ಅಲ್ಪಾಕ್ಷರಮಸನ್ದಿಗ್ಧಮ್
अल्पाक्षरमसन्दिग्धम् in Kannada · ಕನ್ನಡ
ನಿಮ್ಮ ಭಾಷೆ/ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಓದಿ
✦ ಅರ್ಥ
ಈ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸುಭಾಷಿತ ಸೂತ್ರದ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತ ವ್ಯಾಖ್ಯೆ — ಉತ್ತಮ ಸೂತ್ರ ಎಂದರೇನು. ಒಂದೇ ಪದದಲ್ಲಿ ಇದು ಆದರ್ಶ ಕಥನದ ಆರು ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ: ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ (ಅಲ್ಪಾಕ್ಷರ), ಸಂದೇಹರಹಿತ (ಅಸಂದಿಗ್ಧ), ಸಾರಯುಕ್ತ (ಸಾರವತ್), ಸರ್ವತ್ರ ಅನ್ವಯಿಸುವ (ವಿಶ್ವತೋಮುಖ), ನಿರರ್ಥಕ ಪದಗಳಿಲ್ಲದ (ಅಸ್ತೋಭ), ನಿರ್ದೋಷ (ಅನವದ್ಯ). ಈ ಶ್ಲೋಕ ಸ್ವಯಂ ಈ ಗುಣಗಳಿಗೇ ಆದರ್ಶ ಉದಾಹರಣೆ, ವ್ಯಾಕರಣ, ನ್ಯಾಯ, ಸಮಸ್ತ ಸೂತ್ರ-ವಿದ್ಯೆಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ.
ಮೂಲ & ಕಥೆ
Subhashita · Unknown (classical Sanskrit shastra tradition) · Classical Sanskrit literature
ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪ್ರಾಯಃ ಸೂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು — ಕಡಿಮೆ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಅರ್ಥವನ್ನು ತುಂಬುವ ಉದ್ದೇಶದ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ, ಸೂತ್ರಾತ್ಮಕ ಕಥನಗಳು. ಸುಭಾಷಿತ, ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಈ ಶ್ಲೋಕ, ಅಂತಹ ಸೂತ್ರದ ಆದರ್ಶವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತ, ಉತ್ತಮ ಸೂತ್ರದ ಆರು ಗುಣಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುತ್ತದೆ. ಸೂಕ್ತವಾಗಿ, ಈ ಶ್ಲೋಕ ಸ್ವಯಂ ತಾನು ಪ್ರಶಂಸಿಸುವ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತತೆ, ಸ್ಪಷ್ಟತೆಗೇ ನಿರ್ದೋಷ ಉದಾಹರಣೆ.
✦ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ
ಈ ಶ್ಲೋಕ ತಾನು ಬೋಧಿಸುವುದನ್ನೇ ಮಾಡುತ್ತದೆಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರು ಆನಂದಿಸುತ್ತಾರೆ — ಉತ್ತಮ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಉತ್ತಮ ರೂಪದ ಸೂತ್ರದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನಾದವನು ಕಡಿಮೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೇಳಲು ಕಲಿಯುತ್ತಾನೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ — ಮಾತು, ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಅಪರೂಪ, ಅತ್ಯಂತ ಮೌಲ್ಯಯುತ ಕೌಶಲ.
ಮಂತ್ರ
ಯಾವುದೇ ಸಾಲನ್ನು ಅಥವಾ ▶ ಬಟನ್ ಒತ್ತಿ ಕೇಳಿ
ಅಲ್ಪಾಕ್ಷರಮಸನ್ದಿಗ್ಧಂ ಸಾರವದ್ ವಿಶ್ವತೋಮುಖಮ್। ಅಸ್ತೋಭಮನವದ್ಯಂ ಚ ಸೂತ್ರಂ ಸೂತ್ರವಿದೋ ವಿದುಃ॥
alpākṣaram asandigdhaṁ sāravad viśvato-mukham। astobham anavadyaṁ ca sūtraṁ sūtra-vido viduḥ॥
ಅರ್ಥ:ಅಲ್ಪ ಅಕ್ಷರಗಳುಳ್ಳ (ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ), ಸಂದೇಹರಹಿತ (ಸ್ಪಷ್ಟ), ಸಾರಯುಕ್ತ, ಸರ್ವತ್ರ ಅನ್ವಯಿಸುವ (ವ್ಯಾಪಕ), ನಿರರ್ಥಕ ಪದಗಳಿಲ್ಲದ, ಮತ್ತು ದೋಷರಹಿತ — ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇಂತಹ ಕಥನವನ್ನೇ ನಿಜವಾದ ಸೂತ್ರವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಶ್ಲೋಕ ಸ್ವಯಂ ಒಂದು ಸುಂದರ ಪದದಲ್ಲಿ, ಯಾವುದೇ ಕಥನವನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸುವ ಆರು ಗುಣಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ: ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತತೆ, ಸ್ಪಷ್ಟತೆ, ಸಾರ, ವ್ಯಾಪಕತೆ, ಮಿತವ್ಯಯ, ನಿರ್ದೋಷತೆ.
ಪದ-ಪದ ಅರ್ಥ
ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಕೇಳಲು ಯಾವುದೇ ಪದವನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ
अल्पाक्षरमसन्दिग्धम् ಪಾರಾಯಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ಸ್ಪಷ್ಟ, ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ, ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕಾಲಾತೀತ ಆದರ್ಶವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ
ಉತ್ತಮ ಸಂವಹನದ ಆರು ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಕಲಿಸುತ್ತದೆ — ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತತೆ, ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಮೊದಲಾದವು
ವ್ಯಾಕರಣ, ನ್ಯಾಯ, ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರ, ಸಮಸ್ತ ಸೂತ್ರ-ವಿದ್ಯೆಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಅಮೂಲ್ಯ
ಮಾತು, ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನಿಖರತೆ, ಮಿತವ್ಯಯವನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ
ತಾನು ವರ್ಣಿಸುವ ಗುಣಗಳಿಗೇ ಸ್ವಯಂ ನಿರ್ದೋಷ ಆದರ್ಶ
ಭಾಷೆಯ ಕಲೆಯ ಮೇಲೆ ಚಿಂತನೆಗೆ ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ, ಸ್ಮರಣೀಯ ಶ್ಲೋಕ
अल्पाक्षरमसन्दिग्धम् ಪಾರಾಯಣ ವಿಧಿ
ಈ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಶಾಂತಿಯಿಂದ ಪಠಿಸಿ, ಇದು ತಿಳಿಸುವ ಆರು ಗುಣಗಳನ್ನು — ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ, ಸ್ಪಷ್ಟ, ಸಾರಯುಕ್ತ, ವ್ಯಾಪಕ, ತುಂಬಿಸುವಿಕೆ ಇಲ್ಲದ, ನಿರ್ದೋಷ — ಸ್ಮರಿಸುತ್ತ. ಶ್ಲೋಕ ತನ್ನ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗೇ ಹೇಗೆ ಮೂರ್ತ ರೂಪವೆಂದು ಚಿಂತಿಸಿ, ಅದನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಆಲೋಚಿಸಿ, ಮಾತನಾಡುವ ಸಂಕಲ್ಪವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿ. ಪರಂಪರಾಗತವಾಗಿ ಇದನ್ನು ವ್ಯಾಕರಣ, ನ್ಯಾಯದಂತಹ ಸೂತ್ರ-ಆಧಾರಿತ ವಿದ್ಯೆಗಳ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಇವನ್ನೂ ಓದಿ
ॐ
ಪೂರ್ಣ अल्पाक्षरमसन्दिग्धम्ವನ್ನು ಶ್ಲೋಕ-ಶ್ಲೋಕ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಓದಿ, ಅಥವಾ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನೋಡಿ