భగవతీ దుర్గా దుర్గార్తినాశినీ (నిశుమ్భ-వధ)
ભગવતી દુર્ગા દુર્ગાર્તિનાશિની (દુર્ગા, ક્લેશનાશિની, નિશુંભ વધ) in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
దుర్గా సప్తశతి తొమ్మిదవ అధ్యాయంలోని ఈ ప్రసంగం దేవిని 'భగవతీ దుర్గ, దుర్గార్తినాశిని' — క్లేశాలను, దుస్తర బాధలను నశింపజేసేది — గా పేర్కొంటూ, నిశుంభ దైత్యుని సంహారాన్ని వర్ణిస్తుంది. నిశుంభుడు ఆమెపై దూకగా, చండిక వేగంగా శూలాన్ని అతని హృదయంలోకి విసురుతుంది; చీలిన హృదయం నుండి మరో యోధుడు 'ఆగు!' అంటూ వస్తాడు, కానీ అట్టహాసం చేసే దేవి అతని శిరస్సును కూడా ఖండిస్తుంది. ఈ శ్లోకం దుర్గ యొక్క శక్తివంతమైన నామానికి, ఈ అద్భుత విజయ క్షణానికి — రెండింటికీ ప్రియమైనది.
మూలం & కథ
Durga Saptashati Chapter 9 · Sage Markandeya (Markandeya Purana) · c. 400–600 CE (Markandeya Purana)
రక్తబీజుని సంహారం తర్వాత, దైత్య సోదరులు శుంభ నిశుంభులు అపార క్రోధంతో నిండి కలిసి దేవిపై దాడి చేశారు. ఆ ఘోర యుద్ధంలో నిశుంభుడు ఖడ్గం, ఈటె, శూలం, గదలతో చండికపై పదేపదే దాడి చేశాడు, వాటిని దేవి ఒక్కొక్కటిగా చూర్ణం చేసింది. చివరికి ఆమె తన శూలంతో అతని హృదయాన్ని భేదించి, అతని నుండి వచ్చిన రెండవ యోధుని శిరస్సును ఖండించి, నిశుంభుని కూల్చివేసింది, శుంభుడు ఒంటరిగా ఆమెను ఎదుర్కొనేలా చేసింది.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
భక్తులు ఈ శ్లోకంలోని 'దుర్గార్తినాశిని' నామాన్ని క్లేశ నివారణకు ప్రత్యక్ష ప్రార్థనగా భావిస్తారు; సంకట సమయంలో దీనిని సంప్రదాయంగా పఠిస్తారు, నిశుంభుని హృదయాన్ని భేదించిన మాత తమ కఠినమైన, నిరంతర కష్టాలను కూడా శీఘ్రంగా ఖండించిందని అనేకులు చెబుతారు.
అర్థంతో పూర్తి పాఠం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
తతో భగవతీ క్రుద్ధా దుర్గా దుర్గార్తినాశినీ । చిచ్ఛేద దేవీ చక్రాణి స్వశరైః సాయకాంశ్చ తాన్ ॥
tato bhagavatī kruddhā durgā durgārtināśinī ciccheda devī cakrāṇi svaśaraiḥ sāyakāṃśca tān
అర్థం:అప్పుడు క్రుద్ధురాలైన భగవతీ దుర్గ — క్లేశాలను, దుస్తరమైన బాధలను నశింపజేసేది — తన బాణాలతో ఆ చక్రాలను, బాణాలను ఖండించింది. బాధించే నిశుంభుడు చేతిలో శూలంతో ముందుకు రాగా, చండిక వేగంగా విసిరిన శూలంతో అతని హృదయాన్ని భేదించింది. శూలంతో చీలిన అతని హృదయం నుండి మరో మహాబలుడు, మహాపరాక్రముడైన పురుషుడు 'ఆగు!' అంటూ బయటకు వచ్చాడు. అతడు బయటకు రాగానే దేవి అట్టహాసం చేసి ఖడ్గంతో అతని శిరస్సును ఖండించింది; అప్పుడు అతడు నేలపై పడిపోయాడు.
శూలహస్తం సమాయాన్తం నిశుమ్భమమరార్దనమ్ । హృది వివ్యాధ శూలేన వేగావిద్ధేన చణ్డికా ॥
śūlahastaṃ samāyāntaṃ niśumbhamamarārdanam hṛdi vivyādha śūlena vegāviddhena caṇḍikā
భిన్నస్య తస్య శూలేన హృదయాన్నిఃసృతోఽపరః । మహాబలో మహావీర్యస్తిష్ఠేతి పురుషో వదన్ ॥
bhinnasya tasya śūlena hṛdayānniḥsṛto'paraḥ mahābalo mahāvīryastiṣṭheti puruṣo vadan
తస్య నిష్క్రామతో దేవీ ప్రహస్య స్వనవత్తతః । శిరశ్చిచ్ఛేద ఖడ్గేన తతోఽసావపతద్భువి ॥
tasya niṣkrāmato devī prahasya svanavattataḥ śiraściccheda khaḍgena tato'sāvapatadbhuvi
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
ભગવતી દુર્ગા દુર્ગાર્તિનાશિની (દુર્ગા, ક્લેશનાશિની, નિશુંભ વધ) పారాయణ ప్రయోజనాలు
దుర్గను ఆమె శక్తివంతమైన నామమైన దుర్గార్తినాశిని, 'సర్వ క్లేశాలను హరించేది' తో ఆవాహన చేస్తుంది
దుర్జేయమైన, అసాధ్యమనిపించే కష్టాలను అధిగమించడానికి పఠించబడుతుంది
ఓడిపోయిన తర్వాత కూడా తిరిగి పుట్టే లేదా మళ్లీ వచ్చే ప్రమాదాలను ఎదుర్కొనే ధైర్యాన్ని ఇస్తుంది
చెడును దాని మూలంలోనే ఖండించే దేవిగా ఆమెపై విశ్వాసాన్ని దృఢపరుస్తుంది
నవరాత్రిలో, సప్తశతి తొమ్మిదవ అధ్యాయ పఠనంలో అత్యంత శక్తివంతమైనది
శత్రువుల నుండి, భయం నుండి, ఆధ్యాత్మిక మార్గంలోని అడ్డంకుల నుండి రక్షణ ఇస్తుంది
ભગવતી દુર્ગા દુર્ગાર્તિનાશિની (દુર્ગા, ક્લેશનાશિની, નિશુંભ વધ) పారాయణ విధి
సప్తశతి బీజ మంత్రం 'ఓం ఐం హ్రీం క్లీం చాముండాయై విచ్చే' తో ప్రారంభించండి. భక్తితో జపించండి, 'దుర్గా దుర్గార్తినాశిని' నామంపై ధ్యానం నిలిపి, సర్వ కష్టాలను హరించమని ప్రార్థనగా. అధిగమించడం కష్టమైన అడ్డంకులను ఎదుర్కొన్నప్పుడు, నిశుంభ సంహారాన్ని వర్ణించే దుర్గా సప్తశతి తొమ్మిదవ అధ్యాయ పఠనంలో భాగంగా దీనిని పఠిస్తారు.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి ભગવતી દુર્ગા દુર્ગાર્તિનાશિની (દુર્ગા, ક્લેશનાશિની, નિશુંભ વધ)ను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి