శ్రీ రుద్రం చమకమ్
श्री रुद्रं चमकम् in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
మూలం & కథ
Krishna Yajurveda, Taittiriya Samhita 4.7 (Chamakaprashna) · Vedic rishis (apaurusheya — received, not composed) · c. 1200-1000 BCE
Chamakam forms the seventh prashna of the fourth kanda of the Taittiriya Samhita, paired since Vedic times with the Rudram-Namakam of the fifth prashna. Where Namakam bows, Chamakam asks: in eleven anuvakas the devotee requests from Rudra everything a human life can need — the breaths and the senses, grains and cattle, gold and dwelling, courage and fame, truth and immortality — each item joined by the refrain 'cha me', 'and may this be mine'. The hymn ends with a meditation on the numbers that build the cosmos and the prayer to think, speak and carry only honey — sweetness — to gods and men. It remains the most complete 'wish-list' in the Vedas, sanctified because every wish is asked through the sacrifice.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
Chamakam may be the most comprehensive prayer ever composed: in eleven short sections it asks for 347 distinct blessings — from breakfast grains and farm animals to fearlessness, truth and immortality. Its genius is the tiny refrain 'cha me' ('and this too be mine'), which turns an inventory of human needs into a meditation: everything, from lentils to liberation, is received from the same divine source. Its closing ladder of numbers — odd to 33, even to 48 — has been read for centuries as a symbolic map of how the One unfolds into the manifold universe.
అర్థంతో పూర్తి పాఠం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
॥ ప్రథమ అనువాక ॥ ఓం అగ్నా॑విష్ణూ స॒జోష॑సే॒మా వ॑ర్ధన్తు వాం॒ గిర॑: । ద్యు॒మ్నైర్వాజే॑భి॒రాగ॑తమ్ । వాజ॑శ్చ మే ప్రస॒వశ్చ॑ మే॒ ప్రయ॑తిశ్చ మే॒ ప్రసి॑తిశ్చ మే ధీ॒తిశ్చ॑ మే॒ క్రతు॑శ్చ మే॒ స్వర॑శ్చ మే॒ శ్లోక॑శ్చ మే శ్రా॒వశ్చ॑ మే॒ శ్రుతి॑శ్చ మే॒ జ్యోతి॑శ్చ మే॒ సువ॑శ్చ మే ప్రా॒ణశ్చ॑ మేఽపా॒నశ్చ॑ మే వ్యా॒నశ్చ॒ మేఽసు॑శ్చ మే చి॒త్తం చ॑ మ॒ ఆధీ॑తం చ మే॒ వాక్చ॑ మే॒ మన॑శ్చ మే॒ చక్షు॑శ్చ మే॒ శ్రోత్రం॑ చ మే॒ దక్ష॑శ్చ మే॒ బలం॑ చ మ॒ ఓజ॑శ్చ మే॒ సహ॑శ్చ మ॒ ఆయు॑శ్చ మే జ॒రా చ॑ మ ఆ॒త్మా చ॑ మే త॒నూశ్చ॑ మే॒ శర్మ॑ చ మే॒ వర్మ॑ చ మే॒ఽఙ్గా॑ని చ మే॒ఽస్థాని॑ చ మే॒ పరూగ్ం॑షి చ మే॒ శరీ॑రాణి చ మే ॥ ౧ ॥
|| Prathama anuvaka || Om agnavishnu sajoshasema vardhantu vam girah | Dyumnairvajebhiragatam | Vajashcha me prasavashcha me prayatishcha me prasitishcha me Dhitishcha me kratushcha me svarashcha me shlokashcha me Shravashcha me shrutishcha me jyotishcha me suvashcha me Pranashcha mepanashcha me vyanashcha mesushcha me Chittam cha ma adhitam cha me vakcha me manashcha me Chakshushcha me shrotram cha me dakshashcha me balam cha ma Ojashcha me sahashcha ma ayushcha me jara cha ma Atma cha me tanushcha me sharma cha me varma cha Mengani cha mesthani cha me parugmshi cha me Sharirani cha me || 1 ||
అర్థం:ॐ, अग्नि और विष्णु दोनों प्रसन्न होकर हमारी स्तुतियों को स्वीकार करें और तेज तथा अन्न के साथ हमारे पास आएँ। इसके बाद 'च मे' — 'यह भी मुझे प्राप्त हो' — की महान सूची आरम्भ होती है: अन्न और बल, दैवी प्रेरणा, उद्यम और संकल्प, चिन्तन, इच्छाशक्ति, वाणी और मन, नेत्र और कान, प्राण-अपान-व्यान, कौशल, शक्ति, ओज, दीर्घ आयु और सम्मानित वृद्धावस्था, आत्मा, शरीर, रक्षा-कवच तथा स्वस्थ अङ्ग, अस्थियाँ और शरीर।
॥ ద్వితీయ అనువాక ॥ జ్యైష్ఠ్యం॑ చ మ॒ ఆధి॑పత్యం చ మే మ॒న్యుశ్చ॑ మే॒ భామ॑శ్చ॒ మేఽమ॑శ్చ॒ మేఽమ్భ॑శ్చ మే జే॒మా చ॑ మే మహి॒మా చ॑ మే వరి॒మా చ॑ మే ప్రథి॒మా చ॑ మే వ॒ర్ష్మా చ॑ మే ద్రాఘు॒యా చ॑ మే వృ॒ద్ధం చ॑ మే॒ వృద్ధి॑శ్చ మే స॒త్యం చ॑ మే శ్ర॒ద్ధా చ॑ మే॒ జగ॑చ్చ మే॒ ధనం॑ చ మే॒ వశ॑శ్చ మే॒ త్విషి॑శ్చ మే క్రీ॒డా చ॑ మే॒ మోద॑శ్చ మే జా॒తం చ॑ మే జని॒ష్యమా॑ణం చ మే సూ॒క్తం చ॑ మే సుకృ॒తం చ॑ మే వి॒త్తం చ॑ మే॒ వేద్యం॑ చ మే భూ॒తం చ॑ మే భవి॒ష్యచ్చ॑ మే సు॒గం చ॑ మే సు॒పథం॑ చ మ ఋ॒ద్ధం చ॑ మ॒ ఋద్ధి॑శ్చ మే క్లు॒ప్తం చ॑ మే॒ క్లుప్తి॑శ్చ మే మ॒తిశ్చ॑ మే సుమ॒తిశ్చ॑ మే ॥ ౨ ॥
|| Dvitiya anuvaka || Jyaishthyam cha ma adhipatyam cha me manyushcha me Bhamashcha memashcha membhashcha me jema cha me Mahima cha me varima cha me prathima cha me Varshma cha me draghuya cha me vriddham cha me Vriddhishcha me satyam cha me shraddha cha me jagachcha me Dhanam cha me vashashcha me tvishishcha me krida cha me Modashcha me jatam cha me janishyamanam cha me Suktam cha me sukritam cha me vittam cha me Vedyam cha me bhutam cha me bhavishyachcha me Sugam cha me supatham cha ma riddham cha ma Riddhishcha me kluptam cha me kluptishcha me Matishcha me sumatishcha me || 2 ||
అర్థం:द्वितीय अनुवाक आन्तरिक और बाह्य ऐश्वर्य के गुणों की प्रार्थना करता है: ज्येष्ठता और आधिपत्य, धर्मयुक्त तेज, गरिमा, जल की समृद्धि, विजय, महिमा, विस्तार, ऊँचाई, वृद्धि और विकास, सत्य और श्रद्धा। साथ ही संसार की सम्पदा — धन, वशित्व, कान्ति, क्रीडा और आनन्द, जो उत्पन्न हो चुका और जो होगा, सुन्दर सूक्त और सुकृत, वर्तमान और भावी समृद्धि, सुगम मार्ग, ऋद्धि, व्यवस्था तथा निर्मल और शुभ बुद्धि माँगी गई है।
॥ తృతీయ అనువాక ॥ శం చ॑ మే॒ మయ॑శ్చ మే ప్రి॒యం చ॑ మేఽనుకా॒మశ్చ॑ మే॒ కామ॑శ్చ మే సౌమన॒సశ్చ॑ మే భ॒ద్రం చ॑ మే॒ శ్రేయ॑శ్చ మే॒ వస్య॑శ్చ మే॒ యశ॑శ్చ మే॒ భగ॑శ్చ మే॒ ద్రవి॑ణం చ మే య॒న్తా చ॑ మే ధ॒ర్తా చ॑ మే॒ క్షేమ॑శ్చ మే॒ ధృతి॑శ్చ మే॒ విశ్వం॑ చ మే॒ మహ॑శ్చ మే సం॒విచ్చ॑ మే॒ జ్ఞాత్రం॑ చ మే॒ సూశ్చ॑ మే ప్ర॒సూశ్చ॑ మే॒ సీరం॑ చ మే ల॒యశ్చ॑ మ ఋ॒తం చ॑ మే॒ఽమృతం॑ చ మేఽయ॒క్ష్మం చ॒ మేఽనా॑మయచ్చ మే జీ॒వాతు॑శ్చ మే దీర్ఘాయు॒త్వం చ॑ మేఽనమి॒త్రం చ॒ మేఽభ॑యం చ మే సు॒గం చ॑ మే॒ శయ॑నం చ మే సూ॒షా చ॑ మే సు॒దినం॑ చ మే ॥ ౩ ॥
