শ্রী বেঙ্কটেশ মঙ্গলাশাসনম্
श्री वेङ्कटेश मङ्गलाशासनम् in Bengali · বাংলা
আপনার ভাষা/লিপিতে পড়ুন
উৎপত্তি ও কাহিনি
Sri Venkatesa Suprabhatam corpus (recited daily at Tirumala); part of the traditional Suprabhatam–Stotram–Prapatti–Mangalasasanam sequence · Traditional; the concluding verse honours Sri Manavala Mamunigal and the earlier acharyas (the Suprabhatam corpus is attributed to Prativadi Bhayankaram Annangaracharya/Anantacharya) · Medieval (Sri Vaishnava tradition)
The Mangalasasanam forms the closing portion of the daily liturgy at the Tirumala temple of Lord Venkateswara. After the Lord is awakened with the Suprabhatam, praised with the Stotram, and surrendered to with the Prapatti, the worship concludes with this Mangalasasanam in which the devotee, brimming with love, wishes long auspiciousness upon the Lord and upon the lineage of acharyas who have ever sung His glory. The Sri Vaishnava idea of mangalasasanam — blessing the Lord out of pure affection rather than asking anything for oneself — is its heart.
✦ শাস্ত্রে যেমন বলা হয়েছে
Devotees of Tirumala hold that to wish the Lord 'Mangalam' with selfless love at the close of His worship is itself the highest reward, for the Lord who detached Himself even from Vaikuntha to dwell among His devotees responds to such love by granting unasked every blessing, prosperity and protection.
অর্থসহ সম্পূর্ণ পাঠ
যেকোনো পঙ্ক্তি বা ▶ বোতাম ছুঁয়ে শুনুন
শ্রিযঃ কান্তায কল্যাণনিধযে নিধযেঽর্থিনাম্ । শ্রীবেঙ্কটনিবাসায শ্রীনিবাসায মঙ্গলম্ ॥ ১ ॥
śriyaḥ kāntāya kalyāṇanidhaye nidhaye'rthinām | śrīveṅkaṭanivāsāya śrīnivāsāya maṅgalam || 1 ||
অর্থ:श्री (लक्ष्मी) के प्रियतम, कल्याण के भण्डार, याचकों के आश्रय, श्रीवेङ्कट पर्वत पर निवास करने वाले श्रीनिवास का मङ्गल हो। (1)
লক্ষ্মীসবিভ্রমালোকসুভ্রূবিভ্রমচক্ষুষে । চক্ষুষে সর্বলোকানাং বেঙ্কটেশায মঙ্গলম্ ॥ ২ ॥
lakṣmīsavibhramālokasubhrūvibhramacakṣuṣe | cakṣuṣe sarvalokānāṃ veṅkaṭeśāya maṅgalam || 2 ||
অর্থ:लक्ष्मी की चपल भौंहों के विलासमय दृष्टि-समान नेत्रों वाले, तथा समस्त लोकों के नेत्र-स्वरूप वेङ्कटेश का मङ्गल हो। (2)
শ্রীবেঙ্কটাদ্রিশৃঙ্গাগ্রমঙ্গলাভরণাঙ্ঘ্রযে । মঙ্গলানাং নিবাসায শ্রীনিবাসায মঙ্গলম্ ॥ ৩ ॥
śrīveṅkaṭādriśṛṅgāgramaṅgalābharaṇāṅghraye | maṅgalānāṃ nivāsāya śrīnivāsāya maṅgalam || 3 ||
