిస్తుంది
నియంత్రిత మనస్సును స్థాపించి ధ్యానం, యోగంలో సహాయపడుతుంది
తన ఉద్ధరణ లేదా పతనానికి వ్యక్తిగత బాధ్యతను ప్రోత్సహిస్తుంది
మనస్సును ఉన్నత ఆత్మతో కలిపి శాశ్వత శాంతిని తెస్తుంది
శ్రీమద్భగవద్గీత ౬.౬ — బంధురాత్మాత్మనస్తస్య పారాయణ విధి
ఈ శ్లోకాన్ని ధ్యానం ఆరంభంలో లేదా మీ మనస్సు మీకు వ్యతిరేకంగా పనిచేస్తున్నట్లు అనిపించినప్పుడల్లా పఠించండి. ఇది ప్రదర్శించే ఎంపికపై చింతించండి — మనస్సు మీ అత్యంత పెద్ద మిత్రుడు కావచ్చు లేదా అత్యంత చెడ్డ శత్రువు కావచ్చు, తేడా ఆత్మ-విజయం. ఉద్రేకాలు, భావాల చేత లాగబడే బదులు స్థిర, సాక్షి ఆత్మ ద్వారా మనస్సును మృదువుగా శాసించడానికి దీనిని దైనందిన గుర్తుగా ఉపయోగించండి.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి శ్రీమద్భగవద్గీత ౬.౬ — బంధురాత్మాత్మనస్తస్యను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి