Mantra.Tips
🏇

ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਜੀ ਮੰਤਰ ਤੇ ਫੱਗਣ ਮੇਲਾ — ਸ਼ਿਆਮ ਬਾਬਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ

ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਜੀ ਨੂੰ ਭੀਮ ਦੇ ਪੋਤੇ ਬਰਬਰੀਕ ਦੇ ਕਲਿਯੁਗ ਅਵਤਾਰ ਵਜੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸੀਸ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੇ ਹੀ ਨਾਮ ਸ਼ਿਆਮ ਨਾਲ ਪੂਜੇ ਜਾਣ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। "ਹਾਰੇ ਕਾ ਸਹਾਰਾ" (ਹਾਰੇ ਹੋਏ ਦਾ ਆਸਰਾ) ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਉਹ ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ। ਖਾਟੂ ਵਿਖੇ ਫੱਗਣ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਜੀ ਲਈ ਮੰਤਰ ਤੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾਵਾਂ ਹਨ।

ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਆਰਤੀ

ਸ਼ਿਆਮ ਬਾਬਾ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਆਰਤੀ, ਖਾਟੂ ਵਿਖੇ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਵੇਰੇ ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ — "ਓਮ ਜੈ ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਿਆਮ ਹਰੇ"। ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਜੀ ਅੱਗੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਦੀਵਾ ਉਤਾਰੋ।

ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਆਰਤੀ

ॐ जय श्री श्याम हरे बाबा जय श्री श्याम हरे ।

ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਚਾਲੀਸਾ

ਚਾਲੀ ਚੌਪਾਈਆਂ ਦੀ ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਚਾਲੀਸਾ, ਬੇਸਹਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਆਮ ਬਾਬਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਲਈ ਪਾਠ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਚਾਲੀਸਾ

श्री गुरु चरण ध्यान धर,सुमिरि सच्चिदानन्द।

ਸ਼ਿਆਮ ਬਾਬਾ ਮੰਤਰ

"ਓਮ ਸ਼ਿਆਮ ਦੇਵਾਯ ਨਮਃ" ਅਤੇ "ਹਾਰੇ ਕਾ ਸਹਾਰਾ ਬਾਬਾ ਸ਼ਿਆਮ ਹਮਾਰਾ" ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਉਚਾਰੋ — ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਰੂਪ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਪੁਕਾਰ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਆਰਤੀ

ॐ जय श्री श्याम हरे बाबा जय श्री श्याम हरे ।

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾਵਾਂ — ਸ਼ਿਆਮ ਹੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ

ਕਿਉਂਕਿ ਬਰਬਰੀਕ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਆਪਣਾ ਨਾਮ "ਸ਼ਿਆਮ" ਮਿਲਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਰਤੀ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਚਾਲੀਸਾ ਪਾਠ ਕਰੋ ਅਤੇ "ਓਮ ਨਮੋ ਭਗਵਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵਾਯ" ਜਪੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਖ਼ੁਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਹੀ ਹਨ।

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਚਾਲੀਸਾ

बंशी शोभित कर मधुर, नील जलद तन श्याम।

ਅਚ੍ਯੁਤਮ੍ ਕੇਸ਼ਵਮ੍

अच्युतम् केशवम् रामनारायणम्

Frequently Asked Questions

ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਜੀ ਕੌਣ ਹਨ?
ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਜੀ ਬਰਬਰੀਕ ਹਨ, ਭੀਮ ਦੇ ਪੋਤੇ ਤੇ ਘਟੋਤਕਚ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਇੱਕ ਮਹਾਬਲਵਾਨ ਯੋਧਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਾਰਦੇ ਪੱਖ ਲਈ ਲੜਨ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਕੀਤੀ; ਇਸ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਦਾ ਪਾਸਾ ਨਾ ਪਲਟੇ, ਇਸ ਲਈ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਦਾਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੀਸ ਮੰਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਲਿਦਾਨ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਸ਼ਿਆਮ ਨਾਲ — "ਹਾਰੇ ਕਾ ਸਹਾਰਾ", ਹਾਰੇ ਹੋਏ ਦੇ ਆਸਰੇ ਵਜੋਂ — ਪੂਜੇ ਜਾਣਗੇ।
ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਫੱਗਣ ਮੇਲਾ 2026 ਕਦੋਂ ਹੈ?
ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਫੱਗਣ ਮੇਲਾ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਸੀਕਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਖਾਟੂ ਵਿਖੇ, ਫੱਗਣ ਮਹੀਨੇ (ਫਰਵਰੀ–ਮਾਰਚ), ਫੱਗਣ ਸ਼ੁਕਲ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਤੋਂ ਦੁਆਦਸ਼ੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ — ਇਹ ਬਰਬਰੀਕ ਦਾ ਸੀਸ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੇਲੇ ਦੌਰਾਨ ਲੱਖਾਂ ਭਗਤ ਪੈਦਲ ਖਾਟੂ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਦੀ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਅਤੇ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਦੁਆਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਜੀ ਲਈ ਕਿਹੜਾ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰੀਏ?
"ਓਮ ਸ਼ਿਆਮ ਦੇਵਾਯ ਨਮਃ" ਅਤੇ "ਹਾਰੇ ਕਾ ਸਹਾਰਾ ਬਾਬਾ ਸ਼ਿਆਮ ਹਮਾਰਾ" ਉਚਾਰੋ, ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਚਾਲੀਸਾ ਪਾਠ ਕਰੋ ਅਤੇ ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਆਰਤੀ ਕਰੋ। ਸ਼ਿਆਮ ਹੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, "ਓਮ ਨਮੋ ਭਗਵਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵਾਯ" ਵੀ ਜਪੋ ਅਤੇ ਸ਼ਿਆਮ ਭਜਨ ਗਾਓ।
ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਜੀ ਨੂੰ ਕੀ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਭਗਤ ਨਿਸ਼ਾਨ (ਤਿਕੋਣਾ ਝੰਡਾ), ਚੂਰਮਾ, ਖੀਰ-ਚੂਰਮਾ, ਪੰਚਾਮ੍ਰਿਤ, ਇਤਰ (ਖੁਸ਼ਬੂ), ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸ਼ਿਆਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨੀਲੇ-ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਅਤੇ ਮੋਰ ਦੇ ਖੰਭ ਅਰਪਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਨਿਸ਼ਾਨ ਚੁੱਕ ਕੇ ਖਾਟੂ ਤੱਕ ਪੈਦਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। "ਖਾਟੂ ਸ਼ਿਆਮ ਮਹਾਰਾਜ ਕੀ ਜੈ" ਦਾ ਜੈਕਾਰਾ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਗੂੰਜਦਾ ਹੈ।

More Festival Guides