অর্থ:जिनके चरण वेङ्कटाद्रि के शिखर पर मङ्गलमय आभूषण हैं, समस्त मङ्गलों के निवास उन श्रीनिवास का मङ्गल हो। (3)
সর্বাবযবসৌন্দর্যসম্পদা সর্বচেতসাম্ । সদা সম্মোহনাযাস্তু বেঙ্কটেশায মঙ্গলম্ ॥ ৪ ॥
sarvāvayavasaundaryasampadā sarvacetasām | sadā sammohanāyāstu veṅkaṭeśāya maṅgalam || 4 ||
অর্থ:अपने प्रत्येक अङ्ग की सौन्दर्य-सम्पदा से समस्त प्राणियों के चित्त को सदा मोहित करने वाले वेङ्कटेश का मङ्गल हो। (4)
নিত্যায নিরবদ্যায সত্যানন্দচিদাত্মনে । সর্বান্তরাত্মনে শ্রীমদ্বেঙ্কটেশায মঙ্গলম্ ॥ ৫ ॥
nityāya niravadyāya satyānandacidātmane | sarvāntarātmane śrīmadveṅkaṭeśāya maṅgalam || 5 ||
অর্থ:नित्य, निर्दोष, सत्य-आनन्द-चित्स्वरूप तथा सबके अन्तरात्मा श्रीमान् वेङ्कटेश का मङ्गल हो। (5)
স্বতঃ সর্ববিদে সর্বশক্তযে সর্বশেষিণে । সুলভায সুশীলায বেঙ্কটেশায মঙ্গলম্ ॥ ৬ ॥
svataḥ sarvavide sarvaśaktaye sarvaśeṣiṇe | sulabhāya suśīlāya veṅkaṭeśāya maṅgalam || 6 ||
অর্থ:स्वतः सर्वज्ञ, सर्वशक्तिमान्, सबके स्वामी, फिर भी सुलभ एवं सुशील वेङ्कटेश का मङ्गल हो। (6)
পরস্মৈ ব্রহ্মণে পূর্ণকামায পরমাত্মনে । প্রযুঞ্জে পরতত্ত্বায বেঙ্কটেশায মঙ্গলম্ ॥ ৭ ॥
parasmai brahmaṇe pūrṇakāmāya paramātmane | prayuñje paratattvāya veṅkaṭeśāya maṅgalam || 7 ||
অর্থ:परब्रह्म, पूर्णकाम, परमात्मा एवं परम तत्त्व वेङ्कटेश की मैं उपासना करता हूँ; उनका मङ्गल हो। (7)
আকালতত্ত্বমশ্রান্তমাত্মনামনুপশ্যতাম্ । অতৃপ্ত্যমৃতরূপায বেঙ্কটেশায মঙ্গলম্ ॥ ৮ ॥
ākālatattvamaśrāntamātmanāmanupaśyatām | atṛptyamṛtarūpāya veṅkaṭeśāya maṅgalam || 8 ||
অর্থ:समस्त काल तक निरन्तर दर्शन करने वाले योगियों के लिए जो अतृप्त किए जाने वाले अमृतस्वरूप हैं, उन वेङ्कटेश का मङ्गल हो। (8)
প্রাযঃ স্বচরণৌ পুংসাং শরণ্যত্বেন পাণিনা । কৃপযাঽঽদিশতে শ্রীমদ্বেঙ্কটেশায মঙ্গলম্ ॥ ৯ ॥
prāyaḥ svacaraṇau puṃsāṃ śaraṇyatvena pāṇinā | kṛpayā''diśate śrīmadveṅkaṭeśāya maṅgalam || 9 ||
অর্থ:जो अपने हाथ से कृपापूर्वक अपने ही चरणों को जीवों के शरण-रूप में दर्शाते हैं, उन श्रीमान् वेङ्कटेश का मङ्गल हो। (9)
দযামৃততরঙ্গিণ্যাস্তরঙ্গৈরিব শীতলৈঃ । অপাঙ্গৈঃ সিঞ্চতে বিশ্বং বেঙ্কটেশায মঙ্গলম্ ॥ ১০ ॥
dayāmṛtataraṅgiṇyāstaraṅgairiva śītalaiḥ | apāṅgaiḥ siñcate viśvaṃ veṅkaṭeśāya maṅgalam || 10 ||
অর্থ:दया-अमृत की नदी की शीतल तरङ्गों के समान अपने कटाक्षों से समस्त विश्व को सींचने वाले वेङ्कटेश का मङ्गल हो। (10)
স্রগ্ভূষাম্বরহেতীনাং সুষমাবহমূর্তযে । সর্বার্তিশমনাযাস্তু বেঙ্কটেশায মঙ্গলম্ ॥ ১১ ॥
sragbhūṣāmbarahetīnāṃ suṣamāvahamūrtaye | sarvārtiśamanāyāstu veṅkaṭeśāya maṅgalam || 11 ||
অর্থ:माला, आभूषण, वस्त्र एवं आयुधों से शोभायमान विग्रह वाले, समस्त पीड़ाओं का शमन करने वाले वेङ्कटेश का मङ्गल हो। (11)
শ্রীবৈকুণ্ঠবিরক্তায স্বামিপুষ্করিণীতটে । রমযা রমমাণায বেঙ্কটেশায মঙ্গলম্ ॥ ১২ ॥
śrīvaikuṇṭhaviraktāya svāmipuṣkariṇītaṭe | ramayā ramamāṇāya veṅkaṭeśāya maṅgalam || 12 ||
অর্থ:श्रीवैकुण्ठ से भी विरक्त होकर स्वामिपुष्करिणी के तट पर रमा (लक्ष्मी) के साथ रमण करने वाले वेङ्कटेश का मङ्गल हो। (12)
শ্রীমত্সুন্দরজামাতৃমুনিমানসবাসিনে । সর্বলোকনিবাসায শ্রীনিবাসায মঙ্গলম্ ॥ ১৩ ॥
śrīmatsundarajāmātṛmunimānasavāsine | sarvalokanivāsāya śrīnivāsāya maṅgalam || 13 ||
অর্থ:श्रीसुन्दरजामातृ मुनि (मणवाल मामुनि) के मानस में निवास करने वाले, समस्त लोकों के आश्रय श्रीनिवास का मङ्गल हो। (13)
মঙ্গলাশাসনপরৈর্মদাচার্যপুরোগমৈঃ । সর্বৈশ্চ পূর্বৈরাচার্যৈঃ সত্কৃতাযাস্তু মঙ্গলম্ ॥ ১৪ ॥
maṅgalāśāsanaparairmadācāryapurogamaiḥ | sarvaiśca pūrvairācāryaiḥ satkṛtāyāstu maṅgalam || 14 ||
অর্থ:मङ्गलाशासन में तत्पर हमारे आचार्यों एवं समस्त पूर्वाचार्यों द्वारा सत्कृत (भगवान्) का मङ्गल हो। (14)
শব্দে-শব্দে অর্থ
উচ্চারণ শুনতে যেকোনো শব্দে ক্লিক করুন
श्री वेङ्कटेश मङ्गलाशासनम् পাঠের উপকারিতা
Invokes the grace and blessings of Lord Venkateswara (Balaji) of Tirumala
Traditionally sung at the conclusion of puja or darshan to wish the Lord auspiciousness
Cultivates deep devotion (bhakti) and surrender to Srinivasa and Lakshmi
Brings peace of mind, removal of afflictions and a sense of the Lord's protection
Considered to attract prosperity and well-being, as Lakshmi resides with the Lord
A short, melodious hymn that devotees of all ages can easily learn and chant daily
श्री वेङ्कटेश मङ्गलाशासनम् পাঠের নিয়ম
Mangalasasanam is sung at the end of worship, after the puja or aarti, as a benediction wishing the Lord well. Sit or stand facing an image of Venkateswara, fold your hands, and recite all fourteen verses melodiously, dwelling on the refrain 'Mangalam' at the end of each verse. It pairs beautifully after the Venkateswara Suprabhatam in the morning or after evening aarti.
প্রায়শ জিজ্ঞাসিত প্রশ্ন
এগুলিও পড়ুন
ॐ
সম্পূর্ণ श्री वेङ्कटेश मङ्गलाशासनम् শ্লোকে-শ্লোকে অর্থসহ পড়ুন, অথবা আরও পবিত্র পাঠ দেখুন