|| Tritiya anuvaka || Sham cha me mayashcha me priyam cha menukamashcha me Kamashcha me saumanasashcha me bhadram cha me shreyashcha me Vasyashcha me yashashcha me bhagashcha me dravinam cha me Yanta cha me dharta cha me kshemashcha me dhritishcha me Vishvam cha me mahashcha me samvichcha me jnatram cha me Sushcha me prasushcha me siram cha me layashcha ma Ritam cha memritam cha meyakshmam cha Menamayachcha me jivatushcha me dirghayutvam cha Menamitram cha mebhayam cha me sugam cha me Shayanam cha me susha cha me sudinam cha me || 3 ||
అర్థం:यहाँ साधक सुख और आनन्द (शं और मयः), प्रिय वस्तु, कामना और उसकी पूर्ति, सौमनस्य, कल्याण और श्रेयस्, आराम, यश और भाग्य की याचना करता है। वह मार्गदर्शक और आधार, क्षेम और धृति, सर्वज्ञता और संवित् की प्रार्थना करता है, और फिर गहनतम वरदान माँगता है — ऋत (सत्य) और अमृत, रोग और व्याधि से मुक्ति, दीर्घायु, शत्रुहीनता, अभय, सुखद शयन, सुन्दर उषा और शुभ दिन।
॥ చతుర్థ అనువాక ॥ ఊర్క్చ॑ మే సూ॒నృతా॑ చ మే॒ పయ॑శ్చ మే॒ రస॑శ్చ మే ఘృ॒తం చ॑ మే॒ మధు॑ చ మే॒ సగ్ధి॑శ్చ మే॒ సపీ॑తిశ్చ మే కృ॒షిశ్చ॑ మే॒ వృష్టి॑శ్చ మే॒ జైత్రం॑ చ మ॒ ఔద్భి॑ద్యం చ మే ర॒యిశ్చ॑ మే॒ రాయ॑శ్చ మే పు॒ష్టం చ॑ మే॒ పుష్టి॑శ్చ మే వి॒భు చ॑ మే ప్ర॒భు చ॑ మే బ॒హు చ॑ మే॒ భూయ॑శ్చ మే పూ॒ర్ణం చ॑ మే పూ॒ర్ణత॑రం చ॒ మేఽక్షి॑తిశ్చ మే॒ కూయ॑వాశ్చ॒ మేఽన్నం॑ చ॒ మేఽక్షు॑చ్చ మే వ్రీ॒హయ॑శ్చ మే॒ యవా᳚శ్చ మే॒ మాషా᳚శ్చ మే॒ తిలా᳚శ్చ మే ము॒ద్గాశ్చ॑ మే ఖ॒ల్వా᳚శ్చ మే గో॒ధూమా᳚శ్చ మే మ॒సురా᳚శ్చ మే ప్రి॒యఙ్గ॑వశ్చ॒ మేఽణ॑వశ్చ మే శ్యా॒మకా᳚శ్చ మే నీ॒వారా᳚శ్చ మే ॥ ౪ ॥
|| Chaturtha anuvaka || Urkcha me sunrita cha me payashcha me rasashcha me Ghritam cha me madhu cha me sagdhishcha me sapitishcha me Krishishcha me vrishtishcha me jaitram cha ma audbhidyam cha me Rayishcha me rayashcha me pushtam cha me pushtishcha me Vibhu cha me prabhu cha me bahu cha me bhuyashcha me Purnam cha me purnataram cha mekshitishcha me Kuyavashcha mennam cha mekshuchcha me vrihayashcha me Yavashcha me mashashcha me tilashcha me mudgashcha me Khalvashcha me godhumashcha me masurashcha me Priyangavashcha menavashcha me shyamakashcha me Nivarashcha me || 4 ||
అర్థం:चतुर्थ अनुवाक अन्न के समस्त रूपों की प्रार्थना है: पोषण का सार (ऊर्क), मधुर सत्य वाणी, दूध, रस, घृत और मधु, सत्सङ्ग में भोजन-पान, कृषि और वृष्टि, विजयी भूमि और उसकी उपज, धन और पुष्टि, बहुलता और उत्तरोत्तर अधिकता, पूर्णता और पूर्णतरता, तथा अक्षयता। अन्त में अनाजों के नाम हैं — व्रीहि (चावल), यव (जौ), माष (उड़द), तिल, मुद्ग (मूँग), खल्व, गोधूम (गेहूँ), मसूर, और प्रियङ्गु, अणु, श्यामाक तथा नीवार जैसे कदन्न।
