Mantra.Tips
annapurnaannapurneshwariparvatikashi

ਸ਼੍ਰੀ ਅਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣਾ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮ੍

Annapurna Stotram in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ

🕉️ hindu·📿 1× ਜਪ·🕐 ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਜਯੰਤੀ (ਮਾਰਗਸ਼ੀਰਸ਼ ਪੂਰਨਮਾ); ਨਵਰਾਤਰੀ; ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਜਾਂ ਖਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ·🎵 ਆਡੀਓ ਸਹਿਤ·📜 Composed by Adi Shankaracharya
Share:

ਅਰਥ

ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਸਤੋਤ੍ਰਮ੍ ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਦੀ ਉਸਤਤ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਵੀ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਅੰਨ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਦੀ ਵੰਦਨਾ ਹੈ। ਅੰਨ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਤੇ ਗਰੀਬੀ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਪਾਠ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ

Composed by Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · 8th century CE

ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਸਤੋਤ੍ਰਮ੍ ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਦਾ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਪੋਸ਼ਣ ਦੀ ਦੇਵੀ ਦਾ ਸਤੋਤ੍ਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਨਾਲ ਉਸ ਮਾਤਾ ਵਜੋਂ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਖੁਦ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਵੀ ਅੰਨ ਛਕਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਸ਼ਲੋਕ 'ਭਿਕਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ… ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ' ਨਾਲ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿੰਗਾਰੇ ਪਦਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਧਨ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਅੰਨ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵੈਰਾਗ ਦੀ ਭਿਖਿਆ ਮੰਗਦੇ ਹਨ। ਅੰਤਮ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ — 'ਮੇਰੀ ਮਾਤਾ ਪਾਰਵਤੀ ਹੈ, ਪਿਤਾ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਹੈ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਭਗਤ ਮੇਰੇ ਸਾਕ ਹਨ, ਅਤੇ ਤਿੰਨੇ ਲੋਕ ਮੇਰਾ ਘਰ ਹਨ।'

ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ

ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਰ ਯਾਤਰੀ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਛਕਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਭੁੱਖਾ ਨਾ ਰਹੇ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਗਤ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਸਤੋਤ੍ਰ ਦਾ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਇਸ ਭਰੋਸੇ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਅਤੇ ਆਤਮਾ ਕਦੇ ਪੋਸ਼ਣ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਗੇ।

ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ ਜਪੋ

ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੂਰਾ ਪਾਠ

ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ

ਸ਼ਲੋਕ 1

ਨਿਤ੍ਯਾਨਨ੍ਦਕਰੀ ਵਰਾਭਯਕਰੀ ਸੌਨ੍ਦਰ੍ਯਰਤ੍ਨਾਕਰੀ ਨਿਰ੍ਧੂਤਾਖਿਲਘੋਰਪਾਵਨਕਰੀ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰੀ ਪ੍ਰਾਲੇਯਾਚਲਵਂਸ਼ਪਾਵਨਕਰੀ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਵਲਮ੍ਬਨਕਰੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ

Nityanandakari varabhayakari saundaryaratnakari Nirdhutakhilaghorapavanakari pratyakshamaheshvari Praleyachalavamshapavanakari kashipuradhishvari Bhiksham dehi kripavalambanakari matannapurneshvari

ਅਰਥ:ਨਿਤ ਆਨੰਦ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਵਰ ਅਤੇ ਅਭੈ ਦੀ ਦਾਤੀ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੀ ਰਤਨਾਕਰ; ਸਮੁੱਚੇ ਘੋਰ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰ ਕੇ ਪਾਵਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਸਾਖਸ਼ਾਤ ਮਾਹੇਸ਼ਵਰੀ; ਹਿਮਗਿਰੀ (ਹਿਮਾਲਿਆ) ਦੇ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਪਾਵਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਕਾਸ਼ੀਪੁਰ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ — ਹੇ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ, ਕਰੁਣਾਵਲੰਬਿਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 2

ਨਾਨਾਰਤ੍ਨਵਿਚਿਤ੍ਰਭੂਸ਼ਣਕਰੀ ਹੇਮਾਮ੍ਬਰਾਡਮ੍ਬਰੀ ਮੁਕ੍ਤਾਹਾਰਵਿਲਮ੍ਬਮਾਨ ਵਿਲਸਤ੍ ਵਕ੍ਸ਼ੋਜਕੁਮ੍ਭਾਨ੍ਤਰੀ ਕਾਸ਼੍ਮੀਰਾਗਰੁਵਾਸਿਤਾ ਰੁਚਿਕਰੀ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਵਲਮ੍ਬਨਕਰੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ

Nanaratnavichitrabhushanakari hemambaradambari Muktaharavilambamana vilasat vakshojakumbhantari Kashmiragaruvasita ruchikari kashipuradhishvari Bhiksham dehi kripavalambanakari matannapurneshvari

ਅਰਥ:ਅਨੇਕ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਅਦਭੁਤ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਬਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਦੀਪਮਾਨ; ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਸ਼ੋਭਦਾ ਚਮਕਦਾ ਮੋਤੀਆਂ ਦਾ ਹਾਰ; ਕੇਸਰ ਅਤੇ ਅਗਰ ਨਾਲ ਸੁਗੰਧਿਤ, ਕਾਂਤੀਮਈ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ — ਹੇ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ, ਕਰੁਣਾਵਲੰਬਿਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 3

ਯੋਗਾਨਨ੍ਦਕਰੀ ਰਿਪੁਕ੍ਸ਼ਯਕਰੀ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਨਿਸ਼੍ਠਾਕਰੀ ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਾਨਲਭਾਸਮਾਨਲਹਰੀ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਰਕ੍ਸ਼ਾਕਰੀ ਸਰ੍ਵੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਸਮਸ੍ਤਵਾਞ੍ਛਿਤਕਰੀ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਵਲਮ੍ਬਨਕਰੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ

Yoganandakari ripukshayakari dharmarthanishthakari Chandrarkanalabhasamanalahari trailokyarakshakari Sarvaishvaryasamastavanchhitakari kashipuradhishvari Bhiksham dehi kripavalambanakari matannapurneshvari

ਅਰਥ:ਯੋਗ ਦੇ ਆਨੰਦ ਦੀ ਦਾਤੀ, ਸ਼ਤਰੂਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਕਲਿਆਣ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਠਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ; ਚੰਦ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਵਾਂਗ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਦੀਪਮਾਨ, ਤ੍ਰੈਲੋਕ ਦੀ ਰੱਖਿਅਕ; ਸਮੁੱਚੇ ਐਸ਼ਵਰਜ ਅਤੇ ਹਰ ਇੱਛਾ ਦੀ ਦਾਤੀ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ — ਹੇ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ, ਕਰੁਣਾਵਲੰਬਿਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 4

ਕੈਲਾਸਾਚਲਕਨ੍ਦਰਾਲਯਕਰੀ ਗੌਰੀ ਉਮਾ ਸ਼ਙ੍ਕਰੀ ਕੌਮਾਰੀ ਨਿਗਮਾਰ੍ਥਗੋਚਰਕਰੀ ਓਙ੍ਕਾਰਬੀਜਾਕ੍ਸ਼ਰੀ ਮੋਕ੍ਸ਼ਦ੍ਵਾਰਕਪਾਟਪਾਟਨਕਰੀ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਵਲਮ੍ਬਨਕਰੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ

Kailasachalakandaralayakari gauri uma shankari Kaumari nigamarthagocharakari onkarabijakshari Mokshadvarakapatapatanakari kashipuradhishvari Bhiksham dehi kripavalambanakari matannapurneshvari

ਅਰਥ:ਜੋ ਕੈਲਾਸ਼ ਪਰਬਤ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ — ਗੌਰੀ, ਉਮਾ, ਸ਼ੰਕਰੀ; ਨਿਤ ਕੁਮਾਰੀ ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਬੀਜਮੰਤਰ ਓਂਕਾਰ ਹੈ; ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਦੁਆਰ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ — ਹੇ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ, ਕਰੁਣਾਵਲੰਬਿਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 5

ਦ੍ਰਿਸ਼੍ਯਾਦ੍ਰਿਸ਼੍ਯ ਵਿਭੂਤਿਵਾਹਨਕਰੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਭਾਣ੍ਡੋਦਰੀ ਲੀਲਾਨਾਟਕਸੂਤ੍ਰਭੇਦਨਕਰੀ ਵਿਜ੍ਞਾਨਦੀਪਾਙ੍ਕੁਰੀ ਸ਼੍ਰੀਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼ਮਨਃ ਪ੍ਰਸਾਦਨਕਰੀ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਵਲਮ੍ਬਨਕਰੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ

Drishyadrishya vibhutivahanakari brahmandabhandodari Lilanatakasutrabhedanakari vijnanadipankuri Shrivishveshamanah prasadanakari kashipuradhishvari Bhiksham dehi kripavalambanakari matannapurneshvari

ਅਰਥ:ਜੋ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਸਮੁੱਚੀ ਵਿਭੂਤੀ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਉਦਰ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦਾ ਭਾਂਡਾ ਟਿਕਿਆ ਹੈ; ਜੋ ਲੀਲਾ-ਨਾਟਕ ਦੇ ਸੂਤਰ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਸੱਚੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਬਲਦੀ ਜੋਤ; ਜੋ ਸ਼੍ਰੀ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ — ਹੇ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ, ਕਰੁਣਾਵਲੰਬਿਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 6

ਉਰ੍ਵੀ ਸਰ੍ਵਜਨੇਸ਼੍ਵਰੀ ਭਗਵਤੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ ਵੇਣੀਨੀਲਸਮਾਨਕੁਨ੍ਤਲਧਰੀ ਨਿਤ੍ਯਾਨ੍ਨਦਾਨੇਸ਼੍ਵਰੀ ਸਰ੍ਵਾਨਨ੍ਦਕਰੀ ਸਦਾਸ਼ੁਭਕਰੀ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਵਲਮ੍ਬਨਕਰੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ

Urvi sarvajaneshvari bhagavati matannapurneshvari Veninilasamanakuntaladhari nityannadaneshvari Sarvanandakari sadashubhakari kashipuradhishvari Bhiksham dehi kripavalambanakari matannapurneshvari

ਅਰਥ:ਖੁਦ ਧਰਤੀ, ਸਮੁੱਚੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ, ਦਿਵ੍ਯ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ; ਵੇਣੀ ਵਿੱਚ ਗੁੰਦੇ ਕਾਲੇ ਕੇਸਾਂ ਵਾਲੀ, ਨਿਤ ਅੰਨ ਦੀ ਦਾਤੀ; ਸਮੁੱਚੇ ਆਨੰਦ ਦੀ ਦਾਤੀ, ਸਦਾ ਸ਼ੁਭਕਾਰੀ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ — ਹੇ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ, ਕਰੁਣਾਵਲੰਬਿਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 7

ਆਦਿਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਸਮਸ੍ਤਵਰ੍ਣਨਕਰੀ ਸ਼ਮ੍ਭੋਸ੍ਤ੍ਰਿਭਾਵਾਕਰੀ ਕਾਸ਼੍ਮੀਰਾ ਤ੍ਰਿਜਲੇਸ਼੍ਵਰੀ ਤ੍ਰਿਲਹਰੀ ਨਿਤ੍ਯਾਙ੍ਕੁਰਾ ਸ਼ਰ੍ਵਰੀ ਕਾਮਾਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਕਰੀ ਜਨੋਦਯਕਰੀ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਵਲਮ੍ਬਨਕਰੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ

Adikshantasamastavarnanakari shambhostribhavakari Kashmira trijaleshvari trilahari nityankura sharvari Kamakankshakari janodayakari kashipuradhishvari Bhiksham dehi kripavalambanakari matannapurneshvari

ਅਰਥ:ਜੋ 'ਅ' ਤੋਂ 'ਕਸ਼' ਤੱਕ ਸਮੁੱਚੇ ਅੱਖਰਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਤਿੰਨ ਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੂਪ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਕੇਸਰਵਰਨੀ, ਤਿੰਨ ਜਲਾਂ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਸਵਾਮਿਨੀ, ਨਿਤ ਅੰਕੁਰਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੀ, ਕਾਲੀ ਸ਼ਰਵਰੀ (ਰਾਤ-ਦੇਵੀ); ਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਜਨਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੀ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ — ਹੇ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ, ਕਰੁਣਾਵਲੰਬਿਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 8

ਦੇਵੀ ਸਰ੍ਵਵਿਚਿਤ੍ਰਰਤ੍ਨਰਚਿਤਾ ਦਾਕ੍ਸ਼ਾਯਣੀ ਸੁਨ੍ਦਰੀ ਵਾਮੇ ਸ੍ਵਾਦੁਪਯੋਧਰਾ ਪ੍ਰਿਯਕਰੀ ਸੌਭਾਗ੍ਯ ਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰੀ ਭਕ੍ਤਾਭੀਸ਼੍ਟਕਰੀ ਸਦਾਸ਼ੁਭਕਰੀ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਵਲਮ੍ਬਨਕਰੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ

Devi sarvavichitraratnarachita dakshayani sundari Vame svadupayodhara priyakari saubhagya maheshvari Bhaktabhishtakari sadashubhakari kashipuradhishvari Bhiksham dehi kripavalambanakari matannapurneshvari

ਅਰਥ:ਸਮੁੱਚੇ ਅਦਭੁਤ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਰਚੀ ਦੇਵੀ, ਦਕਸ਼ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਪੁੱਤਰੀ; ਕਿਰਪਾਮਈ ਅਤੇ ਪਿਆਰੀ, ਸਮੁੱਚੇ ਸੌਭਾਗ ਦੀ ਮਹਾਂ ਦੇਵੀ; ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਹਰ ਇੱਛਾ ਦੀ ਦਾਤੀ, ਸਦਾ ਸ਼ੁਭਕਾਰੀ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ — ਹੇ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ, ਕਰੁਣਾਵਲੰਬਿਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 9

ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਾਨਲਕੋਟਿਕੋਟਿਸਦ੍ਰਿਸ਼ਾ ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਂਸ਼ੁਬਿਮ੍ਬਾਧਰੀ ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਾਗ੍ਨਿਸਮਾਨਕੁਣ੍ਡਲਧਰੀ ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਵਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ ਮਾਲਾਪੁਸ੍ਤਕਪਾਸ਼ਸਾਙ੍ਕੁਸ਼ਧਰੀ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਵਲਮ੍ਬਨਕਰੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ

Chandrarkanalakotikotisadrisha chandramshubimbadhari Chandrarkagnisamanakundaladhari chandrarkavarneshvari Malapustakapashasankushadhari kashipuradhishvari Bhiksham dehi kripavalambanakari matannapurneshvari

ਅਰਥ:ਕਰੋੜਾਂ-ਕਰੋੜ ਚੰਦ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਵਾਂਗ ਦੇਦੀਪਮਾਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਚੰਦ-ਮੰਡਲ ਵਾਂਗ ਹੈ; ਚੰਦ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਵਾਂਗ ਉੱਜਲ ਕੁੰਡਲ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਚੰਦ-ਸੂਰਜ ਦੇ ਵਰਨ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ; ਮਾਲਾ ਅਤੇ ਪੁਸਤਕ, ਪਾਸ਼ ਅਤੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ — ਹੇ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ, ਕਰੁਣਾਵਲੰਬਿਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 10

ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਤ੍ਰਾਣਕਰੀ ਮਹਾऽਭਯਕਰੀ ਮਾਤਾ ਕ੍ਰਿਪਾਸਾਗਰੀ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ਕਰੀ ਸਦਾ ਸ਼ਿਵਕਰੀ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼੍ਵਰੀ ਸ਼੍ਰੀਧਰੀ ਦਕ੍ਸ਼ਾਕ੍ਰਨ੍ਦਕਰੀ ਨਿਰਾਮਯਕਰੀ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਵਲਮ੍ਬਨਕਰੀ ਮਾਤਾऽਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰੀ

Kshatratranakari mahabhayakari mata kripasagari Sakshanmokshakari sada shivakari vishveshvari shridhari Dakshakrandakari niramayakari kashipuradhishvari Bhiksham dehi kripavalambanakari matannapurneshvari

ਅਰਥ:ਧਰਮੀਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਅਕ, ਮਹਾਂ ਅਭੈ ਦੀ ਦਾਤੀ, ਕਰੁਣਾ ਦੀ ਸਾਗਰ ਮਾਤਾ; ਜੋ ਸਾਖਸ਼ਾਤ ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਸਦਾ ਸ਼ਿਵਕਾਰੀ, ਵਿਸ਼ਵੇਸ਼ਵਰੀ, ਸ਼੍ਰੀਧਾਰੀ; ਜੋ ਸ਼ੋਕ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਸਮੁੱਚੇ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ — ਹੇ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣੇਸ਼ਵਰੀ, ਕਰੁਣਾਵਲੰਬਿਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 11

ਅਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣੇ ਸਦਾਪੂਰ੍ਣੇ ਸ਼ਙ੍ਕਰਪ੍ਰਾਣਵਲ੍ਲਭੇ ਜ੍ਞਾਨਵੈਰਾਗ੍ਯਸਿਦ੍ਧ੍ਯਰ੍ਥਂ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਪਾਰ੍ਵਤਿ

Annapurne sadapurne Shankarapranavallabhe Jnanavairagyasiddhyartham Bhiksham dehi cha parvati

ਅਰਥ:ਹੇ ਅੰਨਪੂਰਣਾ, ਸਦਾ ਪਰਿਪੂਰਨ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ, ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਜਿੰਨੀ ਪਿਆਰੀ; ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵੈਰਾਗ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਹੇ ਪਾਰਵਤੀ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।

ਸ਼ਲੋਕ 12

ਮਾਤਾ ਪਾਰ੍ਵਤੀ ਦੇਵੀ ਪਿਤਾ ਦੇਵੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ ਬਾਨ੍ਧਵਾਃ ਸ਼ਿਵਭਕ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਦੇਸ਼ੋ ਭੁਵਨਤ੍ਰਯਮ੍

Mata cha parvati devi Pita devo maheshvarah Bandhavah shivabhaktashcha Svadesho bhuvanatrayam

ਅਰਥ:ਮੇਰੀ ਮਾਤਾ ਦੇਵੀ ਪਾਰਵਤੀ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਭਗਵਾਨ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਹਨ; ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਭਗਤ ਮੇਰੇ ਸਾਕ ਹਨ, ਅਤੇ ਤਿੰਨੇ ਲੋਕ ਮੇਰੀ ਮਾਤ-ਭੂਮੀ ਹਨ।

ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ

ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ

ਅਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣਾ🔊Annapurna'ਜੋ ਅੰਨ ਨਾਲ ਪਰਿਪੂਰਨ ਹੈ' — ਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੀ ਦੇਵੀ, ਪਾਰਵਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ
ਕਾਸ਼ੀਪੁਰਾਧੀਸ਼੍ਵਰੀ🔊Kashipuradhishwariਕਾਸ਼ੀ (ਵਾਰਾਣਸੀ) ਨਗਰੀ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ ਦੇਵੀ, ਜਿੱਥੇ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਕੋਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਮੰਦਰ ਹੈ
ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ🔊Bhiksham Dehi'ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ' — ਉਹ ਟੇਕ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਗਤ ਕੇਵਲ ਅੰਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵੈਰਾਗ ਮੰਗਦਾ ਹੈ
ਸ਼ਙ੍ਕਰਪ੍ਰਾਣਵਲ੍ਲਭੇ🔊Shankara-prana-vallabheਹੇ ਸ਼ੰਕਰ (ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ) ਦੀ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਜਿੰਨੀ ਪਿਆਰੀ ਪ੍ਰਾਣ-ਵੱਲਭਾ — ਪਾਰਵਤੀ ਰੂਪ ਅੰਨਪੂਰਣਾ
ਜ੍ਞਾਨਵੈਰਾਗ੍ਯਸਿਦ੍ਧ੍ਯਰ੍ਥਮ੍🔊Jnana-vairagya-siddhyarthamਅਧਿਆਤਮਿਕ ਗਿਆਨ (ਗਿਆਨ) ਅਤੇ ਵੈਰਾਗ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਲਈ

Annapurna Stotram ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ

ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਦਾ ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਅੰਨ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਅਤੇ ਘਾਟ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ — ਤਾਂ ਜੋ ਕੋਈ ਭਗਤ ਕਦੇ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਨਾ ਰਹੇ।

ਇਹ ਦੇਵੀ ਦੀ ਅੰਨ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਦਾਤੀ ਵਜੋਂ ਉਸਤਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੇਵਲ ਅੰਨ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵੈਰਾਗ ਦੀ ਭਿਖਿਆ ਮੰਗਦਾ ਹੈ।

ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਘਰ ਅਤੇ ਰਸੋਈ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਗਰੀਬੀ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਦਾ ਡਰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੰਤੋਖ ਤੇ ਭਲਾਈ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਜਯੰਤੀ (ਮਾਰਗਸ਼ੀਰਸ਼ ਪੂਰਨਮਾ), ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਿੱਚ, ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਅਤੇ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਪਾਠ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮਾਤਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨੂੰ ਸੱਦਣ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਰਗਾ ਚਾਲੀਸਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਸਤੋਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Annapurna Stotram ਪਾਠ ਵਿਧੀ

ਜਪ ਗਿਣਤੀ1ਵਾਰ
ਉੱਤਮ ਸਮਾਂਅੰਨਪੂਰਣਾ ਜਯੰਤੀ (ਮਾਰਗਸ਼ੀਰਸ਼ ਪੂਰਨਮਾ); ਨਵਰਾਤਰੀ; ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਜਾਂ ਖਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ
ਦਿਸ਼ਾEast or facing the deity

ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ (ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਅੰਨ ਛਕਾਉਂਦੀ ਦੇਵੀ) ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬੈਠੋ, ਦੀਵਾ ਜਗਾਓ ਅਤੇ ਪਕਾਇਆ ਅੰਨ ਜਾਂ ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਲਾਲ ਫੁੱਲ ਅਰਪਣ ਕਰੋ। ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸਤੋਤ੍ਰ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰੋ, ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਵਜੋਂ ਅਰਪਣ ਕਰੋ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਯਾਦ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਅੰਨ ਖੁਦ ਮਾਤਾ ਦਾ ਤੋਹਫਾ ਹੈ।

ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ

ਇਸ ਪੰਨੇ ਉੱਤੇ ਪੂਰਾ Annapurna Stotram ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ — ਉਹੀ ਮੂਲ ਸ਼ਲੋਕ, ਅੱਖਰ-ਅੱਖਰ ਲਿਪੀਅੰਤਰਿਤ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਸੌਖ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹ ਅਤੇ ਜਪ ਸਕੋ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ (ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ) ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਪਾਠ ਸੁਣੋ।
ਹਾਂ — ਕੇਵਲ ਲਿਪੀ ਬਦਲਦੀ ਹੈ; ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਮੂਲ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪੰਨੇ ਦਾ ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ, ਲਾਭ ਅਤੇ ਪਾਠ ਵਿਧੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਸਤੋਤ੍ਰਮ੍ ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਬਾਰਾਂ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਤੋਤ੍ਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਾਸ਼ੀ (ਵਾਰਾਣਸੀ) ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਅੰਨ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਦੀ ਦੇਵੀ ਮਾਤਾ ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਦੀ ਉਸਤਤ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਸ਼ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੰਨ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਦਾਤੀ ਵਜੋਂ ਪੂਜਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ 'ਅੰਨਪੂਰਣੇ ਸਦਾਪੂਰਣੇ… ਭਿਕਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ ਚ ਪਾਰਵਤਿ' ਨਾਲ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਅੰਨਪੂਰਣਾ ('ਜੋ ਅੰਨ ਨਾਲ ਪਰਿਪੂਰਨ ਹੈ') ਦੇਵੀ ਪਾਰਵਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ, ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਸਮੁੱਚੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਪੋਸ਼ਣਕਾਰੀ ਮਾਤਾ ਵਜੋਂ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੜਛੀ ਨਾਲ ਖੁਦ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਅੰਨ ਛਕਾਉਂਦੇ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਗਵਾਨ ਵੀ ਮਾਤਾ ਤੋਂ ਹੀ ਅੰਨ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਦਾ ਪਾਠ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਜਯੰਤੀ (ਮਾਰਗਸ਼ੀਰਸ਼ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾ) 'ਤੇ, ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਜਾਂ ਖਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਮਾਤਾ ਦੇ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇ ਤੋਹਫੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼ੁਕਰਾਨੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਭਾਵੇਂ ਅੰਨਪੂਰਣਾ ਅੰਨ ਦੀ ਦਾਤੀ ਹੈ, ਸਤੋਤ੍ਰ ਦੀ 'ਭਿਕਸ਼ਾਂ ਦੇਹਿ' (ਮੈਨੂੰ ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ) ਇਹ ਟੇਕ ਅੰਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੰਗਦੀ ਹੈ — ਗਿਆਰਵੇਂ ਸ਼ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਭਗਤ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵੈਰਾਗ ਦੀ ਭਿਖਿਆ ਮੰਗਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਜਿਹੜੀ ਮਾਤਾ ਦੇਹ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਉਹ ਆਤਮਾ ਦਾ ਵੀ ਪੋਸ਼ਣ ਕਰੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਲਾਭਦਾਇਕ ਲੱਗਿਆ? ਆਪਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕਰੋ 🙏

Share:

ਪੂਰਾ Annapurna Stotram ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