Mantra.Tips
mahalakshmidurgadevidhyana

મહાલક્ષ્મી ધ્યાન (અક્ષસ્રક્પરશું)

Mahalakshmi Dhyana (Aksasrak Parashum) in Gujarati · ગુજરાતી

🕉️ hindu·📿 9× જપ·🕐 નવરાત્રિમાં, દુર્ગા સપ્તશતીના મધ્યમ ચરિત પહેલાં, તથા મંગળવાર અને શુક્રવારે·📜 Durga Saptashati (Devi Mahatmyam) — dhyana of the Madhyama Charita
Share:

અર્થ

આ દુર્ગા સપ્તશતીના મધ્યમ ચરિતમાં પ્રગટ થતી મહાલક્ષ્મીનો પ્રસિદ્ધ ધ્યાન શ્લોક છે — અઢાર ભુજાવાળી યોદ્ધા દેવી જે મહિષાસુરનો સંહાર કરનારી છે. આ શ્લોક તેમના દ્વારા ધારણ કરેલા અઢાર આયુધો અને ચિહ્નોનો — અક્ષમાળા અને કમળથી લઈને શૂલ, પાશ અને સુદર્શન ચક્ર સુધી — નામોલ્લેખ કરે છે, અને કમળ પર વિરાજમાન તેમના પ્રસન્ન મુખનું દર્શન કરાવે છે. એનો પાઠ સપ્તશતીના મધ્યમ ચરિત પહેલાં ધ્યાન રૂપે તથા દેવીના વિજયી સ્વરૂપના એક પ્રભાવશાળી ધ્યાન રૂપે થાય છે.

ઉત્પત્તિ અને કથા

Durga Saptashati (Devi Mahatmyam) — dhyana of the Madhyama Charita · Traditional (Markandeya Purana tradition) · Classical

દુર્ગા સપ્તશતીમાં દેવી માહાત્મ્ય ત્રણ ચરિતોમાં પ્રગટ થાય છે, જેમાંથી પ્રત્યેક દેવીના એક મહાન સ્વરૂપ — મહાકાળી, મહાલક્ષ્મી અને મહાસરસ્વતી — ના અધીન છે. આ શ્લોક મધ્યમ ચરિતની અધિષ્ઠાત્રી દેવી મહાલક્ષ્મીનું ધ્યાન છે, જેમાં દેવીએ સમસ્ત દેવોના સંયુક્ત તેજથી આકાર લીધો અને પોતાની અઢાર ભુજાઓમાં તેમના પ્રત્યેક આયુધને ધારણ કરીને પાડા રૂપી રાક્ષસ મહિષાસુરનો સંહાર કરવા નીકળ્યાં. આ ધ્યાન તેમના વિજયના અધ્યાયોના પાઠ પહેલાં એ જ સ્વરૂપનું દર્શન અને ધ્યાન કરવા માટે પાઠ થાય છે.

શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે

દેવી માહાત્મ્યમાં વર્ણવાયું છે કે જ્યારે કોઈ દેવ મહિષાસુરને પરાસ્ત ન કરી શક્યો, ત્યારે તેમના સંકેન્દ્રિત તેજથી આ અઢાર ભુજાવાળી દેવી પ્રગટ થયાં, જેમણે પ્રત્યેક દેવ પાસેથી એક આયુધ પ્રાપ્ત કર્યું અને સ્વર્ગને જીતી લેનારા એ રાક્ષસનો સંહાર કર્યો — અને ભક્તો માને છે કે આ ધ્યાન દ્વારા આ સ્વરૂપનું ચિંતન કરવું એ પોતાને એક જ સાથે એ સમસ્ત દિવ્ય આયુધોના સંરક્ષણમાં મૂકવા સમાન છે.