॥ పఞ్చమ అనువాక ॥ అశ్మా॑ చ మే॒ మృత్తి॑కా చ మే గి॒రయ॑శ్చ మే॒ పర్వ॑తాశ్చ మే॒ సిక॑తాశ్చ మే॒ వన॒స్పత॑యశ్చ మే॒ హిర॑ణ్యం చ॒ మేఽయ॑శ్చ మే॒ సీసం॑ చ మే॒ త్రపు॑శ్చ మే శ్యా॒మం చ॑ మే లో॒హం చ॑ మే॒ఽగ్నిశ్చ॑ మ॒ ఆప॑శ్చ మే వీ॒రుధ॑శ్చ మ॒ ఓష॑ధయశ్చ మే కృష్టప॒చ్యం చ॑ మేఽకృష్టప॒చ్యం చ॑ మే గ్రా॒మ్యాశ్చ॑ మే ప॒శవ॑ ఆర॒ణ్యాశ్చ॑ య॒జ్ఞేన॑ కల్పన్తాం వి॒త్తం చ మే॒ విత్తి॑శ్చ మే భూ॒తం చ॑ మే॒ భూతి॑శ్చ మే॒ వసు॑ చ మే వస॒తిశ్చ॑ మే॒ కర్మ॑ చ మే॒ శక్తి॑శ్చ॒ మేఽర్థ॑శ్చ మ॒ ఏమ॑శ్చ మ॒ ఇతి॑శ్చ మే॒ గతి॑శ్చ మే ॥ ౫ ॥
|| Panchama anuvaka || Ashma cha me mrittika cha me girayashcha me parvatashcha me Sikatashcha me vanaspatayashcha me hiranyam cha Meyashcha me sisam cha me trapushcha me shyamam cha me Loham cha megnishcha ma apashcha me virudhashcha ma Oshadhayashcha me krishtapachyam cha mekrishtapachyam cha me Gramyashcha me pashava aranyashcha yajnena kalpantam Vittam cha me vittishcha me bhutam cha me bhutishcha me Vasu cha me vasatishcha me karma cha me shaktishcha Merthashcha ma emashcha ma itishcha me gatishcha me || 5 ||
అర్థం:यह अनुवाक पृथ्वी की खनिज और जैविक सम्पदा माँगता है: पत्थर और मिट्टी, पहाड़ियाँ और पर्वत, बालू और वनस्पतियाँ, स्वर्ण और लोहा, सीसा, राँगा और ताँबा, अग्नि और जल, लताएँ और ओषधियाँ, जुती और बिन जुती भूमि की उपज। ग्राम्य और आरण्य पशु यज्ञ द्वारा मुझे सुलभ हों; वित्त और उसकी प्राप्ति, भूति और उसकी वृद्धि, वसु और सुन्दर निवास, कर्म और उसकी शक्ति, अर्थ, सिद्धि, गति और गन्तव्य मुझे प्राप्त हों।
॥ షష్ఠమ అనువాక ॥ అ॒గ్నిశ్చ॑ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ సోమ॑శ్చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే సవి॒తా చ॑ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ సర॑స్వతీ చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే పూ॒షా చ॑ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ బృహ॒స్పతి॑శ్చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే మి॒త్రశ్చ॑ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ వరు॑ణశ్చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ త్వష్టా॑ చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే ధా॒తా చ॑ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ విష్ణు॑శ్చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ఽశ్వినౌ॑ చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే మ॒రుత॑శ్చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ విశ్వే॑ చ మే దే॒వా ఇన్ద్ర॑శ్చ మే పృథి॒వీ చ॑ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ఽన్తరి॑క్షం చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ ద్యౌశ్చ॑ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే॒ దిశ॑శ్చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే మూ॒ర్ధా చ॑ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే ప్ర॒జాప॑తిశ్చ మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ మే ॥ ౬ ॥
