વેદસાર શિવ સ્તોત્રમ્
Vedasara Shiva Stotram in Gujarati · ગુજરાતી
તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો
✦ અર્થ
વેદસાર શિવ સ્તોત્રમ્ આદિ શંકરાચાર્ય રચિત શિવની "વેદસાર" સ્તુતિ છે, જે સમસ્ત પ્રાણીઓના અધિપતિ (પશુપતિ), નામ-રૂપથી પર, વેદો દ્વારા ઇંગિત એક પરમ સત્યને વંદન કરે છે. આ નાનું, મધુર સ્તોત્ર ભક્તિ જગાવે છે અને મનને શાંત કરે છે. તે સોમવાર, મહાશિવરાત્રિ, પ્રદોષ અને શ્રાવણ માસમાં સૌથી શુભ મનાય છે.
ઉત્પત્તિ અને કથા
Ascribed to Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · Classical
વેદસાર શિવ સ્તોત્રમ્ પરંપરાગત રીતે આદિ શંકરાચાર્યને આરોપિત છે. આ આદિ શંકરાચાર્ય રચિત શિવની "વેદસાર" સ્તુતિ છે — જે સમસ્ત પ્રાણીઓના અધિપતિ (પશુપતિ), નામ-રૂપથી પર, વેદો દ્વારા ઇંગિત એક પરમ સત્યને વંદન કરે છે.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
કહેવાય છે કે વેદસાર શિવ સ્તોત્રમ્ નો સાચા અને ભક્તિમય હૃદયથી પાઠ કરવો એ ભગવાનની કૃપાની નજીક જવા સમાન છે, જે પ્રેમપૂર્વક તેમને પોકારનારાઓને ક્યારેય તજતા નથી.
મંત્ર
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
॥ શ્રીઃ॥ ॥ અથ વેદસારશિવસ્તોત્રમ્॥ પશૂનાં પતિં પાપનાશં પરેશં ગજેન્દ્રસ્ય કૃત્તિં વસાનં વરેણ્યમ્ । જટાજૂટમધ્યે સ્ફુરદ્ગાઙ્ગવારિં મહાદેવમેકં સ્મરામિ સ્મરારિમ્ ॥ ૧॥ મહેશં સુરેશં સુરારાતિનાશં વિભું વિશ્વનાથં વિભૂત્યઙ્ગભૂષમ્ । વિરૂપાક્ષમિન્દ્વર્કવહ્નિત્રિનેત્રં સદાનન્દમીડે પ્રભું પઞ્ચવક્ત્રમ્ ॥ ૨॥ ગિરીશં ગણેશં ગલે નીલવર્ણં ગવેન્દ્રાધિરૂઢં ગુણાતીતરૂપમ્ । ભવં ભાસ્વરં ભસ્મના ભૂષિતાઙ્ગં ભવાનીકલત્રં ભજે પઞ્ચવક્ત્રમ્ ॥ ૩॥ શિવાકાન્ત શંભો શશાઙ્કાર્ધમૌલે મહેશાન શૂલિઞ્જટાજૂટધારિન્ । ત્વમેકો જગદ્વ્યાપકો વિશ્વરૂપઃ પ્રસીદ પ્રસીદ પ્રભો પૂર્ણરૂપ ॥ ૪॥ પરાત્માનમેકં જગદ્બીજમાદ્યં નિરીહં નિરાકારમોંકારવેદ્યમ્ । યતો જાયતે પાલ્યતે યેન વિશ્વં તમીશં ભજે લીયતે યત્ર વિશ્વમ્ ॥ ૫॥ ન ભૂમિર્નં ચાપો ન વહ્નિર્ન વાયુ- ર્ન ચાકાશમાસ્તે ન તન્દ્રા ન નિદ્રા । ન ચોષ્ણં ન શીતં ન દેશો ન વેષો ન યસ્યાસ્તિ મૂર્તિસ્ત્રિમૂર્તિં તમીડે ॥ ૬॥ અજં શાશ્વતં કારણં કારણાનાં શિવં કેવલં ભાસકં ભાસકાનામ્ । તુરીયં તમઃપારમાદ્યન્તહીનં પ્રપદ્યે પરં પાવનં દ્વૈતહીનમ્ ॥ ૭॥ નમસ્તે નમસ્તે વિભો વિશ્વમૂર્તે નમસ્તે નમસ્તે ચિદાનન્દમૂર્તે । નમસ્તે નમસ્તે તપોયોગગમ્ય નમસ્તે નમસ્તે શ્રુતિજ્ઞાનગમ્ય ॥ ૮॥ પ્રભો શૂલપાણે વિભો વિશ્વનાથ મહાદેવ શંભો મહેશ ત્રિનેત્ર । શિવાકાન્ત શાન્ત સ્મરારે પુરારે ત્વદન્યો વરેણ્યો ન માન્યો ન ગણ્યઃ ॥ ૯॥ શંભો મહેશ કરુણામય શૂલપાણે ગૌરીપતે પશુપતે પશુપાશનાશિન્ । કાશીપતે કરુણયા જગદેતદેક- સ્ત્વંહંસિ પાસિ વિદધાસિ મહેશ્વરોઽસિ ॥ ૧૦॥ ત્વત્તો જગદ્ભવતિ દેવ ભવ સ્મરારે ત્વય્યેવ તિષ્ઠતિ જગન્મૃડ વિશ્વનાથ । ત્વય્યેવ ગચ્છતિ લયં જગદેતદીશ લિઙ્ગાત્મકે હર ચરાચરવિશ્વરૂપિન્ ॥ ૧૧॥ ઇતિ શ્રીમત્પરમહંસપરિવ્રાજકાચાર્યસ્ય શ્રીગોવિન્દભગવત્પૂજ્યપાદશિષ્યસ્ય શ્રીમચ્છંકરભગવતઃ કૃતૌ વેદસારશિવસ્તોત્રં સમ્પૂર્ણમ્ ।
|| śrīḥ|| || atha vedasāraśivastotram|| paśūnāṃ patiṃ pāpanāśaṃ pareśaṃ gajendrasya kṛttiṃ vasānaṃ vareṇyam | jaṭājūṭamadhye sphuradgāṅgavāriṃ mahādevamekaṃ smarāmi smarārim || 1|| maheśaṃ sureśaṃ surārātināśaṃ vibhuṃ viśvanāthaṃ vibhūtyaṅgabhūṣam | virūpākṣamindvarkavahnitrinetraṃ sadānandamīḍe prabhuṃ pañcavaktram || 2|| girīśaṃ gaṇeśaṃ gale nīlavarṇaṃ gavendrādhirūḍhaṃ guṇātītarūpam | bhavaṃ bhāsvaraṃ bhasmanā bhūṣitāṅgaṃ bhavānīkalatraṃ bhaje pañcavaktram || 3|| śivākānta śaṃbho śaśāṅkārdhamaule maheśāna śūliñjaṭājūṭadhārin | tvameko jagadvyāpako viśvarūpaḥ prasīda prasīda prabho pūrṇarūpa || 4|| parātmānamekaṃ jagadbījamādyaṃ nirīhaṃ nirākāramoṃkāravedyam | yato jāyate pālyate yena viśvaṃ tamīśaṃ bhaje līyate yatra viśvam || 5|| na bhūmirnaṃ cāpo na vahnirna vāyu- rna cākāśamāste na tandrā na nidrā | na coṣṇaṃ na śītaṃ na deśo na veṣo na yasyāsti mūrtistrimūrtiṃ tamīḍe || 6|| ajaṃ śāśvataṃ kāraṇaṃ kāraṇānāṃ śivaṃ kevalaṃ bhāsakaṃ bhāsakānām | turīyaṃ tamaḥpāramādyantahīnaṃ prapadye paraṃ pāvanaṃ dvaitahīnam || 7|| namaste namaste vibho viśvamūrte namaste namaste cidānandamūrte | namaste namaste tapoyogagamya namaste namaste śrutijñānagamya || 8|| prabho śūlapāṇe vibho viśvanātha mahādeva śaṃbho maheśa trinetra | śivākānta śānta smarāre purāre tvadanyo vareṇyo na mānyo na gaṇyaḥ || 9|| śaṃbho maheśa karuṇāmaya śūlapāṇe gaurīpate paśupate paśupāśanāśin | kāśīpate karuṇayā jagadetadeka- stvaṃhaṃsi pāsi vidadhāsi maheśvaro'si || 10|| tvatto jagadbhavati deva bhava smarāre tvayyeva tiṣṭhati jaganmṛḍa viśvanātha | tvayyeva gacchati layaṃ jagadetadīśa liṅgātmake hara carācaraviśvarūpin || 11|| iti śrīmatparamahaṃsaparivrājakācāryasya śrīgovindabhagavatpūjyapādaśiṣyasya śrīmacchaṃkarabhagavataḥ kṛtau vedasāraśivastotraṃ sampūrṇam |
અર્થ:આદિ શંકરાચાર્ય રચિત શિવનું 'વેદસાર' (વેદોનો સાર) સ્તોત્ર — સર્વ પ્રાણીઓના સ્વામી પશુપતિની વંદના, જે નામ અને રૂપથી પર છે, એ જ એકમાત્ર પરમ સત્ય જેની તરફ વેદ સંકેત કરે છે.
Vedasara Shiva Stotram પાઠના લાભ
વેદસાર શિવ સ્તોત્રમ્ નો પાઠ ભગવાનની કૃપા, આશીર્વાદ અને રક્ષા આપે છે એમ મનાય છે.
ભક્તિ જગાવે છે, મનને શાંત કરે છે અને હૃદયને ભગવાનના સ્મરણમાં સ્થિર કરે છે.
સોમવારે, તથા મહાશિવરાત્રિ, પ્રદોષ અને શ્રાવણ માસમાં સૌથી શુભ.
એક નાનું, મધુર સ્તોત્ર જેને કોઈ પણ શીખીને શ્રદ્ધાથી દરરોજ પાઠ કરી શકે.
Vedasara Shiva Stotram જપ વિધિ
સ્નાન કરી દેવતાની પ્રતિમા સામે પૂર્વ કે ઉત્તર દિશા તરફ મુખ કરીને બેસો. દીપ પ્રગટાવી વેદસાર શિવ સ્તોત્રમ્ નો ધીમે ધીમે ભક્તિપૂર્વક પાઠ કરો. તેને દરરોજ, અથવા ખાસ કરીને મહાશિવરાત્રિ, પ્રદોષ અને શ્રાવણ માસમાં વાંચી શકાય. કૃપા અને રક્ષાની પ્રાર્થના સાથે સમાપ્ત કરો.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ Vedasara Shiva Stotram શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