મંત્ર

કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો

અક્ષસ્રક્પરશું ગદેષુકુલિશં પદ્મં ધનુષ્કુણ્ડિકાં દણ્ડં શક્તિમસિં ચર્મ જલજં ઘણ્ટાં સુરાભાજનમ્। શૂલં પાશસુદર્શને દધતીં હસ્તૈઃ પ્રસન્નાનનાં સેવે સૈરિભમર્દિનીમિહ મહાલક્ષ્મીં સરોજસ્થિતામ્॥

om akṣa-srak-paraśuṃ gadeṣu-kuliśaṃ padmaṃ dhanuṣ-kuṇḍikāṃ daṇḍaṃ śaktim-asiṃ ca carma jala-jaṃ ghaṇṭāṃ surā-bhājanam | śūlaṃ pāśa-sudarśane ca dadhatīṃ hastaiḥ prasannānanāṃ seve sairibha-mardinīm-iha mahālakṣmīṃ saroja-sthitām ||

અર્થ:હું કમળ પર વિરાજમાન, મહિષાસુરમર્દિની, પ્રસન્ન મુખવાળી મહાલક્ષ્મીની આરાધના કરું છું — જે પોતાના (અઢાર) હાથોમાં અક્ષમાળા, પરશુ, ગદા, બાણ અને વજ્ર; કમળ, ધનુષ અને કમંડલુ; દંડ, શક્તિ, અસિ (તલવાર) અને ઢાલ; શંખ, ઘંટ અને મધુપાત્ર; તથા શૂલ, પાશ અને સુદર્શન ચક્ર ધારણ કરે છે.

શબ્દ-શબ્દ અર્થ

ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો

અક્ષસ્રક્🔊akṣa-srakરુદ્રાક્ષ / અક્ષ મણિઓની માળા
પરશું🔊paraśuṃપરશુ (કુહાડી)
ગદા🔊gadāગદા
ઇષુ🔊iṣuબાણ
કુલિશં🔊kuliśaṃવજ્ર
પદ્મં🔊padmaṃકમળ
ધનુઃ🔊dhanuḥધનુષ
કુણ્ડિકાં🔊kuṇḍikāṃકમંડલુ (જળપાત્ર)
દણ્ડં🔊daṇḍaṃદંડ (છડી)
શક્તિમ્🔊śaktimશક્તિ (ભાલો)
અસિં🔊asiṃઅસિ (તલવાર)
ચર્મ🔊carmaચર્મ (ઢાલ)
જલજં🔊jala-jaṃશંખ (જળમાંથી ઉત્પન્ન)
ઘણ્ટાં🔊ghaṇṭāṃઘંટ
સુરાભાજનમ્🔊surā-bhājanamમધુપાત્ર / અમૃત-પાત્ર
શૂલં🔊śūlaṃશૂલ (ત્રિશૂળ)
પાશ🔊pāśaપાશ (ફાંસો)
સુદર્શને🔊sudarśaneસુદર્શન ચક્ર
દધતીં હસ્તૈઃ🔊dadhatīṃ hastaiḥ(આ સૌને) પોતાના (અઢાર) હાથોમાં ધારણ કરતી
પ્રસન્નાનનાં🔊prasanna-ānanāṃપ્રસન્ન, સૌમ્ય મુખવાળી
સેવે🔊seveહું પૂજું છું / સેવા કરું છું
સૈરિભમર્દિનીમ્🔊sairibha-mardinīmમહિષાસુર (પાડા રૂપી રાક્ષસ) નો સંહાર કરનારી
મહાલક્ષ્મીં સરોજસ્થિતામ્🔊mahālakṣmīṃ saroja-sthitāmકમળ પર વિરાજમાન મહાલક્ષ્મી

Mahalakshmi Dhyana (Aksasrak Parashum) પાઠના લાભ

દુર્ગા સપ્તશતીની અઢાર ભુજાવાળી, મહિષાસુરમર્દિની મહાલક્ષ્મીનું પ્રામાણિક ધ્યાન

દેવીના સંપૂર્ણ વિજયી સ્વરૂપને — સમસ્ત આયુધો સહિત — ધ્યાન માટે મનમાં સ્થિર કરે છે

દુર્ગા સપ્તશતી / ચંડી પાઠના મધ્યમ ચરિત પહેલાં ધ્યાન શ્લોક રૂપે પાઠ થાય છે

લક્ષ્મીની સમૃદ્ધિ તથા દુર્ગાની રક્ષક, અસુર-સંહારક શક્તિ — બંનેનું આવાહન કરે છે

સાહસ, શત્રુઓ અને વિઘ્નો પર વિજય તથા કલ્યાણ આપે છે

ખાસ કરીને નવરાત્રિમાં તથા મંગળવાર અને શુક્રવારે જપાય છે

Mahalakshmi Dhyana (Aksasrak Parashum) જપ વિધિ

જપ સંખ્યા9વાર
ઉત્તમ સમયનવરાત્રિમાં, દુર્ગા સપ્તશતીના મધ્યમ ચરિત પહેલાં, તથા મંગળવાર અને શુક્રવારે

દેવીની પ્રતિમા સમક્ષ પૂર્વ કે ઉત્તર તરફ મુખ કરીને બેસો. આ ધ્યાનનો એકાગ્રતાથી પાઠ કરો, કમળ પર વિરાજમાન, પ્રસન્ન મુખવાળી મહાલક્ષ્મીનું, શ્લોકમાં નામાંકિત અઢાર આયુધો અને ચિહ્નોને ધારણ કરેલા, ધ્યાન કરતા. પરંપરાગત રીતે એને ચંડી પાઠના મધ્ય ભાગના આરંભમાં ધ્યાન શ્લોક રૂપે જપાય છે, અને એને સ્વતંત્ર રીતે પણ 9 કે 108 વાર દોહરાવી શકાય છે.

વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો

આ પાના પર સંપૂર્ણ Mahalakshmi Dhyana (Aksasrak Parashum) ગુજરાતી લિપિમાં છે — એ જ મૂળ શ્લોકો, અક્ષર-અક્ષર લિપ્યંતરિત, જેથી તમે સરળતાથી વાંચી અને જપી શકો. કોઈપણ પંક્તિ (અથવા ▶ બટન) દબાવી તેનો પાઠ સાંભળો.
હા — માત્ર લિપિ બદલાય છે; શબ્દો અને તેમનો અર્થ મૂળ જ રહે છે. આ પાનાનો શ્લોક-શ્લોક અર્થ, લાભ અને જપ વિધિ એ જ રીતે લાગુ પડે છે.
એ દુર્ગા સપ્તશતીના મધ્યમ ચરિત (મધ્ય ભાગ) માં પ્રગટ થતી મહાલક્ષ્મીનું વર્ણન કરે છે — દિવ્ય માતાનું અઢાર ભુજાવાળું યોદ્ધા સ્વરૂપ જે મહિષાસુરનો સંહાર કરે છે. આ સંદર્ભમાં મહાલક્ષ્મી કેવળ ધનની દેવી નહીં, પરંતુ પરમ શક્તિ છે.
અક્ષમાળા, પરશુ, ગદા, બાણ, વજ્ર, કમળ, ધનુષ, કમંડલુ, દંડ, શક્તિ, અસિ, ઢાલ, શંખ, ઘંટ, મધુપાત્ર, શૂલ, પાશ અને ચક્ર ધારણ કરનારી અઢાર ભુજાઓ એ દર્શાવે છે કે એક જ દેવી સમસ્ત દેવોની સમસ્ત શક્તિઓ અને આયુધો એકસાથે ધારણ કરે છે, જેથી તેઓ બુરાઈ સામે અજેય બને છે.
'સૈરિભ' એ પાડા (મહિષ) નું જ બીજું નામ છે, તેથી 'સૈરિભમર્દિની' નો અર્થ છે 'પાડા રૂપી રાક્ષસનું મર્દન કરનારી' — એટલે કે મહિષાસુરનો સંહાર કરનારી. એ દેવીના વિજયી યોદ્ધા સ્વરૂપની મહાન ઉપાધિઓમાંની એક છે.
એનો પાઠ દુર્ગા સપ્તશતી / ચંડી પાઠના મધ્યમ ચરિત પહેલાં ધ્યાન શ્લોક રૂપે થાય છે, ખાસ કરીને નવરાત્રિમાં. એને દેવીના સંપૂર્ણ રક્ષક વૈભવના ધ્યાન રૂપે સ્વતંત્ર રીતે પણ જપી શકાય છે.

આ પણ વાંચો

ઉપયોગી લાગ્યું? સ્વજનો સાથે વહેંચો 🙏

Share:

સંપૂર્ણ Mahalakshmi Dhyana (Aksasrak Parashum) શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