|| Shashthama anuvaka || Agnishcha ma indrashcha me somashcha ma indrashcha me Savita cha ma indrashcha me sarasvati cha ma indrashcha me Pusha cha ma indrashcha me brihaspatishcha ma indrashcha me Mitrashcha ma indrashcha me varunashcha ma indrashcha me Tvashta cha ma indrashcha me dhata cha ma indrashcha me Vishnushcha ma indrashcha meshvinau cha ma indrashcha me Marutashcha ma indrashcha me vishve cha me deva indrashcha me Prithivi cha ma indrashcha mentariksham cha ma indrashcha me Dyaushcha ma indrashcha me dishashcha ma indrashcha me Murdha cha ma indrashcha me prajapatishcha ma indrashcha me || 6 ||
అర్థం:षष्ठ अनुवाक में प्रत्येक वरदान इन्द्र — दिव्य शक्ति के अधिपति — के साथ माँगा गया है: अग्नि और इन्द्र मुझे प्राप्त हों, सोम और इन्द्र, सविता और इन्द्र, सरस्वती और इन्द्र, पूषा, बृहस्पति, मित्र, वरुण, त्वष्टा, धाता, विष्णु, अश्विनीकुमार, मरुद्गण और विश्वेदेव — सब इन्द्र सहित। यहाँ तक कि पृथ्वी, अन्तरिक्ष और द्युलोक, दिशाएँ, सबका मूर्धा और स्वयं प्रजापति भी इन्द्र के साथ माँगे गए हैं — क्योंकि शक्ति के बिना वरदान धारण नहीं होते।
॥ సప్తమ అనువాక ॥ అ॒గ్ం॒శుశ్చ॑ మే ర॒శ్మిశ్చ॒ మేఽదా᳚భ్యశ్చ॒ మేఽధి॑పతిశ్చ మ ఉపా॒గ్ం॒శుశ్చ॑ మేఽన్తర్యా॒మశ్చ॑ మ ఐన్ద్రవాయ॒వశ్చ॑ మే మైత్రావరు॒ణశ్చ॑ మ ఆశ్వి॒నశ్చ॑ మే ప్రతిప్ర॒స్థాన॑శ్చ మే శు॒క్రశ్చ॑ మే మ॒న్థీ చ॑ మ ఆగ్రయ॒ణశ్చ॑ మే వైశ్వదే॒వశ్చ॑ మే ధ్రు॒వశ్చ॑ మే వైశ్వాన॒రశ్చ॑ మ ఋతుగ్ర॒హాశ్చ॑ మేఽతిగ్రా॒హ్యా᳚శ్చ మ ఐన్ద్రా॒గ్నశ్చ॑ మే వైశ్వదే॒వశ్చ॑ మే మరుత్వ॒తీయా᳚శ్చ మే మాహే॒న్ద్రశ్చ॑ మ ఆది॒త్యశ్చ॑ మే సావి॒త్రశ్చ॑ మే సారస్వ॒తశ్చ॑ మే పౌ॒ష్ణశ్చ॑ మే పాత్నీవ॒తశ్చ॑ మే హారియోజ॒నశ్చ॑ మే ॥ ౭ ॥
|| Saptama anuvaka || Agmshushcha me rashmishcha medabhyashcha medhipatishcha ma Upagmshushcha mentaryamashcha ma aindravayavashcha me Maitravarunashcha ma ashvinashcha me pratiprasthanashcha me Shukrashcha me manthi cha ma agrayanashcha me vaishvadevashcha me Dhruvashcha me vaishvanarashcha ma ritugrahashcha Metigrahyashcha ma aindragnashcha me vaishvadevashcha me Marutvatiyashcha me mahendrashcha ma adityashcha me Savitrashcha me sarasvatashcha me paushnashcha me Patnivatashcha me hariyojanashcha me || 7 ||
అర్థం:सप्तम अनुवाक यज्ञ के समस्त पवित्र सोम-ग्रहों (पात्रों) की याचना करता है: अंशु और रश्मि, अजेय अदाभ्य, अधिपति, उपांशु और अन्तर्याम, ऐन्द्रवायव, मैत्रावरुण और आश्विन ग्रह, प्रतिप्रस्थान, शुक्र और मन्थी, आग्रयण, वैश्वदेव और ध्रुव, वैश्वानर, ऋतुग्रह और अतिग्राह्य, तथा ऐन्द्राग्न, मरुत्वतीय, माहेन्द्र, आदित्य, सावित्र, सारस्वत, पौष्ण, पात्नीवत और हारियोजन ग्रह — दिव्य सम्पर्क की सम्पूर्ण सामग्री।
