ਦ੍ਵਾਦਸ਼ ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਲਿਂਗ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰ
द्वादश ज्योतिर्लिंग स्तोत्र in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਲਿੰਗ ਸਤੋਤ੍ਰ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਸ਼ੈਵ ਸਤੋਤ੍ਰ ਹੈ, ਜੋ ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਨੂੰ ਆਰੋਪਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਬਾਰਾਂ ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਲਿੰਗਾਂ — ਸ੍ਵਯੰਭੂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥਾਂ — ਦੇ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਵੰਦਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਭਾਤ-ਸ਼ਾਮ ਇਸ ਦਾ ਪਾਠ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਕਿਰਪਾ, ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਨ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Traditional Shaiva stotra, widely attributed to Adi Shankaracharya · Traditionally attributed to Adi Shankaracharya · Classical; rooted in the Jyotirlinga tradition of the Shiva Purana
ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣ ਬਾਰਾਂ ਅਜਿਹੇ ਸਥਾਨਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਿਵ ਜ੍ਯੋਤਿ — ਸ੍ਵਯੰ ਪ੍ਰਗਟ ਪ੍ਰਕਾਸ਼-ਸਤੰਭ — ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਲਿੰਗ ਨਾਮ ਮਿਲਿਆ, ਜੋ ਸਮਸਤ ਸ਼ਿਵ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਸਤ ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ ਹੋਏ ਹਨ — ਪੱਛਮੀ ਸਮੁੰਦਰ 'ਤੇ ਸੋਮਨਾਥ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਦੂਰ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਰਾਮੇਸ਼੍ਵਰ ਅਤੇ ਹਿਮਾਲਯ ਦੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਕੇਦਾਰਨਾਥ ਤੱਕ। ਇਹ ਪਿਆਰਾ ਸਤੋਤ੍ਰ ਕੁਝ ਸੰਖੇਪ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੂਤਰ ਵਿੱਚ ਪਰੋ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਕਿਤੇ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਭਗਤ ਇੱਕੋ ਨਿੱਤ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਵਿੱਚ ਹਰ ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਲਿੰਗ ਦੀ ਵੰਦਨਾ ਕਰ ਸਕੇ।
ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੂਰਾ ਪਾਠ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ਸੌਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰੇ ਸੋਮਨਾਥਂ ਚ ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੈਲੇ ਮਲ੍ਲਿਕਾਰ੍ਜੁਨਮ੍। ਉਜ੍ਜਯਿਨ੍ਯਾਂ ਮਹਾਕਾਲਮ੍ ੴਕਾਰਮਮਲੇਸ਼੍ਵਰਮ੍॥
Saurashtre Somanatham cha Shrishaile Mallikarjunam. Ujjayinyam Mahakalam Omkaram Amaleshwaram.
ਅਰਥ:ਸੌਰਾਸ਼ਟ੍ਰ ਵਿੱਚ ਸੋਮਨਾਥ, ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੈਲ 'ਤੇ ਮੱਲਿਕਾਰਜੁਨ; ਉੱਜੈਨ ਵਿੱਚ ਮਹਾਕਾਲੇਸ਼੍ਵਰ, ਨਰਮਦਾ ਤਟ 'ਤੇ ਓਂਕਾਰੇਸ਼੍ਵਰ (ਅਮਲੇਸ਼੍ਵਰ)।
ਪਰਲ੍ਯਾਂ ਵੈਦ੍ਯਨਾਥਂ ਚ ਡਾਕਿਨ੍ਯਾਂ ਭੀਮਸ਼ਂਕਰਮ੍। ਸੇਤੁਬਨ੍ਧੇ ਤੁ ਰਾਮੇਸ਼ਂ ਨਾਗੇਸ਼ਂ ਦਾਰੁਕਾਵਨੇ॥
Parlyam Vaidyanatham cha Dakinyam Bhimashankaram. Setubandhe tu Ramesham Nagesham Darukavane.
ਅਰਥ:ਪਰਲੀ ਵਿੱਚ ਵੈਦ੍ਯਨਾਥ, ਡਾਕਿਨੀ ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਭੀਮਸ਼ੰਕਰ; ਸੇਤੁਬੰਧ (ਰਾਮੇਸ਼੍ਵਰਮ੍) ਵਿੱਚ ਰਾਮੇਸ਼੍ਵਰ, ਦਾਰੁਕਾਵਨ ਵਿੱਚ ਨਾਗੇਸ਼੍ਵਰ।
ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਂ ਤੁ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼ਂ ਤ੍ਰ੍ਯਮ੍ਬਕਂ ਗੌਤਮੀਤਟੇ। ਹਿਮਾਲਯੇ ਤੁ ਕੇਦਾਰਂ ਘੁਸ਼੍ਮੇਸ਼ਂ ਚ ਸ਼ਿਵਾਲਯੇ॥
Varanasyam tu Vishwesham Tryambakam Gautamitate. Himalaye tu Kedaram Ghushmesham cha Shivalaye.
ਅਰਥ:ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼੍ਵਰ (ਵਿਸ਼੍ਵਨਾਥ), ਗੌਤਮੀ (ਗੋਦਾਵਰੀ) ਤਟ 'ਤੇ ਤ੍ਰ੍ਯਮ੍ਬਕੇਸ਼੍ਵਰ; ਹਿਮਾਲਯ ਵਿੱਚ ਕੇਦਾਰਨਾਥ, ਸ਼ਿਵਾਲਯ ਵਿੱਚ ਘੁਸ਼੍ਮੇਸ਼੍ਵਰ।
ਏਤਾਨਿ ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਲਿਙ੍ਗਾਨਿ ਸਾਯਂ ਪ੍ਰਾਤਃ ਪਠੇਨ੍ਨਰਃ। ਸਪ੍ਤਜਨ੍ਮਕ੍ਰਿਤਂ ਪਾਪਂ ਸ੍ਮਰਣੇਨ ਵਿਨਸ਼੍ਯਤਿ॥
Etani Jyotirlingani Sayam Pratah Pathennarah. Saptajanmakritam Papam Smaranena Vinashyati.
ਅਰਥ:ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰਾਂ ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਲਿੰਗਾਂ ਦਾ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਪ੍ਰਭਾਤ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਸ ਸਿਮਰਨ ਮਾਤਰ ਨਾਲ ਹੀ ਸੱਤ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਤੇਸ਼ਾਂ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਦੇਵ ਪਾਤਕਂ ਨੈਵ ਤਿਸ਼੍ਠਤਿ। ਕਰ੍ਮਕ੍ਸ਼ਯੋ ਭਵੇਤ੍ਤਸ੍ਯ ਯਸ੍ਯ ਤੁਸ਼੍ਟੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ॥
Etesham Darshanadeva Paatakam Naiva Tishthati. Karmakshayo Bhavettasya Yasya Tushto Maheshwarah.
ਅਰਥ:ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਮਾਤਰ ਨਾਲ ਹੀ ਕੋਈ ਪਾਪ ਨਹੀਂ ਟਿਕਦਾ; ਅਤੇ ਜਿਸ 'ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਣ, ਉਸ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਕਸ਼ੈ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
द्वादश ज्योतिर्लिंग स्तोत्र ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਇੱਕੋ ਸੰਖੇਪ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਬਾਰਾਂ ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਲਿੰਗਾਂ — ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ, ਸ੍ਵਯੰਭੂ ਤੀਰਥਾਂ — ਨੂੰ ਆਵਾਹਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਤ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਪਾਠ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸੱਤ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਪਾਪ (ਸਪ੍ਤ-ਜਨ੍ਮ-ਕ੍ਰਿਤੰ ਪਾਪੰ) ਧੋ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਭਗਤ ਨੂੰ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਵੀ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸਾਰੇ 12 ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਲਿੰਗਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਕਿਰਪਾ, ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੰਖੇਪ ਅਤੇ ਸੌਖਾ ਕੰਠਸਥ — ਨਿੱਤ ਸ਼ਿਵ-ਉਪਾਸਨਾ ਲਈ ਆਦਰਸ਼, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰਾਵਣ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ।
ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਧਿਆਨ ਲਈ ਮਨ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ।
द्वादश ज्योतिर्लिंग स्तोत्र ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਜਾਂ ਲਿੰਗ ਸਾਹਮਣੇ ਪੂਰਬ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਬੈਠੋ। ਇੱਕ ਦੀਵਾ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਬਿਲ੍ਵ (ਬੇਲ) ਪੱਤਰ ਤੇ ਜਲ ਅਰਪਣ ਕਰੋ। ਸਤੋਤ੍ਰ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ, ਹਰ ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਲਿੰਗ ਦੇ ਨਾਮ ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੋ — ਇਹ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਸਾਰੇ ਬਾਰਾਂ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ। ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਤ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਦੋਵੇਂ ਸਮੇਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ 3 ਜਾਂ 11 ਵਾਰ ਦੁਹਰਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ द्वादश ज्योतिर्लिंग स्तोत्र ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