bhagavatamangalacharanavishnukrishna

જન્માદ્યસ્ય યતઃ

జన్మాద్యస్య యతః (భాగవత మంగళాచరణం) in Gujarati · ગુજરાતી

🕉️ hindu·📿 3× જપ·🕐 શ્રીમદ્ભાગવતના પઠન કે શ્રવણ પહેલાં, વહેલી સવારે (બ્રહ્મ મુહૂર્ત), અથવા કોઈ પણ આધ્યાત્મિક અધ્યયનના આરંભમાં·📜 Srimad Bhagavata Purana, Canto 1, Chapter 1, Verse 1 (Mangalacharana)

તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો

हिन्दी / देवनागरी తెలుగు தமிழ்ಕನ್ನಡ മലയാളംગુજરાતીবাংলা ଓଡ଼ିଆ ਪੰਜਾਬੀ English සිංහල 𑌗𑍍𑌰𑌨𑍍𑌥

✦ અર્થ

જન્માદ્યસ્ય યતઃ શ્રીમદ્ભાગવત પુરાણનું પ્રસિદ્ધ મંગલાચરણ છે, જેની રચના વેદવ્યાસે કરી. એક જ ગૂઢ શ્લોકમાં તે પરમ સત્યને સૃષ્ટિનો સ્રોત, બ્રહ્માને વેદજ્ઞાન આપનાર તથા સમસ્ત માયાથી પરે સ્વયંપ્રકાશ તત્ત્વ બતાવે છે. 'ધીમહિ' શબ્દથી તે ગાયત્રી મંત્રની પ્રતિધ્વનિ કરે છે અને ભાગવત-પાઠના આરંભમાં વાંચવામાં આવે છે.

ઉત્પત્તિ અને કથા

Srimad Bhagavata Purana, Canto 1, Chapter 1, Verse 1 (Mangalacharana) · Veda Vyasa (Krishna Dvaipayana) · Puranic

શ્રીમદ્ભાગવત કોઈ કથાથી નહીં, પણ આ એક જ ગહન દાર્શનિક આવાહનથી આરંભ થાય છે. વેદો, મહાભારત અને અન્ય પુરાણોનું સંકલન કરી લીધા પછી પણ વેદવ્યાસ સંતુષ્ટ ન હતા. નારદ મુનિના માર્ગદર્શનમાં તેમણે ભાગવતને 'વેદરૂપી વૃક્ષના પાકેલા ફળ' રૂપે રચ્યું. તેમણે તેને આ શ્લોકથી શરૂ કર્યું જેથી શાસ્ત્રનું સમગ્ર પ્રયોજન — પરમ સત્ય, વાસુદેવ-કૃષ્ણ પર ધ્યાન — આરંભમાં જ ઘોષિત થઈ જાય. વિવિધ પરંપરાઓના ટીકાકારોએ માત્ર આ એક જ શ્લોક પર વિસ્તૃત ગ્રંથો લખ્યા છે.

✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે

પરંપરા માને છે કે ભાગવતનો પ્રથમ શ્લોક સમગ્ર શાસ્ત્રને બીજ રૂપે સમાવે છે, અને વ્યાસની વ્યાકુળતા તે જ ક્ષણે શાંત થઈ ગઈ જ્યારે તેમણે આ આવાહનની રચના કરી. કહેવાય છે કે જ્યાં પણ ભાગવતનો પાઠ 'જન્માદ્યસ્ય યતઃ'થી આરંભ થાય છે, તે સ્થાન સ્વયં તીર્થ સમાન પવિત્ર બની જાય છે.

0કુલ જપ

મંત્ર

કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો

ૐ નમો ભગવતે વાસુદેવાય। જન્માદ્યસ્ય યતોઽન્વયાદિતરતશ્ચાર્થેષ્વભિજ્ઞઃ સ્વરાટ્ તેને બ્રહ્મ હૃદા ય આદિકવયે મુહ્યન્તિ યત્સૂરયઃ। તેજોવારિમૃદાં યથા વિનિમયો યત્ર ત્રિસર્ગોઽમૃષા ધામ્ના સ્વેન સદા નિરસ્તકુહકં સત્યં પરં ધીમહિ॥

Oṃ namo bhagavate vāsudevāya. Janmādy asya yato 'nvayād itarataś cārtheṣv abhijñaḥ svarāṭ tene brahma hṛdā ya ādi-kavaye muhyanti yat sūrayaḥ. tejo-vāri-mṛdāṃ yathā vinimayo yatra tri-sargo 'mṛṣā dhāmnā svena sadā nirasta-kuhakaṃ satyaṃ paraṃ dhīmahi.

અર્થ:હું ભગવાન વાસુદેવને નમસ્કાર કરું છું. અમે તે પરમ સત્યનું ધ્યાન કરીએ, જેનાથી આ વિશ્વની ઉત્પત્તિ, સ્થિતિ અને પ્રલય થાય છે — જે પ્રત્યક્ષ અને પરોક્ષ રૂપે સમસ્ત પદાર્થોના જ્ઞાતા તથા પૂર્ણપણે સ્વતંત્ર (સ્વરાટ્) છે, કોઈ અન્ય કારણથી રહિત છે. તેણે જ આદિકવિ બ્રહ્માને હૃદય દ્વારા વેદજ્ઞાન પ્રદાન કર્યું, અને જેના વિષે મોટા-મોટા દેવો અને ઋષિઓ પણ મોહિત થઈ જાય છે. જેમ અગ્નિ, જળ અને પૃથ્વીનો પરસ્પર વિનિમય પ્રતીત થાય છે, તેમ જ જેમાં ત્રણ ગુણોની ત્રિવિધ સૃષ્ટિ સત્ય જેવી પ્રતીત થાય છે પણ મિથ્યા છે. જે પોતાના જ સ્વરૂપ-ધામથી સદા સમસ્ત માયાથી રહિત છે — તે પરમ સત્યનું અમે ધ્યાન કરીએ છીએ.

શબ્દ-શબ્દ અર્થ

ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો

જન્મ-આદિ🔊janma-ādiજન્મ-આદિ — ઉત્પત્તિ, સ્થિતિ અને પ્રલય

અસ્ય🔊asyaઅસ્ય — આનું (આ વ્યક્ત વિશ્વનું)

યતઃ🔊yataḥયતઃ — જેનાથી

અન્વયાત્🔊anvayātઅન્વયાત્ — પ્રત્યક્ષપણે (સૌમાં વિદ્યમાન)

ઇતરતઃ🔊itarataḥઇતરતઃ — પરોક્ષપણે (વ્યક્ત સૃષ્ટિથી અતીત)

ચ🔊caચ — અને

અર્થેષુ🔊artheṣuઅર્થેષુ — સમસ્ત વ્યવહારો / પ્રયોજનોમાં

અભિજ્ઞઃ🔊abhijñaḥઅભિજ્ઞઃ — પૂર્ણપણે સચેત, સર્વજ્ઞ

સ્વરાટ્🔊svarāṭસ્વરાટ્ — પૂર્ણપણે સ્વતંત્ર, સ્વયંપ્રકાશ

તેને🔊teneતેને — પ્રદાન કર્યું, હૃદયમાં સ્ફુરિત કર્યું

બ્રહ્મ🔊brahmaબ્રહ્મ — વેદજ્ઞાન

હૃદા🔊hṛdāહૃદા — હૃદય દ્વારા

આદિ-કવયે🔊ādi-kavayeઆદિ-કવયે — આદિ સૃષ્ટ પ્રાણી (બ્રહ્મા)ને

મુહ્યન્તિ🔊muhyantiમુહ્યન્તિ — મોહિત થઈ જાય છે

યત્🔊yatયત્ — જેના વિષે

સૂરયઃ🔊sūrayaḥસૂરયઃ — મહાન ઋષિઓ અને દેવગણ

તેજો-વારિ-મૃદામ્🔊tejo-vāri-mṛdāmતેજો-વારિ-મૃદામ્ — અગ્નિ, જળ અને પૃથ્વીનો

વિનિમયઃ🔊vinimayaḥવિનિમયઃ — પરસ્પર વિનિમય / આદાન-પ્રદાન

ત્રિ-સર્ગઃ🔊tri-sargaḥત્રિ-સર્ગઃ — ત્રણ ગુણોની ત્રિવિધ સૃષ્ટિ

અમૃષા🔊amṛṣāઅમૃષા — સત્ય જેવી (પોતાની આશ્રિતતામાં વાસ્તવિક)

ધામ્ના સ્વેન🔊dhāmnā svenaધામ્ના સ્વેન — પોતાના જ ધામ / સ્વાભાવિક તેજથી

નિરસ્ત-કુહકમ્🔊nirasta-kuhakamનિરસ્ત-કુહકમ્ — સમસ્ત માયા / છળથી રહિત

સત્યં પરં🔊satyaṃ paramસત્યં પરં — પરમ પરબ્રહ્મ સત્ય

ધીમહિ🔊dhīmahiધીમહિ — અમે ધ્યાન કરીએ

జన్మాద్యస్య యతః (భాగవత మంగళాచరణం) પાઠના લાભ

✦

શ્રીમદ્ભાગવતના પઠન કે શ્રવણ પહેલાં મંગલનું આવાહન કરે છે

✦

સમગ્ર ભાગવતના દાર્શનિક આધારને એક શ્લોકમાં સ્થાપે છે

✦

તેના પર ધ્યાન કરવાથી પરમ સત્યના સ્વરૂપ વિષે સ્પષ્ટતા પ્રાપ્ત થાય છે

✦

ગાયત્રી મંત્ર (ધીમહિ)ની પ્રતિધ્વનિ કરે છે અને ભાગવતનો 'ગાયત્રી-આધારિત' સાર મનાય છે

✦

બુદ્ધિને શુદ્ધ કરે છે તથા માયા (કુહક) અને સંશયને દૂર કરે છે

✦

વાસુદેવ-કૃષ્ણ પ્રત્યે પરમ સત્ય રૂપે ભક્તિનો વિકાસ કરે છે

✦

પરંપરાગત રીતે કોઈ પણ આધ્યાત્મિક અધ્યયન, પ્રવચન કે યજ્ઞને મંગલમય બનાવવા માટે વાંચવામાં આવે છે

జన్మాద్యస్య యతః (భాగవత మంగళాచరణం) જપ વિધિ

જપ સંખ્યા3વાર

ઉત્તમ સમયશ્રીમદ્ભાગવતના પઠન કે શ્રવણ પહેલાં, વહેલી સવારે (બ્રહ્મ મુહૂર્ત), અથવા કોઈ પણ આધ્યાત્મિક અધ્યયનના આરંભમાં

'ૐ નમો ભગવતે વાસુદેવાય'થી આરંભ કરો, પછી પૂર્ણ શ્લોકનો ધીમે-ધીમે પાઠ કરો, પ્રત્યેક ખંડનું ચિંતન કરતાં — સૃષ્ટિનો સ્રોત, વેદોના દાતા, ત્રણ ગુણોની લીલાથી પરની વાસ્તવિકતા. જેવો તે 'સત્યં પરં ધીમહિ'માં પરાકાષ્ઠાએ પહોંચે, પરમ સત્યના ધ્યાનમાં તેવા જ સ્થિર થાઓ જેવા ગાયત્રીનું ધ્યાન કરાય છે. ભાગવત સપ્તાહ કે નિત્ય પઠન પહેલાં તેને ત્રણ વાર વાંચવું પરંપરાગત છે.

વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો

આ પાના પર સંપૂર્ણ జన్మాద్యస్య యతః (భాగవత మంగళాచరణం) ગુજરાતી લિપિમાં છે — એ જ મૂળ શ્લોકો, અક્ષર-અક્ષર લિપ્યંતરિત, જેથી તમે સરળતાથી વાંચી અને જપી શકો. કોઈપણ પંક્તિ (અથવા ▶ બટન) દબાવી તેનો પાઠ સાંભળો.

હા — માત્ર લિપિ બદલાય છે; શબ્દો અને તેમનો અર્થ મૂળ જ રહે છે. આ પાનાનો શ્લોક-શ્લોક અર્થ, લાભ અને જપ વિધિ એ જ રીતે લાગુ પડે છે.

આ શ્રીમદ્ભાગવત પુરાણનો સૌપ્રથમ શ્લોક (મંગલાચરણ, એટલે મંગલ-આવાહન) છે — સ્કંધ 1, અધ્યાય 1, શ્લોક 1 — જેની પહેલાં 'ૐ નમો ભગવતે વાસુદેવાય'નું સ્મરણ છે. તે પરમ પરબ્રહ્મ સત્યને પરિભાષિત કરે છે અને સમગ્ર શાસ્ત્રનો વિષય નક્કી કરે છે.

આ શ્લોક 'સત્યં પરં ધીમહિ' — 'અમે પરમ સત્યનું ધ્યાન કરીએ છીએ' — થી સમાપ્ત થાય છે, જે સીધી ગાયત્રી મંત્રના 'ધીમહિ'ની પ્રતિધ્વનિ કરે છે. પરંપરાગત ટીકાકારો કહે છે કે વ્યાસે ભાગવતનો આરંભ ગાયત્રી પર આધારિત ધ્યાનથી કર્યો, જેથી ભાગવત તેની સ્વાભાવિક વ્યાખ્યા બની જાય છે.

સ્વરાટ્ એટલે પૂર્ણપણે સ્વતંત્ર અને સ્વયંપ્રકાશ. તે ઘોષણા કરે છે કે પરમ સત્ય કોઈ અન્ય કારણ પર નિર્ભર નથી, જ્યારે સૃષ્ટ વિશ્વ પૂર્ણપણે તેના પર જ નિર્ભર છે.

તેનો પાઠ શ્રીમદ્ભાગવતના કોઈ પણ પઠન, પારાયણ કે પ્રવચનના આરંભમાં કરવામાં આવે છે, અને તેને જ્ઞાન અને ભક્તિ માટેના આવાહન રૂપે નિત્ય પણ જપી શકાય.

આ પણ વાંચો

ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయॐ नमो भगवते वासुदेवाय గజేంద్రమోక్ష స్తోత్రంगजेन्द्रमोक्ष स्तोत्रम्Kunti Stutiकुन्ती स्तुति గీతా ధ్యానంगीता ध्यानम्గాయత్రీ మంత్రంगायत्री मंत्र Vishnu Sahasranamamविष्णु सहस्रनाम భజ గోవిందంभज गोविन्दम्శాంతాకారం భుజగశయనం (విష్ణు ధ్యానం)शान्ताकारं भुजगशयनं

ઉપયોગી લાગ્યું? સ્વજનો સાથે વહેંચો 🙏

ॐ

સંપૂર્ણ జన్మాద్యస్య యతః (భాగవత మంగళాచరణం) શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ

સંપૂર્ણ జన్మాద్యస్య యతః (భాగవత మంగళాచరణం) (દેવનાગરી)બધા મંત્રો હેતુ પ્રમાણે શોધો