॥ అష్టమ అనువాక ॥ ఇ॒ధ్మశ్చ॑ మే బ॒ర్హిశ్చ॑ మే॒ వేది॑శ్చ మే॒ ధిష్ణి॑యాశ్చ మే॒ స్రుచ॑శ్చ మే చమ॒సాశ్చ॑ మే॒ గ్రావా॑ణశ్చ మే॒ స్వర॑వశ్చ మ ఉపర॒వాశ్చ॑ మేఽధి॒షవ॑ణే చ మే ద్రోణకల॒శశ్చ॑ మే వాయ॒వ్యా॑ని చ మే పూత॒భృచ్చ॑ మ ఆధవ॒నీయ॑శ్చ మ॒ ఆగ్నీ᳚ధ్రం చ మే హవి॒ర్ధానం॑ చ మే గృ॒హాశ్చ॑ మే॒ సద॑శ్చ మే పురో॒డాశా᳚శ్చ మే పచ॒తాశ్చ॑ మేఽవభృ॒థశ్చ॑ మే స్వగాకా॒రశ్చ॑ మే ॥ ౮ ॥
|| Ashtama anuvaka || Idhmashcha me barhishcha me vedishcha me dhishniyashcha me Sruchashcha me chamasashcha me gravanashcha me svaravashcha ma Uparavashcha medhishavane cha me dronakalashashcha me Vayavyani cha me putabhrichcha ma adhavaniyashcha ma Agnidhram cha me havirdhanam cha me grihashcha me Sadashcha me purodashashcha me pachatashcha Mevabhrithashcha me svagakarashcha me || 8 ||
అర్థం:यहाँ यज्ञ के प्रत्येक उपकरण और स्थान की प्रार्थना है: समिधा (इध्म) और बर्हिस् (कुश), वेदी और धिष्णियाँ, स्रुच् और चमस, सोम कूटने के पाषाण (ग्रावा) और यूप-स्वरु, उपरव और अधिषवण फलक, द्रोणकलश, वायव्य पात्र, पूतभृत और आधवनीय, आग्नीध्र शाला और हविर्धान, गृह और सदस्, पुरोडाश और पक्व आहुतियाँ, अवभृथ (समापन स्नान) तथा स्वगाकार (मङ्गल घोष)।
॥ నవమ అనువాక ॥ అ॒గ్నిశ్చ॑ మే ఘ॒ర్మశ్చ॑ మే॒ఽర్కశ్చ॑ మే॒ సూర్య॑శ్చ మే ప్రా॒ణశ్చ॑ మేఽశ్వమే॒ధశ్చ॑ మే పృథి॒వీ చ॒ మేఽది॑తిశ్చ మే॒ దితి॑శ్చ మే॒ ద్యౌశ్చ॑ మే॒ శక్క్వ॑రీర॒ఙ్గుల॑యో॒ దిశ॑శ్చ మే య॒జ్ఞేన॑ కల్పన్తా॒మృక్చ॑ మే॒ సామ॑ చ మే॒ స్తోమ॑శ్చ మే॒ యజు॑శ్చ మే దీ॒క్షా చ॑ మే॒ తప॑శ్చ మ ఋ॒తుశ్చ॑ మే వ్ర॒తం చ॑ మేఽహోరా॒త్రయో᳚ర్వృ॒ష్ట్యా బృ॑హద్రథన్త॒రే చ॑ మే య॒జ్ఞేన॑ కల్పేతామ్ ॥ ౯ ॥
|| Navama anuvaka || Agnishcha me gharmashcha merkashcha me suryashcha me Pranashcha meshvamedhashcha me prithivi cha meditishcha me Ditishcha me dyaushcha me shakkvarirangulayo dishashcha me Yajnena kalpantamrikcha me sama cha me stomashcha me Yajushcha me diksha cha me tapashcha ma ritushcha me Vratam cha mehoratrayorvrishtya brihadrathantare cha me Yajnena kalpetam || 9 ||
అర్థం:नवम अनुवाक प्रार्थना करता है कि महान अग्नियाँ और अनुष्ठान स्वयं सिद्ध हों: अग्नि और घर्म, अर्क, सूर्य, प्राण, अश्वमेध, पृथ्वी, अदिति और दिति, द्युलोक, कर्म करने वाली शक्तिशाली अङ्गुलियाँ और दिशाएँ — सब यज्ञ द्वारा सम्पन्न हों। ऋक् और साम, स्तोम और यजुस्, दीक्षा और तप, ऋतु और व्रत, अहोरात्र की वृष्टि तथा बृहत् और रथन्तर साम — ये सब यज्ञ से मेरे लिए सिद्ध हों।
॥ దశమ అనువాక ॥ గర్భా᳚శ్చ మే వ॒త్సాశ్చ॑ మే॒ త్ర్యవి॑శ్చ మే త్ర్య॒వీ చ॑ మే దిత్య॒వాట్ చ॑ మే దిత్యౌ॒హీ చ॑ మే॒ పఞ్చా॑విశ్చ మే పఞ్చా॒వీ చ॑ మే త్రివ॒త్సశ్చ॑ మే త్రివ॒త్సా చ॑ మే తుర్య॒వాట్ చ॑ మే తుర్యౌ॒హీ చ॑ మే పష్ఠ॒వాట్ చ॑ మే పష్ఠౌ॒హీ చ॑ మ ఉ॒క్షా చ॑ మే వ॒శా చ॑ మ ఋష॒భశ్చ॑ మే వే॒హచ్చ॑ మేఽన॒డ్వాఞ్చ॑ మే ధే॒నుశ్చ॑ మ॒ ఆయు॑ర్య॒జ్ఞేన॑ కల్పతాం ప్రా॒ణో య॒జ్ఞేన॑ కల్పతామపా॒నో య॒జ్ఞేన॑ కల్పతాం వ్యా॒నో య॒జ్ఞేన॑ కల్పతాం॒ చక్షు॑ర్య॒జ్ఞేన॑ కల్పతా॒గ్॒ శ్రోత్రం॑ య॒జ్ఞేన॑ కల్పతాం॒ మనో॑ య॒జ్ఞేన॑ కల్పతాం॒ వాగ్య॒జ్ఞేన॑ కల్పతామా॒త్మా య॒జ్ఞేన॑ కల్పతాం య॒జ్ఞో య॒జ్ఞేన॑ కల్పతామ్ ॥ ౧౦ ॥
|| Dashama anuvaka || Garbhashcha me vatsashcha me tryavishcha me tryavi cha me Dityavat cha me dityauhi cha me panchavishcha me Panchavi cha me trivatsashcha me trivatsa cha me Turyavat cha me turyauhi cha me pashthavat cha me Pashthauhi cha ma uksha cha me vasha cha ma rishabhashcha me Vehachcha menadvancha me dhenushcha ma Ayuryajnena kalpatam prano yajnena kalpatamapano Yajnena kalpatam vyano yajnena kalpatam Chakshuryajnena kalpatag shrotram yajnena kalpatam Mano yajnena kalpatam vagyajnena kalpatamatma Yajnena kalpatam yajno yajnena kalpatam || 10 ||
అర్థం:यह अनुवाक जीवन की प्रत्येक अवस्था के गोधन की कामना करता है: गर्भ और बछड़े, डेढ़ वर्ष के नर-मादा, दो वर्ष के, ढाई वर्ष के, तीन और चार वर्ष के पशु, बैल और बन्ध्या गाय, ऋषभ, गर्भिणी गाय, भारवाही बैल और दुधारू धेनु। फिर यह आन्तरिक यज्ञ की ओर उठता है: मेरी आयु यज्ञ से सिद्ध हो, प्राण, अपान और व्यान यज्ञ से, नेत्र और श्रोत्र यज्ञ से, मन और वाणी यज्ञ से, आत्मा यज्ञ से — और स्वयं यज्ञ भी यज्ञ से सिद्ध हो।
॥ ఏకాదశ అనువాక ॥ ఏకా॑ చ మే తి॒స్రశ్చ॑ మే॒ పఞ్చ॑ చ మే స॒ప్త చ॑ మే॒ నవ॑ చ మ॒ ఏకా॑దశ చ మే॒ త్రయో॑దశ చ మే॒ పఞ్చ॑దశ చ మే స॒ప్తద॑శ చ మే॒ నవ॑దశ చ మ॒ ఏక॑విగ్ంశతిశ్చ మే॒ త్రయో॑విగ్ంశతిశ్చ మే॒ పఞ్చ॑విగ్ంశతిశ్చ మే స॒ప్తవిగ్ం॑శతిశ్చ మే॒ నవ॑విగ్ంశతిశ్చ మ॒ ఏక॑త్రిగ్ంశచ్చ మే॒ త్రయ॑స్త్రిగ్ంశచ్చ మే॒ చత॑స్రశ్చ మే॒ఽష్టౌ చ॑ మే॒ ద్వాద॑శ చ మే॒ షోడ॑శ చ మే విగ్ంశ॒తిశ్చ॑ మే॒ చతు॑ర్విగ్ంశతిశ్చ మే॒ఽష్టావిగ్ం॑శతిశ్చ మే॒ ద్వాత్రిగ్ం॑శచ్చ మే॒ షట్త్రిగ్ం॑శచ్చ మే చత్వరి॒గ్ం॒శచ్చ॑ మే॒ చతు॑శ్చత్వారిగ్ంశచ్చ మే॒ఽష్టాచ॑త్వారిగ్ంశచ్చ మే॒ వాజ॑శ్చ ప్రస॒వశ్చా॑పి॒జశ్చ॒ క్రతు॑శ్చ॒ సువ॑శ్చ మూ॒ర్ధా చ॒ వ్యశ్ని॑యశ్చాన్త్యాయ॒నశ్చాన్త్య॑శ్చ భౌవ॒నశ్చ॒ భువ॑న॒శ్చాధి॑పతిశ్చ ॥ ౧౧ ॥ ఓం ఇడా॑ దేవ॒హూర్మను॑ర్యజ్ఞ॒నీర్బృహ॒స్పతి॑రుక్థామ॒దాని॑ శగ్ంసిష॒ద్విశ్వే॑దే॒వాః సూ᳚క్త॒వాచ॒: పృథి॑వీమాత॒ర్మా మా॑ హిగ్ంసీ॒ర్మధు॑ మనిష్యే॒ మధు॑ జనిష్యే॒ మధు॑ వక్ష్యామి॒ మధు॑ వదిష్యామి॒ మధు॑మతీం దే॒వేభ్యో॒ వాచ॑ముద్యాసగ్ం శుశ్రూ॒షేణ్యాం᳚ మను॒ష్యే᳚భ్య॒స్తం మా॑ దే॒వా అ॑వన్తు శో॒భాయై॑ పి॒తరోఽను॑మదన్తు ॥ ఓం శాన్తి॒: శాన్తి॒: శాన్తి॑: ॥
|| Ekadasha anuvaka || Eka cha me tisrashcha me pancha cha me sapta cha me Nava cha ma ekadasha cha me trayodasha cha me Panchadasha cha me saptadasha cha me navadasha cha ma Ekavigmshatishcha me trayovigmshatishcha me Panchavigmshatishcha me saptavigmshatishcha me navavigmshatishcha ma Ekatrigmshachcha me trayastrigmshachcha me chatasrashcha Meshtau cha me dvadasha cha me shodasha cha me Vigmshatishcha me chaturvigmshatishcha meshtavigmshatishcha me Dvatrigmshachcha me shattrigmshachcha me chatvarigmshachcha me Chatushchatvarigmshachcha meshtachatvarigmshachcha me vajashcha Prasavashchapijashcha kratushcha suvashcha murdha cha Vyashniyashchantyayanashchantyashcha bhauvanashcha Bhuvanashchadhipatishcha || 11 || Om ida devahurmanuryajnanirbrihaspatirukthamadani Shagmsishadvishvedevah suktavachah prithivimatarma ma Higmsirmadhu manishye madhu janishye madhu vakshyami Madhu vadishyami madhumatim devebhyo vachamudyasagm Shushrushenyam manushyebhyastam ma deva avantu Shobhayai pitaronumadantu || Om shantih shantih shantih ||
అర్థం:अन्तिम अनुवाक संख्याओं की रहस्यमय सीढ़ी का गान करता है — एक, तीन, पाँच से तैंतीस तक (विषम संख्याएँ — दिव्य तत्त्व), और चार, आठ, बारह से अड़तालीस तक (सम संख्याएँ — व्यक्त जगत्) — प्रार्थना करते हुए कि सृष्टि की समस्त श्रेणीबद्ध शक्तियाँ साधक के अनुकूल हों। समापन में अन्न और उसके स्रोत, सबके मूर्धा, लोकों और सीमाओं के अधिपतियों का आवाहन है, और फिर सुन्दर इडा-मन्त्र: 'मैं मधु का चिन्तन करूँ, मधु उत्पन्न करूँ, मधु बोलूँ; देवताओं के लिए मधुमयी वाणी धारण करूँ; देवता और पितर मुझ पर प्रसन्न हों।' ॐ शान्तिः शान्तिः शान्तिः।
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
श्री रुद्रं चमकम् పారాయణ ప్రయోజనాలు
The great Vedic prayer for abundance — asks for every material and spiritual blessing needed for a complete life
Chanted after Namakam, it is believed to fill with grace the space purified by the salutations to Rudra
Invokes health, long life, fearlessness, good food, wealth, cattle and prosperity for the whole household
Its 'cha me' refrain trains the mind to see every good thing as flowing from the divine, not from ego
Traditionally recited in homas and abhishekas for both worldly welfare and spiritual elevation
The eleventh anuvaka's number-ladder is contemplated as a map of creation from unity to multiplicity
श्री रुद्रं चमकम् పారాయణ విధి
Chamakam is always chanted after Namakam — first the salutations, then the asking. It is a Vedic chant with svaras (tonal accents), so learn it from a qualified teacher or follow a traditional recitation closely. Sit facing east or north after a bath, ideally before a Shivalinga or the sacrificial fire. In the Ekadasha Rudram tradition, one anuvaka of Chamakam is chanted after each complete recitation of Namakam, so that eleven Namakams complete one Chamakam.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి श्री रुद्रं चमकम्ను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి